Dhyanabindu

Verse 1

यदि शैलसमं पापं विस्तीर्णं बहुयोजनम् । भिद्यते ध्यानयोगेन नान्यो भेदः कदाचन ॥१॥

ಪಾಪವು ಪರ್ವತದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಅನೇಕ ಯೋಜನಗಳಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಿಸಿದ್ದರೂ, ಧ್ಯಾನಯೋಗದಿಂದ ಅದು ಭೇದಿಸಿ ಚೂರುಚೂರಾಗುತ್ತದೆ; ಅದನ್ನು ಮುರಿಯುವ ಇನ್ನೊಂದು ಮಾರ್ಗ ಯಾವಾಗಲೂ ಇಲ್ಲ.

Verse 2

बीजाक्षरं परं बिन्दुं नादो तस्योपरि स्थितम् । सशब्दं चाक्षरे क्षीणे निःशब्दं परमं पदम् ॥२॥

ಬೀಜಾಕ್ಷರವೇ ಪರಮ ಬಿಂದು; ಅದರ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಾದ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ಶಬ್ದಯುಕ್ತ ಅಕ್ಷರ ಕ್ಷೀಣವಾದಾಗ, ನಿಶ್ಶಬ್ದವಾದ ಪರಮ ಪದವು ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 3

अनाहतं तु यच्छब्दं तस्य शब्दस्य यत्परम् । तत्परं विन्दते यस्तु स योगी छिन्नसंशयः ॥३॥

ಅನಾಹತವೆಂಬ ಅಘಾತಜನ್ಯವಲ್ಲದ ಶಬ್ದವೂ, ಆ ಶಬ್ದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಪರವಾದ ತತ್ತ್ವವೂ ಇದೆ; ಆ ಪರವನ್ನು ಯಾರು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೋ, ಅವನೇ ಸಂಶಯಛೇದಿಯಾದ ಯೋಗಿ.

Verse 4

वालाग्रशतसाहस्रं तस्य भागस्य भागिनः । तस्य भागस्य भागार्धं तत्क्षये तु निरञ्जनम् ॥४॥

ಕೂದಲ ತುದಿಯ ಲಕ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂಶ—ಅದರಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಭಾಗ; ಆ ಭಾಗದ ಅರ್ಧ ಭಾಗ. ಆ ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮವು ಕ್ಷಯವಾಗಿ ಲೀನವಾದಾಗ, ನಿರಂಜನವಾದ (ಕಲ್ಮಷರಹಿತ ಪರತತ್ತ್ವ) ಇರುತ್ತದೆ.

Verse 5

पुष्पमध्ये यथा गन्धः पयोमध्ये यथा घृतम् । तिलमध्ये यथा तैलं पाषाणेष्विव काञ्चनम् ॥ एवं सर्वाणि भूतानि मणौ सूत्र इवात्मनि । स्थिरबुद्धिरसंमूढो ब्रह्मविद्ब्रह्मणि स्थितः ॥५-६॥

ಹೂವಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಗಂಧ ಇರುವಂತೆ, ಹಾಲಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪ ಇರುವಂತೆ, ಎಳ್ಳಿನೊಳಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಇರುವಂತೆ, ಕಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಇರುವಂತೆ—ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳು ಆತ್ಮನಲ್ಲೇ ಇವೆ, ಮಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೂತ್ರ ಇರುವಂತೆ. ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು, ಅಸಮ್ಮೂಢನು, ಬ್ರಹ್ಮವಿದನು ಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 6

पुष्पमध्ये यथा गन्धः पयोमध्ये यथा घृतम् । तिलमध्ये यथा तैलं पाषाणेष्विव काञ्चनम् ॥ एवं सर्वाणि भूतानि मणौ सूत्र इवात्मनि । स्थिरबुद्धिरसंमूढो ब्रह्मविद्ब्रह्मणि स्थितः ॥५-६॥

ಹೂವಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸುಗಂಧ ಇರುವಂತೆ, ಹಾಲಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತುಪ್ಪ ಇರುವಂತೆ, ಎಳ್ಳಿನೊಳಗೆ ಎಣ್ಣೆ ಇರುವಂತೆ, ಕಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಇರುವಂತೆ—ಹಾಗೆಯೇ ಎಲ್ಲಾ ಭೂತಗಳು ಆತ್ಮನಲ್ಲೇ ಇವೆ, ಮಣಿಯಲ್ಲಿ ಸೂತ್ರ ಇರುವಂತೆ. ಸ್ಥಿರಬುದ್ಧಿಯುಳ್ಳವನು, ಅಸಮ್ಮೂಢನು, ಬ್ರಹ್ಮವಿದನು ಬ್ರಹ್ಮದಲ್ಲೇ ಸ್ಥಿತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.

Verse 7

तिलानां तु यथा तैलं पुष्पे गन्ध इवाश्रितः । पुरुषस्य शरीरे तु स बाह्याभ्यन्तरे स्थितः ॥७॥

ಎಳ್ಳಿನ ಕಾಳಿನಲ್ಲಿ ಎಣ್ಣೆ ಅಂತರ್ನಿಹಿತವಾಗಿರುವಂತೆ, ಹೂವಿನಲ್ಲಿ ಸುಗಂಧ ನೆಲೆಸಿರುವಂತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಪುರುಷನ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆ ಪರಮಾತ್ಮನು ಹೊರಗೂ ಒಳಗೂ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 8

वृक्षं तु सकलं विद्याच्छाया तस्यैव निष्कला । सकले निष्कले भावे सर्वत्रात्मा व्यवस्थितः ॥८॥

ವೃಕ್ಷವನ್ನು ‘ಸಕಲ’ (ಅಂಗಗಳಿರುವದು) ಎಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅದರ ನೆರಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ‘ನಿಷ್ಕಲಾ’ (ಅಂಗರಹಿತ). ಸಕಲ ಹಾಗೂ ನಿಷ್ಕಲ ಎಂಬ ಎರಡೂ ಭಾವಗಳಲ್ಲಿ ಆತ್ಮನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಸ್ಥಾಪಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 9

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’ ಎಂಬ ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಮುಮುಕ್ಷುಗಳೆಲ್ಲರೂ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ, ಋಗ್ವೇದ ಮತ್ತು ‘ಭೂಃ’—ಇವು ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವು. ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಅಂಶದಲ್ಲಿ ‘ಅ’ ಅಕ್ಷರದಲ್ಲಿ ಲಯ ಹೊಂದಿದಾಗ ಅಂತರಿಕ್ಷ, ಯಜುರ್ವೇದ, ವಾಯು ಮತ್ತು ‘ಭುವಃ’—ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ—ಸಂಬಂಧಿಸುತ್ತವೆ. ಎರಡನೇ ಅಂಶದಲ್ಲಿ ‘ಉ’ ಅಕ್ಷರದಲ್ಲಿ ಲಯ ಹೊಂದಿದಾಗ ದ್ಯೌ, ಸೂರ್ಯ, ಸಾಮವೇದ ಮತ್ತು ‘ಸ್ವಃ’—ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರ—ಸಂಬಂಧಿಸುತ್ತವೆ. ಮೂರನೇ ಅಂಶದಲ್ಲಿ ‘ಮ’ ಅಕ್ಷರದಲ್ಲಿ ಲಯ ಹೊಂದಿದಾಗ—‘ಅ’ ಪೀತವರ್ಣ, ರಜೋಗುಣವೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ‘ಉ’ ಶ್ವೇತ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ; ‘ಮ’ ಕೃಷ್ಣ ತಾಮಸ. ಪ್ರಣವವು ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಪಂಚದೈವತಯುಕ್ತ. ಓಂಕಾರವನ್ನು ಅರಿಯದವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಣವವೇ ಧನುಸ್ಸು, ಆತ್ಮವೇ ಶರ, ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಅದರ ಲಕ್ಷ್ಯ. ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಸಾಧಕನು ಅದನ್ನು ಭೇದಿಸಬೇಕು; ಶರವಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಪರಾ-ಅಪರ ತತ್ತ್ವ ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿವೃತ್ತವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 10

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’—ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ—ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥಿಗಳಾದ ಎಲ್ಲ ಸಾಧಕರೂ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕಾದದ್ದು. ‘ಭೂಃ’ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಋಗ್ವೇದ—ಇದೇ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮ. ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಅಂಶ ‘ಅ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯ ಹೊಂದಿದಾಗ ಅಂತರಿಕ್ಷ, ಯಜುರ್ವೇದ, ವಾಯು, ‘ಭುವಃ’ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ. ಎರಡನೆಯ ಅಂಶ ‘ಉ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯ ಹೊಂದಿದಾಗ ದ್ಯೌಃ, ಸೂರ್ಯ, ಸಾಮವೇದ, ‘ಸ್ವಃ’ ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರ. ಮೂರನೆಯ ಅಂಶ ‘ಮ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯ ಹೊಂದಿದಾಗ—‘ಅ’ ಪೀತವರ್ಣ, ರಜೋಗುಣ; ‘ಉ’ ಶುಕ್ಲ, ಸಾತ್ತ್ವಿಕ; ‘ಮ’ ಕೃಷ್ಣ, ತಾಮಸ. ಪ್ರಣವವು ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಪಂಚದೈವತಮಯ. ಓಂಕಾರವನ್ನು ಅರಿಯದವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಣವ ಧನುಸ್ಸು, ಆತ್ಮ ಶರ, ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಲಕ್ಷ್ಯ; ಅಪ್ರಮಾದಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಭೇದಿಸಬೇಕು, ಶರದಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗಬೇಕು. ಪರಾವರ—ಪರಮವೂ ಅಂತರ್ಯಾಮಿಯೂ ಆದ ತತ್ತ್ವ—ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿವೃತ್ತವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 11

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’—ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ—ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಬಯಸುವ ಎಲ್ಲರೂ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ‘ಭೂಃ’ಯಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಋಗ್ವೇದ—ಇದೇ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಪಿತಾಮಹ. ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಭಾಗ ‘ಅ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅಂತರಿಕ್ಷ, ಯಜುರ್ವೇದ, ವಾಯು, ‘ಭುವಃ’ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ. ಎರಡನೇ ಭಾಗ ‘ಉ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ದ್ಯೌಃ, ಸೂರ್ಯ, ಸಾಮವೇದ, ‘ಸ್ವಃ’ ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರ. ಮೂರನೇ ಭಾಗ ‘ಮ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ—‘ಅ’ ಪೀತ ಮತ್ತು ರಜಸ್, ‘ಉ’ ಶುಕ್ಲ ಮತ್ತು ಸಾತ್ತ್ವಿಕ, ‘ಮ’ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ತಾಮಸ. ಪ್ರಣವ ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ ಹಾಗೂ ಪಂಚದೈವತಮಯ. ಓಂಕಾರವನ್ನು ಅರಿಯದವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಣವ ಧನು, ಆತ್ಮ ಶರ, ಬ್ರಹ್ಮ ಲಕ್ಷ್ಯ; ಅಪ್ರಮಾದಿಯಿಂದ ಅದನ್ನು ಭೇದಿಸಿ, ಶರದಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗಬೇಕು. ಪರಮವೂ ಅಂತರ್ಯಾಮಿಯೂ ಆದ ಸತ್ಯದ ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಶಮನಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.

Verse 12

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’—ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ—ಮೋಕ್ಷಸಾಧನೆ ಮಾಡುವ ಎಲ್ಲರೂ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕಾದದ್ದು. ‘ಭೂಃ’ ಎಂದರೆ ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಋಗ್ವೇದ—ಇದೇ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮ. ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಅಂಶ ‘ಅ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅಂತರಿಕ್ಷ, ಯಜುರ್ವೇದ, ವಾಯು, ‘ಭುವಃ’ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ ಸಹಿತ ಲಯ. ಎರಡನೇ ಅಂಶ ‘ಉ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ದ್ಯೌಃ, ಸೂರ್ಯ, ಸಾಮವೇದ, ‘ಸ್ವಃ’ ಮತ್ತು ಮಹೇಶ್ವರ ಸಹಿತ ಲಯ. ಮೂರನೇ ಅಂಶ ‘ಮ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ—‘ಅ’ ಪೀತ ಮತ್ತು ರಜಸ್, ‘ಉ’ ಶುಕ್ಲ ಮತ್ತು ಸಾತ್ತ್ವಿಕ, ‘ಮ’ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ತಾಮಸ. ಪ್ರಣವ ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಪಂಚದೈವತಮಯ. ಓಂಕಾರವನ್ನು ಅರಿಯದವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಣವ ಧನು, ಆತ್ಮ ಶರ, ಬ್ರಹ್ಮ ಲಕ್ಷ್ಯ; ಜಾಗರೂಕ ಸಾಧಕನು ಅದನ್ನು ಭೇದಿಸಿ ಶರದಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗಬೇಕು. ಪರಾವರ—ಉನ್ನತವೂ ಅಧೋವೂ, ಪರಮವೂ ಅಂತರ್ಯಾಮಿಯೂ—ಆ ತತ್ತ್ವದ ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಹಿಂತಿರುಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ.

Verse 13

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’—ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ—ಮುಮುಕ್ಷುಗಳೆಲ್ಲರೂ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕಾದದ್ದು. ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಋಗ್ವೇದವೇ ‘ಭೂಃ’; ಅದರ ಅಧಿದೇವ ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ) ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಅಂಶ ‘ಅ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅದು ಅಂತರಿಕ್ಷ, ಯಜುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ವಾಯು; ‘ಭುವಃ’ ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ. ಎರಡನೆಯ ಅಂಶ ‘ಉ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅದು ದ್ಯೌ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮವೇದ; ‘ಸ್ವಃ’ ಮಹೇಶ್ವರ. ಮೂರನೆಯ ಅಂಶ ‘ಮ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ: ‘ಅ’ ಪೀತವರ್ಣ, ರಜೋಗುಣ; ‘ಉ’ ಶ್ವೇತ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ; ‘ಮ’ ಕೃಷ್ಣ ತಾಮಸ ಎಂದು ನಿರೂಪಣೆ. ಪ್ರಣವ ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಪಂಚದೈವತಯುಕ್ತ. ಓಂಕಾರವನ್ನು ಅರಿಯದವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಣವ ಧನು, ಆತ್ಮ ಶರ, ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಲಕ್ಷ್ಯ. ಅಪ್ರಮತ್ತನಾಗಿ ಅದನ್ನು ವೇಧಿಸಬೇಕು; ಶರವಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಪರಾ-ಅಪರ ತತ್ತ್ವ ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿವೃತ್ತವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 14

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’—ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ—ಮೋಕ್ಷಾರ್ಥಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕಾದ ಪರಮ ಮಂತ್ರ. ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಋಗ್ವೇದ ‘ಭೂಃ’; ಅದರ ಅಧಿದೇವ ಪಿತಾಮಹ (ಬ್ರಹ್ಮ). ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಭಾಗ ‘ಅ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅದು ಅಂತರಿಕ್ಷ, ಯಜುರ್ವೇದ ಮತ್ತು ವಾಯು; ‘ಭುವಃ’ ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ. ಎರಡನೇ ಭಾಗ ‘ಉ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅದು ದ್ಯೌ, ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಮವೇದ; ‘ಸ್ವಃ’ ಮಹೇಶ್ವರ. ಮೂರನೇ ಭಾಗ ‘ಮ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ: ‘ಅ’ ಪೀತವರ್ಣ ರಜೋಗುಣ, ‘ಉ’ ಶ್ವೇತ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ, ‘ಮ’ ಕೃಷ್ಣ ತಾಮಸ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಣವ ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ, ಪಂಚದೈವತಯುಕ್ತ. ಓಂಕಾರವನ್ನು ತಿಳಿಯದವನು ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆಯನು. ಪ್ರಣವ ಧನು; ಆತ್ಮ ಶರ; ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಲಕ್ಷ್ಯ. ಅಪ್ರಮತ್ತನಾಗಿ ವೇಧಿಸಿದರೆ ಶರವಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಪರಾ-ಅಪರ ತತ್ತ್ವ ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ.

Verse 15

ॐ इत्येकाक्षरं ब्रह्म ध्येयं सर्वमुमुक्षिभिः । पृथिव्यग्निश्च ऋग्वेदो भूरित्येव पितामहः ॥ अकारे तु लयं प्राप्ते प्रथमे प्रणवांशके । अन्तरिक्षं यजुर्वायुर्भुवो विष्णुर्जनार्दनः ॥ उकारे तु लयं प्राप्ते ...

‘ಓಂ’—ಏಕಾಕ್ಷರ ಬ್ರಹ್ಮ—ಮುಮುಕ್ಷುಗಳು ಸದಾ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕಾದ ಪರಮಾರ್ಥ. ‘ಭೂಃ’ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವಿ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಋಗ್ವೇದ; ಅಧಿದೇವ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮ. ಪ್ರಣವದ ಮೊದಲ ಭಾಗ ‘ಅ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ಅಂತರಿಕ್ಷ-ಯಜುರ್ವೇದ-ವಾಯು; ‘ಭುವಃ’ ವಿಷ್ಣು ಜನಾರ್ದನ. ಎರಡನೇ ಭಾಗ ‘ಉ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ ದ್ಯೌ-ಸೂರ್ಯ-ಸಾಮವೇದ; ‘ಸ್ವಃ’ ಮಹೇಶ್ವರ. ಮೂರನೇ ಭಾಗ ‘ಮ’ಯಲ್ಲಿ ಲಯವಾದಾಗ: ‘ಅ’ ಪೀತ ರಜಸ್, ‘ಉ’ ಶ್ವೇತ ಸತ್ತ್ವ, ‘ಮ’ ಕೃಷ್ಣ ತಮಸ್. ಪ್ರಣವ ಅಷ್ಟಾಂಗ, ಚತುಷ್ಪಾದ, ತ್ರಿಸ್ಥಾನ, ಪಂಚದೈವತಯುಕ್ತ. ಓಂಕಾರವಿಲ್ಲದೆ ಬ್ರಹ್ಮಜ್ಞಾನವಿಲ್ಲ. ಪ್ರಣವ ಧನು, ಆತ್ಮ ಶರ, ಬ್ರಹ್ಮ ಲಕ್ಷ್ಯ; ಅಪ್ರಮತ್ತನಾಗಿ ವೇಧಿಸಿ ಶರವಂತೆ ತದ್ರೂಪನಾಗಬೇಕು. ಪರಾ-ಅಪರ ತತ್ತ್ವ ದರ್ಶನವಾದಾಗ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಕ್ರಿಯೆಗಳು ನಿವೃತ್ತವಾಗುತ್ತವೆ.

Verse 16

ओङ्कारप्रभवा देवा ओङ्कारप्रभवाः स्वराः । ओङ्कारप्रभवं सर्वं त्रैलोक्यं सचराचरम् ॥१६॥

ಓಂಕಾರದಿಂದ ದೇವತೆಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತಾರೆ; ಓಂಕಾರದಿಂದ ವೈದಿಕ ಸ್ವರಗಳು ಜನಿಸುತ್ತವೆ. ಚರಾಚರ ಸಹಿತವಾದ ತ್ರೈಲೋಕ್ಯವೆಲ್ಲವೂ ಓಂಕಾರದಿಂದಲೇ ಉದಯಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 17

ह्रस्वो दहति पापानि दीर्घः सम्पत्प्रदोऽव्ययः । अर्धमात्रा समायुक्तः प्रणवो मोक्षदायकः ॥१७॥

ಹ್ರಸ್ವ ಉಚ್ಚಾರವು ಪಾಪಗಳನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತದೆ; ದೀರ್ಘ ಉಚ್ಚಾರವು ಅವ್ಯಯವಾಗಿ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅರ್ಧಮಾತ್ರೆಯೊಡನೆ ಸಂಯುಕ್ತವಾದ ಪ್ರಣವವು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ದಾನಮಾಡುತ್ತದೆ.

Verse 18

तैलधारामिवाच्छिन्नं दीर्घघण्टानिनादवत् । अवाच्यं प्रणवस्याग्रं यस्तं वेद स वेदवित् ॥१८॥

ತೈಲಧಾರೆಯಂತೆ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗಿ, ದೀರ್ಘಘಂಟಾನಿನಾದದ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಯಂತೆ—ಪ್ರಣವದ ಅಗ್ರ (ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಶಿಖರ) ಅವಾಚ್ಯ. ಅದನ್ನು ಯಾರು ತಿಳಿಯುವನೋ, ಅವನೇ ವೇದವಿತ್.

Verse 19

हृत्पद्मकर्णिकामध्ये स्थिरदीपनिभाकृतिम् । अङ्गुष्ठमात्रमचलं ध्यायेदोङ्कारमीश्वरम् ॥१९॥

ಹೃದಯಕಮಲದ ಕರ್ಣಿಕಾಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸ್ಥಿರ ದೀಪಶಿಖೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ಅಚಲವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಅಂಗುಷ್ಟಮಾತ್ರ ಪ್ರಮಾಣದ ಈಶ್ವರಸ್ವರೂಪ ಓಂಕಾರವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 20

इडया वायुमापूर्य पूरयित्वोदरस्थितम् । ओङ्कारं देहमध्यस्थं ध्यायेज्ज्वालावलीवृतम् ॥ ब्रह्मा पूरक इत्युक्तो विष्णुः कुम्भक उच्यते । रेचो रुद्र इति प्रोक्तः प्राणायामस्य देवताः ॥२०-२१॥

ಇಡಾ ನಾಡಿಯಿಂದ ವಾಯುವನ್ನು ಆಪೂರ್ಯ (ಒಳಗೆಳೆದು) ತುಂಬಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಉದರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ, ದೇಹಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಹಾಗೂ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೆಯಿಂದ ಆವರಿತ ಓಂಕಾರವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಪೂరక ಬ್ರಹ್ಮನೆಂದು, ಕುಂಭಕ ವಿಷ್ಣುವೆಂದು, ರೇಚಕ ರುದ್ರನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ—ಇವೆಯೇ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದ ದೇವತೆಗಳು.

Verse 21

इडया वायुमापूर्य पूरयित्वोदरस्थितम् । ओङ्कारं देहमध्यस्थं ध्यायेज्ज्वालावलीवृतम् ॥ ब्रह्मा पूरक इत्युक्तो विष्णुः कुम्भक उच्यते । रेचो रुद्र इति प्रोक्तः प्राणायामस्य देवताः ॥२०-२१॥

ಇಡಾ ನಾಡಿಯಿಂದ ವಾಯುವನ್ನು ಆಪೂರ್ಯ (ಒಳಗೆಳೆದು) ತುಂಬಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಉದರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿ, ದೇಹಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಹಾಗೂ ಜ್ವಾಲಾಮಾಲೆಯಿಂದ ಆವರಿತ ಓಂಕಾರವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಪೂరక ಬ್ರಹ್ಮನೆಂದು, ಕುಂಭಕ ವಿಷ್ಣುವೆಂದು, ರೇಚಕ ರುದ್ರನೆಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ—ಇವೆಯೇ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮದ ದೇವತೆಗಳು.

Verse 22

आत्मानमरणिं कृत्वा प्रणवं चोत्तरारणिम् । ध्याननिर्मथनाभ्यासादेव पश्येन्निगूढवत् ॥२२॥

ಆತ್ಮವನ್ನೇ ಅಧರ ಅರಣಿ (ಅಗ್ನಿಕಾಷ್ಠ)ಯಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಪ್ರಣವ ‘ಓಂ’ ಅನ್ನು ಉತ್ತರ ಅರಣಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಧ್ಯಾನರೂಪ ಮಥನದ ನಿರಂತರ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದಲೇ, ಗುಪ್ತವಾಗಿರುವಂತೆ ಇರುವ ಪರತತ್ತ್ವವನ್ನು ದರ್ಶನ (ಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ) ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 23

ओङ्कारध्वनिनादेन वायोः संहरणान्तिकम् । यावद्बलं समादध्यात् सम्यङ्नादलयावधि ॥२३॥

ಓಂಕಾರದ ಧ್ವನಿ-ನಾದದಿಂದ ಪ್ರಾಣವಾಯುವನ್ನು ಸಂಹಾರ (ಲಯ/ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರ)ದ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ತರಬೇಕು; ಮತ್ತು ಸಮ್ಯಕ್ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ನಾದ-ಲಯದ ಮಿತಿವರೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವಷ್ಟು ಬಲವನ್ನು ಏಕಾಗ್ರವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಧಾರಣೆ ಮಾಡಬೇಕು.

Verse 24

गमागमस्थं गमनादिशून्यम् ओङ्कारमेकं रविकोटिदीप्तिम् । पश्यन्ति ये सर्वजनान्तरस्थं हंसात्मकं ते विरजा भवन्ति ॥२४॥

ಯಾರು ಏಕಮಾತ್ರ ಓಂಕಾರವನ್ನು ದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ—ಆಗಮನ-ಗಮನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದರೂ ಗತಿ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಶೂನ್ಯ, ಕೋಟಿ ಸೂರ್ಯರಂತೆ ದೀಪ್ತಿಮಾನ, ಸರ್ವಜನರ ಅಂತರಾತ್ಮದಲ್ಲಿ ನಿವಾಸಿ, ಹಂಸಸ್ವರೂಪ—ಅವರು ವಿರಜರು, ರಜೋಗುಣ-ಮಲರಹಿತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

Verse 25

यन्मनस्त्रिजगत्सृष्टिस्थितिव्यसनकर्मकृत् । तन्मनो विलयं याति तद्विष्णोः परमं पदम्॥

ತ್ರಿಲೋಕಗಳ ಸೃಷ್ಟಿ, ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಳಯಕರ್ಮಗಳಿಗೆ ಕರ್ತೃವಾದ ಆ ಮನಸ್ಸು ಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದಾಗ, ಅದೇ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪರಮ ಪದ, ಪರಮ ಧಾಮವಾಗಿದೆ.

Verse 26

अष्टपत्रं तु हृत्पद्मं द्वात्रिंशत्केसरान्वितम् । तस्य मध्ये स्थितो भानुर्भानुमध्यगतः शशी॥

ಹೃದಯಪದ್ಮವು ಅಷ್ಟಪತ್ರಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದು ಮೂವತ್ತೆರಡು ಕೇಸರಗಳಿಂದ ಸಮನ್ವಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ; ಸೂರ್ಯನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನು ಸ್ಥಿತನಾಗಿದ್ದಾನೆ.

Verse 27

शशिमध्यगतो वह्निर्वह्निमध्यगता प्रभा । प्रभामध्यगतं पीठं नानारत्नप्रवेष्टितम्॥ तस्य मध्यगतं देवं वासुदेवं निरञ्जनम् । श्रीवत्सकौस्तुभोरस्कं मुक्तामणिविभूषितम्॥ शुद्धस्फटिकसंकाशं चन्द्रकोटिसमप्रभम् । ए...

ಚಂದ್ರನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯಿದೆ; ಅಗ್ನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಭೆಯಿದೆ. ಆ ಪ್ರಭೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾನಾರತ್ನಗಳಿಂದ ಜಡಿತವಾದ ಆಸನವಿದೆ. ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂಜನನಾದ ದೇವ ವಾಸುದೇವನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ಅವನ ವಕ್ಷಸ್ಥಲದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀವತ್ಸ ಮತ್ತು ಕೌಸ್ತುಭವಿದ್ದು, ಮುತ್ತುಮಣಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾಗಿ, ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ, ಕೋಟಿ ಚಂದ್ರರ ಸಮ ಕాంతಿಯುಳ್ಳವನು. ಹೀಗೆ ವಿನಯಯುಕ್ತನಾಗಿ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 28

शशिमध्यगतो वह्निर्वह्निमध्यगता प्रभा । प्रभामध्यगतं पीठं नानारत्नप्रवेष्टितम् ॥ तस्य मध्यगतं देवं वासुदेवं निरञ्जनम् । श्रीवत्सकौस्तुभोरस्कं मुक्तामणिविभूषितम् ॥ शुद्धस्फटिकसंकाशं चन्द्रकोटिसमप्रभम् ।...

ಚಂದ್ರನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯಿದೆ; ಅಗ್ನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶವಿದೆ. ಆ ಪ್ರಕಾಶದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾನಾರತ್ನಗಳಿಂದ ಜಡಿತವಾದ ಆಸನವಿದೆ. ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂಜನನಾದ ದೇವ ವಾಸುದೇವನು ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾನೆ—ವಕ್ಷಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀವತ್ಸ ಮತ್ತು ಕೌಸ್ತುಭವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು, ಮುಕ್ತಾಮಣಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ; ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ, ಕೋಟಿ ಚಂದ್ರರ ಸಮ ಕాంతಿಯುಳ್ಳವನು. ಹೀಗೆ ವಿನಯಯುಕ್ತನಾಗಿ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 29

शशिमध्यगतो वह्निर्वह्निमध्यगता प्रभा । प्रभामध्यगतं पीठं नानारत्नप्रवेष्टितम् ॥ तस्य मध्यगतं देवं वासुदेवं निरञ्जनम् । श्रीवत्सकौस्तुभोरस्कं मुक्तामणिविभूषितम् ॥ शुद्धस्फटिकसंकाशं चन्द्रकोटिसमप्रभम् ।...

ಚಂದ್ರನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯಿದೆ; ಅಗ್ನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಶವಿದೆ. ಆ ಪ್ರಕಾಶದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾನಾರತ್ನಗಳಿಂದ ಜಡಿತವಾದ ಆಸನವಿದೆ. ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂಜನನಾದ ದೇವ ವಾಸುದೇವನು ವಿರಾಜಿಸುತ್ತಾನೆ—ವಕ್ಷಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀವತ್ಸ ಮತ್ತು ಕೌಸ್ತುಭವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನು, ಮುಕ್ತಾಮಣಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತ; ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ, ಕೋಟಿ ಚಂದ್ರರ ಸಮ ಕాంతಿಯುಳ್ಳವನು. ಹೀಗೆ ವಿನಯಯುಕ್ತನಾಗಿ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು.

Verse 30

अतसीपुष्पसंकाशं नाभिस्थाने प्रतिष्ठितम् । चतुर्भुजं महाविष्णुं पूरकेण विचिन्तयेत् ॥ कुम्भकेन हृदिस्थाने चिन्तयेत्कमलासनम् । ब्रह्माणं रक्तगौराभं चतुर्वक्त्रं पितामहम् ॥

ಪೂರಕದಲ್ಲಿ (ಉಸಿರೆಳೆಯುವಾಗ) ನಾಭಿಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ, ಅತಸೀಪುಷ್ಪದಂತೆ ವರ್ಣವಿರುವ, ಚತುರ್ಭುಜ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು. ಕುಂಭಕದಲ್ಲಿ (ಉಸಿರನ್ನು ತಡೆದು) ಹೃದಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕಮಲಾಸನ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ರಕ್ತಗೌರ ವರ್ಣದ, ಚತುರ್ವಕ್ತ್ರ ಪಿತಾಮಹನನ್ನು.

Verse 31

अतसीपुष्पसंकाशं नाभिस्थाने प्रतिष्ठितम् । चतुर्भुजं महाविष्णुं पूरकेण विचिन्तयेत् ॥ कुम्भकेन हृदिस्थाने चिन्तयेत् कमलासनम् । ब्रह्माणं रक्तगौराभं चतुर्वक्त्रं पितामहम् ॥

ಅತಸೀ ಹೂವಿನಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುವ, ನಾಭಿಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತನಾದ ಚತುರ್ಭುಜ ಮಹಾವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಪೂರಕ (ಉಸಿರೆಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಕುಂಭಕ (ಉಸಿರನ್ನು ತಡೆದು) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೃದಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕಮಲಾಸನನಾಗಿ ಆಸೀನನಾದ, ರಕ್ತ-ಗೌರ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ, ಚತುರ್ಮುಖ ಪಿತಾಮಹ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು.

Verse 32

रेचकेन तु विद्यात्मा ललाटस्थं त्रिलोचनम् । शुद्धस्फटिकसंकाशं निष्कलं पापनाशनम् ॥ अञ्जपत्रमधःपुष्पमूर्ध्वनालमधोमुखम् । कदलीपुष्पसंकाशं सर्ववेदमयं शिवम् । शतारं शतपत्राढ्यं विकीर्णाम्बुजकर्णिकम् । तत्रा...

ರೇಚಕ (ಉಸಿರನ್ನು ಹೊರಬಿಡುವ) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾತ್ಮನಾದ ಸಾಧಕನು ಲಲಾಟಸ್ಥ ತ್ರಿಲೋಚನನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ, ನಿಷ್ಕಲ, ಪಾಪನಾಶಕ. ಅಂಜನದಂತೆ ಕಪ್ಪು ದಳಗಳಿರುವ, ಹೂವು ಕೆಳಗೆ ಮತ್ತು ನಾಳ ಮೇಲಾಗಿ, ಅಧೋಮುಖವಾಗಿರುವ ಆಂತರಿಕ ಕಮಲದಲ್ಲಿ, ಕದಳಿ ಪುಷ್ಪಸಮಾನ, ಸರ್ವವೇದಮಯ ಶಿವನನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು; ಶತಾರ, ಶತಪತ್ರಯುಕ್ತ, ವಿಕೀರ್ಣ ಕರ್ಣಿಕಾವಂತ. ಅಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಕಮಲವನ್ನು ತೆರೆಯಿಸಿ ಬೋಧಚಂದ್ರ-ಅಗ್ನಿ-ಸೂರ್ಯವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅದರ ಹೃದ್ಬೀಜವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಆತ್ಮನು ಧ್ರುವವಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 33

रेचकेन तु विद्यात्मा ललाटस्थं त्रिलोचनम् । शुद्धस्फटिकसंकाशं निष्कलं पापनाशनम् ॥ अञ्जपत्रमधःपुष्पमूर्ध्वनालमधोमुखम् । कदलीपुष्पसंकाशं सर्ववेदमयं शिवम् । शतारं शतपत्राढ्यं विकीर्णाम्बुजकर्णिकम् । तत्रा...

ರೇಚಕ (ಉಸಿರನ್ನು ಹೊರಬಿಡುವ) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾತ್ಮನಾದ ಸಾಧಕನು ಲಲಾಟಸ್ಥ ತ್ರಿಲೋಚನನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು—ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ, ನಿಷ್ಕಲ, ಪಾಪನಾಶಕ. ಅಂಜನದಂತೆ ಕಪ್ಪು ದಳಗಳಿರುವ, ಹೂವು ಕೆಳಗೆ ಮತ್ತು ನಾಳ ಮೇಲಾಗಿ, ಅಧೋಮುಖವಾಗಿರುವ ಆಂತರಿಕ ಕಮಲದಲ್ಲಿ, ಕದಳಿ ಪುಷ್ಪಸಮಾನ, ಸರ್ವವೇದಮಯ ಶಿವನನ್ನು ಚಿಂತಿಸಬೇಕು; ಶತಾರ, ಶತಪತ್ರಯುಕ್ತ, ವಿಕೀರ್ಣ ಕರ್ಣಿಕಾವಂತ. ಅಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಧ್ಯಾನಿಸಬೇಕು. ಕಮಲವನ್ನು ತೆರೆಯಿಸಿ ಬೋಧಚಂದ್ರ-ಅಗ್ನಿ-ಸೂರ್ಯವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅದರ ಹೃದ್ಬೀಜವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಆತ್ಮನು ಧ್ರುವವಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತದೆ.

Verse 34

रेचकेन तु विद्यात्मा ललाटस्थं त्रिलोचनम् । शुद्धस्फटिकसंकाशं निष्कलं पापनाशनम् ॥ अञ्जपत्रमधःपुष्पमूर्ध्वनालमधोमुखम् । कदलीपुष्पसंकाशं सर्ववेदमयं शिवम् ॥ शतारं शतपत्राढ्यं विकीर्णाम्बुजकर्णिकम् । तत्रा...

ರೇಚಕದಿಂದ ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪನಾದ ಸಾಧಕನು ಲಲಾಟಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ತ್ರಿನೇತ್ರ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಲಿ—ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಮಾನ, ನಿಷ್ಕಲ, ಪಾಪನಾಶಕ. ಅಧೋಮುಖ ಪುಷ್ಪವಿರುವ ಪದ್ಮಪತ್ರ, ನಾಳ ಮೇಲಕ್ಕೆ, ಪುಷ್ಪ ಕೆಳಕ್ಕೆ—ಕದಳೀಪುಷ್ಪದಂತೆ; ಸರ್ವವೇದಮಯ ಶಿವಸ್ವರೂಪ. ಶತಾರ, ಶತಪತ್ರಸಂಪನ್ನ, ಚದರಿದ ಪದ್ಮಕರ್ಣಿಕಾವಂತ. ಅಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಮೇಲೆ ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸಲಿ. ಪದ್ಮವನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿ ಬೋಧಚಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿ, ಸೂರ್ಯಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅದರ ಹೃದಯಬೀಜವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಧ್ರುವವಾಗಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರಲಿ.

Verse 35

रेचकेन तु विद्यात्मा ललाटस्थं त्रिलोचनम् । शुद्धस्फटिकसंकाशं निष्कलं पापनाशनम् ॥ अञ्जपत्रमधःपुष्पमूर्ध्वनालमधोमुखम् । कदलीपुष्पसंकाशं सर्ववेदमयं शिवम् ॥ शतारं शतपत्राढ्यं विकीर्णाम्बुजकर्णिकम् । तत्रा...

ರೇಚಕದಿಂದ ಜ್ಞಾನಸ್ವರೂಪನಾದ ಸಾಧಕನು ಲಲಾಟದಲ್ಲಿ ತ್ರಿನೇತ್ರನನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಲಿ—ಶುದ್ಧ ಸ್ಫಟಿಕದಂತೆ ಕಾಂತಿಮಯ, ನಿಷ್ಕಲ, ಪಾಪನಾಶಕ. ಅಧೋಮುಖ ಪುಷ್ಪವಿರುವ ಪದ್ಮಪತ್ರ, ನಾಳ ಮೇಲಕ್ಕೆ, ಪುಷ್ಪ ಕೆಳಕ್ಕೆ; ಕದಳೀಪುಷ್ಪದಂತೆ—ಸರ್ವವೇದಮಯ ಶಿವಸ್ವರೂಪ. ಶತಾರ, ಶತಪತ್ರಸಮೃದ್ಧ, ಚದರಿದ ಪದ್ಮಕರ್ಣಿಕಾವಂತ. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಚಿಂತಿಸಲಿ. ಪದ್ಮವನ್ನು ತೆರೆದು ಬೋಧಚಂದ್ರ, ಅಗ್ನಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಗಳನ್ನು ಧ್ಯಾನಿಸಿ, ಅದರ ಹೃದಯಬೀಜವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಸಾಧಕನು ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ದೃಢವಾಗಿ ಸ್ಥಿರನಾಗಿರಲಿ.

Verse 36

त्रिस्थानं च त्रिमात्रं च त्रिब्रह्म च त्रयाक्षरम् । त्रिमात्रमर्धमात्रं वा यस्तं वेद स वेदवित् ॥३६॥

ಅದು ತ್ರಿಸ್ಥಾನಯುಕ್ತವೂ ತ್ರಿಮಾತ್ರಯುಕ್ತವೂ ಆಗಿದೆ; ಅದು ತ್ರಿಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ತ್ರಯಾಕ್ಷರಸ್ವರೂಪ. ಯಾರು ಅದನ್ನು ತ್ರಿಮಾತ್ರವಾಗಿ—ಅಥವಾ ಅರ್ಧಮಾತ್ರವಾಗಿಯೂ—ತಿಳಿಯುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ವೇದವಿತ್ (ವೇದಜ್ಞ) ಆಗುತ್ತಾನೆ.

Verse 37

तैलधारामिवाच्छिन्नदीर्घघण्टानिनादवत् । बिन्दुनादकलातीतं यस्तं वेद स वेदवित् ॥३७॥

ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನ ತೈಲಧಾರೆಯಂತೆ, ದೀರ್ಘವಾಗಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮೊಳಗುವ ಗಂಟಾನಾದದಂತೆ—ಬಿಂದು, ನಾದ ಮತ್ತು ಕಲೆಯನ್ನು ಮೀರಿರುವ ಪರತತ್ತ್ವವನ್ನು ಯಾರು ತಿಳಿಯುವನೋ, ಅವನೇ ವೇದವಿತ್ ॥೩೭॥

Verse 38

यथैवोत्पलनालेन तोयमाकर्षयेन्नरः । तथैवोत्कर्षयेद्वायुं योगी योगपथे स्थितः ॥३८॥

ಯಾವಂತೆ ಮನುಷ್ಯನು ಕಮಲದ ನಾಳದ ಮೂಲಕ ನೀರನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುವನೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಯೋಗಪಥದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತನಾದ ಯೋಗಿಯು ಪ್ರಾಣವಾಯುವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎಳೆಯಬೇಕು ॥೩೮॥

Verse 39

अर्धमात्रात्मकं कृत्वा कोशीभूतं तु पङ्कजम् । कर्षयेन्नलमात्रेण भ्रुवोर्मध्ये लयं नयेत् ॥३९॥

ಅರ್ಧಮಾತ್ರಾಸ್ವರೂಪವಾದ ಪಂಕಜವನ್ನು ಕೋಶೀಭೂತ (ಆವರಣರೂಪ)ವಾಗಿಸಿ, ನಾಳಮಾತ್ರ ಪ್ರಮಾಣದಿಂದ ಅದನ್ನು ಎಳೆದು, ಭ್ರೂಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ (ಮನಸ್ಸನ್ನು) ಲಯಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಬೇಕು ॥೩೯॥

Verse 40

भ्रुवोर्मध्ये ललाटे तु नासिकायास्तु मूलतः । जानीयादमृतं स्थानं तद्ब्रह्मायतनं महत् ॥४०॥

ಭ್ರೂಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಲಲಾಟದಲ್ಲಿ, ನಾಸಿಕೆಯ ಮೂಲಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ—ಅದನ್ನೇ ಅಮೃತಸ್ಥಾನವೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು; ಅದೇ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಹಾ ಆಯತನ (ನಿವಾಸ)ವಾಗಿದೆ.

Verse 41

आसनं प्राणसंरोधः प्रत्याहारश्च धारणा । ध्यानं समाधिरेतानि योगाङ्गानि भवन्ति षट् ॥४१॥

ಆಸನ, ಪ್ರಾಣಸಂರೋಧ, ಪ್ರತ್ಯಾಹಾರ, ಧಾರಣೆ, ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಸಮಾಧಿ—ಇವು ಯೋಗದ ಆರು ಅಂಗಗಳಾಗಿವೆ.

Verse 42

आसनानि च तावन्ति यावन्त्यो जीवजातयः । एतेषानतुलान्भेदान्विजानाति महेश्वरः ॥४२॥

ಆಸನಗಳು ಜೀವಜಾತಿಗಳೆಷ್ಟು ಇರುವವೋ ಅಷ್ಟೇ ಇವೆ; ಅವುಗಳ ಅತೂಲ್ಯ ಭೇದಗಳನ್ನು ಮಹೇಶ್ವರನೇ ತಿಳಿದಿರುವನು.

Verse 43

छिद्रं भद्रं तथा सिंहं पद्मं चेति चतुष्टयम् । आधारं प्रथमं चक्रं स्वाधिष्ठानं द्वितीयकम् ॥४३॥

‘ಛಿದ್ರ’, ‘ಭದ್ರ’, ‘ಸಿಂಹ’ ಮತ್ತು ‘ಪದ್ಮ’—ಇವು ನಾಲ್ಕರ ಚತುಷ್ಟಯ. ‘ಆಧಾರ’ ಮೊದಲ ಚಕ್ರ; ‘ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ’ ಎರಡನೆಯ ಚಕ್ರವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 44

योनिस्थानं तयोर्मध्ये कामरूपं निगद्यते । आधाराख्ये गुदस्थाने पङ्कजं यच्चतुर्दलम् ॥ तन्मध्ये प्रोच्यते योनिः कामाख्या सिद्धवन्दिता । योनिमध्ये स्थितं लिङ्गं पश्चिमाभिमुखं तथा ॥ मस्तके मणिवद्भिन्नं यो ज...

ಆ ಎರಡರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಯೋನಿಸ್ಥಾನ’ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅದು ಕಾಮರೂಪವಾಗಿದೆ. ‘ಆಧಾರ’ವೆಂಬ ಗುದಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಳಗಳ ಕಮಲವಿದೆ; ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಮಾ’ ಎಂಬ, ಸಿದ್ಧರಿಂದ ವಂದಿತ ಯೋನಿಯೆಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತ. ಯೋನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖ ಲಿಂಗ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ; ಅದರ ಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಣಿಯಂತೆ ವಿಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಯೋಗವಿತ್. ಅದು ತಪ್ತ ಸ್ವರ್ಣದಂತೆ, ಮಿಂಚಿನ ರೇಖೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಮೇಲೂ, ಮೇಢ್ರದ ಕೆಳಗೂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಚತುರಸ್ರವಿದೆ; ‘ಸ್ವ’ ಅಕ್ಷರದಿಂದ ಪ್ರಾಣ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಅದರ ಆಶ್ರಯವೇ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ.

Verse 45

योनिस्थानं तयोर्मध्ये कामरूपं निगद्यते । आधाराख्ये गुदस्थाने पङ्कजं यच्चतुर्दलम् ॥ तन्मध्ये प्रोच्यते योनिः कामाख्या सिद्धवन्दिता । योनिमध्ये स्थितं लिङ्गं पश्चिमाभिमुखं तथा ॥ मस्तके मणिवद्भिन्नं यो ज...

ಆ ಎರಡರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಯೋನಿಸ್ಥಾನ’ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅದು ಕಾಮರೂಪವಾಗಿದೆ. ‘ಆಧಾರ’ವೆಂಬ ಗುದಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಳಗಳ ಕಮಲವಿದೆ; ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಮಾ’ ಎಂಬ, ಸಿದ್ಧರಿಂದ ವಂದಿತ ಯೋನಿಯೆಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತ. ಯೋನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖ ಲಿಂಗ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ; ಅದರ ಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಣಿಯಂತೆ ವಿಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ತಿಳಿದವನು ಯೋಗವಿತ್. ಅದು ತಪ್ತ ಸ್ವರ್ಣದಂತೆ, ಮಿಂಚಿನ ರೇಖೆಯಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಮೇಲೂ, ಮೇಢ್ರದ ಕೆಳಗೂ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಚತುರಸ್ರವಿದೆ; ‘ಸ್ವ’ ಅಕ್ಷರದಿಂದ ಪ್ರಾಣ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ—ಅದರ ಆಶ್ರಯವೇ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ.

Verse 46

योनिस्थानं तयोर्मध्ये कामरूपं निगद्यते । आधाराख्ये गुदस्थाने पङ्कजं यच्चतुर्दलम् ॥ तन्मध्ये प्रोच्यते योनिः कामाख्या सिद्धवन्दिता । योनिमध्ये स्थितं लिङ्गं पश्चिमाभिमुखं तथा ॥ मस्तके मणिवद्भिन्नं यो ज...

ಆ ಎರಡು (ಗುಹ್ಯಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಜನನೇಂದ್ರಿಯ)ಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಮಸ್ವರೂಪವಾದ ‘ಯೋನಿಸ್ಥಾನ’ವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುದಸ್ಥ ‘ಆಧಾರ’ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಳಗಳ ಕಮಲವಿದೆ. ಅದರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಮಾ’ ಎಂಬ ಯೋನಿ ಎಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತ, ಸಿದ್ಧರಿಂದ ವಂದಿತ. ಯೋನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖ ಲಿಂಗ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ. ಮಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಮಣಿಯಂತೆ ಭಿನ್ನಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಯಾರು ತಿಳಿಯುವರೋ ಅವರು ಯೋಗವಿತ್. ಅದು ತಪ್ತ ಸ್ವರ್ಣದಂತೆ ಪ್ರಕಾಶಿಸಿ, ವಿದ್ಯುತ್ ರೇಖೆಯಂತೆ ಸ್ಪುರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಮೇಲೂ ಮೇಢ್ರದ ಕೆಳಗೂ ಚತುರಸ್ರ ಮಂಡಲ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿದೆ. ತನ್ನದೇ ನಾದದಿಂದ ಪ್ರಾಣ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ; ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನವೇ ಅದರ ಆಶ್ರಯ.

Verse 47

योनिस्थानं तयोर्मध्ये कामरूपं निगद्यते । आधाराख्ये गुदस्थाने पङ्कजं यच्चतुर्दलम् ॥ तन्मध्ये प्रोच्यते योनिः कामाख्या सिद्धवन्दिता । योनिमध्ये स्थितं लिङ्गं पश्चिमाभिमुखं तथा ॥ मस्तके मणिवद्भिन्नं यो ज...

ಆ ಎರಡುಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಮಸ್ವರೂಪವಾದ ‘ಯೋನಿ-ಪ್ರದೇಶ’ವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಗುದಸ್ಥ ‘ಆಧಾರ’ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಳಗಳ ಕಮಲವಿದೆ. ಅದರ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ‘ಕಾಮಾ’ ಎಂಬ ಯೋನಿ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಸಿದ್ಧರಿಂದ ವಂದಿತ. ಯೋನಿಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖ ಲಿಂಗವಿದೆ. ಮಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಮಣಿಯಂತೆ ಭಿನ್ನಗೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಯಾರು ಅರಿಯುವರೋ ಅವರು ಯೋಗವಿತ್. ಅದು ತಪ್ತ ಸ್ವರ್ಣದಂತೆ ಕಾಣಿಸಿ, ವಿದ್ಯುತ್ ರೇಖೆಯಂತೆ ಸ್ಪುರಿಸುತ್ತದೆ. ಅಗ್ನಿಯ ಮೇಲೂ ಮೇಢ್ರದ ಕೆಳಗೂ ಚತುರಸ್ರ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತವಾಗಿದೆ. ತನ್ನದೇ ನಾದದಿಂದ ಪ್ರಾಣ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ; ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನವೇ ಅದರ ಆಧಾರ.

Verse 48

स्वाधिष्ठानं ततश्चक्रं मेढ्रमेव निगद्यते । मणिवत्तन्तुना यत्र वायुना पूरितं वपुः ॥ तन्नाभिमण्डलं चक्रं प्रोच्यते मणिपूरकम् । द्वादशारमहाचक्रे पुण्यपापनियन्त्रितः ॥ तावज्जीवो भ्रमत्येवं यावत्तत्त्वं न ...

ಅನಂತರ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ-ಚಕ್ರವು ಮೇಢ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿ ಮಣಿಮಾಲೆಯ ತಂತುವಿನಂತೆ ಇರುವ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ವಾಯುವಿನಿಂದ ದೇಹವು ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ. ನಾಭಿ-ಮಂಡಲದಲ್ಲಿರುವ ಚಕ್ರವನ್ನು ‘ಮಣಿಪೂರಕ’ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹನ್ನೆರಡು ಅರೆಗಳ ಮಹಾಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಪುಣ್ಯ-ಪಾಪಗಳಿಂದ ಜೀವ ನಿಯಂತ್ರಿತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಜೀವ ಹೀಗೆ ಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೇಢ್ರದ ಮೇಲೂ ನಾಭಿಯ ಕೆಳಗೂ ಪಕ್ಷಿಯ ಅಂಡದಂತೆ ಇರುವ ‘ಕಂದ’ ಇದೆ. ಅಲ್ಲಿ ನಾಡಿಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ—ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು ಸಾವಿರ. ಆ ನಾಡೀಸಹಸ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು ನಾಡಿಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.

Verse 49

स्वाधिष्ठानं ततश्चक्रं मेढ्रमेव निगद्यते । मणिवत्तन्तुना यत्र वायुना पूरितं वपुः ॥ तन्नाभिमण्डलं चक्रं प्रोच्यते मणिपूरकम् । द्वादशारमहाचक्रे पुण्यपापनियन्त्रितः ॥ तावज्जीवो भ्रमत्येवं यावत्तत्त्वं न ...

ನಂತರ ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನವೆಂಬ ಚಕ್ರವು ಮೇಢ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ (ಗುಹ್ಯೇಂದ್ರಿಯದಲ್ಲಿ) ಇದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮಣಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತಂತು-ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಣವಾಯುವಿನಿಂದ ದೇಹವು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ. ನಾಭಿಮಂಡಲದಲ್ಲಿರುವ ಚಕ್ರವನ್ನು ಮಣಿಪೂರಕವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹನ್ನೆರಡು ಅರಗಳ ಮಹಾಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಜೀವನು ಪುಣ್ಯ–ಪಾಪಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ತತ್ತ್ವವನ್ನು (ಪರಮಸತ್ಯವನ್ನು) ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಜೀವನು ಹೀಗೆ ಭ್ರಮಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೇಢ್ರದ ಮೇಲೂ ನಾಭಿಯ ಕೆಳಗೂ ಪಕ್ಷಿಯ ಅಂಡದಂತೆ ಇರುವ ಕಂದವಿದೆ; ಅಲ್ಲಿ ನಾಡಿಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ—ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು ಸಾವಿರ. ಆ ನಾಡೀಸಹಸ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು ನಾಡಿಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ.

Verse 50

स्वाधिष्ठानं ततश्चक्रं मेढ्रमेव निगद्यते । मणिवत्तन्तुना यत्र वायुना पूरितं वपुः ॥ तन्नाभिमण्डलं चक्रं प्रोच्यते मणिपूरकम् । द्वादशारमहाचक्रे पुण्यपापनियन्त्रितः ॥ तावज्जीवो भ्रमत्येवं यावत्तत्त्वं न ...

ಸ್ವಾಧಿಷ್ಠಾನ ಚಕ್ರವು ಮೇಢ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಅಲ್ಲಿ ಮಣಿಯಂತೆ ಇರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ತಂತುವಿನ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಣವಾಯುವಿನಿಂದ ದೇಹ ತುಂಬುತ್ತದೆ. ನಾಭಿಪ್ರದೇಶದ ಚಕ್ರವನ್ನು ಮಣಿಪೂರಕವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಅದು ಹನ್ನೆರಡು ಅರಗಳ ಮಹಾಚಕ್ರ, ಅಲ್ಲಿ ಜೀವನು ಪುಣ್ಯ–ಪಾಪಗಳಿಂದ ಆಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ. ತತ್ತ್ವ (ಪರಮಸತ್ಯ) ದೊರಕುವವರೆಗೆ ಜೀವನು ಹೀಗೆ ಅಲೆದಾಡುತ್ತಾನೆ. ಮೇಢ್ರದ ಮೇಲೂ ನಾಭಿಯ ಕೆಳಗೂ ಅಂಡಾಕಾರದ ಕಂದವಿದೆ; ಅದರಿಂದ ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು ಸಾವಿರ ನಾಡಿಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಎಪ್ಪತ್ತೆರಡು ನಾಡಿಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.