
Sukta 10.159
Sūrya; Bhaga; and the speaking feminine power (often read as a bride/wife-voice hymn)
આ ટૂંકું સૂક્ત સ્ત્રીના પ્રથમ-પુરુષ સ્વરમાં બોલે છે—ઘણી વાર તેને વધૂ અથવા પત્નીના સ્વર તરીકે વાંચવામાં આવે છે. તે ઉગતા સૂર્ય અને ભગ (પ્રત્યેકને તેનો ન્યાયસંગત હિસ્સો આપનાર)ને આવાહન કરીને વૈવાહિક એકતા, સમૃદ્ધિ અને ગૃહ તથા સામાજિક સર્વાધિકાર સુસ્થિર થાય એવી પ્રાર્થના કરે છે. આ “સ્પર્ધિનીઓ” (સપત્ની) અને સૌહાર્દને ભંગ કરતી ક્ષયકારક શક્તિઓ સામે વિજય-મંત્ર/તાબીઝ તરીકે કાર્ય કરે છે, અને ઇન્દ્રના વિજયી પરાક્રમના આદર્શ સાથે ઘરભાગ્યને વિજયશક્તિ સાથે સંલગ્ન કરે છે.
Mantra 1
उदसौ सूर्यो अगादुदयं मामको भगः । अहं तद्विद्वला पतिमभ्यसाक्षि विषासहिः ॥
ઉપર ઉગ્યો છે તે સૂર્ય; ઉપર ઉગ્યો છે મારો આ ભગ—આનંદનો ભાગ. તે જાણીને, હું—વિષોને જીતનારી—મારા પતિને પોતાના તરફ ખેંચી લીધો છે, સંયોગને ક્ષય કરનારી શક્તિઓ પર વિજયી બની.
Mantra 2
अहं केतुरहं मूर्धाहमुग्रा विवाचनी । ममेदनु क्रतुं पतिः सेहानाया उपाचरेत् ॥
હું કેતુ છું, હું શિખર છું; હું ઉગ્રા છું, સ્પષ્ટ વાણી બોલનારી. મારી ક્રતુ (સંકલ્પ-ઇચ્છા) અનુસાર પતિ ચાલે; સ્થિર રહેલી મને નજીક આવી ઉપાસે—એ રીતે સંયોગ ધર્માનુસાર થાય.
Mantra 3
मम पुत्राः शत्रुहणोऽथो मे दुहिता विराट् । उताहमस्मि संजया पत्यौ मे श्लोक उत्तमः ॥
મારા પુત્રો શત્રુહણ છે; મારી પુત્રી વિરાટ્—વિસ્તૃત રાજ્યવાળી. અને હું સંજયી છું, સર્વથા વિજયી; મારા પતિમાં મારો શ્લોક (વચન) ઉત્તમ છે—એ રીતે ગૃહમાં વિજયી સત્ય સ્થિર થાય.
Mantra 4
येनेन्द्रो हविषा कृत्व्यभवद्द्युम्न्युत्तमः । इदं तदक्रि देवा असपत्ना किलाभुवम् ॥
જે હવિષા-શક્તિથી ઇન્દ્ર દ્યુમ્ની, વિજયી તેજમાં ઉત્તમ થયો—એ જ બળથી, હે દેવો, હું આ સિદ્ધ કરું છું: ખરેખર હું અસપત્ના, નિર્વિરોધ બની જાઉં છું.
Mantra 5
असपत्ना सपत्नघ्नी जयन्त्यभिभूवरी । आवृक्षमन्यासां वर्चो राधो अस्थेयसामिव ॥
અસપત્ના—પ્રતિસ્પર્ધાવિહોણી, સપત્નઘ્ની—શત્રુ-સ્ત્રીઓનો નાશ કરનારી, જયવંતી અને અભિભૂવરી—અધિકારથી દબાવનારી—હું અન્ય સ્ત્રીઓમાંથી તેજ (વર્ચસ્) અને સમૃદ્ધિ (રાધસ્) પોતાના તરફ ખેંચું છું, જેમ કોઈ અસુરક્ષિત વસ્તુ ઉપાડી લે; ધર્મમાં સ્થિર આત્મા માટે તેમની વિરોધી દાવेदारी ટકી શકતી નથી.
Mantra 6
समजैषमिमा अहं सपत्नीरभिभूवरी । यथाहमस्य वीरस्य विराजानि जनस्य च ॥
હું આ સપત્નીઓ—પ્રતિસ્પર્ધી શક્તિઓને સંપૂર્ણ રીતે જીત્યો છું, અભિભૂવરી બનીને; જેથી હું આ વીરના અને જનના પણ વિરાજા—સર્વોચ્ચ તેજરૂપે પ્રકાશિત થાઉં.
It is a short hymn in a feminine voice that links sunrise (Sūrya) and fortune (Bhaga) with securing marriage, prosperity, and victory over rivalry or opposition.
Sūrya (the rising Sun) and Bhaga (giver of one’s share and good fortune) are explicit, and Indra’s victorious radiance is invoked as the model power that removes obstacles.
Sapatnī means a rival (often in a domestic sense), and asapatnā means ‘without rival.’ The hymn uses these terms as a spiritual-ritual declaration of overcoming jealousy, hostility, and any force that disrupts harmony.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.