Atharva Veda 19.39.3: Kanda 19, Anuvaka 4, Sukta 39, Mantra 3

Sukta 39

Sanskrit (Devanagari)

जी॒व॒ला नाम॑ ते मा॒ता जी॑व॒न्तो नाम॑ ते पि॒ता। नद्या॒यं पुरु॑षो रिषत्। यस्मै॑ परि॒ब्रवी॑मि त्वा सा॒यंप्रा॑त॒रथो॒ दिवा॑

Recitation with translationAtharva Veda 19.39.3

IAST Transliteration

jīvalā́ nā́ma te mātā́ jīvánto nā́ma te pitā́ | nadyā́yāṃ púruṣo riṣat | yásmai paribrávīmi tvā sāyáṃprā́tar átho dívā ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Jīvalā by name is thy mother; Jīvantá by name is thy father. At the river a man is injured; for whom I speak thee round about—at eve, at morn, and also by day.

Translation

तुझ्या मातेचे नाव ‘जीवला’; तुझ्या पित्याचे नाव ‘जीवन्त’ आहे. नदीकाठी पुरुषाला इजा होते—ज्याच्यासाठी मी तुला सर्व बाजूंनी उच्चारतो/उच्चारते: सायंकाळी, सकाळी आणि दिवसा देखील.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• जीवला: (named) Jīvalā
• जीवला: Kartā (नाम-विशेषणरूपेण ‘माता’ इत्यस्य)
• Type: Noun (proper name)
• Root: जीवल (प्रातिपदिक) < जीव् (धातु ‘जीव्’)

• नाम: by name / named
• नाम: —
• Type: Indeclinable (particle used with names)
• Root: नामन् (प्रातिपदिक)

• ते: your
• ते: सम्बन्ध (genitive: ‘thy/your’)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• माता: mother
• माता: Kartā (नामवाक्ये)
• Type: Noun
• Root: मातृ (प्रातिपदिक)

• जीवन्तः: (named) Living-ones / Jīvantas
• जीवन्तः: Kartā (नाम-विशेषणरूपेण ‘पिता’ इत्यस्य)
• Type: Adjective (used as name)
• Root: जीवत् (प्रातिपदिक; वर्तमान-कृदन्त)

• नाम: by name / named
• नाम: —
• Type: Indeclinable (particle used with names)
• Root: नामन् (प्रातिपदिक)

• ते: your
• ते: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पिता: father
• पिता: Kartā (नामवाक्ये)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• नद्यायम्: in the river
• नद्यायम्: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: नदी (प्रातिपदिक)

• पुरुषः: a man / person
• पुरुषः: Kartā
• Type: Noun
• Root: पुरुष (प्रातिपदिक)

• रिषत्: is harmed / suffers injury
• रिषत्: —
• Type: Verb
• Root: रिष् (धातु; ‘to harm, injure’)

• यस्मै: to whom
• यस्मै: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• परिब्रवीमि: I address / speak to (around, fully)
• परिब्रवीमि: —
• Type: Verb
• Root: परि + ब्रू (धातु ‘ब्रू’)

• त्वा: you
• त्वा: Karma
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• सायम्: in the evening
• सायम्: Adhikaraṇa (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: सायम् (प्रातिपदिक)

• प्रातर्: in the morning
• प्रातर्: Adhikaraṇa (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रातर् (प्रातिपदिक)

• अथो: and also / moreover
• अथो: —
• Type: Indeclinable
• Root: अथ + उ (निपात; समुच्चय/अन्वादेश)

• दिवा: by day / in daytime
• दिवा: Adhikaraṇa (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: दिवा (प्रातिपदिक)

Attribution

Rishi: Atharvanic transmission (to be confirmed via anukramaṇī).

Devata: Kuṣṭha (oṣadhi-devatā).

Chandas: Anuṣṭubh (to be verified).

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: karuna