
Sukta 6.47
Bharadvāja Bārhaspatya (traditional for RV 6.47)
Indra (with Soma as empowering medium)
Triṣṭubh
ಭಾರದ್ವಾಜನ ಈ ತ್ರಿಷ್ಟುಭ್ ಸ್ತೋತ್ರವು, ಸೋಮದಿಂದ ಶಕ್ತಿಗೊಂಡು ಅಪ್ರತಿಹತ ಯೋಧನಾಗಿರುವ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತದೆ—ಅಂತರಂಗ ಮತ್ತು ಬಹಿರಂಗ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾಗಿ. ಪೀಡಿಸಿದ ಸೋಮದ ಸಿಹಿತನ ಮತ್ತು ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಿ, ಮಾನವ ಕುಲಗಳ ನಡುವೆ ಇಂದ್ರನ ಉಕ್ಕುವ ಪರಾಕ್ರಮವನ್ನು ವರ್ಣಿಸಿ, ರಥಸಂಚಾಲಿತ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆ, ಸಮನ್ವಿತ ಬಲ, ಮತ್ತು ಜಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
Mantra 1
स्वादुष्किलायं मधुमाँ उतायं तीव्रः किलायं रसवाँ उतायम् । उतो न्वस्य पपिवांसमिन्द्रं न कश्चन सहत आहवेषु ॥
ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಸಿಹಿಯಾಗಿದೆ, ಮಧುವಿನಿಂದ ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ; ಇದು ನಿಜಕ್ಕೂ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿದೆ, ರಸದಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ಈಗ ಇಂದ್ರನು ಇದನ್ನು ಪಾನಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ಆಂತರಿಕ ಸಮರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರೂ ಅವನನ್ನು ಎದುರಿಸಿ ತಾಳಲಾರರು.
Mantra 2
अयं स्वादुरिह मदिष्ठ आस यस्येन्द्रो वृत्रहत्ये ममाद । पुरूणि यश्च्यौत्ना शम्बरस्य वि नवतिं नव च देह्यो हन् ॥
ಇದು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಹಿಯಾಗಿದೆ, ಅತ್ಯಂತ ಮದಕರವಾಗಿದೆ; ಇದರಲ್ಲಿ ಇಂದ್ರನು ವೃತ್ರಹತ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹರ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶಂಬರನ ಅನೇಕ ದೃಢ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಚೂರುಮೂರು ಮಾಡಿದವನು, ತೊಂಬತ್ತೊಂಬತ್ತು ಮತ್ತು ಒಂಬತ್ತನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿದವನು—ಅವನು ಈ ಬಲದಲ್ಲಿ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾನೆ.
Mantra 3
अयं मे पीत उदियर्ति वाचमयं मनीषामुशतीमजीगः । अयं षळुर्वीरमिमीत धीरो न याभ्यो भुवनं कच्चनारे ॥
ಇದನ್ನು ನಾನು ಪಾನಮಾಡಿದಾಗ, ಇದು ನನ್ನ ವಾಣಿಯನ್ನು ಎತ್ತುತ್ತದೆ; ಇದು ಆಸೆಯುತ ಮನೀಷೆಯನ್ನು ಜಾಗೃತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು—ಧೀರನಾದ ಸ್ಥಿರ ದರ್ಶಿ-ಶಕ್ತಿ—ಆರು ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಅಳೆಯಿತು; ಅವುಗಳ ಪಾರ ಯಾವುದೂ ಲೋಕವು ಎಂದಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಿಲ್ಲದು.
Mantra 4
अयं स यो वरिमाणं पृथिव्या वर्ष्माणं दिवो अकृणोदयं सः । अयं पीयूषं तिसृषु प्रवत्सु सोमो दाधारोर्वन्तरिक्षम् ॥
ಇವನೇ ಪೃಥಿವಿಯ ವಿಶಾಲತೆಯನ್ನೂ ದ್ಯೌದ ಉನ್ನತ ಮಹತ್ತನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಿದವನು. ಈ ಸೋಮನು ಮೂರು ಪ್ರವತ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಪೀಯೂಷ (ಅಮೃತ)ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ವಿಶಾಲ ಅಂತರಿಕ್ಷವನ್ನು ಧಾರಣೆಮಾಡಿದನು.
Mantra 5
अयं विदच्चित्रदृशीकमर्णः शुक्रसद्मनामुषसामनीके । अयं महान्महता स्कम्भनेनोद्द्यामस्तभ्नाद्वृषभो मरुत्वान् ॥
ಇವನು ಅನೇಕ ದರ್ಶನಗಳಿರುವ ಮಹಾಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡನು—ಉಷಸ್ಸುಗಳ ಮುಖದಲ್ಲಿ, ಶುಕ್ರ (ಪ್ರಕಾಶಮಯ) ನಿವಾಸಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ. ಈ ಮಹಾನ್, ಮಹತ್ತಾದ ಸ್ಕಂಭನ-ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ದ್ಯೌವನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ತಡೆದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದನು—ಮರುತ್ಗಳೊಡನೆ ಇರುವ ವೃಷಭ.
Mantra 6
धृषत्पिब कलशे सोममिन्द्र वृत्रहा शूर समरे वसूनाम् । माध्यंदिने सवन आ वृषस्व रयिस्थानो रयिमस्मासु धेहि ॥
ಹೇ ಇಂದ್ರ, ಧೃಷ್ಟವಾಗಿ ಕಲಶದಲ್ಲಿ ಸೋಮವನ್ನು ಪಾನಮಾಡು—ವೃತ್ರಹಾ, ಶೂರ, ವಸುಗಳಿಗಾಗಿ ನಡೆಯುವ ಸಮರದಲ್ಲಿ ವೀರ. ಮಧ್ಯಂದಿನ ಸವನದಲ್ಲಿ ನೀನು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿ ವೃದ್ಧಿಸು; ಹೇ ರಯಿಸ್ಥಾನ, ಆ ರಯಿ (ಸಮೃದ್ಧಿ)ಯನ್ನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಸ್ಥಾಪಿಸು.
Mantra 7
इन्द्र प्र णः पुरएतेव पश्य प्र नो नय प्रतरं वस्यो अच्छ । भवा सुपारो अतिपारयो नो भवा सुनीतिरुत वामनीतिः ॥
ಹೇ ಇಂದ್ರ, ನಮ್ಮಿಗಾಗಿ ಮುಂಚೆ ನಡೆಯುವ ನಾಯಕನಂತೆ ಮುಂದೆ ನೋಡು; ನಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರಾತಃಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದ, ಪ್ರಕಾಶಮಯವಾದ ಕಲ್ಯಾಣದ ಕಡೆಗೆ ನಡೆಸು. ನಮ್ಮಿಗೆ ಸುಪಾರ—ಉತ್ತಮ ದೋಣಿಗಾರನಾಗಿ ಪಾರಮಾಡು; ಸುನೀತಿ—ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವಾಗಿಯೂ, ವಾಮನೀತಿ—ಕೃಪಾಮಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವಾಗಿಯೂ ನೀನು ಆಗು.
Mantra 8
उरुं नो लोकमनु नेषि विद्वान्त्स्वर्वज्ज्योतिरभयं स्वस्ति । ऋष्वा त इन्द्र स्थविरस्य बाहू उप स्थेयाम शरणा बृहन्ता ॥
ಹೇ ವಿದ್ಯಾವಂತನೇ, ನಮ್ಮನ್ನು ವಿಶಾಲ ಲೋಕದೊಳಗೆ ನಡೆಸು—ಸೂರ್ಯವಂತ ಬೆಳಕನ್ನು ಹೊತ್ತ ಜ್ಯೋತಿಯಲ್ಲಿ, ಅಭಯದಲ್ಲೂ ಸ್ವಸ್ತಿಯಲ್ಲೂ. ಹೇ ಇಂದ್ರ, ಸ್ಥವಿರನೇ, ನಿನ್ನ ಎರಡು ಮಹಾಬಲಿಷ್ಠ ಬಾಹುಗಳ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಮಹತ್ತರ ಶರಣದಂತೆ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುವೆವು.
Mantra 9
वरिष्ठे न इन्द्र वन्धुरे धा वहिष्ठयोः शतावन्नश्वयोरा । इषमा वक्षीषां वर्षिष्ठां मा नस्तारीन्मघवन्रायो अर्यः ॥
ಹೇ ಇಂದ್ರ, ನಮ್ಮನ್ನು ಅತಿವಿಶಾಲ ರಥಾಸನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸು; ಹೇ ಶತಾವನ್, ಎರಡು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಶ್ವಗಳೊಂದಿಗೆ. ನಮಗೆ ಅತ್ಯಧಿಕ, ಬಲವರ್ಧಕ ಇಷ್—ಪೋಷಣೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಡು; ಹೇ ಮಘವನ್, ಸತ್ಯಕ್ಕೆ ಪರನಾದ ಪರಾಯಿಯು (ಅರ್ಯ) ನಮ್ಮ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳದಿರಲಿ.
Mantra 10
इन्द्र मृळ मह्यं जीवातुमिच्छ चोदय धियमयसो न धाराम् । यत्किं चाहं त्वायुरिदं वदामि तज्जुषस्व कृधि मा देववन्तम् ॥
ಇಂದ್ರನೇ, ನನಗೆ ಕರುಣೆ ತೋರು; ನನಗೆ ಜೀವಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಇಚ್ಛಿಸಿ ದಯಪಾಲಿಸು. ಅಯಸ್ಸನ್ನು ಭೇದಿಸುವ ಧಾರೆಯಂತೆ ನನ್ನ ಧಿಯನ್ನು ಪ್ರೇರಿಸಿ ಹರಿಯಿಸು. ನಾನು—ನಿನ್ನೊಳಗಿನ ಆಯು-ಪ್ರಾಣರೂಪವಾಗಿ—ಇಲ್ಲಿ ಏನು ಹೇಳುತ್ತೇನೋ, ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು; ಮತ್ತು ನನನ್ನು ದೇವವಂತನಾಗಿ, ದೇವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಪರಿಪೂರ್ಣನಾಗಿ ಮಾಡು.
Mantra 11
त्रातारमिन्द्रमवितारमिन्द्रं हवेहवे सुहवं शूरमिन्द्रम् । ह्वयामि शक्रं पुरुहूतमिन्द्रं स्वस्ति नो मघवा धात्विन्द्रः ॥
ತ್ರಾತಾರನಾದ ಇಂದ್ರನನ್ನು, ಅವಿತಾರನಾದ ಇಂದ್ರನನ್ನು—ಪ್ರತಿ ಹವೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಸುಹವ, ಸುಲಭವಾಗಿ ಆಮಂತ್ರಣೀಯ, ಶೂರ ಇಂದ್ರನನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತೇನೆ. ಶಕ್ರನಾದ, ಪುರುಹೂತನಾದ ಇಂದ್ರನನ್ನು ನಾನು ಹ್ವಯಿಸುತ್ತೇನೆ; ಮಘವಾನಾದ ಇಂದ್ರನು ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಸ್ವಸ್ತಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಿ.
Mantra 12
इन्द्रः सुत्रामा स्ववाँ अवोभिः सुमृळीको भवतु विश्ववेदाः । बाधतां द्वेषो अभयं कृणोतु सुवीर्यस्य पतयः स्याम ॥
ಇಂದ್ರನು—ಸುತ್ರಾಮಾ, ಸ್ವವಾನ್—ಸ್ವಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧನಾಗಿ—ತನ್ನ ಅವೋಭಿಃ ಸಹಾಯಗಳಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸುಮೃಳೀಕ, ಸರ್ವರಿಗೂ ಕರುಣಾಮಯ, ವಿಶ್ವವೇದಾಃ ಆಗಲಿ. ಅವನು ದ್ವೇಷವನ್ನು ಬಾಧಿಸಲಿ, ಅಭಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಿ; ಮತ್ತು ನಾವು ಸುವೀರ್ಯಸ್ಯ—ಉಜ್ಜ್ವಲ ವೀರ್ಯ—ಪತಯಃ, ಅಧಿಪತಿಗಳಾಗಿರೋಣ.
Mantra 13
तस्य वयं सुमतौ यज्ञियस्यापि भद्रे सौमनसे स्याम । स सुत्रामा स्ववाँ इन्द्रो अस्मे आराच्चिद्द्वेषः सनुतर्युयोतु ॥
ಆ ಯಜ್ಞಿಯ (ಪೂಜ್ಯ) ದೇವನ ಸುಮತಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ವಾಸಿಸೋಣ; ಶುಭ ಸೌಮನಸ್ಯ—ಮನಸ್ಸಿನ ಮಂಗಳ ಹರ್ಷದಲ್ಲಿಯೂ ಇರೋಣ. ಸ್ವಯಂ-ಬಲವಂತ, ಸುತ್ರಾಮಾ (ಸು-ರಕ್ಷಕ) ಇಂದ್ರನು ನಮ್ಮಿಂದ ದ್ವೇಷವನ್ನು ದೂರ—ಅತಿದೂರ—ಹಾಕಿಹೋಗಿಸಲಿ.
Mantra 14
अव त्वे इन्द्र प्रवतो नोर्मिर्गिरो ब्रह्माणि नियुतो धवन्ते । उरू न राधः सवना पुरूण्यपो गा वज्रिन्युवसे समिन्दून् ॥
ಹೇ ಇಂದ್ರ, ನಿನ್ನ ಕಡೆಗೆ ನಮ್ಮ ಗಿರಃ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಾಣಿ—ಸ್ತುತಿ-ರಚನೆಗಳು—ಇಳಿಜಾರಿನ ಅಲೆಯಂತೆ ಧಾವಿಸುತ್ತವೆ; ನಿಯುತಃ (ಯುಗ್ಮ-ರಥಾಶ್ವಗಳು) ಓಡುತ್ತವೆ. ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆ ನಿನ್ನ ರಾಧಃ (ದಾನ): ಸವನಗಳು ಅನೇಕ. ಹೇ ವಜ್ರಿನ್, ನಿನ್ನ ಯುವ-ಬಲಕ್ಕಾಗಿ ಅಪಃ (ಜಲಗಳು), ಗಾಃ (ಕಿರಣ-ಗೋಗಳು) ಮತ್ತು ಇಂದೂನ್ (ಸೋಮಬಿಂದುಗಳು) ಒಂದಾಗಿ ಸೇರುತ್ತವೆ.
Mantra 15
क ईं स्तवत्कः पृणात्को यजाते यदुग्रमिन्मघवा विश्वहावेत् । पादाविव प्रहरन्नन्यमन्यं कृणोति पूर्वमपरं शचीभिः ॥
ಯಾರು ಅವನನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಸ್ತುತಿಸಬಲ್ಲರು? ಯಾರು ಅವನನ್ನು ತೃಪ್ತಿಪಡಿಸಬಲ್ಲರು? ಯಾರು ಅವನಿಗೆ ಯಜ್ಞ ಅರ್ಪಿಸಬಲ್ಲರು? ಏಕೆಂದರೆ ಮಘವಾ (ದಾನವೀರ) ಉಗ್ರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸರ್ವ ರೀತಿಯಿಂದಲೂ ಅರಿತವನು. ಎರಡು ಪಾದಗಳಿಂದ ಒಂದರ ನಂತರ ಒಂದಾಗಿ ಹೊಡೆಯುವವನಂತೆ, ತನ್ನ ಶಚೀಭಿಃ (ದಿವ್ಯ ಕೌಶಲ್ಯಗಳು) ಮೂಲಕ ಅವನು ಪೂರ್ವವನ್ನು ಅಪರವಾಗಿಯೂ ಅಪರವನ್ನು ಪೂರ್ವವಾಗಿಯೂ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ.
Mantra 16
शृण्वे वीर उग्रमुग्रं दमायन्नन्यमन्यमतिनेनीयमानः । एधमानद्विळुभयस्य राजा चोष्कूयते विश इन्द्रो मनुष्यान् ॥
ವೀರನಾದ ಇಂದ್ರನು ಕೇಳಿಬರುತ್ತಾನೆ—ಉಗ್ರನಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಉಗ್ರನಾಗಿ—ದಮನಮಾಡುತ್ತಾ, ಒಬ್ಬನ ನಂತರ ಒಬ್ಬನನ್ನು ಓಡಿಸಿ ಮೀರಿಸುತ್ತಾ. ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಾ, ವಿಭಜಿತವನ್ನು ದ್ವೇಷಿಸುವ, ಎರಡೂ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳ ರಾಜನಾದ ಇಂದ್ರನು ಮಾನವ ಕುಲಗಳನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ತಳ್ಳುತ್ತಾನೆ—ಚಲಿಸಲು, ಶ್ರಮಿಸಲು.
Mantra 17
परा पूर्वेषां सख्या वृणक्ति वितर्तुराणो अपरेभिरेति । अनानुभूतीरवधून्वानः पूर्वीरिन्द्रः शरदस्तर्तरीति ॥
ಅವನು ಹಿಂದಿನವರ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ತಳ್ಳಿ ಬಿಡುತ್ತಾನೆ; ವೇಗವಾಗಿ ಮೀರಿಹೋಗುತ್ತಾ, ನಂತರವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರುತ್ತಾನೆ. ನಿಜವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸದದ್ದನ್ನು ಝಾಡಿಹಾಕುತ್ತಾ, ಇಂದ್ರನು ಹಿಂದಿನ ಅನೇಕ ಋತುಗಳನ್ನು ಮರುಮರು ದಾಟಿಹೋಗುತ್ತಾನೆ.
Mantra 18
रूपंरूपं प्रतिरूपो बभूव तदस्य रूपं प्रतिचक्षणाय । इन्द्रो मायाभिः पुरुरूप ईयते युक्ता ह्यस्य हरयः शता दश ॥
ರೂಪದ ಮೇಲೆ ರೂಪವಾಗಿ ಅವನು ಪ್ರತಿರೂಪನಾಗುತ್ತಾನೆ; ಅದೇ ಅವನ ರೂಪ—ನಮ್ಮ ದೃಷ್ಟಿಗೆ. ಇಂದ್ರನು ಮಾಯಾಭಿಃ (ಮಾಯಾ-ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ) ಬಹುರೂಪನಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೆ; ನಿಜಕ್ಕೂ ಅವನಿಗೆ ಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ ಅವನ ಹರಿತ (ತಾಮ್ರವರ್ಣ) ಅಶ್ವಗಳು—ನೂರು ಮತ್ತು ಹತ್ತು.
Mantra 19
युजानो हरिता रथे भूरि त्वष्टेह राजति । को विश्वाहा द्विषतः पक्ष आसत उतासीनेषु सूरिषु ॥
ರಥಕ್ಕೆ ಹರಿತ (ತಾಮ್ರವರ್ಣ) ಅಶ್ವಗಳನ್ನು ಜೂಡಿಸಿ, ಇಲ್ಲಿ ಬಹುಸೃಷ್ಟಿಕರ ತ್ವಷ್ಟಾ ಪ್ರಕಾಶಿಸುತ್ತಾನೆ. ಶತ್ರುಜನರಿಗೆ ಯಾವಾಗಲಾದರೂ ಯಾರು ರೆಕ್ಕೆ/ಆಧಾರವಾಗಬಲ್ಲರು?—ಆಸನಸ್ಥರಾದ ಸೂರಿ (ಪ್ರಭು) ಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಲ್ಲ.
Mantra 20
अगव्यूति क्षेत्रमागन्म देवा उर्वी सती भूमिरंहूरणाभूत् । बृहस्पते प्र चिकित्सा गविष्टावित्था सते जरित्र इन्द्र पन्थाम् ॥
ಹೇ ದೇವರೆ, ನಾವು ಗವ್ಯೂತಿ—ಕಿರಣ-ಗೋವುಗಳ (ಪ್ರಕಾಶ-ಪಶುಗಳ) ಅನ್ವೇಷಣೆಯ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದೇವೆ; ಪೃಥ್ವಿ ವಿಶಾಲವಾಗಿದ್ದು ದುಃಖರಹಿತಳಾಗುತ್ತದೆ. ಹೇ ಬೃಹಸ್ಪತೇ, ಗವಿಷ್ಟಿ (ಕಿರಣ-ಶೋಧ) ಯಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಗೊಳಿಸು; ಹಾಗೆಯೇ ಹೇ ಇಂದ್ರ, ಜರಿತ್ರ (ಸ್ತೋತೃ) ಗೆ ಸತ್ಯವೂ ವಿಜಯವೂ ಆದ ಪಥವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸು.
Mantra 21
दिवेदिवे सदृशीरन्यमर्धं कृष्णा असेधदप सद्मनो जाः । अहन्दासा वृषभो वस्नयन्तोदव्रजे वर्चिनं शम्बरं च ॥
ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ, ಜನ್ಮ-ಗೃಹದಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಅರ್ಧವನ್ನು ಆವರಿಸಿದ್ದ ಕೃಷ್ಣತೆ (ಅಂಧಕಾರ) ತಳ್ಳಿಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ವೃಷಭ-ಶಕ್ತಿಯು ದಾಸರನ್ನು ಸಂಹರಿಸಿತು; ಸಮೃದ್ಧಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಅವನು ಬಂಧಿತ ವ್ರಜದಿಂದ ವರ್ಚಿನನನ್ನೂ ಶಂಬರನನ್ನೂ ಹೊರಹಾಕಿದನು.
Mantra 22
प्रस्तोक इन्नु राधसस्त इन्द्र दश कोशयीर्दश वाजिनोऽदात् । दिवोदासादतिथिग्वस्य राधः शाम्बरं वसु प्रत्यग्रभीष्म ॥
ಹೇ ಇಂದ್ರ, ನಿನ್ನ ರಾಧಸ್ (ದಾನ)ದ ಅಲ್ಪಾಂಶ ಮಾತ್ರವೇ—ಆದರೂ ನೀನು ಹತ್ತು ಕೋಶಗಳು (ಧನಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು) ಮತ್ತು ಹತ್ತು ವಾಜಿನರು (ವೇಗವಂತ ಅಶ್ವಗಳು) ನೀಡಿದೆ. ದಿವೋದಾಸನಿಂದಲೂ ಅತಿಥಿಗ್ವನಿಂದಲೂ ನಾವು ಶಾಂಬರದ ವಸು—ವಿಜಯಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಬಲದ ಸಂಪತ್ತು—ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆವು.
Mantra 23
दशाश्वान्दश कोशान्दश वस्त्राधिभोजना । दशो हिरण्यपिण्डान्दिवोदासादसानिषम् ॥
ಹತ್ತು ಅಶ್ವಗಳು, ಹತ್ತು ಕೋಶಗಳು, ಹತ್ತು ವಸ್ತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಪೋಷಕ ಭೋಜನಗಳೊಂದಿಗೆ; ಹತ್ತು ಹಿರಣ್ಯಪಿಂಡಗಳು—ದಿವೋದಾಸನಿಂದ ನಾವು ಇವುಗಳನ್ನು ಜಯಿಸಿ ಪಡೆದೇವೆ.
Mantra 24
दश रथान्प्रष्टिमतः शतं गा अथर्वभ्यः । अश्वथः पायवेऽदात् ॥
ಹತ್ತು ರಥಗಳು—ಪ್ರಷ್ಟಿಮತಃ (ಸುಸಜ್ಜಿತ)—ಮತ್ತು ಅಥರ್ವಣರಿಗೆ ನೂರು ಗೋವುಗಳು; ಅಶ್ವಥನು ಪಾಯುವಿಗೆ ಇವುಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು.
Mantra 25
महि राधो विश्वजन्यं दधानान्भरद्वाजान्त्सार्ञ्जयो अभ्ययष्ट ॥
ಮಹತ್ತಾದ, ವಿಶ್ವಜನ್ಯವಾದ ರಾಧಸ್ಸು (ದಾನ-ಸಂಪತ್ತು) ಧರಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾರಞ್ಜಯನು ಭರದ್ವಾಜರ ಗೌರವಕ್ಕಾಗಿ ಯಜ್ಞವನ್ನಾಚರಿಸಿದನು. ದಾನವು ಎಲ್ಲರ ಹಿತವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡಾಗ, ಯಜ್ಞವು ಖಾಸಗಿ ಲಾಭದಿಂದ ಮೇಲೇರಿ ಸಮೂಹಚೇತನದ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತದೆ.
Mantra 26
वनस्पते वीड्वङ्गो हि भूया अस्मत्सखा प्रतरणः सुवीरः । गोभिः संनद्धो असि वीळयस्वास्थाता ते जयतु जेत्वानि ॥
ಹೇ ವನಸ್ಪತೇ, ದೃಢಾಂಗನಾಗು; ನಮ್ಮ ಸಖನಾಗು—ಪ್ರತರಾಣ (ಜಯಕರ), ಸುವೀರ (ವೀರಸಂಪನ್ನ)ನಾಗು. ಗೋಭಿಃ (ಕಿರಣ/ಗೋಗಳು)ಗಳಿಂದ ಸಂನದ್ಧನಾಗಿ ದೃಢವಾಗಿ ನಿಲ್ಲು; ನಿನ್ನ ಸಾರಥಿ ಜಯಿಸಲಿ, ನಿನ್ನ ಜಯಗಳು ಜಯವಂತವಾಗಲಿ.
Mantra 27
दिवस्पृथिव्याः पर्योज उद्भृतं वनस्पतिभ्यः पर्याभृतं सहः । अपामोज्मानं परि गोभिरावृतमिन्द्रस्य वज्रं हविषा रथं यज ॥
ಹವಿಷದಿಂದ ಯಜಿಸು—ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರರೂಪ ರಥವನ್ನು. ಅದರ ಸಹ (ಬಲ) ದ್ಯಾವಾ-ಪೃಥಿವಿಯಿಂದ ಉದ್ಭೃತವಾಗಿದೆ; ವನಸ್ಪತಿಗಳಿಂದ ಪರ್ಯಾಭೃತ (ಸಂಗ್ರಹಿತ) ಮಹಿಮೆ. ಅಪಾಂ ಓಜ್ಮಾನ (ನೀರಿನ ಶಕ್ತಿ) ಅದನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ; ಗೋಭಿಃ (ಕಿರಣಗಳು)ಗಳಿಂದ ಅದು ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ಹೀಗೆ ಸರ್ವಶಕ್ತಿಗಳ ಸಮಗ್ರತೆಯಿಂದ ವಿಜಯದ ಉಪಕರಣ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
Mantra 28
इन्द्रस्य वज्रो मरुतामनीकं मित्रस्य गर्भो वरुणस्य नाभिः । सेमां नो हव्यदातिं जुषाणो देव रथ प्रति हव्या गृभाय ॥
ಇದು ಇಂದ್ರನ ವಜ್ರ; ಮರುತಗಳ ಮುಂಭಾಗ; ಮಿತ್ರನ ಗರ್ಭ; ವರುಣನ ನಾಭಿ. ಹೇ ದೇವ ರಥವೇ! ನಮ್ಮ ಹವ್ಯದಾತಿಯನ್ನು ಅನುಗ್ರಹಿಸಿ, ಹವ್ಯಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸು; ಯಜ್ಞದ ದಾನವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಅದನ್ನು ಯಥಾಕ್ರಮವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸು.
Mantra 29
उप श्वासय पृथिवीमुत द्यां पुरुत्रा ते मनुतां विष्ठितं जगत् । स दुन्दुभे सजूरिन्द्रेण देवैर्दूराद्दवीयो अप सेध शत्रून् ॥
ಪೃಥಿವಿಯ ಮೇಲೂ ದ್ಯೌದ ಮೇಲೂ ಉಸಿರೆಳೆ; ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಮಾನವಜಗತ್ತು ನಿನ್ನಿಂದ ಧೈರ್ಯ ಪಡೆಯಲಿ. ಹೇ ದುಂದುಭಿ! ಇಂದ್ರನೂ ದೇವರೂ ಜೊತೆಯಾಗಿ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ದೂರ—ಇನ್ನೂ ದೂರ—ಹಾಕಿಹೊಡೆ; ವೈರಿ ಪಡೆಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ತಡೆದುಹಾಕು.
Mantra 30
आ क्रन्दय बलमोजो न आ धा निः ष्टनिहि दुरिता बाधमानः । अप प्रोथ दुन्दुभे दुच्छुना इत इन्द्रस्य मुष्टिरसि वीळयस्व ॥
ಹೇ ಯುದ್ಧದ ದುಂದುಭಿ! ಘೋಷಿಸು; ನಮ್ಮೊಳಗೆ ಬಲವೂ ಓಜಸ್ಸೂ ನೆಲೆಗೊಳಿಸು. ಗುಡುಗುತ್ತಾ ದುಷ್ಟ ಚಲನಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕು. ಹೇ ದುಂದುಭಿ! ಇಲ್ಲಿಂದ ವೈರಿ ದುಶ್ಶಕುನವನ್ನು ಹೊಡೆದು ದೂರ ತಳ್ಳು; ಏಕೆಂದರೆ ನೀನು ಇಂದ್ರನ ಮುಷ್ಟಿ—ಮುಂದೆ ನುಗ್ಗಿ ಜಯಿಸು.
Mantra 31
आमूरज प्रत्यावर्तयेमाः केतुमद्दुन्दुभिर्वावदीति । समश्वपर्णाश्चरन्ति नो नरोऽस्माकमिन्द्र रथिनो जयन्तु ॥
ಆಮೂರಜ, ಅತ್ತಿರುವ ಆ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಳ್ಳು; ಧ್ವಜಚಿಹ್ನೆಯುಳ್ಳ ದುಂದುಭಿ (ಯುದ್ಧ-ನಗಾರೆ) ಮೊಳಗಲಿ. ನಮ್ಮ ನರರು ಸಮಶ್ವಪರ್ಣಾ—ವೇಗದ ಅಶ್ವ-ಪಕ್ಷದಂತೆ ಇರುವ ಶಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ—ಒಟ್ಟಾಗಿ ಚಲಿಸಲಿ; ಹೇ ಇಂದ್ರ, ನಮ್ಮ ರಥಿನ ಯೋಧರು ಜಯಿಸಲಿ.
The hymn opens by celebrating Soma’s taste and essence, stressing that once Indra drinks it, he becomes unassailable in battles—outer and inner.
Indra’s power is then heard and felt as he subdues and drives beyond adversaries, energizing and urging human clans toward coordinated effort and forward movement.
A martial-protective surge: prayers intensify for Indra to repel hostile forces and to animate the community’s unified advance, with the war-drum and banner as signs of ordered power.
It closes with a direct petition for victory—Indra blessing the chariot-fighters and ensuring the community’s triumph through unity and momentum.
स्वादुष्किलायं मधुमाँ उतायं तीव्रः किलायं रसवाँ उतायम् । उतो न्वस्य पपिवांसमिन्द्रं न कश्चन सहत आहवेषु ॥शृण्वे वीर उग्रमुग्रं दमायन्नन्यमन्यमतिनेनीयमानः । एधमानद्विळुभयस्य राजा चोष्कूयते विश इन्द्रो मनुष्यान् ॥आमूरज प्रत्यावर्तयेमाः केतुमद्दुन्दुभिर्वावदीति । समश्वपर्णाश्चरन्ति नो नरोऽस्माकमिन्द्र रथिनो जयन्तु ॥It teaches that Indra, strengthened by Soma, becomes irresistible and can protect the community—helping them overcome enemies, obstacles, and inner weakness through united effort.
Soma is presented as the power that intensifies Indra’s strength; ritually, the Soma offering is the means by which worshippers invoke Indra’s victorious energy.
No. While it uses martial imagery (drum, banner, chariots), it also points to ‘inner battles’—the struggle against fear, division, and resistance within oneself and within society.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.