Rig Veda 1.143.6: Mandala 1, Sukta 143, Mantra 6

Sukta 1.143

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

कुविन्नो अग्निरुचथस्य वीरसद्वसुष्कुविद्वसुभिः काममावरत् । चोदः कुवित्तुतुज्यात्सातये धियः शुचिप्रतीकं तमया धिया गृणे ॥

Sanskrit recitationRig Veda 1.143.6

Transliteration

kuvin no agnir ucathasya vīrasad vasuṣ kuvid vasubhiḥ kāmam āvarat | codaḥ kuvit tutujyāt sātaye dhiyaḥ śuci-pratīkaṃ tam ayā dhiyā gṛṇe ||

Translation

Wird Agni uns der Held sein, der im Gesang sitzt – der Gütige –, und wird er mit den Vasus unser wahres Verlangen erfüllen? Wird er, der Antreiber, unsere Gedanken zum Sieg vorwärtsstoßen? Ihn, den Reinangesichtigen, preise ich mit diesem strebenden Gedanken.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• कुवित्: whether? perhaps?
• कुवित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: कु (प्रश्नार्थक-प्रातिपदिक) + वित् (निपात) → कुवित्

• नः: of us / our
• नः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• अग्निः: Agni (fire-god)
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि-

• उचथस्य: of the hymn/chant
• उचथस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: उचथ-

• वीरः: hero, strong one
• वीरः: कर्तृ (अग्निः के विशेषणरूपेण)
• Type: Noun/Adjective
• Root: वीर-

• सत्: being; existing
• सत्: कर्तृ-विशेषण
• Type: Participle
• Root: अस् (धातु) → सत् (वर्तमान कृदन्त/प्रत्यय)

• वसुष्: wealth, good (treasure)
• वसुष्: कर्म (आवरत् का)
• Type: Noun
• Root: वसु-

• कुवित्: whether? perhaps?
• कुवित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: कु + वित् → कुवित्

• वसुभिः: with riches / with goods
• वसुभिः: करण
• Type: Noun
• Root: वसु-

• कामम्: desire; wish; at will
• कामम्: कर्म/क्रियाविशेषण
• Type: Noun
• Root: काम-

• आ: towards; unto
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग) अथवा अव्यय

• अवरत्: has chosen / has brought/covered unto (i.e., has granted/turned toward)
• अवरत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: वृ (वरणे/आवरणे) + आ-

• चोदः: impeller, stimulator
• चोदः: कर्तृ (द्वितीय पादे)
• Type: Noun
• Root: चोद- (√चुद् ‘प्रेरणे’ से) / ‘चोद’

• कुवित्: whether? perhaps?
• कुवित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: कु + वित् → कुवित्

• तुतुज्यात्: may he spur/impel; may he drive on
• तुतुज्यात्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: तुद् (तुदने) → तुतुज्य (इच्छार्थ/विधिलिङ्-आधार)

• सातये: for winning; for gain/victory
• सातये: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: साति- (√सन्/सा ‘लाभे/प्राप्तौ’ से; ‘साति’ = विजय/लाभ)

• धियः: thoughts; insights; prayers
• धियः: कर्म
• Type: Noun
• Root: धी-

• शुचिप्रतीकम्: having a bright/pure face (radiant-formed)
• शुचिप्रतीकम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: शुचि- + प्रतीक-

• तम्: him
• तम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: तद्

• अया: with this
• अया: करण
• Type: Pronoun (demonstrative) / Adjective
• Root: इदम्/अयम्- (वैदिक ‘अया’ = ‘इया/अनेन’ प्रकार; ‘this’)

• धिया: with thought/insight
• धिया: करण
• Type: Noun
• Root: धी-

• गृणे: I praise; I sing
• गृणे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: गृ (स्तुतौ) / √गॄ ‘to sing/praise’