
ជំពូកនេះចាប់ផ្តើមដោយព្រះមារកណ្ឌេយ្យណែនាំព្រះរាជាឲ្យទៅកាន់ទីរមណីយដ្ឋានបរិសុទ្ធដ៏កម្រនៅទន្លេនರ್ಮទា ដែលហៅថា នរកេស្វរ (Narakeśvara) ជាទីរួចផុតពីរូបភាពដ៏គួរភ័យខ្លាចនៃ “ទ្វារនរក”។ បន្ទាប់មក យុធិષ્ઠិរ សួរអំពីហេតុអ្វីសត្វលោក បន្ទាប់ពីទទួលផលកម្មល្អ និងអាក្រក់ ហើយកើតឡើងវិញដោយមានសញ្ញាដែលអាចស្គាល់បាន។ ព្រះមារកណ្ឌេយ្យឆ្លើយដោយចាត់ថ្នាក់កម្មយ៉ាងច្បាស់៖ កំហុស និងអំពើបាបជាក់លាក់នាំឲ្យមានពិការភាពរាងកាយ កង្វះសិទ្ធិសង្គម ឬកំណើតជាសត្វផ្សេងៗ ដើម្បីបង្រៀនច្បាប់ហេតុផលនៃធម៌។ បន្ទាប់មកមានការពិពណ៌នាអំពីការបង្កើតទារកតាមខែៗ ការរួមបញ្ចូលធាតុប្រាំ និងការកើតមាននៃអង្គធាតុអារម្មណ៍ និងសមត្ថភាពក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ព្រះ។ ផ្នែកក្រោយពិពណ៌នាទន្លេ វៃតរណី (Vaitaraṇī) នៅទ្វារយមៈ ដ៏គួរភ័យខ្លាច ពុលកខ្វក់ និងមានសត្វទឹកសាហាវ; ទុក្ខវេទនាខ្លាំងឡើងសម្រាប់អ្នកមិនគោរពម្តាយ គ្រូ អាចារ្យ ធ្វើបាបអ្នកពឹងពាក់ បោកបញ្ឆោតក្នុងទាន និងសន្យា និងល្មើសផ្លូវភេទ-សង្គម។ ជាឱសថ ជំពូកនេះបញ្ជាក់ពិធីទាន “វៃតរណី-ធេនុ” ដោយបង្កើតគោតាមលក្ខណៈពិធី បំពាក់អលង្ការ អានមន្ត្រា និងដើរវង់ជុំ ដើម្បីឲ្យទន្លេក្លាយជា “សុខវាហិនី” ងាយឆ្លង។ ចុងក្រោយមានការណែនាំថ្ងៃកាលវិភាគ ជាពិសេស ក្រឹស្នចតុរទសី ក្នុងខែអាស្វយុជៈ រួមមានងូតទឹកនర్మទា ធ្វើស្រាទ្ធៈ យាមយប់ តರ್ಪណៈ ទានចង្កៀង បំបៅព្រាហ្មណ៍ និងបូជាព្រះសិវៈ ដោយសន្យាថានឹងរួចពីនរក និងទទួលផលល្អក្រោយមរណៈ និងកំណើតមនុស្សដ៏ឧត្តម។
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महाराज तीर्थं परमपावनम् । नर्मदायां सुदुष्प्रापं सिद्धं ह्यनरकेश्वरम्
ព្រះមារកណ្ឌេយៈមានព្រះវាចា៖ បន្ទាប់មក ឱ មហារាជ គួរទៅកាន់ទីរថៈដ៏បរិសុទ្ធខ្ពង់ខ្ពស់ នៅលើទន្លេនរមទា ដែលរកបានលំបាក ហើយល្បីថាជាធាមៈសិទ្ធរបស់អនរកេស្វរ។
Verse 2
तस्मिंस्तीर्थे नरः स्नात्वा पापकर्मापि भारत । न पश्यति महाघोरं नरकद्वारसंज्ञिकम्
ឱ ភារតៈ ទោះជាមនុស្សដែលទទួលបន្ទុកកម្មបាប ក៏ដោយ បើបានងូតទឹកនៅទីរថៈនោះហើយ នឹងមិនឃើញទីកន្លែងដ៏សាហាវខ្លាំង ដែលហៅថា “ទ្វារនរក” ទេ។
Verse 3
युधिष्ठिर उवाच । शुभाशुभफलैस्तात भुक्तभोगा नरास्त्विह । जायन्ते लक्षणैर्यैस्तु तानि मे वद सत्तम
យុធិស្ឋិរៈមានព្រះវាចា៖ ឱ អ្នកជាទីស្រឡាញ់ មនុស្សនៅទីនេះ បន្ទាប់ពីបានទទួលផលល្អ និងអាក្រក់ហើយ ក៏កើតឡើងវិញជាមួយនឹងសញ្ញាលក្ខណៈខ្លះៗ។ ឱ សត្ដមៈ អ្នកប្រសើរនៃសុជន សូមប្រាប់ខ្ញុំអំពីលក្ខណៈទាំងនោះ។
Verse 4
यथा निर्गच्छते जीवस्त्यक्त्वा देहं न पश्यति । तथा गच्छन्पुनर्देहं पञ्चभूतसमन्वितः
ដូចជាជីវៈចាកចេញដោយបោះបង់រាងកាយ ហើយមិនឃើញរាងកាយនោះទៀត ដូច្នោះដែរ វាក៏ទៅកាន់រាងកាយថ្មីម្តងទៀត ដោយប្រកបពេញដោយធាតុទាំងប្រាំ។
Verse 5
त्वगस्थिमांसमेदोऽसृक्केशस्नायुशतैः सह । विण्मूत्ररेतःसङ्घाते का संज्ञा जायते नृणाम्
រាងកាយនេះរួមមានស្បែក ឆ្អឹង សាច់ ខ្លាញ់ ឈាម សក់ និងសរសៃជាច្រើនរយ ហើយជាកំណកនៃអាចម៍ ទឹកនោម និងទឹកកាម—ពីសមាសធាតុដូចនេះ តើ ‘អត្តសញ្ញាណ’ ពិតប្រាកដណាអាចកើតឡើងសម្រាប់មនុស្ស?
Verse 6
एवमुक्तः स मार्कण्डः कथयामास योगवित् । ध्यात्वा सनातनं सर्वं देवदेवं महेश्वरम्
ពេលត្រូវបាននិយាយដូច្នោះ មារកណ្ឌៈ អ្នកជ្រាបយោគៈ បានចាប់ផ្តើមពោលពាក្យ ដោយបានសមាធិលើមហេស្វរៈ ព្រះជាម្ចាស់នៃទេវទាំងឡាយ ព្រះអម្ចាស់អនន្ត ដែលជាសព្វសារពើ។
Verse 7
मार्कण्डेय उवाच । शृणु पार्थ महाप्रश्नं कथयामि यथाश्रुतम् । सकाशाद्ब्रह्मणः पूर्वमृषिदेवसमागमे
មារកណ្ឌេយៈ បានពោលថា៖ សូមស្តាប់ ឱ បារថៈ នូវសំណួរដ៏មហិមានេះ។ ខ្ញុំនឹងពន្យល់តាមដែលខ្ញុំបានស្តាប់—កាលពីមុន ពីព្រះព្រហ្មផ្ទាល់ ក្នុងសភារបស់ឥសី និងទេវតា។
Verse 8
गुरुरात्मवतां शास्ता राजा शास्ता दुरात्मनाम् । इह प्रच्छन्नपापानां शास्ता वैवस्वतो यमः
សម្រាប់អ្នកមានអត្តសញ្ញាណគ្រប់គ្រងខ្លួន គ្រូគឺជាអ្នកដាក់វិន័យ; សម្រាប់អ្នកអាក្រក់ ស្តេចគឺជាអ្នកដាក់វិន័យ។ តែសម្រាប់អ្នកដែលបាបត្រូវលាក់បាំងនៅលោកនេះ យមៈ កូននៃវិវស្វាន គឺជាអ្នកដាក់ទោសពិតប្រាកដ។
Verse 9
अचीर्णप्रायश्चित्तानां यमलोके ह्यनेकधा । यातनाभिर्वियुक्तानामनेकां जीवसन्ततिम्
នៅក្នុងលោកយមៈ អ្នកដែលមិនបានធ្វើប្រាយស្ចិត្ត (ការសងបាប) ត្រូវទទួលយាតនាជាច្រើនបែប; ហើយពេលរួចផុតពីទុក្ខទណ្ឌនោះ ជីវៈបន្តដំណើរឆ្លងកាត់ស្ទ្រីមនៃជីវិតមានរាងកាយជាច្រើនជាប់ៗគ្នា។
Verse 10
गत्वा मनुष्यभावे तु पापचिह्ना भवन्ति ते । तत्तेऽहं सम्प्रवक्ष्यामि शृणुष्वैकमना नृप
ពេលពួកគេត្រឡប់មកសភាពជាមនុស្សវិញ នោះមានសញ្ញានៃបាបបង្ហាញលើខ្លួន។ សញ្ញាទាំងនោះ ខ្ញុំនឹងពន្យល់ឲ្យព្រះរាជាស្តាប់ឥឡូវនេះ—សូមស្តាប់ដោយចិត្តឯកាគ្រ។
Verse 11
सहित्वा यातनां सर्वां गत्वा वैवस्वतक्षयम् । विस्तीर्णयातना ये तु लोकमायान्ति चिह्निताः
ក្រោយពេលអត់ធ្មត់ទុក្ខទណ្ឌកម្មទាំងអស់ ហើយទៅដល់ទីស្ថានរបស់វៃវស្វត (យម) អ្នកដែលបានទទួលទណ្ឌកម្មយូរអង្វែង នឹងត្រឡប់មកលោកវិញដោយមានសញ្ញាដែលមើលឃើញច្បាស់។
Verse 12
गद्गदोऽनृतवादी स्यान्मूकश्चैव गवानृते । ब्रह्महा जायते कुष्ठी श्यावदन्तस्तु मद्यपः
អ្នកនិយាយកុហក នឹងក្លាយជាអ្នកនិយាយរអាក់រអួល; ហើយអ្នកកុហកក្នុងរឿងពាក់ព័ន្ធនឹងគោ នឹងក្លាយជាមនុស្សស្ងៀមមាត់។ អ្នកសម្លាប់ព្រាហ្មណ៍ កើតជាមនុស្សមានជំងឺកុស្ឋ; និងអ្នកផឹកស្រាមេរោគ នឹងមានធ្មេញខ្មៅស្រអាប់។
Verse 13
कुनखी स्वर्णहरणाद्दुःश्चर्मा गुरुतल्पगः । संयोगी हीनयोनिः स्याद्दरिद्रोऽदत्तदानतः
ដោយលួចមាស មនុស្សនឹងកើតមានជំងឺក្រចកខូចទ្រង់ទ្រាយ; អ្នកល្មើសលើគ្រែរបស់គ្រូ (គុរុ) នឹងរងជំងឺស្បែកដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ។ អ្នកប្រព្រឹត្តសម្ព័ន្ធហាមឃាត់ កើតក្នុងយោនីទាប; និងអ្នកមិនឲ្យទានដែលគួរឲ្យ នឹងក្លាយជាក្រីក្រ។
Verse 14
ग्रामशूकरतां याति ह्ययाज्ययाजको नृप । खरो वै बहुयाजी स्याच्छ्वानिमन्त्रितभोजनात्
ឱ ព្រះរាជា អ្នកធ្វើយជ្ញសម្រាប់អ្នកមិនសមគួរទទួលយជ្ញ នឹងទៅកើតជាជ្រូកក្នុងភូមិ។ ហើយសូម្បីអ្នកធ្វើយជ្ញច្រើន ក៏បើបរិភោគអាហារពីពិធីជប់លៀងមិនបរិសុទ្ធដែលអញ្ជើញឆ្កែ នឹងកើតជាសត្វលា។
Verse 15
अपरीक्षितभोजी स्याद्वानरो विजने वने । वितर्जकोऽथ मार्जारः खद्योतः कक्षदाहतः
អ្នកណាបរិភោគដោយមិនពិនិត្យពិចារណា យ៉ាងសមគួរ នឹងកើតជាស្វានៅព្រៃស្ងាត់។ អ្នកណាចូលចិត្តស្តីបន្ទោស នឹងកើតជាឆ្មា; និងអ្នកណាដុតព្រៃព្រឹក្សា-ស្មៅព្រៃ នឹងកើតជាអំពូលភ្លើង (ហ្វាយហ្វ្លាយ)។
Verse 16
अविद्यां यः प्रयच्छेत बलीवर्दो भवेद्धि सः । अन्नं पर्युषितं विप्रे ददानः क्लीबतां व्रजेत्
អ្នកណាផ្តល់អវិទ្យា (ភាពមិនដឹង) ដល់អ្នកដទៃ នោះពិតប្រាកដនឹងកើតជាគោឈ្មោលសម្រាប់ការងារ។ ឱ វិប្រ! អ្នកណាផ្តល់អាហារចាស់/សល់យប់ដល់ព្រាហ្មណ៍ នោះនឹងទៅដល់ស្ថានភាពខ្សោយកម្លាំងបុរស (អសមត្ថភាព)។
Verse 17
मात्सर्यादथ जात्यन्धो जन्मान्धः पुस्तकं हरन् । फलान्याहरतोऽपत्यं म्रियते नात्र संशयः
ដោយសារចិត្តច嫉 (មាត្សរ្យ) មនុស្សនឹងក្លាយជាខ្វាក់តាំងពីកំណើត។ អ្នកណាលួចសៀវភៅ/គម្ពីរ នឹងកើតមកខ្វាក់។ ហើយអ្នកណាឆក់យកផ្លែឈើទៅ កូនរបស់គេនឹងស្លាប់—គ្មានសង្ស័យឡើយ។
Verse 18
मृतो वानरतां याति तन्मुक्तोऽथ गलाडवान् । अदत्त्वा भक्षयंस्तानि ह्यनपत्यो भवेन्नरः
ក្រោយស្លាប់ គេនឹងទៅកើតជាស្វា; ពេលផុតពីភពនោះហើយ នឹងរងទុក្ខដោយជំងឺបំពង់ក។ ហើយមនុស្សណាបរិភោគផ្លែឈើទាំងនោះដោយមិនបានឲ្យ (ចំណែក/ការអនុញ្ញាត) នឹងក្លាយជាមនុស្សគ្មានកូន។
Verse 19
हरन्वस्त्रं भवेद्गोधा गरदः पवनाशनः । प्रव्राजी गमनाद्राजन् भवेन्मरुपिशाचकः
អ្នកណាលួចសម្លៀកបំពាក់ នឹងកើតជាកណ្ដូបដី/កង្កែបធំ (godhā—អ៊ីហ្គ្វាណា)។ អ្នកណាដាក់ពុល នឹងក្លាយជាអ្នក “បរិភោគខ្យល់” (pavanāśana) ដូចរស់ដោយខ្យល់។ ហើយឱ ព្រះរាជា! អ្នកណាបោះបង់ជីវិតព្រោះការចាកចេញ (pravrajyā/សន្យាស) ហើយដើរលេងខុសធម៌ នឹងក្លាយជាពិសាចនៅវាលខ្សាច់។
Verse 20
वातको जलहर्ता च धान्यहर्ता च मूषकः । अप्राप्तयौवनां गच्छन् भवेत्सर्प इति श्रुतिः
តាមព្រះស្រុតិ ប្រសិនបើអ្នកនិយាយពាក្យចចាមអារាម និងបង្កអព្យាក្រឹត នឹងទទួលទុក្ខដោយរោគខ្យល់; អ្នកលួចទឹកក៏ដូចគ្នា។ អ្នកលួចស្រូវធញ្ញជាតិ នឹងកើតជាកណ្ដុរ។ ហើយអ្នកចូលទៅរកក្មេងស្រីមិនទាន់ដល់វ័យពេញក្រមុំ នឹងកើតជាពស់—ដូចនេះប្រពៃណីសក្ការៈបានប្រកាស។
Verse 21
गुरुदाराभिलाषी च कृकलासो भवेच्चिरम् । जलप्रस्रवणं यस्तु भिन्द्यान्मत्स्यो भवेन्नरः
អ្នកណាដែលមានក្តីប្រាថ្នាចំពោះភរិយាគ្រូ នឹងកើតជាក្រពើតូច/ជីងចក់ (ក្រឹកលាស) យូរយារ។ ហើយមនុស្សណាដែលបំបែកផ្លូវបង្ហូរទឹក នឹងកើតជាត្រី។
Verse 22
अविक्रेयान् विक्रयन् वै विकटाक्षो भवेन्नरः । अयोनिगो वृको हि स्यादुलूकः क्रयवञ्चनात्
អ្នកដែលលក់អ្វីដែលមិនគួរលក់ នឹងក្លាយជាមនុស្សមានភ្នែកវិកល និងគួរឱ្យខ្លាច។ អ្នកដែលចូលទៅរកស្ត្រីដោយអធម៌ នឹងកើតជាចចក; ហើយអ្នកបោកប្រាស់ក្នុងការទិញលក់ នឹងកើតជាសត្វអ៊ូលូក (សត្វអ៊ូឡ)។
Verse 23
मृतस्यैकादशाहे तु भुञ्जानः श्वोपजायते । प्रतिश्रुत्य द्विजायार्थमददन्मधुको भवेत्
អ្នកដែលបរិភោគក្នុងអំឡុងពេល១១ថ្ងៃបន្ទាប់ពីការស្លាប់ (ឯកាទសាហ) នឹងកើតឡើងវិញជាសត្វឆ្កែ។ ហើយអ្នកដែលបានសន្យាផ្តល់ទានដល់ទ្វិជៈសម្រាប់កិច្ចធម៌ ប៉ុន្តែមិនបានផ្តល់ នឹងកើតជាសត្វឃ្មុំ។
Verse 24
राज्ञीगमाद्भवेद्दुष्टतस्करो विड्वराहकः । परिवादी द्विजातीनां लभते काच्छपीं तनुम्
ដោយការចូលទៅរកព្រះមហេសីរបស់ព្រះរាជាដោយអធម៌ មនុស្សនោះនឹងក្លាយជាចោរអាក្រក់ ហើយកើតជាជ្រូកស៊ីអសុចិ។ អ្នកដែលបង្កាច់បង្ខូច និងនិយាយបង្ខូចទ្វិជៈទាំងឡាយ នឹងទទួលបានរាងកាយជាអណ្តើក។
Verse 25
व्रजेद्देवलको राजन्योनिं चाण्डालसंज्ञिताम् । दुर्भगः फलविक्रेता वृश्चिको वृषलीपतिः
ឱ ព្រះរាជា! អ្នកបម្រើវិហារដែលរកជីវិតដោយសេវាកម្មមិនសមរម្យ នឹងធ្លាក់ចូលកំណើតក្នុងគភ៌ត្រកូលរាជ ដែលត្រូវសម្គាល់ថា «ចណ្ឌាល»។ អ្នកលក់ផ្លែឈើក្លាយជាអភ័ព្វ; ហើយអ្នកយកស្ត្រីជាតិទាបជាប្រពន្ធ នឹងកើតជាពស់កន្ទុយក្រពើ។
Verse 26
मार्जारोऽग्निं पदा स्पृष्ट्वा रोगवान्परमांसभुक् । सोदर्यागमनात्षण्ढो दुर्गन्धश्च सुगन्धहृत्
អ្នកណាប៉ះភ្លើងដោយជើង នឹងកើតជាឆ្មា—មានជំងឺ និងស៊ីសាច់។ ការចូលទៅជិតប្អូនស្រីរួមឈាម នាំឲ្យកើតជាខ្ទើយ; ហើយអ្នកលួចក្លិនក្រអូប នឹងក្លាយជាមនុស្សមានក្លិនស្អុយ។
Verse 27
ग्रामभट्टो दिवाकीर्तिर्दैवज्ञो गर्दभो भवेत् । कुपण्डितः स्यान्मार्जारो भषणो व्यास एव च
អ្នកអែបអបក្នុងភូមិ អ្នកល្បីតែពេលថ្ងៃ និងអ្នកទាយហោរា—ទាំងនេះកើតជាលា។ អ្នកប្រាជ្ញក្លែងក្លាយកើតជាឆ្មា; ហើយអ្នកនិយាយរាយរ៉ាំ—ទោះហៅខ្លួនថា «វ្យាស» ក៏ដោយ—ក៏ជួបវាសនាដូចគ្នា។
Verse 28
स एव दृश्यते राजन्प्रकाशात्परमर्मणाम् । यद्वा तद्वापि पारक्यं स्वल्पं वा यदि वा बहु
ឱ ព្រះរាជា! សញ្ញាទាំងនោះឯងត្រូវបានឃើញ ដោយការបង្ហាញចេញនៃអាថ៌កំបាំងជ្រាលជ្រៅបំផុត—មិនថាជារឿងរបស់អ្នកដទៃ (មនុស្ស/ទ្រព្យ) តិចឬច្រើនក៏ដោយ។
Verse 29
कृत्वा वै योनिमाप्नोति तैरश्चीं नात्र संशयः । एवमादीनि चान्यानि चिह्नानि नृपसत्तम
ពេលបានប្រព្រឹត្តដូច្នេះ មនុស្សនឹងឈានទៅកំណើតជាសត្វ (តិរ្យក) ដោយប្រាកដ—គ្មានសង្ស័យឡើយ។ ឱ ព្រះមហាក្សត្រល្អបំផុត! នៅមានសញ្ញាផ្សេងៗទៀតជាច្រើនដូចនេះ។
Verse 30
स्वकर्मविहितान्येव दृश्यन्ते यैस्तु मानवाः । ततो जन्म ततो मृत्युः सर्वजन्तुषु भारत
មនុស្សទាំងឡាយត្រូវបានឃើញថា ទទួលរងសភាពដែលកំណត់ដោយកម្មរបស់ខ្លួនឯង។ ពីកម្មនោះកើតមានកំណើត ហើយពីកម្មនោះក៏មានមរណភាពក្នុងសត្វលោកទាំងអស់ ឱ ភារតៈ។
Verse 31
जायते नात्र सन्देहः समीभूते शुभाशुभे । स्त्रीपुंसोः सम्प्रयोगेण विषुद्धे शुक्रशोणिते
មិនមានសង្ស័យឡើយថា កំណើតកើតឡើង នៅពេលបុណ្យ និងបាបសម្រេចផលរួមគ្នា។ ដោយសារការរួមសម្ព័ន្ធរបស់ស្ត្រី និងបុរស នៅពេលមានទឹកពូជ និងឈាមដែលបានបរិសុទ្ធ។
Verse 32
पञ्चभूतसमोपेतः सषष्ठः परमेश्वरः । इन्द्रियाणि मनः प्राणा ज्ञानमायुः सुखं धृतिः
ដោយប្រកបដោយមហាភូតទាំងប្រាំ ហើយជាព្រះបរមេស្វរៈដ៏លើសលប់—ជា ‘ទីប្រាំមួយ’ លើសពីវា—ព្រះองค์បង្កើតនៅក្នុងសត្វមានកាយ នូវអង្គញាណទាំងឡាយ ចិត្ត ប្រាណ ចំណេះដឹង អាយុ សុខ និងភាពអត់ធ្មត់មាំមួន។
Verse 33
धारणं प्रेरणं दुःखमिच्छाहङ्कार एव च । प्रयत्न आकृतिर्वर्णः स्वरद्वेषौ भवाभवौ
ព្រះองค์ក៏បង្កើតការទ្រទ្រង់ និងការជំរុញ ទុក្ខ ក្តីប្រាថ្នា និងអហង្គារ; ការខិតខំ រូបរាង និងពណ៌សម្បុរ; រាគៈ-ទ្វេសៈរបស់ខ្លួន និងសភាពនៃការក្លាយជា និងមិនក្លាយជា។
Verse 34
तस्येदमात्मनः सर्वमनादेरादिमिच्छतः । प्रथमे मासि स क्लेदभूतो धातुविमूर्छितः
ទាំងអស់នេះជារបស់អាត្មានោះ ដែលទោះជាអនាទិ ក៏មានព្រះបំណងឲ្យមានការចាប់ផ្តើម។ ក្នុងខែដំបូង អំប្រ៊ីយ៉ុងក្លាយជាម៉ាសសើមៗ ហើយធាតុរាងកាយនៅតែមិនច្បាស់ និងមិនទាន់កើតរូប។
Verse 35
मास्यर्बुदं द्वितीये तु तृतीये चेन्द्रियैर्युतः । आकाशाल्लाघवं सौक्ष्म्यं शब्दं श्रोत्रबलादिकम् । वायोस्तु स्पर्शनं चेष्टां दहनं रौक्ष्यमेव च
នៅខែទីពីរ វាក្លាយជាម៉ាសហើមដូចដុំកោសិកា; នៅខែទីបី វាប្រកបដោយឥន្ទ្រីយ៍។ ពីធាតុអាកាស កើតមានភាពស្រាល ភាពល្អិត សំឡេង និងកម្លាំងនៃការស្តាប់ជាដើម; ហើយពីធាតុខ្យល់ កើតមានការប៉ះពាល់ ចលនា និងភាពស្ងួតជាលក្ខណៈ។
Verse 36
पित्तात्तु दर्शनं पक्तिमौष्ण्यं रूपं प्रकाशनम् । सलिलाद्रसनां शैत्यं स्नेहं क्लेदं समार्दवम्
ពីពិត្ដៈ (ធាតុភ្លើង) កើតមានការមើលឃើញ ការរំលាយអាហារ កម្ដៅ រូប និងពន្លឺបំភ្លឺ។ ពីធាតុន้ำ កើតមានរសជាតិ ភាពត្រជាក់ ភាពរលោងមានខ្លាញ់ សំណើម និងភាពទន់ភ្លន់។
Verse 37
भूमेर्गन्धं तथा घ्राणं गौरवं मूर्तिमेव च । आत्मा गृह्णात्यजः पूर्वं तृतीये स्पन्दते च सः
ពីធាតុដី កើតមានក្លិន ឥន្ទ្រីយ៍នៃការស្រូបក្លិន ភាពធ្ងន់ និងរូបរាងរឹងមាំជារូបកាយ។ អាត្មាអជៈ (មិនកើត) ទទួលយកវាជាមុន ហើយនៅខែទីបី វាចាប់ផ្តើមញ័រ និងចលនា។
Verse 38
दौर्हृदस्याप्रदानेन गर्भो दोषमवाप्नुयात् । वैरूप्यं मरणं वापि तस्मात्कार्यं प्रियं स्त्रियाः
បើមិនបានបំពេញ “ទោហ្រឹទ” គឺបំណងជ្រាលជ្រៅក្នុងចិត្តរបស់ស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ នោះគភ៌អាចទទួលទោស—ខូចទ្រង់ទ្រាយ ឬស្លាប់ផងដែរ។ ដូច្នេះ គួរផ្តល់អ្វីដែលនាងស្រឡាញ់ និងមានប្រយោជន៍ដល់នាង។
Verse 39
स्थैर्यं चतुर्थे त्वङ्गानां पञ्चमे शोणितोद्भवः । षष्ठे बलं च वर्णश्च नखरोम्णां च सम्भवः
នៅខែទីបួន អវយវៈទាំងឡាយមានស្ថេរភាព; នៅខែទីប្រាំ ឈាមកើតឡើង។ នៅខែទីប្រាំមួយ កម្លាំង និងពណ៌សម្បុរ (កន្តី) បង្ហាញ ហើយក្រចកនិងសក់/រោមក៏ចាប់ផ្តើមលូតលាស់ផងដែរ។
Verse 40
मनसा चेतनायुक्तो नखरोमशतावृतः । सप्तमे चाष्टमे चैव त्वचावान् स्मृतिवानपि
មានចិត្ត និងស្មារតីដឹងភ្ជាប់ជាមួយ គ្របដណ្ដប់ដោយក្រចក និងរោមរាប់រយ; នៅខែទី៧ និងខែទី៨ វាទទួលបានស្បែក—ហើយសូម្បីតែស្មৃতি (ការចងចាំ) ក៏កើតឡើងផងដែរ។
Verse 41
पुनर्गर्भं पुनर्धात्रीमेनस्तस्य प्रधावति । अष्टमे मास्यतो गर्भो जातः प्राणैर्वियुज्यते
បាបរត់ប្រញាប់ទៅរកទារកក្នុងគភ៌ ម្តងហើយម្តងទៀត ហើយសូម្បីទៅរកមាតាដែលពោះវាផងដែរ។ ដូច្នេះ បើកូនកើតនៅខែទី៨ វានឹងផ្តាច់ពីប្រាណ (ដង្ហើមជីវិត) ហើយមិនអាចរស់រឹងបាន។
Verse 42
नवमे दशमे वापि प्रबलैः सूतिमारुतैः । निर्गच्छते बाण इव यन्त्रच्छिद्रेण सज्वरः
នៅខែទី៩ ឬសូម្បីខែទី១០ ដោយកម្លាំងខ្យល់នៃការសម្រាលដ៏ខ្លាំង ទារកចេញមក—ដូចព្រួញបាញ់ឆ្លងតាមរន្ធនៃឧបករណ៍—ជាញឹកញាប់ភ្ជាប់ជាមួយការឈឺចាប់ក្តៅក្រហាយដូចជាគ្រុន។
Verse 43
शरीरावयवैर्युक्तो ह्यङ्गप्रत्यङ्गसंयुतः । अष्टोत्तरं मर्मशतं तत्रास्था तु शतत्रयम्
រាងកាយនេះមានអវយវៈ និងអវយវៈរងគ្រប់គ្រាន់; ក្នុងនោះមានមរមៈ (ចំណុចជីវិត) ១០៨ កន្លែង ហើយនៅខាងក្នុងគេថាមានឆ្អឹង ៣០០។
Verse 44
सप्त शिरःकपालानि विहितानि स्वयम्भुवा । तिस्रः कोट्योऽर्धकोटी च रोम्णामङ्गेषु भारत
ព្រះស្វយម្ភូ (អ្នកបង្កើតដោយខ្លួនឯង) បានកំណត់ផ្ទាំងក្បាល (កបាល) ចំនួន ៧; ហើយលើអវយវៈទាំងឡាយ ឱ ភារតៈ មានរោម ៣ កោដិ និងកន្លះកោដិ។
Verse 45
द्वासप्ततिसहस्राणि हृदयादभिनिसृताः । हितानाम हि ता नाड्यस्तासां मध्ये शशिप्रभा
ពីបេះដូង មាននាឌីចំនួនចិតសិបពីរពាន់ហូរចេញ។ នាឌីទាំងនោះហៅថា «ហិតា»; ហើយក្នុងចំណោមវា មានមួយភ្លឺរលោងដូចពន្លឺព្រះចន្ទ។
Verse 46
एवं प्रवर्तते चक्रं भूतग्रामे चतुर्विधे । उत्पत्तिश्च विनाशश्च भवतः सर्वदेहिनाम्
ដូច្នេះ កង់វដ្តបន្តវិលនៅក្នុងសមុទ្រសត្វបួនប្រភេទ។ សម្រាប់សត្វមានកាយទាំងអស់ ការកើត និងការវិនាស កើតមានជានិច្ច។
Verse 47
गतिरूर्ध्वा च धर्मेण ह्यधर्मेण त्वधोगतिः । जायते सर्ववर्णानां स्वधर्मचलनान्नृप
ដោយធម៌ គតិឡើងខ្ពស់; តែដោយអធម៌ គតិធ្លាក់ចុះ។ ព្រះរាជា អនាគតរបស់វណ្ណៈទាំងអស់កើតពីការប្រែចេញពីស្វធម៌របស់ខ្លួន។
Verse 48
देवत्वे मानवत्वे च दानभोगादिकाः क्रियाः । दृश्यन्ते या महाराज तत्सर्वं कर्मजं फलम्
មិនថាជាភាពទេវតា ឬជាជីវិតមនុស្ស កិច្ចដែលឃើញ—ការធ្វើទាន ការសោយសុខ និងអ្វីៗដទៃ—ព្រះមហារាជ ទាំងអស់នោះជាផលកើតពីកម្ម។
Verse 49
स्वकर्म विहिते घोरे कामक्सोधार्जिते शुभे । निमज्जेन्नरके घोरे यस्योत्तारो न विद्यते
ពេលកម្មរបស់ខ្លួនក្លាយជាអាក្រក់គួរភ័យ—ទោះហាក់ដូចជា «ល្អ» ក៏ដោយ ប៉ុន្តែរកបានដោយកាម និងកំហឹង—មនុស្សនោះនឹងលិចចូលនរកដ៏សាហាវ ដែលគ្មានផ្លូវសង្គ្រោះ។
Verse 50
उत्तारणाय जन्तूनां नर्मदातटसंस्थितम् । एवमेतन्महातीर्थं नरकेश्वरमुत्तमम्
ដើម្បីសង្គ្រោះសត្វលោក មានទីរត្ថសក្ការៈនេះស្ថិតនៅលើច្រាំងទន្លេ នរមទា។ ដូច្នេះ មហាទីរត្ថដ៏ឧត្តម—នរកេឝ្វរ—ត្រូវបានប្រកាសថាល្អបំផុត។
Verse 51
नरकापहं महापुण्यं महापातकनाशनम् । तत्तीर्थं सर्वतीर्थानामुत्तमं भुवि दुर्लभम्
ទីរត្ថនោះបំបាត់នរក ប្រទានបុណ្យធំ និងបំផ្លាញមហាបាប។ ទីរត្ថនោះជាឧត្តមក្នុងចំណោមទីរត្ថទាំងអស់ កម្ររកបានលើផែនដី។
Verse 52
तत्र तीर्थे तु यः स्नात्वा पूजयेत महेश्वरम् । महापातकयुक्तोऽपि नरकं नैव पश्यति
អ្នកណាដែលងូតទឹកនៅទីរត្ថនោះ ហើយបូជាព្រះមហេឝ្វរ ទោះបីមានមហាបាបក៏ដោយ ក៏មិនឃើញនរកឡើយ។
Verse 53
तत्र तीर्थे तु यो दद्याद्धेनुं वैतरणीं शुभाम् । स मुच्यते सुखेनैव वैतरण्यां न संशयः
អ្នកណាដែលនៅទីរត្ថនោះ បរិច្ចាគ ‘គោវៃតរណី’ ដ៏ជាមង្គល នោះគាត់រួចផុតដោយងាយប្រាកដ; អំពីវៃតរណី មិនមានសង្ស័យឡើយ។
Verse 54
युधिष्ठिर उवाच । यमद्वारे महाघोरे या सा वैतरणी नदी । किंरूपा किंप्रमाणा सा कथं सा वहति द्विज
យុធិឝ្ឋិរ បាននិយាយថា៖ «នៅទ្វារដ៏គួរភ័យរបស់យម មានទន្លេឈ្មោះ វៃតរណី នោះមានរូបរាងដូចម្តេច មានទំហំប៉ុនណា ហើយវាហូរយ៉ាងដូចម្តេច ឱ ព្រាហ្មណ៍?»
Verse 55
कथं तस्याः प्रमुच्यन्ते केषां वासस्तु संततम् । केषां तु सानुकूला सा ह्येतद्विस्तरतो वद
‘សត្វលោកទាំងឡាយរួចផុតពីវាបានដោយរបៀបណា? អ្នកណាមានការស្នាក់នៅទីនោះជានិច្ច? ហើយវាអនុគ្រោះដល់អ្នកណា? សូមប្រាប់ខ្ញុំដោយលម្អិត’
Verse 56
श्रीमार्कण्डेय उवाच । धर्मपुत्र महाबाहो शृणु सर्वं मयोदितम् । या सा वैतरणी नाम यमद्वारे महासरित्
ព្រះមារកណ្ឌេយ្យមានព្រះវាចា៖ ‘ឱ កូននៃធម៌ អ្នកមានដៃដ៏ខ្លាំង ចូរស្តាប់ពាក្យទាំងអស់ដែលខ្ញុំប្រាប់។ មហានទិនៅទ្វាររបស់យមរាជ នោះមាននាមថា វៃតរណី’
Verse 57
अगाधा पाररहिता दृष्टमात्रा भयावहा । पूयशोणिततोया सा मांसकर्दमनिर्मिता
វាជ្រៅមិនអាចវាស់បាន គ្មានច្រាំងម្ខាងទៀត ហើយគ្រាន់តែឃើញក៏គួរឱ្យភ័យរន្ធត់; ទឹករបស់វាជាពុយ និងឈាម ហើយកើតពីភក់សាច់
Verse 58
तत्तोयं भ्रमते तूर्णं तापीमध्ये घृतं यथा । कृमिभिः सङ्कुलं पूयं वज्रतुण्डैरयोमुखैः
រាវនោះវិលលឿន ដូចជាឃី (ghee) នៅកណ្ដាលកម្តៅខ្លាំង; ពុយនៅទីនោះពេញទៅដោយដង្កូវ—មាត់ដែក ចំពុះដូចវជ្រៈ
Verse 59
शिशुमारैश्च मकरैर्वज्रकर्तरिसंयुतैः । अन्यैश्च जलजीवैः सा सुहिंस्रैर्मर्मभेदिभिः
វាពេញទៅដោយ សិឝុមារ និង មករ ដែលមានឧបករណ៍កាត់ដូចវជ្រៈ; ហើយមានសត្វទឹកផ្សេងៗទៀត—សាហាវខ្លាំង បំបែកចំណុចសំខាន់ៗនៃជីវិត
Verse 60
तपन्ति द्वादशादित्याः प्रलयान्त इवोल्बणाः । पतन्ति तत्र वै मर्त्याः क्रन्दन्तो भृशदारुणम्
នៅទីនោះ អាទិត្យទាំងដប់ពីរ ឆេះក្តៅខ្លាំង ដូចចុងបញ្ចប់នៃព្រាល័យ។ មនុស្សស្លាប់មរណៈធ្លាក់ចុះ ហើយយំស្រែកក្នុងទុក្ខវេទនាដ៏សាហាវបំផុត។
Verse 61
हा भ्रातः पुत्र हा मातः प्रलपन्ति मुहुर्मुहुः । असिपत्त्रवने घोरे पतन्तं योऽभिरक्षति
«អូ បងប្អូន! អូ កូន! អូ ម្តាយ!»—ពួកគេរំលែកទុក្ខម្តងហើយម្តងទៀត។ ក្នុងព្រៃអសិបត្ត្រវនដ៏គួរភ័យ អ្នកណាដែលការពារអ្នកកំពុងធ្លាក់ចុះ…
Verse 62
प्रतरन्ति निमज्जन्ति ग्लानिं गच्छन्ति जन्तवः । चतुर्विधैः प्राणिगणैर्द्रष्टव्या सा महानदी
សត្វលោកឆ្លងកាត់ លិចចូល ហើយទៅដល់ភាពនឿយហត់; ទោះយ៉ាងណា មហានទិនោះ គួរឲ្យបានឃើញដោយក្រុមសត្វមានជីវិតទាំងបួនប្រភេទ។
Verse 63
तरन्ति तस्यां सद्दानैरन्यथा तु पतन्ति ते । मातरं ये न मन्यन्ते ह्याचार्यं गुरुमेव च
ក្នុងនោះ ពួកគេឆ្លងបានដោយ “សត្ដទាន” គឺទានដ៏ត្រឹមត្រូវតាមធម៌; បើមិនដូច្នោះទេ ពួកគេធ្លាក់ចុះ។ អ្នកណាមិនគោរពម្តាយ ហើយដូចគ្នានោះមិនគោរពអាចារ្យ និងគ្រូគុរុ នោះមិនបានផ្លូវឆ្លងដោយសុវត្ថិភាពឡើយ។
Verse 64
अवजानन्ति मूढा ये तेषां वासस्तु संततम् । पतिव्रतां साधुशीलामूढां धर्मेषु निश्चलाम्
អ្នកល្ងង់ដែលមើលងាយនាង នឹងបានលំនៅដ្ឋានជាបន្តបន្ទាប់ (ក្នុងទុក្ខ)។ ពួកគេមើលងាយភរិយាបតិវ្រតា មានសីលធម៌ដូចសាធុ មាំមួន និងមិនរអិលរអួលក្នុងធម៌។
Verse 65
परित्यजन्ति ये पापाः संततं तु वसन्ति ते । विश्वासप्रतिपन्नानां स्वामिमित्रतपस्विनाम्
អ្នកមានបាបដែលបោះបង់ និងក្បត់ពួកគេជានិច្ច នឹងស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពទណ្ឌកម្មនោះជាបន្តបន្ទាប់—ចំពោះអ្នកដែលបានដាក់ជំនឿលើខ្លួនគេ គឺ ម្ចាស់ មិត្ត និងអ្នកតបស្យា។
Verse 66
स्त्रीबालवृद्धदीनानां छिद्रमन्वेषयन्ति ये । पच्यन्ते तत्र मध्ये वै क्रन्दमानाः सुपापिनः
អ្នកដែលស្វែងរក ‘ចន្លោះកំហុស’ ក្នុងស្ត្រី កុមារ មនុស្សចាស់ និងអ្នកក្រីក្រអស់សង្ឃឹម—អ្នកមានបាបធំទាំងនោះត្រូវបានដុតឲ្យឆ្អិននៅទីនោះកណ្ដាលទុក្ខវេទនា ដោយយំស្រែកខ្លាំង។
Verse 67
श्रान्तं बुभुक्षितं विप्रं यो विघ्नयति दुर्मतिः । कृमिभिर्भक्ष्यते तत्र यावत्कल्पशतत्रयम्
មនុស្សមានចិត្តអាក្រក់ដែលរារាំងព្រះព្រាហ្មណ៍ដែលនឿយហត់ និងឃ្លាន នឹងត្រូវពពួកដង្កូវស៊ីនៅទីនោះ រហូតដល់បីរយកល្បៈ។
Verse 68
ब्राह्मणाय प्रतिश्रुत्य यो दानं न प्रयच्छति । आहूय नास्ति यो ब्रूते तस्य वासस्तु संततम्
អ្នកណាដែលបានសន្យាផ្តល់ទានដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍ហើយមិនផ្តល់ និងអ្នកណាដែលហៅគេមកហើយនិយាយថា ‘គ្មានអ្វីទេ’—សម្រាប់គេ ការស្នាក់នៅក្នុងទណ្ឌកម្មនោះមានជានិច្ច។
Verse 69
अग्निदो गरदश्चैव राजगामी च पैशुनी । कथाभङ्गकरश्चैव कूटसाक्षी च मद्यपः
អ្នកដុតភ្លើង (វាយភ្លើង), អ្នកដាក់ពុល, អ្នកល侵犯រាជវាំង ឬទៅរកព្រះមហាក្សត្រដោយចេតនាអាក្រក់, អ្នកបង្កាច់បង្ខូច; អ្នកបំពានពាក្យសន្យា, សាក្សីក្លែងក្លាយ និងអ្នកផឹកស្រា—អ្នកល្មើសទាំងនេះត្រូវទទួលទណ្ឌកម្ម។
Verse 70
वज्रविध्वंसकश्चैव स्वयंदत्तापहारकः । सुक्षेत्रसेतुभेदी च परदारप्रधर्षकः
អ្នកណាបំផ្លាញសញ្ញាព្រំដែន អ្នកណាដកយកទានដែលខ្លួនបានឲ្យវិញ; អ្នកណាបំបែកទំនប់ស្រែដ៏ល្អ និងអ្នកណាលួចលោភភរិយារបស់អ្នកដទៃ—ទាំងនេះជាបាបកម្មដែលត្រូវបានទោស។
Verse 71
ब्राह्मणो रसविक्रेता वृषलीपतिरेव च । गोकुलस्य तृषार्तस्य पालीभेदं करोति यः
ព្រះព្រាហ្មណ៍ដែលលក់ ‘រស’ (ភេសជ្ជៈស្រវឹង) និងអ្នកដែលយកស្ត្រីសូទ្រាជាប្រពន្ធ; ហើយអ្នកដែលបំបែករបង ឬទំនប់សម្រាប់ក្រុមគោ-កុលដែលទុក្ខដោយស្រេកទឹក—ទាំងនេះជាការប្រព្រឹត្តនিন্দিত។
Verse 72
कन्याभिदूषकश्चैव दानं दत्त्वा तु तापकः । शूद्रस्तु कपिलापानी ब्राह्मणो मांसभोजनी
សូម្បីអ្នកដែលបំពុលសេចក្តីបរិសុទ្ធរបស់ក្មេងស្រី និងអ្នកដែលបង្កទុក្ខ—ទោះបានប្រគេនទានតាមកំណត់ហើយក៏ដោយ—ក៏ទទួលបានការសម្រាលដោយទាននេះ។ ដូចគ្នានេះ សូទ្រដែលញៀនស្រា ‘កពិលា’ និងព្រាហ្មណ៍ដែលរស់ដោយបរិភោគសាច់—ក៏បានសុទ្ធសាធដោយទាននេះ។
Verse 73
एते वसन्ति सततं मा विचारं कृथा नृप । सानुकूला भवेद्येन तच्छृणुष्व नराधिप
ឱ ព្រះមហាក្សត្រ ពួកគេរស់នៅទីនោះជានិច្ច—កុំសង្ស័យឡើយ។ ឥឡូវនេះ ឱ អធិរាជនៃមនុស្ស សូមស្តាប់អំពីអ្វីដែលធ្វើឲ្យកន្លែងឆ្លងទឹកបរិសុទ្ធនោះក្លាយជាអនុគ្រោះ និងជួយគាំទ្រដល់ព្រះองค์។
Verse 74
अयने विषुवे चैव व्यतीपाते दिनक्षये । अन्येषु पुण्यकालेषु दीयते दानमुत्तमम्
នៅពេលអាយនៈ (ចំណុចបត់នៃព្រះអាទិត្យ), នៅថ្ងៃវិសុវៈ (សមវិសម), នៅវេលាវ្យតីបាត, នៅចុងថ្ងៃ និងនៅកាលបុណ្យផ្សេងៗ—គួរប្រគេនទានដ៏ឧត្តម។
Verse 75
कृष्णां वा पाटलां वापि कुर्याद्वैतरणीं शुभाम् । स्वर्णशृङ्गीं रूप्यखुरां कांस्यपात्रस्य दोहिनीम्
គួរបង្កើតគោសក្ការៈ ‘វៃតរ៉ណី’ ដ៏ជាមង្គល ពណ៌ខ្មៅ ឬពណ៌ត្នោតក្រហម មានស្នែងមាស ក្រចកប្រាក់ ហើយរៀបចំឲ្យបំបៅទឹកដោះចូលក្នុងភាជន៍សំរឹទ្ធ។
Verse 76
कृष्णवस्त्रयुगाच्छन्नां सप्तधान्यसमन्विताम् । कुर्यात्सद्रोणशिखर आसीनां ताम्रभाजने
ដោយគ្របដោយសម្លៀកបំពាក់ខ្មៅជាគូ និងមានធញ្ញជាតិទាំង៧ជាមួយ គួររៀបចំឲ្យមានគំនរ (មាត្រា ដ្រូណ) ជា ‘កំពូល’ ហើយអង្គុយលើភាជន៍ទង់ដែង។
Verse 77
यमं हैमं प्रकुर्वीत लोहदण्डसमन्वितम् । इक्षुदण्डमयं बद्ध्वा ह्युडुपं पट्टबन्धनैः
គួរធ្វើរូបព្រះយមជាមាស មានដំបងដែកភ្ជាប់; ហើយយកដើមអំពៅធ្វើជាទូកតូច (ក្បូន) ដោយចងជាមួយខ្សែរពាក់ក្រណាត់។
Verse 78
उडुपोपरि तां धेनुं सूर्यदेहसमुद्भवाम् । कृत्वा प्रकल्पयेद्विद्वाञ्छत्त्रोपानद्युगान्विताम्
លើក្បូននោះ អ្នកប្រាជ្ញគួរដាក់គោនោះ ដែលភ្លឺរលោងដូចកើតពីកាយព្រះអាទិត្យ ហើយរៀបចំឲ្យមានឆត្រ និងស្បែកជើងមួយគូ តាមពិធី។
Verse 79
अङ्गुलीयकवासांसि ब्राह्मणाय निवेदयेत् । इममुच्चारयेन्मन्त्रं संगृह्यास्याश्च पुच्छकम्
គួរប្រគេនចិញ្ចៀន និងសម្លៀកបំពាក់ដល់ព្រាហ្មណ៍; បន្ទាប់មក កាន់កន្ទុយគោ ហើយសូត្រមន្តនេះ។
Verse 80
ॐ यमद्वारे महाघोरे या सा वैतरणी नदी । तर्तुकामो ददाम्येनां तुभ्यं वैतरणि नमः । इत्यधिवासनमन्त्रः
ឱំ។ នៅទ្វាររបស់យមៈដ៏គួរភ័យខ្លាច មានទន្លេវៃតរṇី។ ដោយប្រាថ្នាចង់ឆ្លងកាត់វា ខ្ញុំសូមប្រគេននេះ (ទានគោ/ជំនួយបរិសុទ្ធ) ជូនដល់អ្នក។ ឱ វៃតរṇី សូមគោរពនមស្ការ—នេះហៅថាមន្ត្រអធិវាសនៈ (មន្ត្រប្រោសសុទ្ធមុនពិធី)។
Verse 81
गावो मे चाग्रतः सन्तु गावो मे सन्तु पृष्ठतः । गावो मे हृदये सन्तु गवां मध्ये वसाम्यहम्
សូមឲ្យគោទាំងឡាយនៅមុខខ្ញុំ; សូមឲ្យគោទាំងឡាយនៅក្រោយខ្ញុំ។ សូមឲ្យគោទាំងឡាយស្ថិតនៅក្នុងបេះដូងខ្ញុំ; ហើយសូមឲ្យខ្ញុំរស់នៅកណ្ដាលគោទាំងឡាយ។
Verse 82
ॐ विष्णुरूप द्विजश्रेष्ठ भूदेव पङ्क्तिपावन । सदक्षिणा मया दत्ता तुभ्यं वैतरणि नमः । इति दानमन्त्रः
ឱំ! ឱ អ្នកមានរូបជាព្រះវិṣṇុ ឱ ទ្វិជៈដ៏ប្រសើរ ឱ ភូទេវ (ទេវលើផែនដី) អ្នកបរិសុទ្ធបន្ទាត់ពិធីបរិភោគ! ទាននេះ ព្រមទាំងទក្ខិណាតាមគួរ ខ្ញុំបានប្រគេនជូនអ្នកហើយ។ សូមគោរពនមស្ការ ឱ វៃតរṇី—នេះហៅថាមន្ត្រទាន។
Verse 83
ब्राह्मणं धर्मराजं च धेनुं वैतरणीं शिवाम् । सर्वं प्रदक्षिणीकृत्य ब्राह्मणाय निवेदयेत्
ក្រោយពេលធ្វើប្រទក្សិណាដោយក្តីគោរពជុំវិញព្រះព្រាហ្មណ៍ ព្រះធម្មរាជ និងគោវៃតរṇីដ៏ជាមង្គលហើយ គួរនាំអ្វីៗទាំងអស់ទៅនិវេទន៍ប្រគេនដល់ព្រះព្រាហ្មណ៍តាមពិធី។
Verse 84
पुच्छं संगृह्य सुरभेरग्रे कृत्वा द्विजं ततः
បន្ទាប់មក កាន់កន្ទុយសុរភី ហើយដាក់ព្រះព្រាហ្មណ៍ឲ្យនៅខាងមុខ (គោនោះ),
Verse 85
धेनुके त्वं प्रतीक्षस्व यमद्वारे महाभये । उत्तितीर्षुरहं धेनो वैतरण्यै नमोऽस्तु ते । इत्यनुव्रजमन्त्रः
ឱ ធេនុ (គោបរិសុទ្ធ) អើយ ចូររង់ចាំខ្ញុំនៅទ្វារយម ក្នុងភ័យដ៏មហិមា។ ឱ គោអើយ ខ្ញុំប្រាថ្នាចង់ឆ្លងកាត់—សូមនមស្ការដល់អ្នក ឱ វៃតារ៉ណី! នេះហៅថាមន្ត្រ ‘អនុវ្រាជ’។
Verse 86
अनुव्रजेत गच्छन्तं सर्वं तस्य गृहं नयेत् । एवं कृते महीपाल सरित्स्यात्सुखवाहिनी
គួរតែដើរតាមអ្នកដែលកំពុងទៅ ហើយនាំអស់ទាំង (វត្ថុទាន) ទៅដល់ផ្ទះរបស់គាត់។ ពេលធ្វើដូច្នេះហើយ ឱ មហីបាល អើយ ទន្លេនោះក្លាយជាអ្នកនាំសុខសាន្ត។
Verse 87
तारयते तया धेन्वा सा सरिज्जलवाहिनी । सर्वान्कामानवाप्नोति ये दिव्या ये च मानुषाः
ដោយសារគោនោះ ទន្លេ (នោះ) ក្លាយជាចរន្តទឹកហូរដែលអាចនាំឲ្យឆ្លងផុត។ មនុស្សទទួលបានបំណងទាំងអស់ ទាំងទេវតា និងទាំងមនុស្ស។
Verse 88
रोगी रोगाद्विमुक्तः स्याच्छाम्यन्ति परमापदः । स्वस्थे सहस्रगुणितमातुरे शतसंमितम्
អ្នកជំងឺនឹងរួចផុតពីជំងឺ ហើយគ្រោះអាសន្នដ៏ធ្ងន់ធ្ងរនឹងស្ងប់ស្ងាត់។ បើធ្វើនៅពេលសុខសប្បាយ បុណ្យគុណគុណនឹងគុណពាន់ដង; បើធ្វើនៅពេលឈឺ នឹងរាប់ជារយដង។
Verse 89
मृतस्यैव तु यद्दानं परोक्षे तत्समं स्मृतम् । स्वहस्तेन ततो देयं मृते कः कस्य दास्यति । इति मत्वा महाराज स्वदत्तं स्यान्महाफलम्
ប៉ុន្តែទានដែលធ្វើសម្រាប់អ្នកដែលបានស្លាប់ហើយ និងធ្វើនៅពេលគាត់មិនមានវត្តមាន ត្រូវបានចាត់ទុកថាមានតម្លៃត្រឹមស្មើ (មានកម្រិត) ប៉ុណ្ណោះ។ ដូច្នេះគួរផ្តល់ដោយដៃខ្លួនឯង—ពេលមរណភាពមកដល់ នរណានឹងឲ្យនរណា? ដោយគិតដូចនេះ ឱ មហារាជ អើយ ទានដែលខ្លួនឯងផ្តល់ នាំមកនូវផលធំ។
Verse 90
इत्येवमुक्तं तव धर्मसूनो दानं मया वैतरणीसमुत्थम् । शृणोति भक्त्या पठतीह सम्यक्स याति विष्णोः पदमप्रमेयम्
ដូច្នេះហើយ ឱ កូននៃធម៌ ខ្ញុំបានប្រកាសប្រាប់អ្នកអំពីទានដែលពាក់ព័ន្ធនឹង វៃតរ៉ណី។ អ្នកណាដែលស្តាប់ដោយភក្តី ឬសូត្រឲ្យត្រឹមត្រូវ នឹងបានដល់ធាមដ៏មិនអាចវាស់បានរបស់ព្រះវិษ្ណុ។
Verse 91
श्रीमार्कण्डेय उवाच । प्राप्ते चाश्वयुजे मासि तस्मिन्कृष्णा चतुर्दशी । स्नात्वा कृत्वा ततः श्राद्धं सम्पूज्य च महेश्वरम्
ព្រះមារកណ្ឌេយៈមានព្រះវាចា៖ ពេលដល់ខែ អាស្វយុជ នៅថ្ងៃចតុរទសីនៃក្រឹស្ណបក្ស បន្ទាប់ពីងូតទឹកហើយ គួរធ្វើស្រាទ្ធ ហើយបូជាព្រះមហេស្វរ (ព្រះសិវៈ) តាមវិធីត្រឹមត្រូវ។
Verse 92
पितृभ्यो दीयते दानं भक्तिश्रद्धासमन्वितैः । पश्चाज्जागरणं कुर्यात्सत्कथाश्रवणादिभिः
ដោយភក្តី និងសទ្ធា គួរផ្តល់ទានឧទ្ទិសដល់ពិត្ដ្រ (បុព្វបុរស)។ បន្ទាប់មក គួរធ្វើជាគរណៈ (ការយាមភ្ញាក់) ដោយស្តាប់សត្កថា និងអធិការកិច្ចបុណ្យផ្សេងៗ។
Verse 93
ततः प्रभातसमये स्नात्वा वै नर्मदाजले । तर्पणं विधिवत्कृत्वा पित्ःणां देवपूर्वकम्
បន្ទាប់មក នៅពេលព្រលឹម បន្ទាប់ពីងូតទឹកក្នុងទឹកនៃទន្លេ នរមទា គួរធ្វើតර්បណៈតាមវិធី—ជាមុនដល់ទេវតា ហើយបន្ទាប់មកដល់ពិត្ដ្រ (បុព្វបុរស)។
Verse 94
सौवर्णे घृतसंयुक्तं दीपं दद्याद्द्विजातये । पश्चात्संभोजयेद्विप्रान् स्वयं चैव विमत्सरः
គួរបរិច្ចាគចង្កៀងមានឃី (ghee) ដាក់ក្នុងភាជន៍មាស ដល់អ្នកទទួលដែលជាទ្វិជៈ។ បន្ទាប់មក ដោយគ្មានចិត្តច嫉 គួរអញ្ជើញព្រះព្រាហ្មណ៍ទទួលភោជន៍ ហើយខ្លួនឯងក៏ទទួលប្រសាទដោយភាពទន់ភ្លន់។
Verse 95
एवं कृते नरश्रेष्ठ न जन्तुर्नरकं व्रजेत् । अवश्यमेव मनुजैर्द्रष्टव्या नारकी स्थितिः
ឱ បុរសប្រសើរ បើធ្វើតាមវិធីនេះហើយ សត្វមានជីវិតមិនទៅនរកទេ។ ទោះយ៉ាងណា សភាពនរកត្រូវបាន ‘ឲ្យឃើញ’ ដល់មនុស្សលោកជាក់ជាមិនខាន—ដើម្បីជាព្រមាន និងសេចក្តីបង្រៀនធម៌។
Verse 96
अनेन विधिना कृत्वा न पश्येन्नरकान्नरः । तत्र तीर्थे मृतानां तु नराणां विधिना नृप
ដោយអនុវត្តតាមវិធីនេះ មនុស្សមិនឃើញនរកទាំងឡាយទេ។ ហើយឱ ព្រះរាជា សម្រាប់មនុស្សដែលស្លាប់នៅទីរមណីយដ្ឋានបរិសុទ្ធ (ទីរថៈ) នោះ ផលក៏កើតឡើងតាមច្បាប់ដែលបានកំណត់។
Verse 97
मन्वन्तरं शिवे लोके वासो भवति दुर्लभे । विमानेनार्कवर्णेन किंकिणीशतशोभिना
អស់រយៈពេលមន្វន្តរមួយពេញ គាត់ទទួលបានការស្នាក់នៅក្នុងលោកព្រះសិវៈ ដែលកម្របានដល់។ គាត់ធ្វើដំណើរដោយវិមានពណ៌ដូចព្រះអាទិត្យ តុបតែងដោយកណ្ដឹងរាប់រយដែលលាន់ឮ។
Verse 98
स गच्छति महाभाग सेव्यमानोऽप्सरोगणैः । भुनक्ति विविधान्भोगानुक्तकालं न संशयः
ឱ អ្នកមានភាគ្យធំ គាត់ទៅដល់លោកនោះ ដោយមានក្រុមអប្សរាបម្រើ។ ហើយគាត់រីករាយនឹងសុខសម្បទានានាប្រភេទតាមរយៈពេលដែលបានបញ្ជាក់—គ្មានសង្ស័យឡើយ។
Verse 99
पूर्णे चैव ततः काल इह मानुष्यतां गतः । सर्वव्याधिविनिर्मुक्तो जीवेच्च शरदां शतम्
ពេលវេលាដែលបានកំណត់នោះពេញលេញហើយ គាត់ត្រឡប់មកទីនេះកើតជាមនុស្សវិញ។ ដោយរួចផុតពីជំងឺទាំងអស់ គាត់រស់បានមួយរយរដូវស្លឹកឈើជ្រុះ—មានន័យថា មួយរយឆ្នាំពេញ។
Verse 100
प्राप्य चाश्वयुजे मासि कृष्णपक्षे चतुर्दशीम् । अहोरात्रोषितो भूत्वा पूजयित्वा महेश्वरम् । महापातकयुक्तोऽपि मुच्यते नात्र संशयः
នៅថ្ងៃចតុរទសី នៃក្រឹស្ណបក្ស ក្នុងខែ អាស្វយុជៈ បើបានទៅដល់ ហើយស្នាក់នៅពេញមួយថ្ងៃមួយយប់ និងបូជាព្រះមហេស្វរា នោះសូម្បីអ្នកមានមហាបាបក៏ត្រូវបានដោះលែង—គ្មានសង្ស័យឡើយ។
Verse 101
अष्टाविंशतिकोट्यो वै नरकाणां युधिष्ठिर । विमुक्ता नरकैर्दुःखैः शिवलोकं व्रजन्ति ते
ឱ យុធិស្ឋិរ! ពិតប្រាកដណាស់ មាននរកចំនួនម្ភៃប្រាំបីកោដិ។ ពេលបានរួចផុតពីទុក្ខវេទនានៃនរកទាំងនោះ ពួកគេក៏ទៅដល់សិវលោក ព្រះលោករបស់ព្រះសិវៈ។
Verse 102
तत्र भुक्त्वा महाभोगान्दिव्यैश्वर्यसमन्वितान् । लभन्ते मानुषं जन्म दुर्लभं भुवि मानवाः
នៅទីនោះ ពួកគេបានសោយសុខធំធេង ប្រកបដោយអធិរាជ្យទិព្វ; បន្ទាប់មក មនុស្សទាំងឡាយទទួលបានកំណើតជាមនុស្សលើផែនដីវិញ—ជាកំណើតដែលកម្រណាស់។