Sukta 68
Rishi: Traditionally Ṛgvedic attribution (Indra hymn material); in AV 20 treated as borrowed ṛc.
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh (ṛgvedic-style; AV 20 commonly preserves RV meters)
AV 20.68 हे अथर्ववेदातील संग्रह-रूपात जतन झालेले इंद्र-स्तोत्र आहे. विजय, सामाजिक ऐक्य आणि यज्ञकर्मातील सिद्धी यांसाठी इंद्राची कृपा मिळवणे, तसेच शत्रुत्वपूर्ण वाणी व निंदकांना दूर लोटणे हा याचा हेतू आहे. या सूक्तात इंद्राला विधीत आमंत्रित करून त्याच्या अडथळारहित सामर्थ्याची स्तुती केली जाते आणि विरोध (निंदा, अपवाद) यांना दूरत्व व पराभवात रूपांतरित करून समृद्धी व प्रतिष्ठा स्थिर केली जाते.
Mantras
Mantra 1
सु॒रू॒प॒कृ॒त्नुमू॒तये॑ सु॒दुघा॑मिव गो॒दुहे॑ । जु॒हू॒मसि॒ द्यवि॑द्यवि
सहाय्यासाठी आम्ही सुरूपकृत्नु (सुंदर कर्म करणारा) याला हवि अर्पण करतो—जसे दुधाळ गाय दुध काढताना (तिच्याकडे) जातो तसे. दिवसेंदिवस, प्रतिदिन आम्ही आहुती देतो.
Mantra 2
उप॑ नः॒ सव॒ना ग॑हि॒ सोम॑स्य सोमपाः पिब । गो॒दा इद् रे॒वतो॒ मदः॑
आमच्या सवनांजवळ (सोम-निष्पेषण) ये; हे सोमपाः, सोमपान कर. खरोखर हा मद (आनंद-उन्माद) धनवानांचा आहे—तू गायींचा दाता आहेस.
Mantra 3
अथा॑ ते॒ अन्त॑मानां वि॒द्याम॑ सुमती॒नाम्। मा नो॒ अति॑ ख्य॒ आ ग॑हि
आणि मग तुझ्या सुमतींमध्ये (कृपामय उपकारांमध्ये) सर्वात जवळची आम्ही जाणू दे. आम्हाला ओलांडून जाऊ नकोस—आमच्याकडेच ये.
Mantra 4
परे॑हि॒ विग्र॒मस्तृ॑त॒मिन्द्रं॑ पृच्छा विप॒श्चित॑म्। यस्ते॒ सखि॑भ्य॒ आ वर॑म्
पुढे जा; विशाल-क्रम असलेल्या, अजेय, विवेकी इंद्राला विचार—जो तुझ्या सखांसाठी वर (वरदान) आणतो.
Mantra 5
उ॒त ब्रु॑वन्तु नो॒ निदो॒ निर॒न्यत॑श्चिदारत । दधा॑ना॒ इन्द्र॒ इद् दुवः॑
आणि आमच्यासाठी निंदकही बोलोत; ते जरी दुसऱ्या कुठून आले असले तरी तिथूनच हाकलले जावोत. दुवः (पूजा-सेवा) याचा अनुग्रह देणारा इंद्र स्वतः (तो) आम्हांस प्रदान करो.
Mantra 6
उ॒त नः॑ सु॒भगां॑ अ॒रिर्वो॒चेयु॑र्दस्म कृ॒ष्टयः॑ । स्यामेदिन्द्र॑स्य॒ शर्म॑णि
आणि आमचा प्रतिस्पर्धीही आम्हांस ‘सुभगा’—सौभाग्यवान म्हणो; हे अद्भुत (इंद्रा), प्रजाही तसेच बोलोत. आम्ही निश्चयाने इंद्राच्या ‘शर्मणि’—शरण-आश्रयात राहो.
Mantra 7
एमा॒शुमा॒शवे॑ भर यज्ञ॒श्रियं॑ नृ॒माद॑नम्। प॒त॒यन्म॑न्द॒यत्स॑खम्
इथे—शीघ्राला शीघ्रासाठी आणा: यज्ञ-श्री, नरांना आनंद देणारे (रस/बल). उडत जाणारा, उत्साह देणारा सखा (तो) आहे.
Mantra 8
अ॒स्य पी॒त्वा श॑तक्रतो घ॒नो वृ॒त्राणा॑मभवः । प्रावो॒ वाजे॑षु वा॒जिन॑म्
हे शतक्रतो, हे (सोम) पिऊन तू वृत्रांचा घातक झालास; आणि स्पर्धा/रणांत विजयी (वाजिन्) यास तू पुढे नेऊन सहाय्य केलेस.
Mantra 9
तं त्वा॒ वाजे॑षु वा॒जिनं॑ वा॒जया॑मः शतक्रतो । धना॑नामिन्द्र सा॒तये॑
हे शतक्रतो, स्पर्धांत पुरस्कार-विजेता (वाजिन्) असलेल्या तुलाच आम्ही विजयी करू; हे इंद्रा, धन-प्राप्ती (साति) साठी.
Mantra 10
यो रा॒यो॒३ऽवनि॑र्म॒हान्त्सु॑पा॒रः सु॑न्व॒तः सखा॑ । तस्मा॒ इन्द्रा॑य गायत
जो धनाचा रक्षक आहे—महान, सु-पार (सहजपणे पार उतरवणारा), आणि सोम पिळणाऱ्याचा सखा—त्या इंद्रासाठी तुम्ही गा.
Mantra 11
आ त्वेता॒ नि षी॑द॒तेन्द्र॑म॒भि प्र गा॑यत । सखा॑य॒ स्तोम॑वाहसः
हे सख्यांनो, स्तोम (स्तुती) वाहणारे तुम्ही—इकडे या; येथे बसा; इंद्राच्या अभिमुखाने जोराने गा.
Mantra 12
पु॒रू॒तमं॑ पुरू॒णामीशा॑नं॒ वार्या॑णाम्। इन्द्रं॒ सोमे॒ सचा॑ सु॒ते
अनेकांमध्ये परम दानी, मौल्यवान धननिधींचा ईश्वर—अशा इंद्राची, सोमासह, (सोम) पिळला असता, स्तुती करा.
Frequently Asked Questions
It is used to gain Indra’s favor for success and prosperity while pushing away hostile speech, revilers, and opposition that can harm one’s reputation or outcomes.
No. The hymn works primarily through stotra-style recitation and the formal invitation of Indra; any Soma context is traditional and implicit, not a strict requirement here.
Because the desired boon includes strengthening the patron’s allied circle; the hymn treats collective praise as a force that brings Indra’s presence and stabilizes group success.
Ask anything about Sukta 68 of the Atharva Veda
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
