Rig Veda 9.43.5: Mandala 9, Sukta 43, Mantra 5
Sukta 9.43
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
इन्दुरत्यो न वाजसृत्कनिक्रन्ति पवित्र आ । यदक्षारति देवयुः ॥
Transliteration
índur átyo ná vā́ja-sṛt kánikranti pavítra ā́ | yád ákṣārati deva-yúḥ ||
Translation
ઇન્દુ રથઘોડા સમો—વાજ (સમૃદ્ધિ) વહાવનાર—પવિત્રમાં કૂદતો પ્રવેશે છે; જ્યારે દેવયુ (દેવને ઇચ્છનાર) ધારા રૂપે વહે છે અને પાર વહી જાય છે.
Word by Word
इन्दुःthe Soma-drop (Indu)
इन्दुः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्दु- (प्रातिपदिक)
अत्यःa steed, horse
अत्यः:
कर्तृ (उपमान-कर्तृ; उपमा-प्रयोगे)
TypeNoun
Rootअत्य- (प्रातिपदिक)
नlike, as
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
वाजसृत्speeding toward the prize/strength (vāja), prize-winning
वाजसृत्:
कर्तृ (उपमान-कर्तृ-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootवाज-सृत् (प्रातिपदिक; सृत् < √सृ ‘to run/flow’)
कनिक्रमन्तिthey step/run along, they hasten (repeatedly/quickly)
कनिक्रमन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Root√क्रम् (क्रमुँ पादविक्षेपे) + नि + क (तीव्रार्थ/पुनरुक्ति-प्रयोग)
पवित्रेin/through the strainer (filter)
पवित्रे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootपवित्र- (प्रातिपदिक)
आtoward, forth
आ:
—
TypeIndeclinable
Rootआ (अव्यय/उपसर्ग)
यत्what, that which
यत्:
कर्म (अक्षारति इति क्रियायाः; ‘what/that which’)
TypePronoun
Rootयद्- (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अक्षारतिit flows, it streams
अक्षारति:
क्रिया
TypeVerb
Root√क्षर् (क्षरँ सञ्चरणे/स्रवणे) + अ (प्रत्यय)
देवयुःthe god-seeking one (Soma)
देवयुः:
कर्तृ
TypeAdjective (used substantively)
Rootदेव-यु (प्रातिपदिक; यु ‘to join/seek’ → ‘seeking the gods’)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.
