Rig Veda 4.43.2: Mandala 4, Sukta 43, Mantra 2
Sukta 4.43
Rishi: Vāmadeva Gautama
Devata: Aśvinau (Nāsatyā)
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
को मृळाति कतम आगमिष्ठो देवानामु कतमः शम्भविष्ठः । रथं कमाहुर्द्रवदश्वमाशुं यं सूर्यस्य दुहितावृणीत ॥
Transliteration
kó mṛḷāti katamá ā́gamiṣṭho devā́nām u katamáḥ śámbhaviṣṭhaḥ | ráthaṃ kám āhur dravád-aśvam āśúṃ yáṃ sū́ryasya duhitā́vṛṇīta ||
Translation
谁赐予解脱之喜？在诸神之中，谁来得最近，谁最为施福？那是哪一乘疾驰之车、奔走之马的快乘——太阳之女所拣选者——凭此你们应召而来？
Word by Word
कःwho?
कः:
कर्तृ (प्रश्नकर्ता) / विषयः
TypePronoun
Rootक (प्रश्न-प्रातिपदिक) / किम्
मृळातिis gracious / shows mercy
मृळाति:
क्रिया
TypeVerb
Rootमृळ् (धातु) "to be gracious, to show mercy"
कतमःwhich (one) / who among (them)?
कतमः:
कर्तृ (प्रश्नकर्ता) / विषयः
TypePronoun/Adjective
Rootकतम (प्रश्न-प्रातिपदिक) < क + तम
आगमिष्ठःthe most coming / most ready to come (most approachable)
आगमिष्ठः:
विशेषणम् (कतमः इत्यस्य)
TypeAdjective (superlative)
Rootआ-गम् (धातु) + इष्ठ (तमप्-प्रत्यय; superlative) → आगमिष्ठ
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
उindeed / then
उ:
सम्बन्धक/बलवाचक (emphatic particle)
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात)
कतमःwhich (one)?
कतमः:
कर्तृ (प्रश्नकर्ता) / विषयः
TypePronoun/Adjective
Rootकतम (प्रश्न-प्रातिपदिक)
शम्भविष्ठःmost beneficent / most welfare-bringing
शम्भविष्ठः:
विशेषणम् (कतमः इत्यस्य)
TypeAdjective (superlative)
Rootशम् (अव्यय/प्रातिपदिक ‘welfare’) + भव (धातु) + इष्ठ (तमप्) → शम्भविष्ठ
रथम्chariot
रथम्:
कर्म (आहुः इत्यस्य)
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
कम्whom? / which one?
कम्:
कर्म/विषयः (आहुः—‘whom do they call…’)
TypePronoun
Rootक (प्रश्न-प्रातिपदिक) / किम्
आहुःthey have said / they call
आहुः:
क्रिया
TypeVerb
Rootअह्/आह् (धातु) "to say"
द्रवदश्वम्having running horses / with swift horses
द्रवदश्वम्:
विशेषणम् (रथम्)
TypeAdjective (compound)
Rootद्रवत् (कृदन्त ‘running’) + अश्व (प्रातिपदिक) → द्रवदश्व
आशुम्swift
आशुम्:
विशेषणम् (रथम्)
TypeAdjective
Rootआशु (प्रातिपदिक)
यम्whom/which (that)
यम्:
कर्म (वृणीत इत्यस्य)
TypePronoun (relative)
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सूर्यस्यof Sūrya (the Sun)
सूर्यस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
दुहिताdaughter
दुहिता:
कर्तृ (वृणीत इत्यस्य)
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
वृणीतchooses
वृणीत:
क्रिया
TypeVerb
Rootवृ (धातु) "to choose"
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.