The Greatness of Viṣṇu (Uttaṅka’s Hymn, Hari’s Manifestation, and the Boon of Bhakti)

Verse 1

नारद उवाच । किं तत्स्तोत्रं महाभाग कथं तुष्टो जनार्दनः । उत्तङ्कः पुण्यपुरुषः कीदृशं लब्धवान्वरम् 1. ॥ १ ॥

那罗陀说道：“大福德者啊，那赞颂之歌是什么？阎那尔达那（毗湿奴）如何得以欢喜？而善德之人乌坦迦又获得了何等恩赐？”

Verse 2

सनक उवाच । उत्तङ्कस्तु तदा विप्रो हरिध्यानपरायणः । पादोदकस्य माहात्म्यं दृष्ट्वा तुष्टाव भक्तितः ॥ २ ॥

萨那迦说道：当时，婆罗门乌坦迦一心安住于对哈利的禅念；见到洗涤主之圣足之水（pādodaka）的伟大功德后，便以虔敬之心加以赞颂。

Verse 3

उत्तङ्क उवाच । नतोऽस्मि नारायणमादिदेवं जगन्निवासं जगदेकबन्धुम् । चक्राब्जशार्ङ्गासिधरं महान्तं स्मृतार्तिनिघ्नं शरणं प्रपद्ये ॥ ३ ॥

乌坦迦说道：我顶礼那罗延那——本初之神，宇宙之所依止，诸世界唯一的至亲；伟大者，执持轮、莲、娑尔楞伽弓与剑。凡忆念者之苦恼，祂悉能摧灭；我今归依于祂。

Verse 4

यन्नाभिजाब्जप्रभवो विधाता सृजत्यमुं लोकसमुच्चयं च । यत्क्रोधतो हन्ति जगच्च रुद्र स्तमादिदेवं प्रणतोऽस्मि विष्णुम् ॥ ४ ॥

我顶礼那本初之神毗湿奴：由祂，生于祂脐中莲华的造物主梵天，创造这诸世界的总体；而由祂的忿怒，鲁陀罗毁灭宇宙。

Verse 5

पद्मापतिं पद्मदलायताक्षं विचित्रवीर्यं निखिलैकहेतुम् । वेदान्तवेद्यं पुरुषं पुराणं तेजोनिधिं विष्णुमहं प्रपन्नः ॥ ५ ॥

我归依毗湿奴——莲华女神帕德玛（吉祥天女拉克希米）之主，目如莲瓣，神力奇妙，为万有唯一之因；为吠檀多所证知的古老普鲁沙，乃神圣光辉之宝藏。

Verse 6

आत्माक्षरः सर्वगतोऽच्युताख्यो ज्ञानात्मको ज्ञानविदां शरण्यः । ज्ञानैकवेद्यो भगवाननादिः प्रसीदतां व्यष्टिसमष्टिरूपः ॥ ६ ॥

愿那被称为阿周陀（Acyuta）的世尊——不坏之自性，遍一切处，本质为纯净智，乃知梵者之所归；唯以真智方可证知，无始，并显现为个体与宇宙总体之相——垂怜于我等。

Verse 7

अनन्तवीर्यो गुणजातिहीनो गुणात्मको ज्ञानविदां वरिष्ठः । नित्यः प्रपन्नार्तिहरः परात्मा दयाम्बुधिर्मे वरदस्तु भूयात् ॥ ७ ॥

愿至上真我——威力无量，超越一切关于德性与生类的分别，而又为诸德之精髓；为真知者中最胜；常住不灭；能除归依者之苦；慈悲如海——恒为我赐福施愿者。

Verse 8

यः स्थूलसूक्ष्मादिविशेषभेदैर्जगद्यथावत्स्वकृतं प्रविष्टः । त्वमेव तत्सर्वमनन्तसारं त्वत्तः परं नास्ति यतः परात्मन् ॥ ८ ॥

正是你，创造此宇宙之后，又如其实相而入于其中；以粗与细等种种差别而显现。唯你即是一切，体性无尽；在你之外别无他物，噢至上真我。

Verse 9

अगोचरं यत्तव शुद्धरूपं मायाविहीनं गुणजातिहीनम् । निरञ्जनं निर्मलमप्रमेयं पश्यन्ति सन्तः परमार्थसंज्ञम् ॥ ९ ॥

贤圣观见你的清净之相，非诸根所及——离于摩耶，不属德性与种类之分别；无垢无染，澄明纯净，不可量度——名为至上实相。

Verse 10

एकेन हेम्नैव विभूषणानि यातानि भेदत्वमुपाधिभेदात् । तथैव सर्वेश्वर एक एव प्रदृश्यते भिन्न इवाखिलात्मा ॥ १० ॥

如同以同一黄金所制的饰物，因形相与附属条件不同而显得各异；同样，至上主实为唯一，而遍一切之我却似乎被见为多样。

Verse 11

यन्मायया मोहितचेतसस्तं पश्यन्ति नात्मानमपि प्रसिद्धम् । त एव मायारहितास्तदेव पश्यन्ति सर्वात्मकमात्मरूपम् ॥ ११ ॥

心为摩耶所迷者，虽见“彼”，却连众所周知的自我也不能见；而同样这些人，一旦离于摩耶，便见同一实相为自我之相——为一切之本体。

Verse 12

विभुं ज्योतिरनौपम्यं विष्णुसंज्ञं नमाम्यहम् । समस्तमेतदुद्भूतं यतो यत्र प्रतिष्ठितम् ॥ १२ ॥

我顶礼那遍满一切、无可比拟的光明，名为毗湿奴；由祂而生此一切宇宙，并在祂之中（亦由祂）得以安立而住。

Verse 13

यतश्चैतन्यमायातं यद्रू पं तस्य वै नमः । अप्रमेयमनाधारमाधाराधेयरूपकम् ॥ १३ ॥

我诚心顶礼那一者：由祂而生起觉知，而觉知之形亦即祂之形；祂不可度量、无外在依托，却又显现为能依之基与所依之相。

Verse 14

परमानन्दचिन्मात्रं वासुदेवं नतोऽस्म्यहम् । हृद्गुहानिलयं देवं योगिभिः परिसेवितम् ॥ १४ ॥

我顶礼婆苏提婆——纯粹觉知与至上安乐——住于心窟之中的天主，受诸瑜伽行者恭敬礼奉、恒常侍奉。

Verse 15

योगानामादिभूतं तं नमामि प्रणवस्थितम् । नादात्मकं नादबीजं प्रणवात्मकमव्ययम् ॥ १५ ॥

我顶礼那一位：一切瑜伽之本源，安住为圣音“普罗那瓦”（Oṁ）；祂具那达（玄妙音流）之性，为那达之种子，亦即不坏的普罗那瓦之精髓。

Verse 16

सद्भावं सच्चिदानन्दं तं वन्दे तिग्मचक्रिणम् । अजरं साक्षिणं त्वस्य ह्यवाङ्मनसगोचरम् ॥ १६ ॥

我顶礼那执持锐利神轮之主；祂的真实体性为纯有、觉知与安乐（萨特-吉特-阿难达）。祂不生不老，为一切之内证见者，确然超越言语与心意所及。

Verse 17

निरञ्जनमनन्ताख्यं विष्णुरूपं नतोऽस्म्यहम् । इन्द्रि याणि मनो बुद्धिः सत्त्वं तेजो बलं धृतिः ॥ १७ ॥

我顶礼那无垢者，名为阿难陀（Ananta），其形体即是毗湿奴。诸根、心、慧、清净之性（sattva）、光辉、力量与坚忍——一切皆由彼而生，亦依彼而住。

Verse 18

वासुदेवात्मकान्याहुः क्षेत्रं क्षेत्रज्ञमेव च । विद्याविद्यात्मकं प्राहुः परात्परतरं तथा ॥ १८ ॥

他们宣说：“田”（kṣetra）与“知田者”（kṣetrajña）皆是婆苏提婆（Vāsudeva）之自性。又说：知识与无明亦由彼所成；而彼为至上之主，超越一切至高。

Verse 19

अनादिनिधनं शान्तं सर्वधातारमच्युतम् । ये प्रपन्ना महात्मानस्तेषां मक्तिर्हि शाश्वती ॥ १९ ॥

凡大心者，归依那无生无终、寂静安然、普遍维系万有之阿周陀（Acyuta，不堕者）；对他们而言，解脱（mukti）确为永恒。

Verse 20

वरं वरेण्यं वरदं पुराणं । सनातनं सर्वगतं समस्तम् । नतोऽस्मि भूयोऽपि नतोऽस्मि भूयो । नतोऽस्मि भूयोऽपि नतोऽस्मि भूयः ॥ २० ॥

我一次又一次顶礼那部《普拉那》——至善至胜、最堪拣择、赐福施愿；恒常不变、遍满一切、圆满具足。再拜复再拜；再拜复再拜。

Verse 21

यत्पादतोयं भवरोगवैद्यो । यत्पादपांसुर्विमलत्वसिद्ध्यै । यन्नाम दुष्कर्मनिवारणाय । तमप्रमेयं पुरुषं भजामि ॥ २१ ॥

我礼敬那不可量度的至上人格神：其足水为医，能疗轮回之病；其足尘令人成就清净；其圣名能遮止罪业。

Verse 22

सद्रू पं तमसद्रू पं सदसद्रू पमव्ययम् । तत्तद्विलक्षणं श्रेष्ठं श्रेष्ठाच्छ्रेष्ठतरं भजे ॥ २२ ॥

我礼敬那不坏的至上实相：既具“有”的相，亦具超越“有”的相；亦现有与无之相；超出一切言诠；为至高，且高于一切所谓至高。

Verse 23

निरञ्जनं निराकारं पूर्णमाकाशमध्यगम् । परं च विद्याविद्याभ्यां हृदम्बुजनिवासिनम् ॥ २३ ॥

祂无垢无相，圆满具足，遍满内在之空（意识之天）；为至上者，超越知识与无明，安住于心莲之中。

Verse 24

स्वप्रकाशमनिर्देश्यं महतां च महत्तरम् । अणोरणीयांसमजं सर्वोपाधिविवर्जितम् ॥ २४ ॥

祂自光明而不可言诠，伟大超越一切伟大；微细胜过至微，未生不生，离一切附加限定（upādhi）——此即至上实相。

Verse 25

यन्नित्यं परमानन्दं परं ब्रह्म सनातनम् । विष्णुसंज्ञं जगद्धाम तमस्मि शरणं गतः ॥ २५ ॥

我归依于祂：永恒常住、至上安乐、最高且恒常之梵；名为“毗湿奴”，乃宇宙之所依与归宿。

Verse 26

यं भजन्ति क्रियानिष्ठा यं पश्यन्ति च योगिनः । पूज्यात्पूज्यतरं शान्तं गतोऽस्मि शरणं प्रभुम् ॥ २६ ॥

我归依于那位主：为持守祭仪之人所礼拜，为诸瑜伽行者所观见；寂静安然，且比一切所崇拜者更堪受崇拜。

Verse 27

यं न पश्यन्ति विद्वांसो य एतद्व्याप्य तिष्ठति । सर्वस्मादधिकं नित्यं नतोऽस्मि विभुमव्ययम् ॥ २७ ॥

我顶礼那遍满一切、不可毁坏的主：纵使博学之士亦难得见，而祂却遍住此整个宇宙；祂恒常超越万有。

Verse 28

अन्तःकरणसंयोगाज्जीव इत्युच्यते च यः । अविद्याकार्यरहितः परमात्मेति गीयते ॥ २८ ॥

同一自性，由于与内在器官（antaḥkaraṇa）相应而被称为“吉瓦”（jīva，个体灵魂）；而当祂远离无明（avidyā）之业果时，则被颂为“帕拉玛特曼”（Paramātman，至上我）。

Verse 29

सर्वात्मकं सर्वहेतुं सर्वकर्मफलप्रदम् । वरं वरेण्यमजनं प्रणतोऽस्मि परात्परम् ॥ २९ ॥

我顶礼那超越一切之上的至上者：祂是一切众生之自我，是万因之因，赐与一切业行之果；祂至善、最堪礼敬，且本无生。

Verse 30

सर्वज्ञं सर्वगं शान्तं सर्वान्तर्यामिणं हरिम् । ज्ञानात्मकं ज्ञाननिधिं ज्ञानसंस्थं विभुं भजे ॥ ३० ॥

我礼敬哈利（Hari）：全知、遍在、寂静安然，作为内在主宰（antaryāmin）住于一切之中；祂以智慧为体，是智慧之宝藏，安住于智慧，乃大能自在之主。

Verse 31

नमाम्यहं वेदनिधिं मुरारिं । वेदान्तविज्ञानसुनिश्चितार्थम् । सूर्येन्दुवत् प्रोज्ज्वलनेत्रमिन्द्रं । खगस्वरूपं वपतिस्वरूपम् ॥ ३१ ॥

我顶礼穆拉里（Murāri），吠陀之宝藏；其义理由吠檀多的证悟之智而坚固确立。我顶礼那至高主宰，双目如日月般炽然光耀；祂示现为鸟之形，而祂自身即是一切众生之主。

Verse 32

सर्वेश्वरं सर्वगतं महान्तं वेदात्मकं । वेदविदां वरिष्ठम् । तं वाङ्मनोऽचिन्त्यमनन्तशक्तिं । ज्ञानैकवेद्यं पुरुषं भजामि ॥ ३२ ॥

我礼敬那至上之普鲁沙——万有之主、遍一切处之大者（Mahān）；其自性即为吠陀，为诸吠陀智者之最胜；言语与心意皆不可思议，具无尽神力，唯以真实智慧方能证知。

Verse 33

इन्द्रा ग्निकालासुरपाशिवायुसोमेशमार्त्तण्डपुरन्दराद्यैः । यः पाति लोकान् परिपूर्णभावस्तमप्रमेयं शरणं प्रपद्ये ॥ ३३ ॥

我皈依那不可度量的至上者——其自性为圆满充盈——祂藉由因陀罗、阿耆尼、迦罗、阿修罗、帕施（伐楼那）、伐由、苏摩、伊沙、玛尔坦达（太阳）、普兰达罗等守护诸世界。

Verse 34

सहस्रशीर्षं च सहस्रपादं सहस्राबाहुं च सहस्रनेत्रम् । समस्तयज्ञैः परिजुष्टमाद्यं नतोस्मि तुष्टिप्रदमुग्रवीर्यम् ॥ ३४ ॥

我顶礼那太初之主——千首、千足、千臂、千眼——一切祭祀皆能令其欢悦，赐予满足安宁，其威力雄猛而可畏。

Verse 35

कालात्मकं कालविभागहेतुं गुणत्रयातीतमहं गुणज्ञम् । गुणप्रियं कामदमस्तसङ्गमतीन्द्रि यं विश्वभुजं वितृष्णम् ॥ ३५ ॥

我观想祂——即时间之精髓、时间分际之因；超越三德（guṇa）而又洞悉诸德；喜悦德行，赐予正当所愿；离一切执著，超越诸根；承载并享受宇宙，而全然无渴爱。

Verse 36

निरीहमग्र्यं मनसाप्यगम्यं मनोमयं चान्नमयं निरूढम् । विज्ञानभेदप्रतिपन्नकल्पं न वाङ्मयं प्राणमयं भजामि ॥ ३६ ॥

我礼敬那至上无为之实相——连心意亦不可及——安住于心鞘（manomaya）与食鞘（annamaya）之上；唯由更高识智（vijñāna）的分别而得领会；不为言语所限，亦不囿于气息生命鞘（prāṇamaya）。

Verse 37

न यस्य रूपं न बलप्रभावे न यस्य कर्माणि न यत्प्रमाणम् । जानन्ति देवाः कमलोद्भवाद्याः स्तोष्याम्यहं तं कथमात्मरूपम् ॥ ३७ ॥

祂无形无相，无可度量之力与显现之威；祂的作为不可执取，亦无任何准则可加以证明。即使诸天——自莲华所生的梵天起——也未能真实了知祂。我又如何赞颂那本性即为真我之主？

Verse 38

संसारसिन्धौ पतितं कदर्यं मोहाकुलं कामशतेन बद्धम् । अकीर्तिभाजं पिशुनं कृतघ्नं सदाशुचिं पापरतं प्रमन्युम् । दयाम्बुधे पाहि भयाकुलं मां पुनः पुनस्त्वां शरणं प्रपद्ये ॥ ३८ ॥

我堕入轮回之海，卑劣可怜，被迷妄扰乱，为百般欲望所缚；背负恶名，心怀谗害，忘恩负义，常不清净，沉溺罪业，且因傲慢而自大。噢慈悲之海，护佑我这被恐惧攫住之人。我一次又一次归依于你。

Verse 39

इति प्रसादितस्तेन दयालुः कमलापतिः । प्रत्यक्षतामगात्तस्य भगवांस्तेजसां निधिः ॥ ३९ ॥

他如此祈请而得其欢喜后，慈悲的莲华主——吉祥天女拉克什米之夫——便在他面前亲自显现：那位薄伽梵，乃神圣光辉之宝藏。

Verse 40

अतसीपुष्पसङ्काशं फुल्लपङ्कजलोचनम् । किरीटिनं कुण्डलिनं हारकेयूरभूषितम् ॥ ४० ॥

祂光耀如蓝色亚麻花，双目如盛放莲华；头戴宝冠，耳垂璎珞，并以项链与臂钏庄严其身。

Verse 41

श्रीवत्सकौस्तुभधरं हेमयज्ञोपवीतिनम् । नासाविन्यस्तमुक्ताभवर्धमानतनुच्छविम् ॥ ४१ ॥

我观想那位佩持室利瓦萨圣印与考斯图婆宝珠之主，身披金色圣线；其身光辉似因鼻上所饰之珍珠而愈加增长。

Verse 42

पीताम्बरधरं देवं वनमालाविभूषितम् । तुलसीकोमलदलैरर्चिताङिघ्रं महाद्युतिम् ॥ ४२ ॥

我观想那位神圣的主，身披黄衣，佩戴林野花鬘；其莲足以柔嫩的图拉西叶供奉，光辉灿然，威德无量。

Verse 43

किङ्किणीनूपुराद्यैश्च शोभितं गरुडध्वजम् । दृष्ट्वा ननाम विप्रेन्द्रो दण्डवत्क्षितिमण्डले ॥ ४३ ॥

见到那位以迦楼罗为旗帜、又以脚铃与铃铛等叮当饰物庄严的主，最尊贵的婆罗门便俯伏叩拜，如杖般平卧于大地之上。

Verse 44

अभ्यषिञ्चद्धरेः पादावुत्तङ्को हर्षवारिभिः । मुरारे रक्ष रक्षेति व्याहरन्नान्यधीस्तदा ॥ ४४ ॥

随后，乌坦迦以欢喜之泪沐浴哈利的莲足，反复呼唤：“噢，穆拉里，护佑我——护佑我！”那时他心中别无他念。

Verse 45

तमुत्थाप्य महाविष्णुरालिलिङ्ग दयापरः । वरं वृणीष्व वत्सेति प्रोवाच मुनिपुङ्गवम् ॥ ४५ ॥

大毗湿奴满怀慈悲，将他扶起并拥抱那位最胜仙者，说道：“亲爱的孩子，选择一个恩赐吧。”

Verse 46

असाध्यं नास्ति किञ्चित्ते प्रसन्ने मयि सत्तम । इतीरितं समाकर्ण्य ह्युत्तङ्कश्चक्रपाणिना । पुनः प्रणम्य तं प्राह देवदेवं जनार्दनम् ॥ ४६ ॥

“当我对你欢喜时，噢，众生之最，便没有任何事是不可能的。”听闻持轮之主如此宣说，乌坦迦再次顶礼，继而启禀阇那尔达那——诸神之神。

Verse 47

किं मां मोहयसीश त्वं किमन्यैर्देव मे वरैः । त्वयि भक्तिर्दृढा मेऽस्तु जन्मजन्मान्तरेष्वपि ॥ ४७ ॥

主啊，您为何令我迷惑？神啊，其他恩赐于我有何用？愿我对您的奉爱（bhakti）坚固不移，纵经一生又一生。

Verse 48

कीटेषु पक्षिषु मृगेषु सरीसृपेषु रक्षःपिशाचमनुजेष्वपि यत्र तत्र । जातस्य मे भवतु केशव ते प्रसादात्त्वय्येव भक्तिरचलाव्यभिचारिणी च ॥ ४८ ॥

无论我生于虫类、鸟类、兽类、爬行类，乃至生于罗刹、毗舍遮或人类之中——不论何处、何种形态——凭您的恩典，噢凯沙瓦，愿我唯独对您怀有奉爱（bhakti）：坚定不移，永不偏离。

Verse 49

एवमस्त्विति लोकेशः शङ्खप्रान्तेन संस्पृशन् । दिव्यज्ञानं ददौ तस्मै योगिनामपि दुर्लभम् ॥ ४९ ॥

“如是。”世界之主如是说道；并以海螺之尖轻触其身，赐予他天启般的神圣智慧——连成就的瑜伽行者亦难得之智。

Verse 50

पुनः स्तुवन्तं विप्रेन्द्रं देवदेवो जनार्दनः । इदमाह स्मितमुखो हस्तं तच्छिरसि न्यसन् ॥ ५० ॥

当那位最尊贵的婆罗门仍在赞颂时，阇那尔达那——诸神之神——面带温和微笑，将手安放在那位圣者头上，说了如下言辞。

Verse 51

श्री भगवानुवाच । आराधय क्रियायोगैर्मां सदा द्विजसत्तम । नरनारायणस्थानं व्रज मोक्षं गमिष्यसि ॥ ५१ ॥

世尊说道：“噢，最殊胜的二次生者，当以克里亚瑜伽（Kriyā-yoga）的修持恒常礼敬我。前往那罗—那罗延那的神圣住处；你将证得解脱（mokṣa）。”

Verse 52

त्वया कृतमिदं स्तोत्रं यः पठेत्सततं नरः । सर्वान्कामानवाप्यान्ते मोक्षभागी भवेत्ततः ॥ ५२ ॥

凡恒常诵读汝所作此圣赞者，皆能圆满一切所愿；终究复得解脱（mokṣa），成为得度之人。

Verse 53

इत्युक्त्वा माधवो विप्रं तत्रैवान्तर्दधे मुने । नरनारायणस्थानमुत्तङ्कोऽपि ततो ययौ ॥ ५३ ॥

言毕，摩陀婆即于彼处隐没不现，噢牟尼。其后，乌坦迦亦启程前往那罗与那罗延那的圣住处。

Verse 54

तस्माद्भक्तिः सदा कार्या देवदेवस्य चक्रिणः । हरिभक्तिः परा प्रोक्ता सर्वकामफलप्रदा ॥ ५४ ॥

是故，当恒常修持对诸天之天、执轮者的奉爱。对诃利（Hari）的奉爱被宣说为至上，能赐予一切正当愿求之果。

Verse 55

उत्तङ्को भक्तिभावेन क्रियायोगपरो मुने । पूजयन्माधवं नित्यं नरनारायणाश्रमे ॥ ५५ ॥

噢牟尼，乌坦迦怀抱奉爱之情，专志于业瑜伽之行，在那罗与那罗延那的道场中，日日礼敬摩陀婆。

Verse 56

ज्ञानविज्ञानसम्पन्नः सञ्च्छिन्नद्वैतसंशयः । अवाप दुरवापं वै तद्विष्णोः परमं पदम् ॥ ५६ ॥

具足真知与证悟之慧，斩断由二元分别所生的一切疑惑；他确实得至那难得之难得的毗湿奴至上境界。

Verse 57

पूजितो नमितो वापि संस्मृतो वापि मोक्षदः । नारायणो जगन्नाथो भक्तानां मानवर्द्धनः ॥ ५७ ॥

无论被礼拜、被顶礼，乃至仅仅忆念，纳罗延那——宇宙之主——皆能赐予解脱，并增长其奉献者的灵性功德。

Verse 58

तस्मान्नारायणं देवमनन्तमपराजितम् । इहामुत्र सुखप्रेप्सुः पूजयेद्भक्तिसंयुतः ॥ ५८ ॥

因此，凡求今世与来世安乐者，应以虔敬之心礼拜那罗延那主——神圣、无量、不可战胜者。

Verse 59

यः पठेदिदमाख्यानं शृणुयाद्वा समाहितः । सोऽपि सर्वाघनिर्मुक्तः प्रयाति भवनं हरेः ॥ ५९ ॥

凡以专注之心诵读此圣传，或仅聆听者，亦能脱离一切罪垢，得至哈利之居所。

Verse 60

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे प्रथमपादे विष्णुमाहात्म्यंनामाष्टत्रिंशोऽध्यायः ॥ ३८ ॥

至此，《圣大那罗陀往世书》前分第一品中名为《毗湿奴之伟大》的第三十八章圆满结束。