Rig Veda 6.22.5: Mandala 6, Sukta 22, Mantra 5

Sukta 6.22

Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs verification)

Samhita Patha (Devanagari)

तं पृच्छन्ती वज्रहस्तं रथेष्ठामिन्द्रं वेपी वक्वरी यस्य नू गीः । तुविग्राभं तुविकूर्मिं रभोदां गातुमिषे नक्षते तुम्रमच्छ ॥

Recitation with translationRig Veda 6.22.5

Transliteration

táṃ pṛcchántī vájra-hastaṃ ratheṣṭhā́m índraṃ vepī́ vákvarī yásya nú gī́ḥ | tuvī-grā́bhaṃ tuvi-kū́rmiṃ rabho-dā́ṃ gātúm iṣé nákṣate túmram áccha ||

Translation

Ihn befragt sie — den Vajra-Träger, fest auf dem Wagen stehend — Indra; zu ihm drängt meine bebende, sich windende Rede, die jetzt sein Lied ist. Zum stark Zugreifenden, zum vielfach Voranstürmenden, zum Spender ungestümer Kraft gelangt sie, den Weg suchend, zum Heftigen.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• तम्: him
• तम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• पृच्छन्ती: asking, questioning
• पृच्छन्ती: कर्तृ
• Type: Verb (participle)
• Root: √प्रच्छ् (पृच्छति) + शतृ (वर्तमान कृदन्त)

• वज्रहस्तम्: the vajra-handed (Indra)
• वज्रहस्तम्: कर्म
• Type: Noun/Adjective
• Root: वज्र-हस्त (समासः: कर्मधारय/बहुव्रीहि-प्रायः ‘whose hand has the vajra’)

• रथेष्ठाम्: chariot-abiding
• रथेष्ठाम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: रथ-स्था (समासः; ‘standing/abiding on the chariot’)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (देवनाम)

• वेपी: the quivering (utterance/song)
• वेपी: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वेपी (स्त्री-प्रातिपदिक; ‘trembling one’, ‘quivering (song/voice)’)

• वक्वरी: the chanting (singer/voice)
• वक्वरी: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वक्वरी (स्त्री-प्रातिपदिक; ‘eloquent/chanting woman’, ‘singer’)

• यस्य: whose
• यस्य: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नु: now, indeed
• नु: —
• Type: Indeclinable
• Root: नु (निपात)

• गीः: the hymn/voice
• गीः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: गीर्/गिर् (स्त्री-प्रातिपदिक ‘song, hymn, voice’)

• तुविग्राभम्: the mighty-grasping
• तुविग्राभम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: तुवि-ग्राभ (समासः; ‘mighty-grasping/strong-handed’)

• तुविकूर्मिम्: the mighty-waved
• तुविकूर्मिम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: तुवि-कूर्मि (समासः; ‘having mighty waves/strong-crested’)

• रभोदाम्: the giver of force/aid
• रभोदाम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: रभो-द (समासः; ‘giver of rabhá- (strength/impulse/aid)’)

• गातुम्: a path, passage
• गातुम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: गातु (पुं/नपुंसक-प्रातिपदिक; ‘path, passage’)

• इषे: for refreshment/strength
• इषे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: इष् (स्त्री-प्रातिपदिक ‘refreshment/strength’; अथवा इष्-धातोः अर्थ-संबन्धः)

• नक्षते: reaches, attains
• नक्षते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √नश्/नक्ष् (वैदिक; ‘to reach, attain’)

• तुम्रम्: the vehement/strong
• तुम्रम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: तुम्र (विशेषण-प्रातिपदिक; ‘strong, vehement, impetuous’)

• अच्छ: towards
• अच्छ: —
• Type: Indeclinable
• Root: अच्छ (उपसर्ग/अव्यय; ‘towards, unto’)