Adhyaya 37

Verse 1

श्रीनारद उवाच । बर्बरीतीर्थमाहात्म्यमथो वक्ष्यामि तेऽर्जुन । यथा बर्बरिका जाता शतश्रृंगा नृपात्मजा

ព្រះនារ​ទៈមានព្រះវាចា៖ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងប្រាប់អ្នក ឱ អរជុន អំពីមហិមា​នៃទីរថ៌ បរបរី—ថា បរបរិកា កើតមកដូចម្តេច ជាព្រះនាងកូនស្រីនៃព្រះរាជា សតស្រឹង្គ។

Verse 2

कुमारिकेति विख्याता तस्या नाम्ना प्रकथ्यते । इदं कौमारिकाखंडं चतुर्वर्गफलप्रदम्

នាងបានល្បីឈ្មោះថា «កុមារីកា» ហើយដោយនាមរបស់នាងនេះ ទើបផ្នែកនេះត្រូវបានហៅ។ កៅមារីកាខណ្ឌនេះ ប្រទានផលនៃបុរសារថៈទាំងបួន។

Verse 3

यया कृता पृथिव्यां च नानाग्रामादिकल्पना । इदं भरतखंडं च यया सम्यक्प्रकल्पितम्

ដោយនាង នៅលើផែនដី បានរៀបចំការបង្កើតជាច្រើន ដូចជា ភូមិ និងទីលំនៅផ្សេងៗ; ហើយដោយនាងផងដែរ ភារតខណ្ឌនេះ ត្រូវបានបង្កើត និងរៀបចំយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។

Verse 4

धनंजय उवाच । महदेतन्ममाश्चर्यं श्रोतव्यं परमं मुने । कुमारीचरितं सर्वं ब्रूहि मह्यं सविस्तरम्

ធនញ្ជយមានព្រះវាចា៖ នេះជាអស្ចារ្យដ៏ធំសម្រាប់ខ្ញុំ ឱ មុនី—គួរឲ្យស្តាប់យ៉ាងខ្ពង់ខ្ពស់។ សូមប្រាប់ខ្ញុំដោយលម្អិត អំពីប្រវត្តិសក្ការៈទាំងមូលនៃកុមារី និងកិច្ចការរបស់នាង។

Verse 5

कथं विश्वमिदं जातं कर्मजातिप्रकल्पितम् । कथं वा भारतं खंडं शुश्रूषेय सदा मम

«តើសកលលោកនេះកើតមានដូចម្តេច—ពិភពដែលបានរៀបចំតាមកម្ម និងប្រភេទកំណើត? ហើយហេតុអ្វីបានជា ខណ្ឌភារត (Bhārata-khaṇḍa) ត្រូវឲ្យខ្ញុំបម្រើ និងគោរពជានិច្ច?»

Verse 6

नारद उवाच । अव्यक्तोऽस्मिन्निरालोके प्रधानपुरुषावुभौ । अजौ समागतावेकौ केवलं श्रृणुमो वयम्

នារ៉ដៈបានមានពាក្យថា៖ «ក្នុងសភាពអវ្យក្ត ដ៏គ្មានពន្លឺនេះ ព្រះធម្មជាតិដើម (Pradhāna) និងពុរុស (Puruṣa) មានស្ថិតនៅ—មិនកើត ហើយរួមជាមួយគ្នាជាឯក។ ចូរស្តាប់រឿងរ៉ាវនេះពីយើង ដូចដែលវាជាក់ស្តែង។»

Verse 7

ततः स्वभावकालाभ्यां स्वरूपाभ्यां समीरितम् । ईक्षणेनैव प्रकृतेर्महत्तत्त्वमजायत

«បន្ទាប់មក ដោយស្វភាវៈរបស់វា និងដោយកាលៈ—ទាំងពីរដំណើរការតាមរូបសភាពសមរម្យ—ត្រឹមតែដោយការប្រែភ្នែក (ការយល់ដឹងមានបំណង) ប៉ុណ្ណោះ ពីប្រក្រឹតិ (Prakṛti) ក៏កើតមាន មហត្តត្ត្វ (Mahat) គឺបញ្ញាចក្រវាល។»

Verse 8

महत्तत्त्वाद्विकुर्वाणादहंतत्त्वं व्यजायत । त्रिधा तन्मुनिभिः प्रोक्तं सत्त्वरासतामसम्

«ពីមហត្តត្ត្វ ដែលកំពុងបម្លែង ក៏កើតមាន អហន្តត្ត្វ (Ahaṃtattva) គឺគោលការណ៍នៃ ‘ខ្ញុំ’។ ព្រះមុនីទាំងឡាយបានប្រកាសថា វាមានបីប្រភេទ—សាត្វវិក (sāttvika), រាជស (rājasa), និង តាមស (tāmasa)។»

Verse 9

तामसात्पंच जातानि तन्मात्राणि वुदुर्बुधाः । तन्मात्रेभ्यश्च भूतानि वेशेषाः पंच तद्भवाः

«ពីផ្នែកតាមស (tāmasa) បណ្ឌិតទាំងឡាយដឹងថា តន្មាត្រ (tanmātras) ប្រាំ—ធាតុល្អិត—ត្រូវបានបង្កើត។ ហើយពីតន្មាត្រទាំងនោះ ក៏កើតមាន ភូត (bhūtas) ប្រាំ—ធាតុធំដែលមានលក្ខណៈខុសគ្នា—ជាផលរបស់វា។»

Verse 10

सात्त्विकाच्चाप्यहंकाराद्विद्वि कर्मेद्रियाणि च । एकादशं मनश्चैव राजसं च द्वयोर्विदुः

ពីអហង្ការៈផ្នែកសាត្វវិក គេថា កើតមានឥន្ទ្រីយទាំងដប់—អង្គការណ៍សកម្ម និងអង្គការណ៍ដឹង; ហើយទីដប់មួយគឺមនៈ។ ផ្នែករាជស គេដឹងថា ជាអំណាចជំរុញឲ្យទាំងពីរដំណើរការ។

Verse 11

चतुर्विशतितत्त्वानि जातानीति पुरा विदुः । सदाशिवेन वै पुंसा तानि दृष्टानि भारत

ដូច្នេះ តាមគោលបុរាណ គេដឹងថា តត្តវៈទាំង២៤ បានកើតមាន។ តត្តវៈទាំងនោះ ត្រូវបានព្រះបុរសសដាសិវៈ ទ្រង់ឃើញដោយព្រះទិព្វទស្សនៈ ឱ ភារតៈ។

Verse 12

बुद्बुदाकारतां जग्मुरंडं जातं ततः शुभम् । शकतोटिप्रमाणं च ब्रह्मांडमिदमुच्यते

ពួកវាប្រែជារូបរាងដូចពពុះ; បន្ទាប់មក «ស៊ុត» ដ៏មង្គល (អណ្ឌៈ) ក៏កើតមាន។ នេះហៅថា ព្រហ្មាណ្ឌៈ—ធំមហិមា លើសការរាប់គណនា ដូចជាការផ្ទុករទេះរាប់មិនអស់។

Verse 13

आत्मास्य कथितो ब्रह्मा व्यभजत्स त्रिधा त्विदम् । ऊर्ध्वं तत्र स्थिता देवा मध्ये चैव च मानवाः

ព្រហ្មា ដែលត្រូវបាននិយាយថា ជាអាត្មា (គោលជីវិត) នៃនេះ បានបែងចែកលោកនេះជាបីផ្នែក។ ខាងលើ ព្រះទេវតាត្រូវបានដាក់ស្ថិត; ហើយកណ្ដាលវិញ គឺមនុស្សជាតិ។

Verse 14

नागा दैत्याश्च पाताले त्रिधैतत्परिकल्पितम् । ऐकैकं सप्तधाभूय ततस्तेन प्रकल्पितम्

នៅបាតាលៈ (លោកក្រោម) មាននាគ និងទៃត្យៈស្ថិតនៅ; អាណាចក្រនោះត្រូវបានគំនិតថា មានបីជាន់។ បន្ទាប់មក មួយៗនៃការបែងចែកទាំងនោះ ក៏ក្លាយជាប្រាំពីរជាន់—ដូច្នេះហើយបានរៀបចំ។

Verse 15

पातालानि च द्वीपानि स्वर्लोकाः सप्तसप्त च । सप्त द्वीपानि वक्ष्यामि श्रृणु तेषां प्रकल्पनाम्

មានបាតាល ៧ មានទ្វីប (dvīpa) ៧ ហើយមានស្វរលោក ៧ ដូចគ្នា។ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពណ៌នាទ្វីប ៧ នោះ—សូមស្តាប់លំដាប់របស់វា។

Verse 16

लक्षयोजनविस्तारं जंबूद्वीपं प्रकीर्त्यते । सूर्यबिंबसमाकारं तावत्क्षारार्णवावृतम्

ជំបូទ្វីប (Jambūdvīpa) ត្រូវបានគេពោលថា មានទទឹងលាតសន្ធឹងមួយសែនយោជនៈ។ មានរាងដូចថាសព្រះអាទិត្យ ហើយត្រូវបានសមុទ្រអំបិលព័ទ្ធជុំវិញស្មើនឹងទំហំនោះ។

Verse 17

शाकद्वीपं द्विगुणतो जंबूद्वीपात्ततः परम् । तावता क्षीरतोयेन समुद्रेण परीवृतम्

លើសពីជំបូទ្វីប មានសាកទ្វីប (Śākadvīpa) ដែលមានទំហំទ្វេដង។ ហើយវាត្រូវបានសមុទ្រទឹកដោះគោព័ទ្ធជុំវិញ ស្មើនឹងទំហំនោះដែរ។

Verse 18

सुरातोयेन दैत्यानां मोहकार्यर्णवेन हि । पुष्करं तु ततो द्वीपं द्विगुणं तावता वृतम्

បន្ទាប់មក មានពុស្ករទ្វីប (Puṣkaradvīpa) ដែលមានទំហំទ្វេដង (នៃមុន)។ វាត្រូវបានសមុទ្រសុរា (ស្រាមេរ) ព័ទ្ធជុំវិញស្មើនឹងទំហំនោះ—សមុទ្រដែលបង្កមោហៈដល់ពួកដៃត្យៈ។

Verse 19

कुशद्वीपं द्विगुणतस्ततस्तत्परतः स्मृतम् । दधितोयेन परितस्तावदर्णवसंवृतम्

លើសពីនោះ គេរំលឹកថា មានកុសទ្វីប (Kuśadvīpa) ដែលមានទំហំទ្វេដង។ ហើយនៅគ្រប់ទិស វាត្រូវបានសមុទ្រទឹកដោះជូរ (curds) ព័ទ្ធជុំវិញ ស្មើនឹងទំហំនោះ។

Verse 20

ततः परं क्रौञ्चसंज्ञं द्विगुणं हि घृताब्धिना । ततः शाल्मलिद्वीपं च द्विगुणं तावतैव च

លើសពីនោះ មានទ្វីបឈ្មោះ ក្រោញ្ច (Krauñca) ដែលមានទំហំទ្វេដង ហើយត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយសមុទ្រនៃឃី (ghṛta)។ បន្ទាប់មកមានទ្វីប សាល្មលិ (Śālmalidvīpa) ផងដែរ ទ្វេដងដូចគ្នា តាមរបៀបដដែល។

Verse 21

इक्षुसारस्वरूपेण समुद्रेण परिवृतम् । गोमेदं तस्य परितो द्विगुणं तावता वृतम्

វាត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយសមុទ្រដែលមានសភាពជាសារធាតុនៃទឹកអំពៅ។ ជុំវិញវាមានទ្វីប ហ្គោមេដ (Gomeda-dvīpa) ដែលមានទំហំទ្វេដង ហើយត្រូវបានព័ទ្ធដល់កម្រិតដូចគ្នា។

Verse 22

स्वादुतोयेन रम्येण समुद्रेण समंततः । एवं कोटिद्वयं पार्थ लक्षपंचाशतत्रयम्

គ្រប់ទិសទាំងអស់ វាត្រូវបានព័ទ្ធជុំវិញដោយសមុទ្រដ៏រីករាយនៃទឹកផ្អែម។ ដូច្នេះហើយ ឱ បារថ (Pārtha) ទំហំសរុបគឺ ពីរកោដិ និង ហាសិបលក្ខ បីដង។

Verse 23

पंचाशच्च सहस्राणि सप्तद्वीपाः ससागराः । दशोत्तराणि पंचैव अंगुलानां शतानि च

ទ្វីបទាំងប្រាំពីរ រួមទាំងសមុទ្ររបស់ពួកវា មានទំហំសរុប ហាសិបពាន់។ ហើយក្នុងការគណនាលម្អិត ក៏មាន អង្គុល (aṅgula) ចំនួនប្រាំរយ បូកទៀតដប់។

Verse 24

अपां वृद्धिक्षयो दृष्टः पक्षयोः शुक्लकृष्णयोः । ततो हेममयी भूमिर्दशकोट्यः कुरूद्वह

ការកើនឡើង និងថយចុះនៃទឹក ត្រូវបានឃើញក្នុងពាក់កណ្តាលខែភ្លឺ និងពាក់កណ្តាលខែខ្មៅ។ លើសពីនោះ មានដែនដីមាសមួយ លាតសន្ធឹងដល់ ដប់កោដិ ឱ អ្នកឧត្តមក្នុងក្រុមកុរុ (Kurūdvaḥ)។

Verse 25

देवानां क्रीडनस्थानं लोकालोकस्ततः परम् । पर्वतो वलयाकारो योजनायुतविस्तृतः

លើសពីនោះទៅ មានលោកាលោក (Lokāloka) ដែលគេគោរពថាជាទីលេងកម្សាន្តរបស់ទេវតា; ជាជួរភ្នំរាងវង់ ពង្រីកទូលាយដល់ដប់ពាន់យោជន៍។

Verse 26

अस्य बाह्ये तमो घोरं दुष्प्रेक्ष्यं जीववर्जितम् । पंचत्रिंशत्स्मृताः कोट्यो लक्षाण्येकोनविंशतिः

នៅខាងក្រៅវា មានភាពងងឹតដ៏សាហាវ មើលមិនងាយ ហើយគ្មានសត្វមានជីវិត។ ទំហំរបស់វា ត្រូវបានចងចាំថា សាមសិបប្រាំកោដិ និងដប់ប្រាំបួនលក្ខ។

Verse 27

चत्वारिंशत्सहस्राणि योजनानां च फाल्गुन । सप्तसागरमानस्तु गर्भोदस्तदनंतरम्

វាមានទំហំសែសិបពាន់យោជន៍ ឱ ផាល់គុន (Phālguna)។ ភ្លាមៗក្រោយនោះ មានសមុទ្រគರ್ಭោទ (Garbhoda) ដែលទំហំស្មើនឹងសមុទ្រទាំងប្រាំពីរ។

Verse 28

कोटियोजनविस्तारः कटाहऋ संव्यवस्थितः । ब्रह्मणोंऽडं कटाहेन संयुक्तं मेरुमध्यतः

នៅទីនោះ មានរបងដូច ‘ខ្ទះធំ’ តាំងស្ថិត ពង្រីកទូលាយដល់មួយកោដិយោជន៍។ ក្នុងខ្ទះធំនោះ មានសកលពងប្រាហ្មា (Brahmāṇḍa) ត្រូវបានផ្ទុក ហើយភ្នំមេរុឈរនៅកណ្ដាល។

Verse 29

पंचाशत्कोटयो ज्ञेया दशदिक्षु समंततः । जंबुद्वीपस्य मध्ये तु मेरुनामास्ति पर्वतः

គួរយល់ថា វាពង្រីកដល់ហាសិបកោដិ គ្រប់ទិសទាំងដប់ជុំវិញ។ ហើយនៅកណ្ដាលជម្ពូទ្វីប (Jambūdvīpa) មានភ្នំមួយឈ្មោះ មេរុ (Meru) ឈរលេចឡើង។

Verse 30

स लक्षयोजनो ज्ञेयो ह्यधश्चोर्ध्वं प्रमाणतः । षोडशैव सहस्राणि योजनानामधः स्थितः

ភ្នំមេរុ គួរឲ្យដឹងថាមានមាត្រដ្ឋានមួយលាក់យោជនៈ ទាំងខាងក្រោម និងខាងលើតាមប្រមាណ។ ក្នុងនោះ មានដប់ប្រាំមួយពាន់យោជនៈ ស្ថិតនៅក្រោមកម្រិតផែនដី។

Verse 31

उच्छ्रयश्चतुराशीतिर्द्वात्रिंशन्मूर्ध्नि विस्तृतः । त्रिभिः शृंगैः समायुक्तः शरावाकृतिमस्तकः

កម្ពស់របស់វា មានប៉ាន់ស្មានប៉ែតសិបបួនពាន់យោជនៈ ហើយនៅកំពូល វាលទទឹងសាមសិបពីរពាន់។ វាមានកំពូលបី ហើយក្បាលមានរាងដូចចានរាប។

Verse 32

मध्यशृंगे ब्रह्मवास ऐशान्यां त्र्यंबकस्य च । नैरृत्ये वासुदेवस्य हेमशृंगं च ब्रह्मणः

នៅលើកំពូលកណ្ដាល មានទីស្ថានរបស់ព្រះព្រហ្មា; នៅកំពូលទិសឦសាន មានទីស្ថានរបស់ត្រ្យំបក (ព្រះសិវៈ)។ នៅកំពូលទិសនិរតី មានទីស្ថានរបស់វាសុទេវ; ហើយក៏មានកំពូលមាស ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងព្រះព្រហ្មាផងដែរ។

Verse 33

रत्नजं शंकरस्यापि राजतं केशवस्य च । मेरुदिक्षु चतसृषु विष्कंभा गिरयः स्मृताः

ក៏មានកំពូលកើតពីរត្នសម្រាប់ព្រះសង្ករ (សិវៈ) និងកំពូលប្រាក់សម្រាប់ព្រះកេសវ (វិស្ណុ)។ នៅទិសទាំងបួនជុំវិញមេរុ គេរំលឹកថាមានភ្នំគាំទ្រ (វិស្កម្ភ)។

Verse 34

पूर्वेण मंदरो नामदक्षिणे गंधमादनः । विपुलः पश्चिमो ज्ञेयः सुपार्श्वस्तु तथोत्तरे

នៅទិសកើត មានភ្នំឈ្មោះ មន្ទរ; នៅទិសត្បូង មាន គន្ធមាទន។ ចូរដឹងថា វិបុល ស្ថិតនៅទិសលិច ហើយ សុបារស្វ ស្ថិតនៅទិសជើងដូចគ្នា។

Verse 35

कदंबो मंदरे ज्ञेयोजंबुर्वै गंधमादने । अश्वत्थो विपुले चैव सुपार्श्वेच वटोमतः

នៅលើភ្នំមន្ទរៈ គួរដឹងថាមានដើមកដំបៈ; នៅលើគន្ធមាទនៈ មានដើមជម្ពូពិតប្រាកដ។ នៅលើវិពុលៈ មានដើមអស្វត្ថៈ ហើយនៅលើសុបារស្វៈ គេរាប់ថាមានដើមវដៈ (ប៉ាន្យាន)។

Verse 36

एकादशशतायामाश्चत्वारो गिरिकेतवः । एतेषां संति चत्वारि वनानि जयमूर्धसु

កំពូលភ្នំទាំងបួន ដែលជាទង់ភ្នំ សន្ធឹងប្រវែងមួយពាន់មួយរយយោជនៈ។ លើកំពូលខ្ពស់របស់ពួកវា មានព្រៃទាំងបួន។

Verse 37

पूर्वं चैत्ररथं नामदक्षिणे गंधमादनम् । वैभ्राजंपश्चिमे ज्ञेयमुदक्चित्ररथं वनम्

ខាងកើតមានព្រៃឈ្មោះ ចៃត្ររថៈ; ខាងត្បូងមាន គន្ធមាទនៈ។ ខាងលិចគួរដឹងថា វៃភ្រាជៈ; ហើយខាងជើងមានព្រៃឈ្មោះ ចិត្ររថៈ។

Verse 38

सरांसि चापि चत्वारि चतुर्दिक्षु निबोध मे । प्राच्येऽरुणोदसंज्ञं तु मानसं दक्षिणे सरः

ចូរដឹងថាមានបឹងទាំងបួននៅទិសទាំងបួនផងដែរ។ ទិសកើតមានបឹងឈ្មោះ អរុណោទៈ; ទិសត្បូងមានបឹង ម៉ានសៈ។

Verse 39

प्रत्यक्छीतो दकंनाम उत्तरे च महाह्रदः । विष्कंभगिरयो ह्येत उच्छ्रिताः पंचविंशतिः

ទិសលិចមានបឹងឈ្មោះ សីតៈ; មានបឹងមួយទៀតឈ្មោះ ទកៈ; ហើយទិសជើងមានបឹងធំ មហាហ្រទៈ។ ភ្នំទាំងនេះហៅថា វិស្កម្ភៈ កំពស់ឡើងដល់ម្ភៃប្រាំយោជនៈ។

Verse 40

योजनानां सहस्राणि सहस्रं पिंडतः स्मृतम् । अन्ये च संति बहुशस्तत्र वै केसराचलाः

ទំហំរបស់វា ត្រូវបានចងចាំថា មានមួយពាន់ពាន់យោជនៈ។ ហើយនៅទីនោះ ក៏មានភ្នំជាច្រើនទៀតផងដែរ ដែលហៅថា កេសរាចល។

Verse 41

मेरोर्दक्षिणतश्चैव त्रयो मर्यादपर्वताः । निषधो हेमकूटश्च हिमवानिति ते त्रयः

នៅខាងត្បូងនៃមេរុ មានភ្នំកំណត់ព្រំដែនបី៖ និសធ, ហេមកូដ, និងហិមវាន—ទាំងបីនេះហើយ។

Verse 42

लक्षयोजनदीर्घाश्च विस्तीर्णा द्विसहस्रकम् । त्रयश्चोत्तरतो मेरोर्नीलः श्वेतोऽथ श्रृंगवान्

ភ្នំទាំងនោះ មានប្រវែងមួយសែនយោជនៈ និងទទឹងពីរពាន់។ ហើយនៅខាងជើងនៃមេរុ មានភ្នំបី៖ នីល, ស្វេត, និងស្រឹង្គវាន។

Verse 43

माल्यवान्पूर्वतो मेरोर्गंधाख्यः पश्चिमे तथा । इत्येते गिरयः प्रोक्ता जंबुद्वीपे समंततः

នៅខាងកើតនៃមេរុ មានភ្នំម៉ាល្យវាន ហើយដូចគ្នានោះ នៅខាងលិច មានភ្នំដែលហៅថា គន្ធ។ ដូច្នេះ ភ្នំទាំងនេះ ត្រូវបានប្រកាសថា ស្ថិតព័ទ្ធជុំវិញ ក្នុងជំបូទ្វីប។

Verse 44

गंधमादनसंस्थाया महागजप्रमाणतः । फलानि जंबवास्तन्नाम्ना जंबूद्वीपमिति स्मृतम्

ពីដើមជំបូ ដែលឈរលើគន្ធមាឌន—ផ្លែរបស់វាធំដូចដំរីមហិមា—ដែននេះ ត្រូវបានចងចាំតាមនាមនោះថា ជំបូទ្វីប។

Verse 45

आसीत्स्वायंभुवोनाम मनुराद्यः प्रजापतिः । आसीत्स्त्री शतरूपा तामुदुवोढ प्रजापतिः । प्रियव्रतोत्तानपादौ तस्याऽस्तां तनयावुभौ

មានព្រះបុរសបុរាណជាប្រជាបតិឈ្មោះ ស្វាយម្ភូវ មនុ ជាមនុដំបូង។ ភរិយារបស់ទ្រង់គឺ សតរូបា ដែលប្រជាបតិបានរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍។ ពីទាំងពីរនោះ បានកើតកូនប្រុសពីរ គឺ ព្រីយវ្រត និង ឧត្តានបាទ។

Verse 46

ध्रुवश्चोत्तानपादस्य पुत्रः परमधार्मिकः । भक्त्या स विष्णुमाराध्य स्थानं चैवाक्षयं गतः

ធ្រវៈ ជាកូនប្រុសរបស់ ឧត្តានបាទ មានធម៌ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុត។ ដោយសេចក្តីភក្តី គាត់បានបូជាព្រះវិṣṇុ ហើយបានឈានដល់ស្ថានដ៏អចិន្ត្រៃយ៍មិនរលាយ។

Verse 47

प्रियव्रतस्य राजर्षेरुत्पन्ना दश सूनवः । त्रयः प्रव्रजितास्तत्र परंब्रह्म समाश्रिताः

ចំពោះព្រះរាជឥសី ព្រីយវ្រត មានកូនប្រុសដប់នាក់កើតឡើង។ ក្នុងចំណោមពួកគេ បីនាក់បានបោះបង់លោកិយ ហើយស្របពឹងពាក់លើ ព្រះព្រហ្មដ៏អតិបរមា។

Verse 48

सप्त सप्तसु द्वीपेषु तेन पुत्राः प्रतिष्ठिताः । जंबूद्वीपाधिपो ज्येष्ठ आग्नीध्र इति विश्रुतः

ទ្រង់បានតាំងកូនៗរបស់ទ្រង់ឲ្យមានអំណាចនៅលើទ្វីបទាំងប្រាំពីរ។ កូនច្បងមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះថា អាគ្នីធ្រៈ បានក្លាយជាព្រះអធិការនៃ ជំបូទ្វីប។

Verse 49

तस्यासन्नव सुताः पार्थ नववर्षेश्वराः स्मृताः । तेषां नाम्ना च ते वर्षास्तिष्ठंत्यद्यापि चांकिताः

ឱ បារថៈ ទ្រង់មានកូនប្រុសប្រាំបួននាក់ ដែលត្រូវបានចងចាំថាជាព្រះអធិការនៃវರ್ಷៈទាំងប្រាំបួន។ វర్షៈទាំងនោះ សូម្បីតែសព្វថ្ងៃ ក៏នៅតែមានឈ្មោះតាមពួកគេដែរ។

Verse 50

योजनानां सहस्राणि नव प्रत्येकशः स्मृताः । मेरोश्चतुर्दशं खंडं गंधमाल्यवतोर्द्वयोः

គេបានចងចាំថា (ការបែងចែក) នីមួយៗមានប្រវែង៩ពាន់យោជនៈ។ ចំពោះភ្នំមេរុ ការបែងចែក១៤ផ្នែក ត្រូវបានពណ៌នាភ្ជាប់នឹងជួរភ្នំ គន្ធមាឌន និង មាល្យវត។

Verse 51

अंतरे हेमभूमिष्ठमिलावृतमिहोच्यते । माल्यवत्सागरांतस्य भद्राश्वमिति प्रोच्यते

នៅកណ្ដាល មានអិលាវ្រឹត (Ilāvṛta) ដែលស្ថិតលើដីមាស។ ហើយតំបន់ដែលមានសមុទ្រជាព្រំដែនជិតភ្នំមាល្យវត ត្រូវបានហៅថា ភទ្រាស្វ (Bhadrāśva)។

Verse 52

गंधवत्सागरांतस्य केतुमालमिति स्मृतम्

តំបន់ដែលលាតសន្ធឹងដល់សមុទ្រនៅជិត គន្ធវត (Gandhavata) ត្រូវបានចងចាំថា កេតុមាល (Ketumāla)។

Verse 53

श्रृंगवज्जलधेरंतः कुरुखंडमिति स्मृतम् । श्रृंगवच्छ्वेतमध्ये च खण्डं प्रोक्तं हिरण्मयम्

នៅក្នុងសមុទ្រជិត ឝೃង្គវត (Śṛṅgavat) គេបានចងចាំថា មានផ្នែកហៅថា កុរុខណ្ឌ (Kuru-khaṇḍa)។ ហើយនៅចន្លោះ ឝೃង្គវត និង ឝ្វេត (Śveta) មានផ្នែកដែលបានប្រកាសថា ហិរណ្មយ (Hiraṇmaya)។

Verse 54

सुनीलश्वेतयोर्मध्ये खंडमाहुश्च रम्यकम् । निषधो हेमकूटश्च हरिखंडं तदंतरा

នៅចន្លោះភ្នំ សុនីល (Sunīla) និង ឝ្វេត (Śveta) មានតំបន់ដ៏រីករាយហៅថា រម្យក (Ramyaka)។ ហើយនៅចន្លោះជួរភ្នំ និષធ (Niṣadha) និង ហេមកូដ (Hemakūṭa) គេនិយាយថា មានដីដ៏ល្បីឈ្មោះថា ហរិខណ្ឌ (Harikhaṇḍa)។

Verse 55

हिमवद्धिमकूटांतः खण्डं किंपुरुषं स्मृतम् । हिमाद्रिजलधेरन्तर्नाभि खण्डमिति स्मृतम्

ចាប់ពីភ្នំហិមវត់រហូតដល់ហេមកូដៈ តំបន់នោះត្រូវបានចងចាំថា «កិំពុរុស»។ ហើយចន្លោះរវាងជួរភ្នំហិមាល័យ និងសមុទ្រ គេរំលឹកថាជាខណ្ឌ «នាភិខណ្ឌ»។

Verse 56

नाभिखण्डं च कुरवो द्वे वर्षे धनुपाकृती । हिमवांश्च गिरिश्रृंगी ज्यास्थाने परिकीर्तितौ

នាភិខណ្ឌ និង កុរុ ជាវರ್ಷៈពីរ មានរាងដូចធ្នូ។ ហិមវាន និង គិរិស្រឹង្គី ត្រូវបានប្រកាសថា ស្ថិតនៅទីតាំងខ្សែធ្នូ។

Verse 57

नाभेः पुत्रश्च ऋषभ ऋषभाद्बरतोऽभवत् । तस्य नाम्ना त्विदं वर्षं भारतं चेति कीर्त्यते

កូនប្រុសរបស់ នាភិ គឺ ឫសភៈ; ពី ឫសភៈ បានកើត បរតៈ។ ដោយនាមរបស់គាត់ផ្ទាល់ តំបន់នេះត្រូវបានល្បីថា «ភារត»។

Verse 58

अत्र धर्मार्थकामानां मोक्षस्य च उपार्जनम् । अन्यत्र भोगभूमिश्च सर्वत्र कुरुनंदन

នៅទីនេះ ការសម្រេចធម៌ អត្ថៈ កាមៈ និងមោក្ខៈ ត្រូវបានបណ្តុះបណ្តាលឲ្យកើតឡើង។ នៅទីផ្សេងៗ វាជាដីសម្រាប់សេចក្តីរីករាយតែប៉ុណ្ណោះ—គ្រប់ទីកន្លែង ឱ កុរុនន្ទន។

Verse 59

शाकद्वीपे च शाकोऽस्ति योजनानां सहस्रकः । तस्य नाम्ना च तद्वर्षं शाकद्वीपमिति स्मृतम्

នៅក្នុង សាកទ្វីប មានដើមសាកៈមួយ លាតសន្ធឹងមួយពាន់យោជនៈ។ ដោយនាមរបស់វា តំបន់នោះត្រូវបានចងចាំថា «សាកទ្វីប»។

Verse 60

तस्य च प्रियव्रत एवाधिपतिर्नाम्ना मेधातिथिरिति

ហើយអធិបតីនៃដែននោះគឺ ព្រីយវ្រតៈ ដែលគេហៅតាមនាមថា មេធាតិថិ។

Verse 61

तस्य पुरोजवमनोजववेपमानधूम्रानीकचित्ररेफबहुरूपविश्वचारसंज्ञानि पुत्रनामानि सप्त वर्षाणि

នាមកូនប្រុសរបស់ព្រះអង្គ—ពុរោជវ, មនោជវ, វេបមាន, ធូម្រានីក, ចិត្រារេផ, ពហុរូប និង វិશ્વចារ—ក៏ជានាមនៃតំបន់ប្រាំពីរ (វರ್ಷៈ) ផងដែរ។

Verse 62

शाकद्वीपे च वर्ष ऋतव्रतसत्यव्रतानुव्रतनामानो वाय्यवात्कमं भगवंतं जपंति

ហើយនៅក្នុង សាកទ្វីបៈ ក្នុងតំបន់ដែលមាននាមថា ឫតវ្រត, សត្យវ្រត និង អនូវ្រត ពួកគេធ្វើជបៈ ដើម្បីបូជាព្រះភគវន្ត វាយ្យវាត្កម។

Verse 63

अंतः प्रविश्य भूतानि यो विभज्यात्मकेतुभिः । अंतर्यामीश्वरः साक्षात्पातु नो यद्वशे जगत्

សូមព្រះអម្ចាស់ អន្តర్యាមិន—អធិព្រះក្នុងខាងក្នុងដែលបង្ហាញជាសេចក្តីពិត—ការពារយើង៖ ព្រះអង្គចូលទៅក្នុងសត្វទាំងអស់ ហើយបែងចែកដោយសញ្ញានៃអាត្មា; ពិភពលោកទាំងមូលស្ថិតក្រោមអំណាចព្រះអង្គ។

Verse 64

इति जपः । कुशद्वीपे कुशस्तंबो योजनानां सहस्रकः । तच्चिह्नचिह्नितं तस्मात्कुशद्वीपं ततः स्मृतम्

នេះហើយជាជបៈ។ នៅក្នុង គុសទ្វីបៈ មានព្រៃស្មៅគុសា លាតសន្ធឹងមួយពាន់យោជនៈ; ដោយសារត្រូវបានសម្គាល់ដោយសញ្ញានោះ ទើបគេរំលឹកថា «គុសទ្វីបៈ»។

Verse 65

तद्द्वीपपतिश्च प्रैयव्रतो हिरण्यरोमा तत्पुत्रवसुवसुदानदृढकविनाभिगुप्तसत्यव्रतवामदेवनामांकितानि सप्त वर्षाणि । वर्णाश्च कुलिशकोविदाभियुक्तकुलकसंज्ञा जातवेदसं भगवंतं स्तुवंति

ម្ចាស់កោះនោះគឺព្រះរាជា ប្រៃយវ្រត ហិរ៉ញ្ញរោមា។ មានវರ್ಷៈ៧ ដែលដាក់ឈ្មោះតាមព្រះរាជបុត្រា៖ វសុ, វសុដាន, ទ្រឹឍ, កវិ, នាភិ, គុប្ត, សត្យវ្រត និង វាមទេវ។ វណ្ណៈសង្គមនៅទីនោះ ហៅថា កុលិឝ, កោវិទ, អភិយុក្ត និង កុលកា សរសើរព្រះភគវន្ត ជាតវេទស (អគ្គិ)។

Verse 66

परस्य ब्रह्णः साक्षाज्जातवेदासि हव्यवाट् । देवानां पुरुषांगानां यज्ञेन पुरुषं यजः

ឱ ជាតវេទស (អគ្គិ) អ្នកជាការបង្ហាញផ្ទាល់នៃ ព្រះប្រហ្មន៍ដ៏អតីត។ អ្នកជាអ្នកដឹកនាំ និងទទួលបរិសុទ្ធនៃហាវ្យៈ (គ្រឿងបូជា)។ ដោយយជ្ញៈ អ្នកបូជាពុរុષៈដ៏សកល ហើយអ្នកជាសមាសភាគមួយនៃរាងកាយសកលរបស់ទេវតាទាំងឡាយ។

Verse 67

इति स्तुतिः । क्रौंचद्वीपे क्रौंचनामा पर्वतो योजनायतः । योऽसौ गुहेन निर्भिन्नस्तच्चिह्नं क्रौंचद्वीपकम्

នេះជាចប់នៃស្តូត្រ។ នៅក្រុងចទ្វីប មានភ្នំមួយឈ្មោះ ក្រុងច ប្រវែងមួយយោជនៈ។ ភ្នំនោះដែលត្រូវ គុហា (ស្កន្ទ) បំបែកចំហ គឺជាសញ្ញាដែលធ្វើឲ្យក្រុងចទ្វីបមានឈ្មោះល្បី។

Verse 68

तत्र च प्रैयव्रतो घृतपृष्टिनामा तत्पुत्राममधुरुहमेघपृष्ठस्वदामऋताश्वलोहितार्णववनस्पतिइतिसप्तपुत्रनामांकितानि सप्त वर्षाणि

នៅទីនោះ អធិបតីប្រៃយវ្រត មាននាមថា ឃ្រឹតព្រឹṣ្ឋ។ វర్షៈ៧ ត្រូវបានដាក់ឈ្មោះតាមព្រះរាជបុត្រា៧៖ មមធុរុហ, មេឃព្រឹṣ្ឋ, ស្វដាម, ឫតាឝ្វ, លោហិតារណវ, វនស្បតិ និងមួយទៀតបំពេញឲ្យគ្រប់៧។

Verse 69

वर्णाश्च गुरुऋषभद्रविणदेवकसंज्ञाः

វណ្ណៈសង្គមនៅទីនោះ ត្រូវបានហៅថា គុរុ, ឫṣភ, ទ្រវិណ និង ទេវក។

Verse 70

आपोमयं भगवंतं स्तुवंति

ពួកគេសរសើរព្រះអម្ចាស់ដ៏បរិសុទ្ធ អ្នកមានសភាពជាទឹក។

Verse 71

आपः पुरुषवीर्याश्च पुनंतीर्भूर्भूवःस्वश्च । तैः पुनरमीवघ्नाःसंस्पृशेतात्मना भुवः

ទឹកទាំងឡាយ ដែលពោរពេញដោយអានុភាពនៃបុរស (Puruṣa) បរិសុទ្ធភូមិ Bhūḥ, Bhuvaḥ និង Svaḥ។ ដោយប៉ះទឹកនោះម្តងទៀត មនុស្សក្លាយជាអ្នកបំផ្លាញរោគ និងដោយសភាពខ្លួនឯង ធ្វើឲ្យលោកទាំងឡាយបរិសុទ្ធ។

Verse 72

इति जपः । शाल्मलेर्नाम वृक्षस्य तत्रवासः सहस्रं योजनानां तच्चिह्नं शाल्मलिद्विपमुच्यते

ដូច្នេះហើយ ជាការជប (ការសូត្រមន្ត)។ នៅទីនោះ មានដើមឈើឈ្មោះ Śālmali លាតសន្ធឹងមួយពាន់យោជនៈ; ដោយសញ្ញានោះ ទ្វីបនោះត្រូវហៅថា Śālmalidvīpa។

Verse 73

तस्याधिपतिः प्रैयव्रतो यज्ञबाहुस्तत्पुत्रसुरोचनसौमनस्यरमणकदेवबर्हिपारिभद्राप्यायनाभिज्ञाननामानि सप्तवर्षाणि

អធិបតីនៃទ្វីបនោះ គឺព្រះរាជា Praiyavrata ឈ្មោះ Yajñabāhu។ វರ್ಷៈទាំងប្រាំពីរ ត្រូវបានដាក់ឈ្មោះតាមព្រះរាជបុត្រារបស់ទ្រង់៖ Surocana, Saumanasya, Ramaṇaka, Deva, Barhi, Pāribhadra, Āpyāyana និង Abhijñāna។

Verse 74

वर्णाश्च श्रुतधरवीर्यवसुंधरैषंधरसंज्ञा भगवंतं सोमं यजंति

ហើយវណ្ណៈទាំងឡាយ ដែលគេហៅថា Śrutadhara, Vīrya, Vasuṃdharā និង Eṣaṃdhara បូជាព្រះអម្ចាស់ដ៏បរិសុទ្ធ សោម (Soma)។

Verse 75

स्वयोनिः पितृदेवेभ्यो विभजञ्छुक्लकृष्णयोः । अधः प्रजानां सर्वासां राजा नः सोमोस्तु

ព្រះសោមៈ កើតដោយខ្លួនឯង បែងចែកដំណើរជាពាក់កណ្ដាលភ្លឺ និងពាក់កណ្ដាលងងឹត សម្រាប់បិត្រទេវ និងទេវតា—សូមព្រះសោមៈ ជាស្តេចរបស់យើង លើសត្វលោកទាំងអស់នៅក្រោមនេះ។

Verse 76

इति जपः गोमेदनामा प्लक्षोस्ति सुरम्यो यस्य च्छायया । मोदोवृद्धिं गतं लौल्याद्गोमेदं द्वीपमुच्यते

«ដូច្នេះហើយ ជាមន្តជបៈ»។ មានដើមផ្លក្សៈដ៏ស្រស់ស្អាតមួយ ឈ្មោះ «គោមេដ»; ដោយស្រមោលរបស់វា សេចក្តីរីករាយកើនឡើងដោយភាពស្រឡាញ់—ហេតុនេះកោះនោះហៅថា «គោមេដទ្វីប»។

Verse 77

तत्र प्रैयव्रत इध्मजिह्वः पतिस्तत्पुत्रसिवसुरम्यसुभद्र शांत्यशप्तमृताभयनामांकितानि सप्त वर्षाणि

នៅទីនោះ អធិរាជព្រៃយវ្រតៈ មាននាម «ឥធ្មជិហ្វ»; ហើយកូនប្រុសរបស់គាត់—សិវៈ សុរាម្យៈ សុភទ្រៈ សាន្ត្យៈ សប្តៈ ម្រឹតាភយៈ—បានផ្តល់នាមដល់តំបន់ប្រាំពីរ (វರ್ಷៈ) ទាំងប្រាំពីរ។

Verse 78

वर्णाश्च हंसपतंगोर्ध्वांचनसत्यांगसंज्ञाश्चत्वारो भगवंतं सूर्यं यजंते

ហើយមានវណ្ណៈបួន—ហៅថា ហំសៈ បតង្គៈ ឩរធ្វាំចនៈ និង សត្យាង្គៈ—គោរពបូជាព្រះអាទិត្យ ព្រះភគវន្ត។

Verse 79

प्रश्रस्य विष्णुरूपंयत्तत्रोत्थस्य ब्रह्मणोऽमृतस्य च । मृत्योश्च सूर्यमात्मानं धीमहि

យើងសមាធិលើព្រះអាទិត្យ—ព្រះអាត្មានដ៏ពិត—អ្នកមានរូបវិស្ណុ ជាប្រភពនៃព្រះព្រហ្មា នៃអមតៈ ហើយជាអ្នកឆ្លងផុតមរណៈផងដែរ។

Verse 80

इति जपः । स्वर्णपत्राणि नियुतं योजनानां सहस्रकम् । पुष्करं ज्वलदा भाति तच्चिह्नं द्वीपपुष्करम्

ដូច្នេះហើយ ជាបទជបៈ។ ផ្កាឈូកមានស្លឹកមាសភ្លឺរលោងដូចភ្លើង ទូលាយដល់មួយពាន់យោជនៈ; និមិត្តសញ្ញានោះហើយ ឲ្យហៅថា ទ្វីបពុស្ករ (Puṣkara-dvīpa)។

Verse 81

तस्याधिपतिः प्रैयव्रतो वीतहोत्रनामा तत्पुत्रौ रमणकघातकौ

អធិបតីនៃទ្វីបនោះ គឺព្រៃយវ្រតៈ មាននាម វីតហោត្រ; កូនប្រុសទាំងពីររបស់គាត់ គឺ រ​មណក និង ឃាតក។

Verse 82

तन्नामचिह्नतं खंडद्वयम्

ខណ្ឌទាំងពីរនោះ ត្រូវបានសម្គាល់ដោយនាមរបស់ពួកវា។

Verse 83

तयोरंतरालेमानसाचलो नाम वलयाकारः पर्वतो यस्मिन्भ्रमति भगवान्भास्कर इति

នៅចន្លោះរវាងទាំងពីរ មានភ្នំរាងជាចិញ្ចៀន ឈ្មោះ ម៉ានសាចល (Mānasācala) ដែលព្រះភាស្ករ—ព្រះអាទិត្យដ៏ព្រះគុណ—ត្រូវបាននិយាយថា វិលដំណើរលើវា។

Verse 84

तत्र वर्णाश्च न संति केवलं समानास्ते ब्रह्म ध्यायंति

នៅទីនោះ មិនមានការបែងចែកវណ្ណៈឡើយ; មនុស្សទាំងអស់ស្មើគ្នា ហើយសមាធិគិតតែព្រះព្រហ្មន (Brahman) ប៉ុណ្ណោះ។

Verse 85

यद्यत्कर्ममयं लिंगं ब्रह्मलिंगं जनोर्चयन् । भेदेनैकांतमद्वैतं तस्मै भगवते नमः

លិង្គណាដែលមនុស្សគោរពបូជាដោយកិច្ចពិធីកម្ម—លិង្គព្រះព្រហ្មនោះ—ទោះបីចូលទៅតាមភាពខុសគ្នា ក៏ជាព្រះតែមួយអទ្វ័យដាច់ខាត។ សូមនមស្ការដល់ព្រះភគវន្តនោះ។

Verse 86

इति जपः । नैषु क्रोधो न मात्सर्यं पुण्यपापार्जनेन च । अयुतं द्विगुणं चापि क्रमादायुः प्रकीर्तितम्

ដូច្នេះហើយជាជបៈ។ ក្នុងពួកគេ មិនមានកំហឹង មិនមានការច嫉ឈ្នានីស ហើយក៏មិនមានការប្រមូលបុណ្យឬបាបដែរ។ អាយុកាលរបស់ពួកគេ ត្រូវបានប្រកាសតាមលំដាប់ថា មួយម៉ឺន ហើយសូម្បីតែទ្វេដង។

Verse 87

जपंतः कामिनीयुक्ता विहरंत्यमरा इव । अथ ते संप्रवक्ष्यामि ऊर्ध्वलोकस्य संस्थितिम्

ពួកគេធ្វើជបៈ ដោយមានស្រីសួគ៌ជាគូររួម ហើយរីករាយលេងដូចអមរជន។ ឥឡូវនេះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់ដល់អ្នកអំពីលំដាប់ និងស្ថានភាពនៃលោកខ្ពស់។