Adhyaya 70: The King Confronts the Rakshasa and Restores the Brahmin’s Wife

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे औत्तममन्वन्तरे एकोनसप्ततितमोऽध्यायः । सप्ततितमोऽध्यायः- ७० । मार्कण्डेय उवाच । अथारुरोह स्वरथं प्रणिपत्य महामुनिम् । तेनाख्यातं वनं तच्च प्रययावुत्पलावतम् ॥

ഇങ്ങനെ ശ്രീ മാർകണ്ഡേയ പുരാണത്തിലെ ഔത്തമ മന്വന്തരത്തിൽ അറുപത്തൊമ്പതാം അധ്യായം സമാപിച്ചു. ഇനി എഴുപതാം അധ്യായം ആരംഭിക്കുന്നു. മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ അവൻ തന്റെ രഥത്തിൽ കയറി, മഹർഷിയെ നമസ്കരിച്ചു, അദ്ദേഹം കാണിച്ച ആ വനത്തിലേക്ക്, ‘ഉത്പലാവടക’ എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് പുറപ്പെട്ടു।

Verse 2

यथाख्यातस्वरूपां च भार्यां भर्त्रा द्विजस्य ताम् । भक्षयन्तीं ददर्शाथ श्रीफलानि नरेश्वरः ॥

അപ്പോൾ രാജാവ് ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ ഭാര്യയെ—വിവരിച്ചതുപോലെ തന്നെയായി—ശ്രീഫലം (ബിൽവഫലം) ഭക്ഷിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നതായി കണ്ടു।

Verse 3

पप्रच्छ च कथं भद्रे ! त्वमेतद्वनमागता । स्फुटं ब्रवीहि वैशालेरपि भार्या सुशर्मणः ॥

അവൻ ചോദിച്ചു—“ഭദ്രേ, നീ എങ്ങനെ ഈ വനത്തിലേക്ക് വന്നു? വ്യക്തമായി പറയുക—നീ വൈശാലിയിലെ സുശർമന്റെ ഭാര്യയോ?”

Verse 4

ब्राह्मण्युवाच । सुताहमतिरात्रस्य द्विजस्य वनवासिनः । पत्नी विशालपुत्रस्य यस्य नाम त्वयोदितम् ॥

ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീ പറഞ്ഞു—“ഞാൻ വനവാസിയായ ദ്വിജൻ അതിരാത്രന്റെ പുത്രി. കൂടാതെ വിശാലന്റെ പുത്രന്റെ—നിങ്ങൾ ഉച്ചരിച്ച ആ നാമമുള്ളവന്റെ—ഭാര്യയും ഞാനാണ്.”

Verse 5

साहं हृता बलाकेन राक्षसेन दुरात्मना । प्रसुप्ता भवनस्यान्ते भ्रातृमातृवियोजिता ॥

“ഞാൻ വീട്ടിന്റെ അരികിൽ ഉറങ്ങിക്കൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ—സഹോദരനും മാതാവും നിന്നു വേർപെട്ട നിലയിൽ—അപ്പോൾ ആ ദുഷ്ടരാക്ഷസൻ ബാലാകൻ എന്നെ അപഹരിച്ചു.”

Verse 6

भस्मीभवतु तद्रक्षो येनास्म्येवं वियोजिता । मात्रा भ्रातृभिरन्यैश्च तिष्ठाम्यत्र सुदुःखिता ॥

എന്നെ ഇങ്ങനെ അമ്മയിലും സഹോദരന്മാരിലും മറ്റ് ബന്ധുക്കളിലും നിന്ന് വേർപെടുത്തിയ ആ രാക്ഷസൻ ഭസ്മമായിപ്പോകട്ടെ. അമ്മ-ഭ്രാതൃജനവിയോഗം മൂലം ഞാൻ ഇവിടെ അത്യന്തം ദുഃഖിതയായി ഇരിക്കുന്നു.

Verse 7

अस्मिन्वनेऽतिगहने तेनानीयाहमुज्झिता । न वेद्मि कारणं किं तन्नोपभुङ्क्ते न खादति ॥

ഈ അത്യന്തം ഘനവും ഭയങ്കരവുമായ വനത്തിലേക്ക് അവൻ എന്നെ കൊണ്ടുവന്ന് ഉപേക്ഷിച്ചു. കാരണം എന്തെന്നു എനിക്ക് അറിയില്ല—അവൻ എന്നെ ഭോഗിക്കുന്നില്ല, എന്നെ തിന്നുന്നതുമില്ല.

Verse 8

राजोवाच अपि तज्ज्ञायते रक्षस्त्वामुत्सृज्य क्व वै गतम् । अहं भर्त्रा तवैवात्र प्रेषितो द्विजनन्दिनि ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു—നിന്നെ ഉപേക്ഷിച്ച് ആ രാക്ഷസൻ എവിടേക്ക് പോയെന്ന് അറിയാമോ? ഹേ ദ്വിജപ്രിയേ, നിന്റെ ഭർത്താവ് എന്നെ ഇവിടെ അയച്ചതാണ്.

Verse 9

ब्राह्मण्युवाच अस्यैव काननस्यान्ते स तिष्ठति निशाचरः । प्रविश्य पश्यतु भवान् न बिभेति ततो यदि ॥

ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീ പറഞ്ഞു—ആ നിശാചരൻ ഈ വനത്തിന്റെ അതിരിൽ തന്നെയാണ് നിൽക്കുന്നത്. നീ അകത്ത് കടന്ന് നോക്കുക—അവനെ ഭയപ്പെടുന്നില്ലെങ്കിൽ.

Verse 10

मार्कण्डेय उवाच प्रविवेश ततः सोऽथ तया वर्त्मनि दर्शिते । ददृशे परिवारॆण समवेतञ्च राक्षसम् ॥

മാർക്കണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ അവൾ കാണിച്ച വഴിയിലൂടെ അവൻ അകത്ത് കടന്നു; അനുചരന്മാരോടുകൂടി ഒരുമിച്ചുനിന്നിരുന്ന രാക്ഷസനെ അവൻ കണ്ടു.

Verse 11

दृष्टमात्रे ततस्तस्मिन् त्वरमाणः स राक्षसः । दूरादेव महीं मूर्ध्ना स्पृशन् पादान्तिकं ययौ ॥

അവനെ കണ്ട നിമിഷം തന്നെ രാക്ഷസൻ അതിവേഗം എത്തി; ദൂരത്തുനിന്നുതന്നെ തലകൊണ്ട് ഭൂമിയെ സ്പർശിച്ച് രാജാവിന്റെ പാദസന്നിധിയിലേക്കു ചെന്നു।

Verse 12

राक्षस उवाच ममात्रागच्छता गेहं प्रसादस्ते महान् कृतः । प्रसाधि किं करोम्येष वसामि विषये तव ॥

രാക്ഷസൻ പറഞ്ഞു—“അങ്ങ് എന്റെ വാസസ്ഥാനത്തേക്ക് വന്നത് എനിക്ക് മഹത്തായ അനുഗ്രഹമാണ്. പ്രസാദിക്കണം—ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യണം? ഞാൻ അങ്ങയുടെ രാജ്യത്തിനകത്തുതന്നെ വസിക്കുന്നു।”

Verse 13

अर्घञ्चेमं प्रतीच्छ त्वं स्थीयताञ्चेदमासनम् । वयं भृत्या भवान् स्वामी दृढमाज्ञापयस्व माम् ॥

“ഈ അർഘ്യം സ്വീകരിച്ച് ഈ ആസനത്തിൽ ഇരിക്കണമേ. ഞങ്ങൾ അങ്ങയുടെ ദാസന്മാർ; അങ്ങ് സ്വാമി—എനിക്ക് ദൃഢമായി ആജ്ഞാപിക്കണം।”

Verse 14

राजोवाच कृतमेव त्वया सर्वं सर्वामेवातिथिक्रियाम् । किमर्थं ब्राह्मणवधूस्त्वयानीता निशाचर ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു—“അതിഥിസത്കാരത്തിനുള്ള എല്ലാം നീ ചെയ്തിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ, ഹേ നിശാചരാ, ഒരു ബ്രാഹ്മണന്റെ ഭാര്യയെ എന്തിനാണ് നീ കൊണ്ടുവന്നത് (അപഹരിച്ചത്)?”

Verse 15

नेयं सुरूपा सन्त्यन्या भाय्र्यार्थञ्चेद् हृता त्वया । भक्ष्यार्थं चेत्कथं नात्ता त्वयैतत्कथ्यतां मम ॥

“അവൾ പ്രത്യേക സൗന്ദര്യമുള്ളവളല്ല—മറ്റുള്ളവരും ഉണ്ട്. ഭാര്യയ്ക്കായി അവളെ കൊണ്ടുപോയതാണെങ്കിൽ അവളെയേന്തിന്? ഭക്ഷണത്തിനായിരുന്നെങ്കിൽ അവളെ തിന്നാതിരുന്നതെങ്ങനെ? ഇത് എനിക്ക് പറയുക।”

Verse 16

राक्षस उवाच न वयं मानुषाहारा अन्ये ते नृप ! राक्षसाः । सुकृतस्य फलं यत्तु तदश्नीमो वयं नृप ॥

രാക്ഷസൻ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ, ഞങ്ങൾ മനുഷ്യ മാംസം തിന്നുന്നവർ അല്ല; അവർ മറ്റുള്ള രാക്ഷസന്മാർ. ഞങ്ങൾ, ഹേ രാജാവേ, സുകൃതത്തിന്റെ (പുണ്യത്തിന്റെ) ഫലം ഏതായാലും അതേ ഉപഭോഗിക്കുന്നു.

Verse 17

स्वभावञ्च मनुष्याणां योषिताञ्च विमानिताः । मानिताश्च समश्नीमो न वयं जन्तुखादकाः ॥

ഞങ്ങൾ മനുഷ്യരുടെ സ്വഭാവത്തെയേ ‘ഭക്ഷിക്കുന്നു’; സ്ത്രീകൾ അപമാനിക്കപ്പെടുമ്പോഴും, ആദരിക്കപ്പെടുമ്പോഴും—അതും ഞങ്ങൾ ഗ്രസിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ ജീവികളെ തിന്നുന്നവർ അല്ല.

Verse 18

यदस्माभिर्नृणां क्षान्तिर्भुक्ता क्रुध्यन्ति ते तदा । भुक्ते दुष्टे स्वभावे च गुणवन्तो भवन्ति च ॥

ഞങ്ങൾ ജനങ്ങളുടെ ക്ഷമാശീലത്തെ ‘ഭക്ഷിച്ചാൽ’ അവർ കോപിതരാകും. അവരുടെ ദുഷ്ടസ്വഭാവം ‘ഭക്ഷിക്കപ്പെടുമ്പോൾ’ അവർ ഗുണസമ്പന്നരായും മാറും.

Verse 19

सन्ति नः प्रमदा भूप ! रूपेणाप्सरसां समाः । राक्षस्यस्तासु तिष्ठत्सु मानुषीषु रतिः कथम् ॥

ഹേ രാജാവേ, ഞങ്ങളിടയിൽ അപ്സരസ്സുകളുടെ തുല്യമായ സൗന്ദര്യമുള്ള രാക്ഷസീ സ്ത്രീകൾ ഉണ്ട്. അത്തരം രാക്ഷസീകൾ ലഭ്യമായിരിക്കെ മനുഷ്യസ്ത്രീകളോടു മോഹം എങ്ങനെ ഉണ്ടാകും?

Verse 20

राजोवाच यद्येषा नोपभोगाय नाहाराय निशाचर । गृहं प्रविश्य विप्रस्य तत्किमेषा हृता त्वया ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു—ഹേ നിശാചരാ, അവൾ ഭോഗത്തിനായുമല്ല, ഭക്ഷണത്തിനായുമല്ലെങ്കിൽ, ബ്രാഹ്മണന്റെ വീട്ടിൽ കടന്ന് നീ അവളെ എന്തിന് അപഹരിച്ചു കൊണ്ടുപോയി?

Verse 21

राक्षस उवाच मन्त्रवित् स द्विजश्रेष्ठो यज्ञे यज्ञे गतस्य मे । रक्षोघ्नमन्त्रपठनात् करोत्युच्चाटनं नृप ॥

രാക്ഷസൻ പറഞ്ഞു—ഹേ രാജാവേ, ആ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠൻ മന്ത്രവിദ്യാവാൻ. ഞാൻ യാഗത്തിലേക്ക് പോകുമ്പോഴൊക്കെയും, രാക്ഷസഘ്ന മന്ത്രങ്ങൾ ജപിച്ച് എന്നെ അകറ്റി ഓടിക്കുന്നു.

Verse 22

वयं बुभुक्षितास्तस्य मन्त्रोच्चाटनकर्मणा । क्व यामः सर्वयज्ञेषु स ऋत्विग् भवति द्विजः ॥

അവന്റെ മന്ത്രപ്രേരിത പുറത്താക്കലുകൾ കാരണം ഞങ്ങൾ വിശപ്പോടെ തന്നെ ശേഷിക്കുന്നു. എവിടേക്ക് പോകും? എല്ലാ യാഗങ്ങളിലും ആ ബ്രാഹ്മണൻ തന്നെയാണ് ഋത്വിജ് ആയി കര്‍മ്മം നിർവഹിക്കുന്നത്.

Verse 23

ततोऽस्माभिरिदन्तस्य वैकल्यमुपपादितम् । पत्नीविना पुमानिज्याकर्मयोग्यो न जायते ॥

അതുകൊണ്ട് ഞങ്ങൾ അവനിൽ ഈ വൈകല്യം വരുത്തി—ഭാര്യയില്ലാത്ത പുരുഷൻ യജ്ഞീയ ഇജ്യാ-കർമ്മം, അഥവാ യാഗാരാധന, നിർവഹിക്കാൻ യോഗ്യനല്ല.

Verse 24

मार्कण्डेय उवाच वैकल्योच्चारणात्तस्य ब्राह्मणस्य महामतेः । ततः स राजातिभृशं विषण्णः समजायत ॥

മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—ആ മഹാത്മാവായ ബ്രാഹ്മണന്റെ വൈകല്യം കേട്ടപ്പോൾ (അല്ലെങ്കിൽ അറിയിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ) രാജാവ് അപ്പോൾ അത്യന്തം ദുഃഖിതനായി.

Verse 25

वैकल्यमेवं विप्रस्य वदन्मामेव निन्दति । अनर्हमर्घस्य च मां सोऽप्याह मुनिसत्तमः ॥

ബ്രാഹ്മണന്റെ വൈകല്യം ഇങ്ങനെ പറയുന്നതിനിടയിൽ അവൻ എന്നെയും നിന്ദിക്കുന്നു; ആ മുനിശ്രേഷ്ഠനും ഞാൻ അർഘ്യം, അഥവാ ആദരം, ലഭിക്കാൻ അയോഗ്യനാണെന്ന് പറഞ്ഞു.

Verse 26

वैकल्यं तस्य विप्रस्य राक्षसोऽप्याह मे यथा । अपत्नीकतया सोऽहं सङ्कटं महदास्थितः ॥

ഞാൻ ആ ബ്രാഹ്മണന്റെ ദോഷം വിവരിച്ചതുപോലെ, ആ രാക്ഷസനും എന്നോടു പറഞ്ഞു— “ഞാൻ ഭാര്യയില്ലാത്തവൻ; അതുകൊണ്ട് മഹാദുഃഖത്തിൽ പതിച്ചിരിക്കുന്നു।”

Verse 27

मार्कण्डेय उवाच एवम् चिन्तयतस्तस्य पुनरप्याह राक्षसः । प्रणामनम्रो राजानं बद्धाञ्जलिपुटो मुने ॥

മാർക്കണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു— അവൻ ഇങ്ങനെ ചിന്തിക്കുമ്പോൾ, ആ രാക്ഷസൻ വീണ്ടും സംസാരിച്ചു; ഹേ മുനേ, രാജാവിനെ നമസ്കരിച്ചു, കൈകൂപ്പി അപേക്ഷിച്ചു।

Verse 28

नरेन्द्राज्ञाप्रदानेन प्रसादः क्रियतां मम । भृत्यस्य प्रणतस्य त्वं युष्मद्विषयवासिनः ॥

ഹേ രാജാവേ, ആജ്ഞ പ്രസാദിച്ച് എനിക്കു കൃപ കാണിക്കണമേ. ഞാൻ നിങ്ങളുടെ രാജ്യത്തിൽ വസിക്കുന്ന നിങ്ങളുടെ ദാസൻ; നിങ്ങളുടെ മുമ്പിൽ നമസ്കരിച്ചിരിക്കുന്നു।

Verse 29

राजोवाच स्वभावं वयमश्नीमस्त्वयोक्तं यन्निशाचर । तदर्थिनो वयं येन कार्येण शृणु तन्मम ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു— ഹേ നിശാചരാ, നീ പറഞ്ഞതുപോലെ കാര്യങ്ങളെ അവയുടെ സ്വഭാവപ്രകാരം ഞങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾക്കും ഒരു ആവശ്യമാണ്— ആ പ്രസാദത്തിനുപകരം വേണ്ട പ്രവർത്തി കേൾക്കുക।

Verse 30

अस्यास्त्वयाद्य ब्राह्मण्या दौःशील्यमुपभुज्यताम् । येन त्वयात्तदौःशील्या तद्विनीता भवेदियम् ॥

ഇന്ന് ഈ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയുടെ ദുഷ്ടാചാരം ഭക്ഷിച്ച് നീക്കുക; നീ അതു നീക്കിയാൽ അവൾ വിനീതയും ശിക്ഷിതയും ആയി മാറട്ടെ।

Verse 31

नीयतां यस्य भार्येयं तस्य वेश्म निशाचर । अस्मिन् कृते कृतं सर्वं गृहमभ्यागतस्य मे ॥

ഹേ നിശാചരാ! അവൾ ആരുടെ ഭാര്യയോ ആ പുരുഷന്റെ വീട്ടിലേക്കു അവളെ കൊണ്ടുപോകുക. അത് നടന്നാൽ, ഈ ഗൃഹത്തിൽ അതിഥിയായി വന്ന എനിക്ക് എല്ലാം സിദ്ധമാകും.

Verse 32

मार्कण्डेय उवाच ततः स राक्षसस्तस्याः प्रविश्यान्तः स्वमायया । भक्षयामास दौःशील्यं निजशक्त्या नृपाज्ञया ॥

മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ ആ രാക്ഷസൻ തന്റെ മായയാൽ അവളുടെ ഉള്ളിൽ പ്രവേശിച്ച്, രാജാജ്ഞ അനുസരിച്ച്, തന്റെ ശക്തിയാൽ അവളുടെ ദുഷ്ചരിതത്തെ ഭക്ഷിച്ചു.

Verse 33

दौःशील्येनातिरौद्रेण पत्नी तस्य द्विजन्मनः । तेन सा संपरित्यक्ता तमाह जगतीपतिम् ॥

ആ ദ്വിജന്റെ ഭാര്യ അത്യന്തം ഭീകരമായ ദുഷ്ചരിതം കാരണം അവനാൽ ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ടു; ഉപേക്ഷിക്കപ്പെട്ട അവൾ ഭൂമിപതി (രാജാവിനോട്) പറഞ്ഞു.

Verse 34

स्वकर्मफलपाकेन भर्तुस्तस्य महात्मनः । वियोजिताहं तद्धेतुरयमासीन् निशाचरः ॥

എന്റെ സ്വന്തം കർമ്മഫലത്തിന്റെ പരിപാകം മൂലം ഞാൻ ആ മഹാത്മാവായ ഭർത്താവിൽ നിന്ന് വേർപെട്ടിരിക്കുന്നു. ആ വേർപാടിന്റെ കാരണം ഈ നിശാചരൻ (രാക്ഷസൻ) ആയിരുന്നു.

Verse 35

नास्य दोषो न वा तस्य मम भर्तुर्महात्मनः । ममैव दोषो नान्यस्य सुकृतं ह्युपभुज्यते ॥

അവനിൽ കുറ്റമില്ല; എന്റെ മഹാത്മാവായ ഭർത്താവിലും കുറ്റമില്ല. കുറ്റം എന്റേതു മാത്രം, മറ്റാരുടേതുമല്ല; കാരണം ചെയ്ത പുണ്യത്തിന്റെ (അതിന്റെ ഫലത്തിന്റെ) അനുഭവം കർത്താവിനുതന്നെയാണ്.

Verse 36

अन्यजन्मनि कस्यापि विप्रयोगः कृतो मया । सोऽयं ममाप्युपगतः को दोषोऽस्य महात्मनः ॥

മുൻജന്മത്തിൽ ഞാൻ ഒരാളുടെ വേർപാട് വരുത്തിയിരുന്നു; അതേ കർമ്മഫലമാണ് ഇന്ന് എനിക്കുമേൽ വന്നിരിക്കുന്നത്. ഈ മഹാത്മാവിന് ഇതിൽ എന്ത് കുറ്റം?

Verse 37

राक्षस उवाच प्रापयामि तवादेशादिमां भर्तृगृहं प्रभो । यदन्यत्करणीयन्ते तदाज्ञापय पार्थिव ॥

രാക്ഷസൻ പറഞ്ഞു—പ്രഭോ, നിങ്ങളുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം ഈ സ്ത്രീയെ അവളുടെ ഭർത്താവിന്റെ വീട്ടിൽ എത്തിക്കും. മറ്റെന്തെങ്കിലും ചെയ്യേണ്ടതുണ്ടെങ്കിൽ അതും ആജ്ഞാപിക്കണം, രാജാവേ.

Verse 38

राजोवाच अस्मिन् कृते कृतं सर्वं त्वया मे रजनीचर । आगन्तव्यञ्च ते वीर कार्यकाले स्मृतेन मे ॥

രാജാവ് പറഞ്ഞു—ഹേ നിശാചരാ, ഇത് നടന്നു കഴിഞ്ഞാൽ നീ എനിക്കായി എല്ലാം ചെയ്തതായിരിക്കും. ഹേ വീരാ, കാര്യമുണ്ടാകുമ്പോൾ ഞാൻ നിന്നെ സ്മരിച്ചു വിളിക്കുന്ന ഓരോ തവണയും നീ വരണം.

Verse 39

नाथेत्युक्त्वा तु तद्रक्षस्तामादाय द्विजाङ्गनाम् । निन्ये भर्तृगृहं शुद्धां दौःशील्यापगमात्तदा ॥

മാർകണ്ഡേയൻ പറഞ്ഞു—“ഏവമസ്തു, പ്രഭോ” എന്നു പറഞ്ഞ് ആ രാക്ഷസൻ ആ ബ്രാഹ്മണസ്ത്രീയെ കൂട്ടിക്കൊണ്ട് അവളുടെ ഭർത്താവിന്റെ വീട്ടിലേക്കു കൊണ്ടുപോയി. പിന്നെ അപവാദത്തിന്റെ മലിനത നീങ്ങിയതിനാൽ അവൾ ശുദ്ധയായി.