Rig Veda 6.67.7 — Mandala 6, Sukta 67, Mantra 7
Sukta 6.67
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Mitra-Varuṇa
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
ता विग्रं धैथे जठरं पृणध्या आ यत्सद्म सभृतयः पृणन्ति । न मृष्यन्ते युवतयोऽवाता वि यत्पयो विश्वजिन्वा भरन्ते ॥
Transliteration
tā́ vígraṃ dháithe jaṭháraṃ pṛṇádhyā ā́ yát sádma sabhṛ́tayaḥ pṛṇánti | ná mṛ́ṣyante yuvatáyo'vā́tā ví yát páyo viśva-jinvā́ bhárante ||
Translation
હે તે બે, તમે વિશાળ જઠરને પરિપૂર્તિ માટે ભરો છો, જ્યારે એકત્રિત થયેલા લોકો ગૃહને ભરે છે. પવનથી અઘાત ન પામેલી યુવતીઓ નિષ્ફળ થતી નથી, જ્યારે સર્વને પોષનાર દૂધને તેઓ બહાર લાવી વહેંચે છે.
Word by Word
ताःthey (those women)
ताः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विग्रम्swollen/expanded
विग्रम्:
Karma
TypeAdjective
Rootविग्र (प्रातिपदिक; वि-√गॄ/गॄ?; ‘विग्र’ = ‘विस्तीर्ण/फुल्ल/उन्नत’ अर्थे, RV-प्रयोग)
धैथेyou two place/put
धैथे:
Kriyā
TypeVerb
Root√धा (धातु) / वैदिक-रूप ‘धै-’ (धातोः विशेष-प्रयोग)
जठरम्belly, womb
जठरम्:
Karma
TypeNoun
Rootजठर (प्रातिपदिक)
पृणध्याḥyou two fill
पृणध्याḥ:
Kriyā
TypeVerb
Root√पॄ/पृ (धातु; ‘भरति/पूरयति’)
आtowards, into
आ:
Upasarga
TypeIndeclinable
Rootआ (उपसर्ग/निपात)
यत्when/that which
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम)
सद्मseat, abode, dwelling
सद्म:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootसद्मन्/सद्म (प्रातिपदिक)
सभृतयःthe bearers together / those who carry (together)
सभृतयः:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootस-भृत (प्रातिपदिक; सह + √भृ ‘धारयति’)
पृणन्तिthey fill
पृणन्ति:
Kriyā
TypeVerb
Root√पॄ/पृ
नnot
न:
Negation
TypeIndeclinable
Rootन (निपात)
मृष्यन्तेthey endure/are patient
मृष्यन्ते:
Kriyā
TypeVerb
Root√मृष् (धातु; ‘सहते/क्षमते’)
युवतयःyoung women
युवतयः:
Kartā
TypeNoun
Rootयुवती (प्रातिपदिक)
अवाताःunwinded, without wind (i.e., not fanned/cooled)
अवाताः:
Kartā (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-वात (प्रातिपदिक; न + वात ‘वायु/वात’)
विapart, forth
वि:
Upasarga
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/निपात)
यत्when/that which
यत्:
Karma
TypePronoun
Rootयद्
पयःmilk; nourishing fluid
पयः:
Karma
TypeNoun
Rootपयस् (प्रातिपदिक)
विश्वजिन्वाall-quickening, invigorating all
विश्वजिन्वा:
Kartā/Viśeṣaṇa
TypeAdjective (epithet)
Rootविश्व-जिन्व (प्रातिपदिक; विश्व + √जिव्/जिन्व् ‘प्रेरयति/पोषयति’)
भरन्तेthey bear/carry (for themselves)
भरन्ते:
Kriyā
TypeVerb
Root√भृ (धातु)
AI
Ask anything about this verse
Curious about the meaning, context, or a word? Ask, and continue the conversation in the Vedapath app.
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.