
Sukta 10.24
Vimadá (traditional for RV 10.24 in the Vimadá sequence)
Indra
Triṣṭubh (probable; not metrically verified here)
આ સૂક્ત સોમ-અર્પણનું આવાહન છે. મધુર, રસભર્યો પિષિત સોમ ઇન્દ્ર પાન કરે અને ઉપાસકોમાં હજારગણી ‘રયિ’ (ધન, પરિપૂર્ણતા, પ્રાણસમૃદ્ધિ) સ્થાપે—એવી પ્રાર્થના છે. ઇન્દ્રના ઉત્સાહ અને દાન સાથે, વિમદાએ બોલાવતાં અશ્વિનૌ (નાસત્ય) છુપાયેલો મધુર રસ ‘મંથન કરીને’ બહાર લાવે છે—એ સ્મરણ પણ આવે છે. અંતે, બહારની યાત્રા અને સલામત પરતફેર ‘મધુમય’—શુભ, સમૃદ્ધ અને રક્ષિત—થાય, એવી પ્રાર્થનાથી સૂક્ત પૂર્ણ થાય છે.
Mantra 1
इन्द्र सोममिमं पिब मधुमन्तं चमू सुतम् । अस्मे रयिं नि धारय वि वो मदे सहस्रिणं पुरूवसो विवक्षसे ॥
હે ઇન્દ્ર, આ મધુમય સોમ પાન કર—ચમૂમાં પિરસાયેલો, સુત (પિષિત) કરાયેલો. અમામાં રયિ—સમૃદ્ધિ અને પૂર્ણતા—સ્થાપિત કર; અને તારા મદ (ઉલ્લાસિત પરાક્રમ)માં, હે પુરૂવસુ, અમારે માટે સહસ્રગুণ વૈભવ પ્રગટ કર, જેથી તે વધે.
Mantra 2
त्वां यज्ञेभिरुक्थैरुप हव्येभिरीमहे । शचीपते शचीनां वि वो मदे श्रेष्ठं नो धेहि वार्यं विवक्षसे ॥
યજ્ઞો, ઉક્થ (સ્તુતિગીતો) અને હવ્ય (આહુતિઓ) દ્વારા અમે તારી પાસે ઉપસરીએ છીએ. હે શચીપતિ, શચીઓના સ્વામી, તારા મદ (દિવ્ય ઉલ્લાસ)માં અમામાં શ્રેષ્ઠ અને વર્ય (અતિ પસંદગીની) સમૃદ્ધિ સ્થાપિત કર, જેથી તે વધે.
Mantra 3
यस्पतिर्वार्याणामसि रध्रस्य चोदिता । इन्द्र स्तोतॄणामविता वि वो मदे द्विषो नः पाह्यंहसो विवक्षसे ॥
તુ વરણીય વરદાનોનો સ્વામી છે; અને જે દુર્બળ તથા ભંગુર છે તેનો પણ પ્રેરક છે. હે ઇન્દ્ર, સ્તોતાઓનો અવિતા, તારા મદ-બળના આનંદમાં અમને દ્વેષી શત્રુથી અને અંહસ્ (કષ્ટ/પાપ)થી રક્ષા કર; કારણ કે તું અમારા અસ્તિત્વની વૃદ્ધિ ઇચ્છે છે.
Mantra 4
युवं शक्रा मायाविना समीची निरमन्थतम् । विमदेन यदीळिता नासत्या निरमन्थतम् ॥
હે શક્રા, તમે બંને અદ્ભુત કૌશલ્યની માયા-શક્તિ વડે એકત્રિત (જળ/રસ)માંથી ગુપ્ત સોમને મથાવી બહાર કાઢ્યો. જ્યારે વિમદાએ તમને આહ્વાન કર્યો, હે નાસત્યાઓ, ત્યારે તમે તેને મથાવી પ્રગટ કર્યો.
Mantra 5
विश्वे देवा अकृपन्त समीच्योर्निष्पतन्त्योः । नासत्यावब्रुवन्देवाः पुनरा वहतादिति ॥
બધા દેવો ચિંતિત થયા, જ્યારે તે બે (શક્તિઓ) પોતાના સંયોગમાંથી ફૂટીને નીકળ્યા; અને દેવોએ નાસત્યાઓને કહ્યું: ‘તેને/તેમને ફરી પાછા લાવો.’
Mantra 6
मधुमन्मे परायणं मधुमत्पुनरायनम् । ता नो देवा देवतया युवं मधुमतस्कृतम् ॥
મારું પ્રસ્થાન મધુરતાથી ભરેલું રહે, અને મારું પુનરાગમન પણ મધુર રહે. હે દેવો, તમારી દેવત્વશક્તિથી—આ બે ગતિઓને, હે યુગલ દેવો, અમારા માટે મધુમય આનંદથી રચિત કરો.
It asks Indra to drink the sweet Soma and to establish rayi—prosperity and inner fullness—within the worshippers, bringing a “thousand-fold” increase.
They are remembered as swift divine helpers who can bring forth hidden sweetness and ensure well-being, especially in moments of transition like travel or risky undertakings.
It is a prayer that both leaving and coming back be safe, successful, and auspicious—free from obstacles and filled with good outcomes.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.