
Rishi: Atharvan (traditional attribution for stambhana/nidrā material; hymn-level attribution varies by anukramaṇī)
Devata: Nidrā / Stambhana (functional ‘deity’), with Indra invoked indirectly via epithet
Chandas: Anuṣṭubh (predominant in this cluster)
ಈ ಸೂಕ್ತವು ಸ್ತಂಭನ (ಅಚಲಗೊಳಿಸುವಿಕೆ/ಪಾರಾಲಿಸಿಸ್) ಮತ್ತು ನಿದ್ರಾ (ನಿದ್ರೆ ಉಂಟುಮಾಡುವ) ಮಂತ್ರರೂಪದ ಚರ್ಮ; ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು—ಗಾಳಿ, ದೃಷ್ಟಿ, ಚಲನೆ, ಎಚ್ಚರ—ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿ, ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವವನು ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದೆ ಹಾದುಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮತ್ತು ಕಾವಲು ನಾಯಿಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ ಎಲ್ಲರ ಮೇಲೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ನಿದ್ರಾಲುತೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಒಂದು ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನೂ ಕಟ್ಟಿಕೊಡುತ್ತದೆ: ಸಾಧಕನು ಮಾತ್ರ ಜಾಗೃತನಾಗಿ, ಅಹಿತದಿಂದ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯನಾಗಿ ಉಳಿಯಬೇಕು—ಇಂದ್ರನ ಅವಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಮಾದರಿಯಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ.
Mantra 1
स्वापनम्। स॒हस्र॑शृङ्गो वृष॒भो यः स॑मु॒द्रादु॒दाच॑रत्। तेना॑ सह॒स्येऽना व॒यं नि जना॑न्त्स्वापयामसि
ಸ್ವಾಪನ (ನಿದ್ರೆ)—ಸಾವಿರ ಕೊಂಬಿನ ವೃಷಭನು, ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ನಡೆದವನು; ಹೇ ಸಹಸ್ಯ (ಮಹಾಬಲವಂತ), ಅವನ ಮೂಲಕ ನಾವು ತಪ್ಪದೆ ಜನರನ್ನು ನಿದ್ರೆಗೆ ಮುಳುಗಿಸುತ್ತೇವೆ.
Mantra 2
न भूमिं॒ वातो॒ अति॑ वाति॒ नाति॑ पश्यति॒ कश्च॒न। स्त्रिय॑श्च॒ सर्वाः॑ स्वा॒पय॒ शुन॒श्चेन्द्र॑सखा॒ चर॑न्
ವಾಯುವು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಬೀಸದೆ ಇರಲಿ; ಯಾರೂ ಕೂಡ ಆಚೆಗೆ ನೋಡದೆ ಇರಲಿ. ಎಲ್ಲ ಸ್ತ್ರೀಯರನ್ನು ನಿದ್ರೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸು; ಇಂದ್ರನ ಸಖನಾದ ನಾಯಿಯನ್ನೂ, ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಿದ್ದರೂ, ನಿದ್ರೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸು.
Mantra 3
प्रो॒ष्ठे॒श॒यास्त॑ल्पेश॒या नारी॒र्या व॑ह्य॒शीव॑रीः । स्त्रियो॒ याः पुण्य॑गन्धय॒स्ताः सर्वाः॑ स्वापयामसि
ಹೊರಗಿನ ಮಂಚದಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರು, ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಗಿರುವ ಸ್ತ್ರೀಯರು—ಹೊರಗೆ ಹೊಯ್ಯಲ್ಪಡುವವರೂ ಚಲಿಸುವವರೂ; ಪುಣ್ಯ ಸುಗಂಧದಿಂದ ಮಧುರರಾದ ಸ್ತ್ರೀಯರು—ಅವರನ್ನೆಲ್ಲ, ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರನ್ನೂ, ನಾವು ನಿದ್ರೆಗೆ ತೂಗಿಸುತ್ತೇವೆ.
Mantra 4
एज॑देजदजग्रभं॒ चक्षुः॑ प्रा॒णम॑जग्रभम्। अङ्गा॑न्यजग्रभं॒ सर्वा॑ रात्री॑णामतिशर्व॒रे
ಚಲಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ ನಾನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ; ಕಣ್ಣನ್ನೂ, ಪ್ರಾಣವನ್ನೂ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ. ಅಂಗಾಂಗಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇನೆ—ಎಲ್ಲಾ ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅತೀ ಕತ್ತಲೆಯೂ ಅತಿಕತ್ತಲೆಯಾದ ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ.
Mantra 5
य आस्ते॒ यश्चर॑ति॒ यश्च॒ तिष्ठ॑न्वि॒पश्य॑ति । तेषां॒ सं द॑ध्मो॒ अक्षी॑णि॒ यथे॒दं ह॒र्म्यं तथा॑
ಯಾರು ಕುಳಿತಿರುತ್ತಾರೆ, ಯಾರು ನಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ಯಾರು ನಿಂತು ದೂರದೂರಕ್ಕೆ ನೋಡುತ್ತಾರೆ—ಅವರ ಎಲ್ಲರ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನಾವು ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಿಸಿ (ಮುಚ್ಚಿ) ಇಡುತ್ತೇವೆ; ಈ ಮನೆ ಹೇಗೆ ಮುಚ್ಚಿದೆಯೋ ಹಾಗೆಯೇ; ಹಾಗೇ ಆಗಲಿ.
Mantra 6
स्वप्तु॑ मा॒ता स्वप्तु॑ पि॒ता स्वप्तु॒ श्वा स्वप्तु॑ वि॒श्पतिः॑ । स्वप॑न्त्वस्यै ज्ञा॒तयः॒ स्वप्त्व॒यम॒भितो॒ जनः॑
ತಾಯಿ ನಿದ್ರಿಸಲಿ, ತಂದೆ ನಿದ್ರಿಸಲಿ; ನಾಯಿ ನಿದ್ರಿಸಲಿ, ಗೃಹಪತಿ ನಿದ್ರಿಸಲಿ. ಅವಳ ಬಂಧುಗಳು ನಿದ್ರಿಸಲಿ; ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿರುವ ಈ ಜನರೆಲ್ಲರೂ ನಿದ್ರಿಸಲಿ.
Mantra 7
स्वप्न॑ स्वप्नाभि॒कर॑णेन॒ सर्वं॒ नि स्वापया॒ जन॑म्। ओ॒त्सू॒र्यम॒न्यान्त्स्वा॒पया॑व्यु॒षं जा॑गृताद॒हमिन्द्र॑ इ॒वारि॑ष्टो॒ अक्षि॑तः
ಓ ಸ್ವಪ್ನ (ನಿದ್ರೆ), ನಿನ್ನ ಸ್ವಪ್ನ-ಕರಿಸುವ ಮಂತ್ರಬಲದಿಂದ ಎಲ್ಲ ಜನರನ್ನು ನಿದ್ರೆಗೆ ಲಾಲಿಸು. ಸೂರ್ಯ ಉದಯಿಸುವ ತನಕ ಇತರರನ್ನೂ ನಿದ್ರಿಸು; ನಾನು ಮಾತ್ರ ಜಾಗೃತಿಯಿಂದ ಜಾಗೃತನಾಗಿರುವೆನು—ಇಂದ್ರನಂತೆ, ಅಹತವಲ್ಲ, ಅಕ್ಷಯ.
It aims to make nearby people and guardians drowsy and unobservant—especially by ‘closing’ their eyes—so the practitioner can act without being detected.
Indra functions as a protective paradigm: the hymn asks that others sleep, but the reciter remain awake, unharmed, and undiminished ‘like Indra.’
Not in the verses provided: it works primarily through spoken command, analogy (the sealed house), and the operator’s stated intention to keep others asleep until sunrise.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Atharva Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.