Rig Veda 8.70.2: Mandala 8, Sukta 70, Mantra 2
Sukta 8.70
Devata: Indra
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्रं तं शुम्भ पुरुहन्मन्नवसे यस्य द्विता विधर्तरि । हस्ताय वज्रः प्रति धायि दर्शतो महो दिवे न सूर्यः ॥
Transliteration
índraṁ táṁ śumbha puru-hanmann ávase yásya dvitā́ vi-dhártarī | hástāya vájraḥ práti dhāyi darśató mahó divé ná sū́ryaḥ ||
Translation
હે બહુ-હનન કરનાર, અમારી રક્ષા માટે તે ઇન્દ્રને શોભાવ; જેના બે ધારક હાથે વજ્ર સ્થાપિત છે. તે દર્શનીય છે—દિવ્ય આકાશમાં સૂર્ય સમો મહાન; તેજસ્વી મહિમાનો પ્રગટ પ્રભાવ.
Word by Word
इन्द्रम्Indra (as object of praise/invocation)
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
तम्him (that one)
तम्:
कर्म (इन्द्रम्-विशेषण/अन्वय)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शुम्भadorn / praise / make splendid!
शुम्भ:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootशुभ् (धातु) ‘शोभने/अलङ्कारे’
पुरुहन्मन्many-slayer (slayer of many)
पुरुहन्मन्:
कर्म (विशेषण)
TypeNoun (epithet)
Rootपुरु-हन्मन् (बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास; प्रातिपदिक) < पुरु ‘बहु’ + हन्मन् ‘हन्तृ/वधक-स्वभाव’
अवसेfor help / for protection
अवसे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअवस् (प्रातिपदिक) ‘रक्षा/सहायता’
यस्यwhose
यस्य:
सम्बन्ध (genitive)
TypeRelative pronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
द्विताin two ways / doubly / on both sides
द्विता:
अधिकारण (काल/प्रकार-अर्थे)
TypeIndeclinable
Rootद्विता (अव्यय) < द्वि ‘two’
विधर्तरिin/with the supporter, the upholder
विधर्तरि:
अधिकारण
TypeNoun (agent)
Rootवि-धर्तृ (प्रातिपदिक) < धृ (धातु) ‘धारणे’
हस्तायto/for (his) hand
हस्ताय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
वज्रःthe thunderbolt
वज्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
प्रतिtowards / in return / against
प्रति:
(क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
धायिwas placed / was set
धायि:
(क्रिया) —
TypeVerb
Rootधा (धातु) ‘धारणे/स्थापने’
दर्शतःof the splendid/visible one
दर्शतः:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootदर्शत (प्रातिपदिक) < दृश् ‘दर्शने’ (कृदन्त-विशेषण)
महोgreat (one)/greatness
महो:
(उपमान/विशेष्य-सम्बन्ध; अन्वयेन)
TypeAdjective/Noun
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
दिवेfor heaven / to the sky
दिवे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)
नlike
न:
(उपमान-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
सूर्यःthe Sun
सूर्यः:
कर्तृ/उपमान (उपमेय-तुलना)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.