Sukta 50

Mantra 1

प्र वो महे मन्दमानायान्धसोऽर्चा विश्वानराय विश्वाभुवे । इन्द्रस्य यस्य सुमखं सहो महि श्रवो नृम्णं च रोदसी सपर्यतः ॥

હે વિશ્વાનર—વિશ્વભૂવ (સર્વમાં વ્યાપી સર્વરૂપ બનનાર)—દબાયેલા સોમરસના આનંદથી મદમત્ત થયેલા મહાન માટે હું તારી સ્તુતિગીત ગાઉં છું. ઇન્દ્રનું તે મહાબળ—જેનુ સુમખં (શુભ-આનંદ) મહાન છે—જેનાં શ્રવઃ (કીર્તિ) અને નૃમ્ણં (વીર્ય) ને બે લોક, રોદસી (દ્યાવા-પૃથિવી), સેવા કરે છે અને પૂજે છે.

Mantra 2

सो चिन्नु सख्या नर्य इनः स्तुतश्चर्कृत्य इन्द्रो मावते नरे । विश्वासु धूर्षु वाजकृत्येषु सत्पते वृत्रे वाप्स्वभि शूर मन्दसे ॥

માનવનો મિત્ર, નર્ય ઇનઃ (માનવહિતકારી બળવાન), તે ઇન્દ્ર—સ્તુતિથી પ્રસન્ન થઈ—દાનશીલ મનુષ્ય માટે આનંદ પામે છે. હે સત્પતે (સત્યના સ્વામી), સર્વ ધૂર્ષુ (આક્રમણોમાં), સર્વ વાજકૃત્યેષુ (બળ-સમૃદ્ધિ રચનારા કાર્યોમાં), વૃત્ર (આવરણકર્તા) સામે હોય કે અપ્સુ (જળોમાં), હે શૂર, તું મન્દસે—વિજય માટે સજ્જ થઈ આનંદિત થાય છે.

Mantra 3

के ते नर इन्द्र ये त इषे ये ते सुम्नं सधन्यमियक्षान् । के ते वाजायासुर्याय हिन्विरे के अप्सु स्वासूर्वरासु पौंस्ये ॥

હે ઇન્દ્ર, તારા તે પુરુષો કોણ છે—જે તારી ઇષા (પોષક શક્તિ)ને ઇચ્છે છે, અને જેમણે સધન્ય એવા સુમ્ન (કૃપા) માટે યજ્ઞ કર્યો છે, જે સાચી સમૃદ્ધિ આપે છે? તને વાજ (વિજય-બળ) તરફ, સૂર્ય (પ્રભામય તેજ) તરફ કોણ પ્રેરે છે? જળોમાં અને સુફળ, સારા ખેતરોમાં કોણ તારા પૌંસ્ય (પુરુષાર્થ-શક્તિ)ને જગાવે છે?

Mantra 4

भुवस्त्वमिन्द्र ब्रह्मणा महान्भुवो विश्वेषु सवनेषु यज्ञियः । भुवो नॄँश्च्यौत्नो विश्वस्मिन्भरे ज्येष्ठश्च मन्त्रो विश्वचर्षणे ॥

હે ઇન્દ્ર, તું બ્રહ્મ (વાણી/મંત્ર) દ્વારા મહાન છે; સર્વ સવનો (સોમ-પિષણ)માં તું યજ્ઞિય—અર્પણને યોગ્ય—છે. દરેક ભાર-વહન (ભરે)માં મનુષ્યોમાં તું પ્રેરક બળ છે; હે વિશ્વચર્ષણે, સર્વ જન માટે તું જ્યેષ્ઠ મંત્ર—સર્વવ્યાપી ગતિનો નેતા—છે.

Mantra 5

अवा नु कं ज्यायान्यज्ञवनसो महीं त ओमात्रां कृष्टयो विदुः । असो नु कमजरो वर्धाश्च विश्वेदेता सवना तूतुमा कृषे ॥

હવે ખરેખર યજ્ઞમાં સમૃદ્ધ પ્રજાઓ તારા વિશાળ પરિમાણો અને તારી વધુ મહાન શક્તિઓને જાણે છે. હા, તું અજર—અવિનાશી—વૃદ્ધિ અને વધારો છે; એ જ શક્તિઓથી તું સર્વ સવનો (સોમ-પિષણ)ને અમારા કર્મો માટે આગળ ધપાવે છે—આત્માના પ્રયત્નને પૂર્ણતા તરફ પ્રેરતો.

Mantra 6

एता विश्वा सवना तूतुमा कृषे स्वयं सूनो सहसो यानि दधिषे । वराय ते पात्रं धर्मणे तना यज्ञो मन्त्रो ब्रह्मोद्यतं वचः ॥

હે સહસના સૂનુ (બળના પુત્ર), આ સર્વ સવન—સોમ-પિષણાં—તમે જ કાર્ય માટે પ્રેરો છો; અને જે જે જરૂરી છે તે અમામાં સ્થાપો છો. તમારી વરણી માટે પાત્ર છે; ધર્મ—ઋતના નિયમિત કર્મ—માટે યજ્ઞ છે, મંત્ર છે, અને બ્રહ્મનું ઉદ્યત વચન છે—સત્યબળ વહન કરવા ઉન્નત કરાયેલું.

Mantra 7

ये ते विप्र ब्रह्मकृतः सुते सचा वसूनां च वसुनश्च दावने । प्र ते सुम्नस्य मनसा पथा भुवन्मदे सुतस्य सोम्यस्यान्धसः ॥

હે વિપ્ર, જે તારા માટે બ્રહ્મ રચનારા છે, પિષાયેલ સોમ સાથે જોડાઈ, તારી સુમ્ન—કૃપા—માટે મનથી એક માર્ગ બને છે; જેથી વસુઓનું દાન અને વસુ-શક્તિઓનું આગમન, પિષાયેલ સોમના સોમ્ય અંધસ—સાર-રસ—ની મદમાં પ્રાપ્ત થાય.