Adhyaya 106
Prabhasa KhandaPrabhasa Kshetra MahatmyaAdhyaya 106

Adhyaya 106

ជំពូកនេះរៀបរាប់ជាសំណួរ-ចម្លើយធម្មវិជ្ជា៖ ទេវីសួរអំពីរបៀបបូជាព្រះព្រហ្មន៍អទ្វ័យ ដែលបង្ហាញនៅប្រាភាសៈជារូបកុមារពិតាមហា (ព្រះព្រហ្មា) ព្រមទាំងមន្ត និងវិន័យពិធី។ នាងក៏សួរថា នៅក្នុងក្សេត្រនោះមានព្រាហ្មណ៍ប្រភេទណាខ្លះ និងការស្នាក់នៅរបស់ពួកគេផ្តល់ផលក្សេត្រយ៉ាងដូចម្តេច។ ឥស្វរ ឆ្លើយដោយបំលែងការបូជាទៅជាតក្កវិជ្ជាសង្គម-សីលធម៌៖ ព្រាហ្មណ៍ត្រូវបានប្រកាសថាជារូបបង្ហាញផ្ទាល់នៃទេវតានៅលើផែនដី ហើយការគោរពពួកគេត្រូវបានចាត់ទុកថាស្មើ ឬខ្លះៗលើសការគោរពរូបបដិមា។ មានការព្រមានមិនឲ្យសាកល្បង ប្រមាថ ឬបង្កអន្តរាយដល់ព្រាហ្មណ៍ ទោះជាក្រីក្រ ឈឺ ឬពិការកាយក៏ដោយ ហើយពិពណ៌នាផលវិបាកធ្ងន់ធ្ងរចំពោះអំពើហិង្សា និងការបង្អាប់។ ការផ្តល់អាហារ និងទឹកត្រូវបានលើកឡើងជាវិធីគោរពសំខាន់។ បន្ទាប់មក ជំពូកផ្តល់ការបែងចែករបៀបរស់នៅ/វ្រឹត្តិរបស់ព្រាហ្មណ៍ស្នាក់នៅក្សេត្រ (មានប្រភេទជាច្រើនមានឈ្មោះ) ជាមួយសញ្ញាបង្ហាញខ្លីៗ ដូចជា ព្រហ្មចារី វ្រត អាស្កេស៊ីស និងរបៀបរកជីវិត។ ចុងក្រោយបញ្ជាក់ថា ព្រាហ្មណ៍មានវិន័យ ចូលរួមវេដៈ នៅប្រាភាសៈ គឺជាអ្នកបូជាសមរម្យចំពោះរូបកុមារពិតាមហា ខណៈអ្នកមានអំពើល្មើសធ្ងន់ត្រូវបានហាមមិនឲ្យចូលជិតការបូជានោះ។

Shlokas

Verse 1

देव्युवाच । एवमद्वैतभावेन यद्ब्रह्म परिकीर्तितम् । तस्य पूजा विधानं मे कथयस्व यथार्थतः

ព្រះនាងទេវីមានព្រះបន្ទូលថា៖ «ព្រោះព្រហ្មន៍ត្រូវបានសរសើរថា មិនទ្វេ (អទ្វៃត) ដូច្នេះ សូមប្រាប់ខ្ញុំដោយពិត និងច្បាស់លាស់ អំពីវិធីបូជាព្រះនោះ»។

Verse 2

क्षेत्रे प्राभासिके देव बालरूपी पितामहः । स कथं पूज्यते लोकैः परब्रह्मस्वरूपवान्

ឱ ព្រះអម្ចាស់ ក្នុងដែនបរិសុទ្ធ ប្រាភាសៈ ពិតាមហៈ (ព្រះព្រហ្មា) ស្ថិតក្នុងរូបកុមារ។ តើប្រជាជនគួរបូជាព្រះអង្គដូចម្តេច ព្រះអង្គដែលមានសភាពពិតជាព្រះព្រហ្មន៍អតិបរមា?

Verse 3

के मन्त्राः किं विधानं तद्बाह्मणास्तत्र कीदृशाः । तत्र स्थितानां विप्राणां कथं क्षेत्रफलं भवेत्

មន្ត្រាណាខ្លះត្រូវប្រើ និងវិធីបូជានោះយ៉ាងដូចម្តេច? នៅទីនោះមានព្រាហ្មណ៍ប្រភេទណា? ហើយសម្រាប់វិប្រនៅទីនោះ សេចក្តីបុណ្យនៃក្សេត្រនឹងកើតឡើងដូចម្តេច?

Verse 4

कतिप्रकारास्ते विप्रास्तत्र क्षेत्रनिवासिनः । किमाचारा महादेव किंशीलाः किंपरायणाः

ឱ មហាទេវៈ ព្រាហ្មណ៍ដែលស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធនោះ មានប៉ុន្មានប្រភេទ? អាកប្បកិរិយារបស់ពួកគេយ៉ាងដូចម្តេច? ចរិតសីលធម៌របស់ពួកគេយ៉ាងដូចម្តេច ហើយពួកគេឧទ្ទិសខ្លួនដល់អ្វីជាជម្រកខ្ពស់បំផុត?

Verse 5

एतद्विस्तरतो ब्रूहि ब्राह्मणानां महोदयम्

សូមព្រះអង្គពន្យល់ឲ្យលម្អិត អំពីមហិមា និងស្ថានភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់របស់ព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ។

Verse 6

ईश्वर उवाच । साधुसाधु महादेवि सम्यक्प्रश्नविशारदे । शृणुष्वैकमना भूत्वा माहात्म्यं विप्रदैवतम्

ឥશ્વរៈមានព្រះបន្ទូលថា៖ ល្អណាស់ ល្អណាស់ ឱ មហាទេវី អ្នកឆ្លាតវៃក្នុងការសួរសំណួរត្រឹមត្រូវ។ ចូរស្តាប់ដោយចិត្តផ្តោតតែមួយ នូវមហិមារបស់ព្រាហ្មណ៍ ដែលជាទេវតារូបមួយផងដែរ។

Verse 7

यच्छ्रुत्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः । ये केचित्सागरांतायां पृथिव्यां कीर्तिता द्विजाः

ឮព្រះវចនានេះ ឱ ទេវី មនុស្សនឹងរួចផុតពីបាបទាំងអស់។ ព្រះព្រាហ្មណ៍ណាដែលល្បីលើផែនដីដល់ព្រំសមុទ្រ កិត្តិយសរបស់ពួកគេត្រូវបានរួមបញ្ចូលនៅទីនេះ។

Verse 8

तद्रूपं मम देवेशि प्रत्यक्षं धरणीतले प्रत्यक्षं ब्राह्मणा देवाः परोक्षं दिवि देवताः

ឱ ទេវេសី រូបនោះរបស់ខ្ញុំ បង្ហាញច្បាស់លើផែនដី។ ព្រះព្រាហ្មណ៍គឺជាទេវតាដែលមើលឃើញដោយផ្ទាល់; ទេវតានៅស្ថានសួគ៌វិញ គ្រាន់តែដឹងដោយប្រយោល។

Verse 9

ब्राह्मणा मत्प्रिया नित्यं ब्राह्मणा मामकी तनुः । यस्तानर्चयते भक्त्या स मामर्चयते सदा

ព្រះព្រាហ្មណ៍ជាទីស្រឡាញ់របស់ខ្ញុំជានិច្ច; ព្រះព្រាហ្មណ៍គឺជារូបកាយរបស់ខ្ញុំផ្ទាល់។ អ្នកណាដែលបូជាពួកគេដោយភក្តី នោះគឺបូជាខ្ញុំជានិច្ច។

Verse 11

ये ब्राह्मणाः सोऽहमसंशयं प्रिये तेष्वर्चितेष्वर्चितोऽहं भवेयम् । तेष्वेव तुष्टेष्वहमेव तुष्टो वैरं च तैर्यस्य ममापि वैरम्

ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះ—នោះហើយជាខ្ញុំផ្ទាល់ ដោយមិនសង្ស័យទេ ឱ ស្រីស្នេហា។ ពេលពួកគេត្រូវគោរព ខ្ញុំក៏ត្រូវគោរព; ពេលពួកគេសប្បាយ ខ្ញុំក៏សប្បាយ។ អ្នកណាមានសត្រូវជាមួយពួកគេ នោះក៏មានសត្រូវជាមួយខ្ញុំដែរ។

Verse 12

यश्चन्दनैः सागरुगन्धमाल्यै रभ्यर्चयेच्छैलमयीं ममार्चाम् । असौ न मामर्चयतेर्चयन्वै विप्रार्चनादर्चित एव चाहम्

ទោះបីមានអ្នកណាបូជារូបបដិមាថ្មរបស់ខ្ញុំដោយចន្ទន៍ និងកម្រងផ្កាក្រអូបយ៉ាងសម្បូរបែប ក៏មិនមែនបូជាខ្ញុំដោយពិតទេ។ ពិតប្រាកដ ខ្ញុំត្រូវបានបូជានៅពេលដែលព្រះព្រាហ្មណ៍ត្រូវបានបូជា។

Verse 13

यावंतः पृथिवीमध्ये चीर्णवेदव्रता द्विजाः । अचीर्णव्रतवेदा वा तेऽपि पूज्या द्विजाः प्रिये

បព្វជិតព្រាហ្មណ៍ទាំងអស់នៅកណ្ដាលផែនដី—មិនថាបានអនុវត្តវ្រតៈវេដៈត្រឹមត្រូវ ឬមិនបានអនុវត្តក៏ដោយ—គួរត្រូវបានគោរពបូជា ឱ ព្រះនាងជាទីស្រឡាញ់។

Verse 14

न ब्राह्मणान्परीक्षेत श्राद्धे क्षेत्रनिवासिनः । सुमहान्परिवादोऽस्य ब्राह्मणानां परीक्षणे

ក្នុងពិធីស្រាទ្ធ មិនគួរត្រួតពិនិត្យឬសាកល្បងព្រាហ្មណ៍ដែលស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធឡើយ។ ព្រោះការសាកល្បងព្រាហ្មណ៍នោះ នាំឲ្យមានទោស និងការរិះគន់យ៉ាងធំ។

Verse 15

काणाः खञ्जाश्च कृष्णाश्च दरिद्रा व्याधितास्तथा । सर्वे श्राद्धे नियोक्तव्या मिश्रिता वेदपारगैः

អ្នកភ្នែកម្ខាង អ្នកខ្វិន អ្នកសម្បុរខ្មៅ អ្នកក្រីក្រ និងអ្នកឈឺចាប់—មនុស្សទាំងនេះក៏គួរត្រូវបានអញ្ជើញ និងចាត់តាំងក្នុងពិធីស្រាទ្ធទាំងអស់ ដោយអង្គុយរួមគ្នាជាមួយព្រាហ្មណ៍អ្នកចេះវេដៈ។

Verse 16

ब्राह्मणा जातितः पूज्या वेदाभ्यासात्ततः परम् । ततोर्थं हव्यकव्येषु न निन्द्या ब्राह्मणाः क्वचित्

ព្រាហ្មណ៍គួរត្រូវបានគោរពដោយកំណើត; ហើយកាន់តែគួរគោរពដោយការសិក្សា និងអនុវត្តវេដៈ។ ដូច្នេះ ក្នុងការថ្វាយហាវ្យ និងកាវ្យ ដល់ទេវតា និងបុព្វបុរស ព្រាហ្មណ៍មិនគួរត្រូវបានបន្ទោសនៅទីណាឡើយ។

Verse 17

काणान्कुण्टांश्च कुब्जाश्च दरिद्रान्व्याधितानपि । नावमन्येद्द्विजान्प्राज्ञो मम रूपं यतः स्मृतम्

អ្នកប្រាជ្ញមិនគួរមើលងាយទ្វិជៈទេ—ទោះជាភ្នែកម្ខាង ខូចខាត ខ្នងកោង ក្រីក្រ ឬឈឺចាប់ក៏ដោយ—ព្រោះទ្វិជៈត្រូវបានចងចាំថា មានរូបដូចខ្ញុំផ្ទាល់។

Verse 18

बहवो हि न जानंति नरा ज्ञानबहिष्कृताः । यथाहं द्विजरूपेण चरामि पृथिवीमिमाम्

មនុស្សជាច្រើន ដែលត្រូវបានបិទចេញពីប្រាជ្ញាពិត មិនដឹងថា ខ្ញុំដើរលំហែលើផែនដីនេះ ក្នុងរូបរាងទ្វិជៈ (ព្រះព្រាហ្មណ៍) នោះទេ។

Verse 19

मद्रूपान्घ्नन्ति ये विप्रान्विकर्म कारयंति च । अप्रेषणे प्रेषयंति दासत्वं कारयन्ति च

អ្នកណាដែលវាយព្រាហ្មណ៍—អ្នកមានរូបដូចខ្ញុំ—បង្ខំឲ្យធ្វើអំពើហាមឃាត់ បញ្ជូនទៅការងារមិនគួរបញ្ជា ហើយបង្ខំឲ្យជាទាស—នោះជាបាបធ្ងន់។

Verse 20

मृतांस्तान्करपत्रेण यमदूता महाबलाः । निकृंतंति यथा काष्ठं सूत्रमार्गेण शिल्पिनः

ពេលពួកគេស្លាប់ ទេវទូតយមៈដ៏មានកម្លាំងធំ កាត់ពួកគេដោយដាវ «ករបត្រ» ដូចជាជាងកាត់ឈើតាមខ្សែសញ្ញាវាស់។

Verse 21

ये चैवाश्लक्ष्णया वाचा तर्जयन्ति नराधमाः । वदंति परुषं क्रोधात्पादेन निहनंति च

មនុស្សទាបទាំងនោះ ដែលគំរាមដោយពាក្យរឹងរ៉ៃ និយាយពាក្យសាហាវដោយកំហឹង ហើយសូម្បីតែទាត់ដោយជើង—

Verse 22

मृतांस्तान्यमलोका हि निहत्य धरणीतले । क्रूरपादेन चाक्रम्य क्रोधसंरक्तलोचनाः

ពេលពួកនោះស្លាប់ សត្វនៃលោកយមៈវាយទម្លាក់លើដី ហើយជាន់ដោយជើងសាហាវ ភ្នែកក្រហមដោយកំហឹង។

Verse 24

अब्रह्मण्यास्तु ते बाह्या नित्यं ब्रह्मद्विषो नराः । तेषां घोरा महाकाया वज्रतुंडा भयानकाः । उद्धरंति मुहूर्तेन चक्षुः काका यमाज्ञया

ជនទាំងឡាយណាដែលប្រឆាំងនឹងព្រាហ្មណ៍ គឺជាអ្នកក្រៅសាសនា ដែលតែងតែស្អប់ព្រះព្រហ្ម។ ចំពោះជនទាំងនោះ សត្វក្អែកដ៏ធំសម្បើម គួរឱ្យខ្លាច និងមានចំពុះរឹងដូចពេជ្រ តាមបញ្ជារបស់ស្តេចយមរាជ នឹងចឹកភ្នែករបស់ពួកគេចេញក្នុងមួយប៉ប្រិចភ្នែក។

Verse 25

यस्ताडयति विप्रं वै क्षते कुर्याद्धि शोणितम् । अस्थिभंगं च वा कुर्यात्प्राणैर्वापि वियोजयेत्

ជនណាដែលវាយដំព្រាហ្មណ៍ បណ្តាលឱ្យមានរបួស និងហូរឈាម ឬបំបាក់ឆ្អឹង ឬសូម្បីតែផ្តាច់ជីវិតរបស់ព្រាហ្មណ៍នោះ...

Verse 26

ब्रह्मघ्नः स तु विज्ञेयो न तस्मै निष्कृतिः स्मृता । पञ्चाशत्कोटिसंख्येषु नरकेष्वनुपूर्वशः

ត្រូវដឹងថាជននោះជាអ្នកសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍ ចំពោះជនបែបនេះ គ្មានការលាងបាបណាត្រូវបានចែងទុកឡើយ។ ជននោះនឹងធ្លាក់ទៅក្នុងនរកចំនួនហាសិបកោដិ តាមលំដាប់លំដោយ។

Verse 27

स बहूनि सहस्राणि वर्षाणि पच्यते भृशम् । तस्माद्विप्रो वरारोहे नमस्कार्यो नृभिः सदा

ជននោះត្រូវបានដុតកម្តៅយ៉ាងខ្លាំងអស់រយៈពេលជាច្រើនពាន់ឆ្នាំ។ ហេតុដូច្នេះហើយ ឱព្រះនាងដ៏មានព្រះសោណីដ៏ប្រពៃអើយ ព្រាហ្មណ៍គប្បីត្រូវបានមនុស្សទាំងឡាយគោរពបូជាជានិច្ច។

Verse 28

अन्नपानप्रदानैस्तु पूज्या हि सततं द्विजाः । सर्वेषां चैव दानानां विप्राः सर्वेऽधिकारिणः

ពិតណាស់ ពួកទ្វិជៈ (អ្នកកើតពីរដង) គប្បីត្រូវបានគោរពបូជាជានិច្ច តាមរយៈការផ្តល់អាហារនិងភេសជ្ជៈ។ ដ្បិតក្នុងចំណោមទានទាំងឡាយ ព្រាហ្មណ៍គឺជាអ្នកទទួលដ៏ស័ក្តិសមបំផុត។

Verse 29

नान्यः समर्थो देवेशि गृह्णन्यात्यधमां गतिम् । तपसा पावितो देवि ब्राह्मणो धृतकिल्विषः

ឱ ទេវី ព្រះនាងនៃព្រះអម្ចាស់ទេវៈ មិនមានអ្នកដទៃណាអាចធ្វើបានទេ៖ អ្នកទទួលទានទានអាចធ្លាក់ចុះទៅគតិទាប។ តែព្រះព្រាហ្មណ៍—បានបរិសុទ្ធដោយតបស្យា ឱ ទេវី—ទោះមានបាបក៏ដោយ ក៏តបស្យានោះគាំទ្រគាត់។

Verse 30

न सीदेत्प्रतिगृह्णानः पृथिवीमनुसागराम् । नास्ति किंचिन्महादेवि दुष्कृतं ब्राह्मणस्य तु

ទោះបីគាត់ទទួលទានទានពេញផែនដីរហូតដល់សមុទ្រទាំងឡាយ ក៏មិនលិចចុះឡើយ។ ព្រោះ ឱ មហាទេវី សម្រាប់ព្រះព្រាហ្មណ៍ដែលមានគុណដូច្នេះ មិនមានអំពើអាក្រក់ណាមួយជាប់ពាក់ឡើយ។

Verse 31

यस्तु स्थितः सदाऽध्यात्मे नित्यं सद्भावभावितः । ब्राह्मणो हि महद्भूतं जन्मना सह जायते

តែអ្នកណាដែលឈរជាប់ជានិច្ចក្នុងអាត្មានខាងក្នុង ហើយតែងតែត្រូវបានបង្កើតដោយសភាពល្អប្រសើរ—ព្រះព្រាហ្មណ៍បែបនោះ កើតមកជាមួយនឹងភាពអស្ចារ្យដ៏ធំធេងផ្ទាល់។

Verse 32

लोके लोकेश्वराश्चापि सर्वे ब्राह्मणपूजकाः । ततस्तान्नावमन्येत यदीच्छेज्जीवितं चिरम्

សូម្បីតែអធិរាជនៃលោកទាំងឡាយ ក៏សុទ្ធតែជាអ្នកបូជាព្រះព្រាហ្មណ៍។ ដូច្នេះ មិនគួរមើលងាយពួកគេឡើយ ប្រសិនបើចង់បានជីវិតយូរអង្វែង។

Verse 33

ब्राह्मणाः कुपिता हन्युर्भस्मीकुर्युः स्वतेजसा । लोकानन्यान्सृजेयुश्च लोकपालांस्तथाऽपरान्

ព្រះព្រាហ្មណ៍ពេលខឹង អាចសម្លាប់ និងដុតឲ្យក្លាយជាផេះដោយតេជៈវិញ្ញាណរបស់ខ្លួន។ ពួកគេអាចបង្កើតលោកផ្សេងទៀត និងបង្កើតអ្នកអភិបាលលោកផ្សេងទៀតផងដែរ។

Verse 34

अपेयः सागरो यैश्च कृतः कोपान्महात्मभिः । येषां कोपाग्निरद्यापि दंडके नोपशाम्यति

ដោយព្រះមហាត្មាអ្នកមានចិត្តធំទាំងនោះ កាលកំហឹង បានធ្វើឲ្យសមុទ្រក្លាយជាមិនអាចផឹកបាន; ហើយភ្លើងកំហឹងរបស់ពួកគេ សូម្បីតែសព្វថ្ងៃ នៅដណ្ឌកៈ ក៏មិនទាន់រលត់ឡើយ។

Verse 35

एते स्वर्गस्य नेतारो देवदेवाः सनातनाः । एभिश्चापि कृतः पंथा देवयानः स उच्यते

ពួកនេះជាអ្នកនាំទៅសួគ៌—ជាព្រះលើព្រះ ដ៏អស់កាលជានិច្ច។ ដោយពួកគេផងដែរ បានបង្កើតផ្លូវមួយ ដែលហៅថា «ទេវយាន» គឺផ្លូវទេវៈ។

Verse 36

ते पूज्यास्ते नमस्कार्यास्तेषु सर्वं प्रतिष्ठितम् । ते वै लोकानिमान्सर्वान्पारयंति परस्परम्

ពួកគេគួរឲ្យបូជា គួរឲ្យថ្វាយនមស្ការ; លើពួកគេ សព្វអ្វីទាំងអស់បានតាំងមូលដ្ឋាន។ ពិតប្រាកដ ពួកគេធ្វើឲ្យលោកទាំងអស់នេះឆ្លងកាត់ទៅបាន ដោយគាំទ្រគ្នាទៅវិញទៅមកតាមលំដាប់។

Verse 37

गूढस्वाध्यायतपसो ब्राह्मणाः शंसितव्रताः । विद्यास्नाता व्रतस्नाता अनपाश्रित्य जीविनः

ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយ ដែលការស្វាធ្យាយ និងតបស្យារបស់ពួកគេលាក់លៀមនៅក្នុង និងមានការគ្រប់គ្រង ត្រូវបានសរសើរចំពោះវ្រតៈ។ បានងូតក្នុងវិជ្ជាសក្ការ និងងូតក្នុងវិន័យ ពួកគេរស់ដោយមិនពឹងផ្អែកលើអ្នកដទៃ។

Verse 38

आशीविषा इव क्रुद्धा उपचर्या हि ब्राह्मणाः । तपसा दीप्यमानास्ते दहेयुः सागरानपि

ដូចពស់ពិសពេលខឹង ព្រះព្រាហ្មណ៍ត្រូវតែចូលទៅបម្រើដោយកិត្តិយសត្រឹមត្រូវ។ ពួកគេភ្លឺរលោងដោយតបស្យា អាចដុតសូម្បីតែសមុទ្របាន។

Verse 39

ब्राह्मणेषु च तुष्टुषु तुष्यंते सर्वदेवताः । ते गतिः सर्वभूतानामध्यात्मगतिचिन्तकाः

ពេលព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយពេញព្រះហฤទ័យ ទេវតាទាំងអស់ក៏ពេញព្រះហฤទ័យដែរ។ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះជាទីពឹង និងជាមាគ៌ារបស់សត្វលោកទាំងអស់—អ្នកគិតគូរផ្លូវអធ្យាត្មក្នុងចិត្ត។

Verse 40

आदिमध्यावसानानां ज्ञानानां छिन्नसंशयाः । परापरविशेषज्ञा नेतारः परमां गतिम् । अवध्या ब्राह्मणास्तस्मात्पापेष्वपि रताः सदा

ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងឡាយបានកាត់ផ្តាច់សង្ស័យចំពោះចំណេះដឹង—ដើម កណ្ដាល និងចុង។ ដឹងច្បាស់ភាពខុសគ្នារវាងសច្ចៈខ្ពស់ និងសច្ចៈទាប ពួកគេនាំទៅកាន់គោលដៅអតិបរមា។ ដូច្នេះ ព្រះព្រាហ្មណ៍មិនគួរត្រូវសម្លាប់ទេ ទោះបីជាពួកគេជាប់ចិត្តក្នុងអំពើបាបក៏ដោយ។

Verse 41

यश्च सर्वमिदं हन्याद्ब्राह्मणं चापि तत्समम् । सोऽग्निः सोऽर्को महातेजा विषं भवति कोपितः

អ្នកណាដែលបំផ្លាញសព្វនេះទាំងមូល ហើយបំផ្លាញព្រះព្រាហ្មណ៍ផង—ស្មើនឹងការបំផ្លាញទាំងស្រុង—អំណាចភ្លើងដ៏ភ្លឺចែងចាំងនោះ ដូចភ្លើង ដូចព្រះអាទិត្យ ក្លាយជាពិសពុលពេលខឹង។

Verse 42

भूतानामग्रभुग्विप्रो वर्णश्रेष्ठः पिता गुरुः । न स्कन्दते न व्यथते न विनश्यति कर्हिचित्

ព្រះព្រាហ្មណ៍ជាអ្នកទទួលភាគដំបូងក្នុងចំណោមសត្វលោក; ជាវណ្ណៈឧត្តម—ជាពុក និងជាគ្រូ។ ក្នុងស្ថានភាពធម៌របស់គាត់ គាត់មិនរអិល មិនឈឺចាប់ និងមិនវិនាសនៅពេលណាមួយឡើយ។

Verse 43

वरिष्ठमग्निहोत्राद्धि ब्राह्मणस्य मुखे हुतम् । विप्राणां वपुराश्रित्य सर्वास्तिष्ठंति देवताः

អ្វីដែលបូជាចូលទៅក្នុងមាត់ព្រះព្រាហ្មណ៍ គឺលើសលប់សូម្បីតែអគ្និហោត្រ។ ដោយយករាងកាយរបស់វិប្រជាទីពឹង ទេវតាទាំងអស់ស្ថិតនៅទីនោះ។

Verse 44

अतः पूज्यास्तु ते विप्रा अलाभे प्रतिमादयः

ដូច្នេះ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះ គួរឲ្យគោរពបូជាជាក់ស្តែង; បើមិនមានទេ នោះរូបបដិមា និងអ្វីៗដូច្នោះ ជំនួសបាន។

Verse 45

अविद्यो वा सविद्यो वा ब्राह्मणो मम दैवतम् । प्रणीतश्चाप्रणीतश्च यथाग्निर्दैवतं महत्

មិនថាមិនចេះឬចេះ ព្រះព្រាហ្មណ៍គឺជាទេវតារបស់ខ្ញុំ។ មិនថាភ្លើងត្រូវបានបញ្ឆេះឬមិនបញ្ឆេះ ក៏ដូចជាភ្លើងជាទេវភាពដ៏មហិមា នៅទាំងពីរស្ថាន។

Verse 46

स्मशानेष्वपि तेजस्वी पावको नैव दुष्यति । हव्यकव्यव्यपेतोऽपि ब्राह्मणो नैव दुष्यति

សូម្បីនៅទីស្មសាន ភ្លើងដ៏ភ្លឺចែងចាំងក៏មិនត្រូវបានបំពុលឡើយ។ ដូចគ្នានេះ ព្រះព្រាហ្មណ៍ ទោះបីខ្វះបូជាហាវ្យ-កាវ្យសម្រាប់ទេវតា និងបុព្វបុរស ក៏មិនត្រូវបានកខ្វក់ឡើយ។

Verse 47

महापातकवर्ज्यं हि पूज्यो विप्रो वरानने । सर्वथा ब्राह्मणाः पूज्याः सर्वथा दैवतं महत् । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन रक्षेदापद्गतं द्विजम्

ឱ នារីមុខស្រស់ ព្រះព្រាហ្មណ៍—បើគេចៀសវាងមហាបាប—គួរឲ្យគោរពបូជា។ ព្រះព្រាហ្មណ៍តែងតែគួរឲ្យគោរព; គេជាទេវភាពដ៏មហិមា គ្រប់យ៉ាង។ ដូច្នេះ ត្រូវខិតខំគ្រប់វិធី ដើម្បីការពារទ្វិជៈដែលធ្លាក់ក្នុងគ្រោះថ្នាក់។

Verse 48

एवं विप्रा महादेवि पूज्याः सर्वत्र मानवैः । किं पुनः संजितात्मानो विशेषात्क्षेत्रवासिनः

ដូច្នេះ ឱ មហាទេវី ព្រះព្រាហ្មណ៍គួរឲ្យគោរពគ្រប់ទីកន្លែងដោយមនុស្សទាំងឡាយ។ តើមិនត្រូវគោរពជាងនេះទៀតទេឬ ចំពោះអ្នកមានចិត្តគ្រប់គ្រងខ្លួន ដែលស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្រពិសិដ្ឋនេះ ដោយសមគួរទទួលការគោរពពិសេស។

Verse 49

अथ क्षेत्रस्थितानां च चतुराश्रमवासिनाम् । विप्राणां वृत्तितो भेदं प्रवक्ष्याम्यानुपूर्व्यशः

ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់តាមលំដាប់ អំពីភាពខុសគ្នាតាមរបររស់នៅ របស់ព្រះព្រាហ្មណ៍ (dvija) ដែលស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធ និងគោរពអាស្រាមទាំងបួន។

Verse 50

क्षेत्रस्य संन्यासविधिं ये जानंति द्विजातयः । वृत्तिभेदं क्रमाच्चैव ते क्षेत्रफलभागिनः

ព្រះទ្វិជៈណាដែលដឹងច្បាប់សន្យាស (ការបោះបង់) របស់ក្សេត្រ និងដឹងតាមលំដាប់អំពីភាពខុសគ្នានៃរបររស់នៅ—ពួកនោះពិតជាចូលរួមទទួលផលធម៌នៃក្សេត្របរិសុទ្ធនេះ។

Verse 51

यथा क्षेत्रे निवसता वर्तितव्यं द्विजातिना । प्राजापत्यादिभेदेन तच्छृणु त्वं वरानने

របៀបដែលព្រះទ្វិជៈគួរប្រព្រឹត្តខ្លួន ខណៈស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធ—ដោយបែងចែកជា ប្រជាបត្យ (Prājāpatya) និងប្រភេទផ្សេងៗ—សូមស្តាប់ទៅ ឱ ស្រីមុខស្រស់។

Verse 52

प्राजापत्या महीपालाः कपोता ग्रंथिकास्तथा । कुटिकाश्चाथ वैतालाः पद्महंसा वरानने

ឱ ស្រីមុខស្រស់ ប្រភេទទាំងនេះមាន៖ ប្រជាបត្យ (Prājāpatya), មហីបាល (Mahīpāla), កបោត (Kapota), គ្រន្ធិក (Granthika); ដូចគ្នានេះ កុដិកា (Kuṭikā); ហើយក៏មាន វៃតាល (Vaitāla) និង បទ្មហំស (Padmahaṃsa) ផងដែរ។

Verse 53

धृतराष्ट्रा बकाः कंका गोपालाश्चैव भामिनि । त्रुटिका मठराश्चैव गुटिका दंडिकाः परे

ឱ ស្រីស្រស់ស្អាត ក៏មានទៀត៖ ធృతរាស្ត្រ (Dhṛtarāṣṭra), បកា (Baka), កង្កា (Kaṅka), និង គោបាល (Gopāla); ដូចគ្នានេះ ត្រុតិកា (Truṭikā) និង មឋរ (Maṭhara); ហើយបន្ថែមទៀត គុដិកា (Guṭikā) និង ដណ្ឌិក (Daṇḍika) ផង។

Verse 54

क्षेत्रस्थानामिमे भेदा वृत्तिं तेषां शृणुष्व च

ទាំងនេះជាការបែងចែកនៃអ្នកស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធ; ឥឡូវសូមស្តាប់ផងអំពីរបៀបចិញ្ចឹមជីវិត និងវិន័យប្រព្រឹត្តរបស់ពួកគេ។

Verse 55

अहिंसा गुरुशुश्रूषा स्वाध्यायः शौचसंयमः । सत्यमस्तेयमेतद्धि प्राजापत्यं व्रतं स्मृतम्

អហിംសា ការបម្រើគ្រូដោយស្មោះត្រង់ ស្វាធ្យាយៈ ភាពស្អាត និងការគ្រប់គ្រងខ្លួន; សច្ចៈ និងមិនលួច—នេះហើយត្រូវបានចងចាំថាជាវ្រតៈ «ប្រាជាបត្យ»។

Verse 56

क्षयपुष्ट्यर्थविद्वेषकर्मभिः शांतिकादिभिः । पालयंति महीं यस्मान्महीपालास्ततः स्मृताः

ព្រោះពួកគេការពារផែនដីដោយពិធីសន្តិ (សន្តិក) និងកិច្ចការផ្សេងៗ ដើម្បីបំបាត់ការខ្សោយចុះ បង្កើនសម្បូរបែប ធានាសុខមង្គល និងទប់ទល់សត្រូវ—ដូច្នេះហើយត្រូវបានចងចាំថា «មហីបាលា» អ្នកអភិរក្សរាជ្យ។

Verse 57

पतिता ये कणा भूमौ संहरंति कपोतवत् । उद्धृत्याजीवनं येषां कपोतास्ते तु साधकाः

អ្នកណាដែលដូចព្រាប ប្រមូលគ្រាប់ធញ្ញជាតិដែលធ្លាក់លើដី ហើយជីវិតរបស់ពួកគេអាស្រ័យលើអ្វីដែលរើសបាន—អ្នកអនុវត្តទាំងនោះហៅថា «កបោតាḥ» (សាធកាប្រភេទព្រាប)។

Verse 58

गृहं कृत्वा तु सद्ग्रंथाः सहसैव त्यजंति ये । कुटिका साधकास्ते वै शिवाराधनतत्पराः

អ្នកណាដែលទោះជាមានសមត្ថភាព និងចេះដឹងល្អ ក៏សង់ផ្ទះមួយហើយបោះបង់វាភ្លាមៗ—អ្នកអនុវត្តទាំងនោះហៅថា «កុដិកា» សាធកា ដែលផ្តោតចិត្តទាំងស្រុងលើការគោរពបូជា ព្រះសិវៈ។

Verse 59

तीर्थासक्ताः सपत्नीका यथालब्धोपजीविनः । महासाहसयुक्तास्ते वैतालाख्यास्तु साधकाः

អ្នកអនុវត្តដែលស្រឡាញ់ទីរហូតបរិសុទ្ធ (ទីរថៈ) រស់នៅជាមួយភរិយា រស់ដោយអ្វីដែលបានមកដោយខ្លួនឯង ហើយមានសេចក្តីក្លាហានយ៉ាងខ្លាំង—ពួកគេត្រូវបានហៅថា «វៃតាល» សាធកៈ។

Verse 60

संयताः कामनासक्ता राज्यकामार्थसाधकाः । पद्मास्ते साधकाः ख्याता भिक्षाचर्यारताः सदा

អ្នកអនុវត្តដែលមានការគ្រប់គ្រងខ្លួន ប៉ុន្តែជាប់ចិត្តនឹងបំណង ប្រាថ្នារាជ្យ និងផលប្រយោជន៍លោកិយ—ពួកគេត្រូវបានគេស្គាល់ថា «បដ្ម» សាធកៈ ហើយតែងរីករាយក្នុងវិន័យរស់ដោយបិណ្ឌបាតជានិច្ច។

Verse 61

ज्ञानयोगसमायुक्ता द्वैताचाररताश्च ये । हंसास्ते साधकाः ख्याताः स्वयमुत्पन्नसंविदः

អ្នកដែលភ្ជាប់ជាមួយយោគៈនៃប្រាជ្ញា (ជ្ញានយោគៈ) ហើយរីករាយក្នុងអាចារវិន័យតាមទស្សនៈទ្វៃតៈ—ពួកគេមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះថា «ហំស» សាធកៈ ដែលការយល់ដឹងកើតឡើងពីខាងក្នុងដោយខ្លួនឯង។

Verse 62

ब्रह्मचर्येण सत्त्वेन तथाऽलुब्धतयापि वा । जितं जगद्धारयन्तो धृतराष्ट्रा मतास्तु ये

អ្នកដែលដោយព្រហ្មចារីយៈ ភាពសុចរិត និងការមិនលោភលន់ បានទ្រទ្រង់លោកឲ្យមាំមួន ដូចជាបានឈ្នះវា—មនុស្សដូច្នោះត្រូវបានចាត់ទុកថា «ធ្រឹតរាស្ត្រ» អ្នកទ្រទ្រង់ពិភពលោក។

Verse 63

गूढाश्चरंति ये ज्ञानं व्रतं धर्ममथापि वा । स्वार्थैकागतनिष्ठास्तु बकास्ते साधका मताः

អ្នកដែលអនុវត្តប្រាជ្ញា វ្រតៈ ឬសូម្បីធម៌ដោយលាក់លៀម ប៉ុន្តែមានការតាំងចិត្តតែមួយលើផលប្រយោជន៍ខ្លួនឯង—ពួកគេត្រូវបានចាត់ទុកថា «បកាḥ» សាធកៈ ដូចសត្វកុកសមុទ្រ។

Verse 64

जलाश्रयं समाश्रित्य स्थिता उत्कृष्टसिद्धये । बिसशृंगाटकाहारास्ते कंकाः साधकाः स्मृताः

អ្នកដែលពឹងផ្អែកលើទីជិតទឹក ហើយស្ថិតនៅទីនោះ ដើម្បីស្វែងរកសិទ្ធិដ៏ឧត្តម; បរិភោគដើមឈូក និងផ្លែត្របែកទឹក—អ្នកសាធកទាំងនោះ ត្រូវបានចងចាំថា «កង្គៈ»។

Verse 65

गोभिः सार्द्धं व्रजंत्यत्र गोष्ठे च निवसंति ये । पंचगव्यरसा ये वै गोपालास्ते तु साधकाः

អ្នកដែលដើរទៅមកនៅទីនេះជាមួយគោ ហើយរស់នៅក្នុងភូមិអ្នកគោ; ហើយចិញ្ចឹមជីវិតដោយសារធាតុស្រស់នៃ «បញ្ចគវ្យ»—អ្នកសាធកទាំងនោះ ត្រូវបានហៅថា «គោបាល»។

Verse 66

कृच्छ्रचांद्रायणैश्चैव क्षपयंति स्वकं वपुः । त्रुटिमात्राशनास्ते तु त्रुटिकाः साधका मताः

ដោយតបស្យាដ៏តឹងរឹង ដូចជា វ្រត «ក្រឹច្ឆ្រ» និង «ចន្ទ្រាយណ» ពួកគេធ្វើឲ្យរាងកាយខ្លួនស្គមស្គាំង; អ្នកសាធកដែលបរិភោគត្រឹមបរិមាណតូចបំផុតដូច «ត្រុទី» ត្រូវបានចាត់ថា «ត្រុទីកា»។

Verse 67

कृत्वा कुशमयीं पत्नीं मठे ये गृहमेधिनः । भैक्षवृत्तिरताः शुद्धा मठरास्ते तु साधकाः

គ្រួសារីដែលស្នាក់នៅក្នុងមഠ (វត្តអារាម) ហើយធ្វើ «ភរិយា» ពីស្មៅកុស; រស់ដោយបិណ្ឌបាត និងរក្សាភាពបរិសុទ្ធ—អ្នកសាធកទាំងនោះ ត្រូវបានគេហៅថា «មឋរៈ»។

Verse 68

ग्रासमात्रसमानाभिर्गुटिकाभिरथाष्टभिः । कन्दमूलफलोत्थाभिर्गुटिकास्ते द्विजातयः

ទ្វិជាតិ (អ្នកកើតពីរដង) ដែលរស់ដោយគ្រាប់បាល់តូចៗប្រាំបី គ្រាប់នីមួយស្មើមួយមាត់; ធ្វើពីឫស មើម និងផ្លែឈើ—ពួកគេត្រូវបានហៅថា «គុដិកា»។

Verse 69

स्वदेहदण्डनैर्युक्ता रात्रौ वीरासने स्थिताः । दंडिनस्ते समाख्याताः सर्वमेतत्तवोदितम्

ដោយអនុវត្តវិន័យលើកាយខ្លួនឯង ហើយអង្គុយក្នុងអាសនៈវីរាសនៈនៅពេលរាត្រី ពួកគេត្រូវបានហៅថា «ដណ្ឌិន»។ ទាំងអស់នេះ អ្នកបានប្រកាសហើយ។

Verse 70

सामान्योऽपि विशेषश्च वृत्तिनो गृहिणोऽपि वा । तेषां भेदो मया ख्याताः सम्यक्क्षेत्रनिवासिनाम्

មិនថាជាមនុស្សធម្មតា ឬពិសេស មិនថាជាអ្នកសុំទានដោយជីវិត ឬសូម្បីជាគ្រួសារករ—ខ្ញុំបានពន្យល់ច្បាស់អំពីភាពខុសគ្នារបស់អ្នកដែលស្នាក់នៅក្នុងក្សេត្របរិសុទ្ធដោយត្រឹមត្រូវ។

Verse 71

एवमादिधर्मयुक्ताः प्रभासक्षेत्रवासिनः । तैः पूज्यो भगवान्देवो बालरूपी पितामहः

ដូច្នេះ អ្នកស្នាក់នៅក្នុងប្រភាសក្សេត្រា ដែលប្រកបដោយធម៌ដើមកំណើត បានបូជាព្រះអម្ចាស់ដ៏គួរគោរព—ពិតាមហា (ព្រះព្រហ្ម) ដែលមានរូបជាកុមារ។

Verse 72

महापातकिनो ये तु ये तु विप्रैर्बहिष्कृताः । न च ते संस्पृशेयुर्वै ब्रह्माणं बालरूपिणम्

ប៉ុន្តែ អ្នកមានបាបធ្ងន់ និងអ្នកដែលត្រូវព្រះព្រាហ្មណ៍បណ្តេញចេញ—ពួកគេមិនគួរប៉ះសូម្បីតែម្តងទៅលើព្រះព្រហ្ម ដែលមានរូបជាកុមារ។

Verse 73

ब्रह्मचारी सदा दांतो जितक्रोधो जितेंद्रियः । एवं ते ब्राह्मणाः ख्याताः क्षेत्रमध्यनिवासिनः

ជានិច្ចប្រកាន់ព្រហ្មចារី ជានិច្ចស្ងប់ស្ងាត់ និងចេះទប់ខ្លួន បានឈ្នះកំហឹង និងគ្រប់គ្រងអារម្មណ៍—ដូច្នេះហើយ ព្រះព្រាហ្មណ៍ទាំងនោះត្រូវបានស្គាល់ថា ជាអ្នកស្នាក់នៅកណ្ដាលក្សេត្របរិសុទ្ធ។

Verse 74

तैः पूज्यो भगवान्देवो बालरूपी पितामहः । ये वेदाध्ययने युक्तास्तैः प्रपूज्यः पितामहः

ដោយពួកគេ ព្រះអម្ចាស់ដ៏ព្រះពរ—ពិតាមហៈ (ព្រះព្រហ្ម) ក្នុងរូបកុមារ—គួរត្រូវបានបូជា។ ហើយដោយអ្នកដែលឧស្សាហ៍សិក្សាវេទៈ ពិតាមហៈគួរត្រូវបានបូជាដោយកិត្តិយសពិសេស។

Verse 106

इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मध्ययात्रायां ब्राह्मणप्रशंसा वर्णनंनाम षडुत्तरशततमोऽध्यायः

ដូច្នេះ បញ្ចប់ជំពូកទីមួយរយប្រាំមួយ ដែលមាននាមថា «ការពិពណ៌នាអំពីការសរសើរព្រះព្រាហ្មណ៍» ក្នុងប្រភាសខណ្ឌ—នៅក្នុង «មហាត្ម្យៈប្រភាសក្សេត្រ» ក្នុងបរិបទ «មធ្យយាត្រា» នៃ «ស្រីស្កន្ទមហាបុរាណ» ក្នុង «ឯកាសីតិសាហស្រីសំហិតា»។