Rig Veda 9.16.2: Mandala 9, Sukta 16, Mantra 2
Sukta 9.16
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
क्रत्वा दक्षस्य रथ्यमपो वसानमन्धसा । गोषामण्वेषु सश्चिम ॥
Transliteration
kratvā́ dákṣasya rathyám apó vásānam ándhasā | goṣā́m áṇveṣu saścima ||
Translation
ક્રતુ અને દક્ષતાની શક્તિથી તે કુશળતાના રથમાર્ગ સમાન બને છે; અંધસ (પિષાયેલ રસ) સાથે જળોમાં આવરિત થઈ, તે સૂક્ષ્મ પથોમાં ગતિ કરે છે—જ્ઞાનની તેજસ્વી ગાયો શોધતો.
Word by Word
क्रत्वाby (his) will/resolve, by power of intention
क्रत्वा:
करण
TypeNoun
Rootक्रतु (प्रातिपदिक)
दक्षस्यof Dakṣa / of skill, of the able one
दक्षस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
रथ्यम्fit for a chariot; chariot-worthy (course/way)
रथ्यम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootरथ्य (प्रातिपदिक)
अपःthe waters
अपः:
कर्म
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
वसानम्wearing, clothed (in)
वसानम्:
विशेषण (कर्मणि/अभिधेयस्य)
TypeParticiple (Adjective)
Root√वस् (वस् आच्छादने) → वसाना- (वर्तमान कृदन्त)
अन्धसाwith soma-juice; with the pressed draught
अन्धसा:
करण
TypeNoun
Rootअन्धस् (प्रातिपदिक)
गोषाम्of the cows
गोषाम्:
सम्बन्ध (genitive)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
अन्वेषुin the search; along the quest/tracks
अन्वेषु:
अधिकरण
TypeIndeclinable phrase (preverb + locative form)
Rootअनु (अव्यय/उपसर्ग) + एषु (√इष्/√एष् ‘to seek’ से; लोकेटिव बहुवचन रूप)
सश्चिम्following, pursuing; attendant
सश्चिम्:
कर्म/विशेष्य (गन्तव्य/अनुगमन-वस्तु)
TypeAdjective
Rootसश्चि (प्रातिपदिक; वैदिक)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.