Adhyaya 338

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि देविकातटसंस्थितम् । जालेश्वरेति विख्यातं सुरासुरनमस्कृतम्

Īśvara phán: Rồi đó, hỡi Đại Nữ Thần, hãy đi đến thánh địa tọa lạc bên bờ sông Devikā, nổi danh là Jāleśvara, nơi được cả chư thiên lẫn a-tu-la kính lễ.

Verse 2

मन्वन्तरे चाक्षुषे च सम्प्राप्ते द्वापरे युगे । नाम्ना जालेश्वरं लिंगं देविकातटसंस्थितम्

Trong Cākṣuṣa Manvantara, khi thời Dvāpara đến, có một liṅga mang danh Jāleśvara được an lập bên bờ sông Devikā.

Verse 3

पूज्यते नागकन्याभिर्न तत्पश्यंति मानवाः । महा तेजोमणिमयं चंद्रबिंबसमप्रभम् । स्मरणात्तस्य देवस्य ब्रह्महत्या प्रणश्यति

Nơi ấy được các nữ nhi của loài Nāga phụng thờ, nhưng loài người chẳng thể chiêm kiến. Nó kết thành bởi quang huy như bảo châu, rực sáng như vầng nguyệt tròn. Chỉ cần tưởng niệm vị Thần ấy, tội brahmahatyā (sát hại Bà-la-môn) liền tiêu diệt.

Verse 4

देव्युवाच । कथं जालेश्वरं नाम कस्मिन्काले बभूव तत्

Nữ Thần nói: Vì sao lại mang danh Jāleśvara, và nó đã xuất hiện vào thời nào?

Verse 5

साधुभिः सह संवासात्के गुणाः परिकीर्त्तिताः । के लोकाः कानि पुण्यानि तत्सर्वं शंस मे प्रभो

Bạch Chúa Tể, ở chung với bậc thánh thiện thì những đức hạnh nào được ca ngợi là phát sinh? Sẽ đạt đến những cõi nào, và tích được những công đức gì nhờ đó? Xin Ngài nói cho con trọn vẹn.

Verse 6

ईश्वर उवाच । अत्रैवोदाहरंतीममितिहासं पुरातनम् । नाभागस्य च संवादमापस्तंबतपोनिधेः

Īśvara nói: Ngay tại đây Ta sẽ dẫn một cổ truyện thiêng xưa—cuộc đối thoại giữa Nābhāga và Āpastamba, kho tàng của khổ hạnh.

Verse 7

महर्षिरात्मवान्पूर्वमापस्तंबो द्विजाग्रणीः । उपावसन्सदा रम्भो बभूव भगवांस्तदा

Thuở xưa, đại hiền triết Āpastamba—tự chế và bậc nhất trong hàng lưỡng sinh—luôn chuyên tâm trì trai; khi ấy, nhờ khổ hạnh, Ngài trở nên rạng ngời và đáng tôn kính.

Verse 8

नित्यं क्रोधं च लोभं च मोहं द्रोहं विसृज्य सः । देविकासरितो मध्ये विवेश सलिलाशये

Ngày ngày dứt bỏ sân hận, tham lam, mê muội và ác ý, ông bước vào nơi cư trú trong nước giữa dòng sông Devikā.

Verse 9

क्षेत्रे प्राभासिके रम्ये सम्यग्ज्ञात्वा शिवप्रिये । तत्रास्य वसतः कालः समतीतो महांस्तदा

Sau khi thấu hiểu đúng đắn thánh địa Prābhāsa xinh đẹp, nơi được Śiva yêu quý, ông an trú tại đó cho đến khi thời gian rất dài trôi qua.

Verse 10

परेण ध्यानयोगेन स्थाणुभूतस्य तिष्ठतः । ततः कदाचिदागत्य तं देशं मत्स्यजीविनः

Khi ông đứng an trú trong thiền định tối thượng, bất động như một cột trụ, thì vào một lúc nào đó, những người đánh cá đã đến nơi ấy.

Verse 11

प्रसार्य सुमहज्जालं सर्वे चाकर्षयन्बलात् । अथ तं च महामत्स्यं निषादा बलदर्पिताः

Họ giăng một tấm lưới thật lớn rồi cùng nhau kéo vào bằng sức mạnh; bấy giờ những người Niṣāda, kiêu hãnh vì lực lực, cũng kéo lên một con cá lớn.

Verse 12

तस्मादुत्तारयामासुः सलिलाद्ब्रह्मनंदनम् । तं दृष्ट्वा तपसा दीप्तं कैवर्त्ता भयविह्वलाः । शिरोभिः प्रणिपत्योच्चैरिदं वचनमब्रुवन्

Từ làn nước ấy, họ kéo lên “người con của Phạm Thiên” — vị hiền triết Bà-la-môn. Thấy ông rực sáng bởi khổ hạnh, những người đánh cá run sợ, cúi đầu đảnh lễ và cất tiếng nói lớn rằng:

Verse 13

निषादा ऊचुः । अज्ञानात्कृतपापानामस्माकं क्षन्तुमर्हसि । किं वा कार्यं प्रियं तेऽद्य तदाज्ञापय सुव्रत

Những người Niṣāda thưa: Xin Ngài tha thứ cho chúng con, kẻ đã tạo tội vì vô minh. Hôm nay chúng con nên làm việc phụng sự nào để đẹp lòng Ngài? Xin truyền dạy, hỡi bậc giữ giới nguyện cao quý.

Verse 14

स मुनिस्तन्महद्दृष्ट्वा मत्स्यानां कदनं कृतम् । कृपया परयाविष्टो दाशान्प्रोवाच दुःखितः

Vị hiền triết ấy, thấy cảnh tàn sát cá quá lớn đã xảy ra, liền tràn đầy lòng từ bi sâu xa; đau buồn, Ngài cất lời với những người đánh cá.

Verse 15

केन मे स्यादुपायो हि सर्वे स्वार्थे बत स्थिताः । ज्ञानिनामपि यच्चेतः केवलात्महिते रतम्

“Ta còn có phương kế nào đây? Than ôi—ai nấy đều cố chấp nơi lợi ích riêng; ngay cả tâm của bậc trí cũng chỉ vui trong sự an ổn của chính mình.”

Verse 16

ज्ञानिनोपि यदा स्वार्थमाश्रित्य ध्यानमास्थिताः । दुःखार्त्तानीह सत्त्वानि क्व यास्यंति सुखं ततः

“Khi ngay cả bậc trí cũng nhập thiền mà vẫn bám chấp lợi riêng, thì chúng sinh đau khổ trong đời này còn biết tìm hạnh phúc ở đâu?”

Verse 17

योऽभिवांछति भोक्तुं वै दुःखान्येकांततो जनः । पापात्पापतरं तं हि प्रवदंति मुमुक्षवः

“Kẻ nào thật sự muốn ‘hưởng’ chỉ toàn khổ đau—người ấy, các bậc cầu giải thoát nói rằng, còn tội lỗi hơn cả tội lỗi.”

Verse 18

को नु मे स्यादुपायो हि येनाहं दुःखितात्मवान् । अंतः प्रविष्टः सत्त्वानां भवेयं सर्वदुःखभुक्

“Có phương cách nào cho ta—lòng đầy sầu khổ—có thể thâm nhập vào mọi hữu tình và cùng gánh chịu mọi nỗi khổ chăng?”

Verse 19

यन्ममास्ति शुभं किचित्तदेनानुपगच्छतु । यत्कृतं दुष्कृतं तैश्च तदशेषमुपेतु माम्

“Phước lành nhỏ nhoi nào của ta, xin hãy đến với họ. Còn mọi điều ác họ đã làm, xin cho tất thảy, không sót một mảy, trút lên ta.”

Verse 20

दृष्ट्वांधान्कृपणान्व्यंगाननाथान्रोगिणस्तथा । दया न जायते यस्य स रक्ष इति मे मतिः

“Thấy người mù, kẻ khốn cùng, người tàn tật, kẻ mồ côi không nơi nương tựa, và người bệnh—mà lòng không khởi từ bi, theo ta, kẻ ấy là rākṣasa.”

Verse 21

प्राणसंशयमापन्नान्प्राणिनो भयविह्वलान् । यो न रक्षति शक्तोपि स तत्पापं समश्नुते

“Những hữu tình lâm nguy đến mạng sống, run rẩy vì sợ hãi—ai tuy có khả năng mà không che chở, người ấy gánh lấy tội ấy.”

Verse 22

आहुर्जनानामार्त्तानां सुखं यदुपजायते । तस्य स्वर्गोऽपवर्गो वा कलां नार्हति षोडशीम्

“Người ta nói: niềm vui nảy sinh cho kẻ đang khốn khổ khi được cứu giúp—dẫu là thiên giới hay giải thoát cũng chẳng bằng nổi một phần mười sáu của niềm vui ấy.”

Verse 23

तस्मान्नैतानहं दीनांस्त्यक्त्वा मीनान्सुदुःखितान् । पदमात्रं तु यास्यामि किं पुनस्त्रिदशालयम्

Vì thế, ta sẽ không bỏ rơi những con cá khốn khổ đang chịu đau đớn tột cùng này. Ta sẽ không bước đi dù chỉ một bước—huống chi đến cõi ngự của chư thiên.

Verse 24

ईश्वर उवाच । निशम्यैतदृषेर्वाक्यं दाशास्ते जातसंभ्रमाः । यथावृत्तं तु तत्सर्वं नाभागाय न्यवेदयन्

Īśvara phán: Nghe lời vị hiền sĩ ấy, các ngư phủ bàng hoàng xao động, liền tâu trình với Nābhāga toàn bộ sự việc đúng như đã xảy ra.

Verse 25

नाभागोऽपि ततः श्रुत्वा तं द्रष्टुं ब्रह्मनन्दनम् । त्वरितः प्रययौ तत्र सामात्यः सपुरोहितः

Nghe tin ấy, Nābhāga cũng vội vã đến yết kiến người con của Brahmā. Ngài lập tức đi tới đó, có các đại thần và vị tế sư hoàng gia tháp tùng.

Verse 26

स सम्यक्पूजयित्वा तं देवकल्पमुनिं नृपः । प्रोवाच भगवन्ब्रूहि किं करोमि तवाज्ञया

Sau khi cung kính tôn thờ vị hiền sĩ rực rỡ như thần linh ấy, nhà vua thưa: “Bạch Đấng Tôn Quý, xin dạy cho trẫm—trẫm phải làm gì theo mệnh lệnh của Ngài?”

Verse 27

आपस्तंब उवाच । श्रमेण महताविष्टाः कैवर्त्ता दुःखजीविनः । मम मूल्यं प्रयच्छेति यद्योग्यं मन्यसे नृप

Āpastamba nói: “Những ngư phủ kia, bị vùi dập bởi nhọc nhằn lớn lao và sống trong cảnh khổ cực, đã nói: ‘Hãy trả giá cho ta.’ Nếu bệ hạ thấy là phải, ôi đức vua, thì xin ban cho khoản ấy.”

Verse 28

नाभाग उवाच । सहस्राणां शतं मूल्यं निषादेभ्यो ददाम्यहम् । निग्रहाख्यस्य भगवन्यथाह ब्रह्मनंदनः

Nabhāga nói: “Bạch Đấng Tôn Quý, con sẽ trao cho người Niṣāda khoản trả công một trăm nghìn, đúng như lời dạy của con trai Phạm Thiên về người mang danh Nigraha.”

Verse 29

आपस्तंब उवाच । नाहं शतसहस्रैश्च नियम्यः पार्थिव त्वया । सदृशं दीयतां मूल्यममात्यैः सह चिंतय

Āpastamba nói: “Tâu Đại vương, dù một trăm nghìn cũng không thể ‘mua chuộc’ được ta. Hãy ban một khoản trả công xứng hợp—xin cùng các đại thần mà suy xét.”

Verse 30

नाभाग उवाच । कोटिः प्रदीयतां मूल्यं निषादेभ्यो द्विजोत्तम । यद्येतदपि ते मूल्यं ततो भूयः प्रदीयते

Nabhāga nói: “Bậc tối thượng trong hàng nhị sinh, hãy trao cho người Niṣāda một koṭi làm khoản trả công. Nếu ngay cả thế vẫn chưa xứng, thì sẽ còn ban thêm nữa.”

Verse 31

आपस्तंब उवाच । नार्हं मूल्यं च मे कोटिरधिकं वापि पार्थिव । सदृशं दीयतां मूल्यं ब्राह्मणैः सह चिंतय

Āpastamba nói: “Tâu Đại vương, một koṭi hay hơn nữa cũng chẳng đáng gọi là ‘giá’ cho ta. Hãy ban khoản trả công xứng hợp—xin cùng các brāhmaṇa mà bàn định.”

Verse 32

नाभाग उवाच । अर्द्धराज्यं समस्तं वा निषादेभ्यः प्रदीयताम् । एतन्मूल्यमहं मन्ये किं वाऽन्यन्मन्यसे द्विज

Nabhāga nói: “Hãy trao cho người Niṣāda nửa vương quốc của ta, hoặc cả cõi nước này. Ta cho đó là khoản trả công xứng đáng. Hay, bạch brāhmaṇa, ngài còn thấy điều gì khác thích hợp hơn chăng?”

Verse 33

आपस्तंब उवाच । अर्धराज्यसमस्तं वा नाहमर्हामि पार्थिव । सदृशं दीयतां मूल्यमृषिभिः सह चिंतय

Āpastamba nói: “Tâu Đại vương, con không xứng nhận nửa vương quốc hay toàn bộ. Xin hãy dâng một lễ vật tương xứng—hãy cùng các ṛṣi bàn định.”

Verse 34

महर्षेस्तद्वचः श्रुत्वा नाभागः स विषादवान् । चिन्तयामास दुःखार्तः सामात्यः सपुरोहितः

Nghe lời của bậc đại hiền ấy, Nabhāga liền ủ rũ. Bị nỗi sầu khổ bức bách, ông bắt đầu suy tính—cùng các đại thần và vị quốc sư tế lễ của triều đình.

Verse 35

ततः कश्चिदृषिस्तत्र लोमशस्तु महातपाः । नाभागमब्रवीन्मा भैस्तोषयिष्यामि तं मुनिम्

Bấy giờ, tại đó hiện ra hiền giả khổ hạnh vĩ đại Lomaśa. Ngài nói với Nabhāga: “Chớ sợ; ta sẽ làm cho vị muni ấy được mãn nguyện.”

Verse 36

नाभाग उवाच । ब्रूहि मूल्यं महाभाग मुनेरस्य महात्मनः । परित्रायस्व मामस्मात्सज्ञातिकुलबांधवम्

Nabhāga thưa: “Bậc hữu phúc, xin nói cho ta biết ‘giá’—tức lễ vật xứng đáng—dâng lên vị đại hồn ấy. Xin cứu ta khỏi hiểm nạn này, cùng với thân tộc, dòng họ và quyến thuộc của ta.”

Verse 37

निर्दहेद्भगवान्रुद्रस्त्रैलोक्यं सचराचरम् । किं पुनर्मानुषं हीनमत्यंतवि षयात्मकम्

Đức Rudra có thể thiêu rụi cả ba cõi, cùng mọi loài động và tĩnh; huống chi một con người yếu đuối, hèn mọn, lại bị trói buộc hoàn toàn bởi các đối tượng của giác quan.

Verse 39

लोमश उवाच । त्वमीड्यो हि महाराज जगत्पूज्यो द्विजोत्तमः । गावश्च दिव्यास्तस्माद्गौर्मूल्यमम्यै प्रदीयताम्

Lomaśa nói: “Muôn tâu Đại vương, ngài thật đáng tán dương, là bậc tối thượng trong hàng nhị sinh và được thế gian tôn kính. Bò là loài thiêng; vì vậy xin dâng một con bò cho vị ấy làm lễ vật xứng đáng.”

Verse 40

उत्तिष्ठोत्तिष्ठ भगवन्क्रीत एव न संशयः । एतद्योग्यतमं मूल्यं भवतो मुनिसत्तम

“Hãy đứng dậy, hãy đứng dậy, bậc đáng tôn kính—không còn nghi ngờ, ngài quả đã được ‘mua’ tức đã được làm hài lòng. Đây là lễ vật thích đáng nhất dành cho ngài, bậc hiền thánh tối thượng.”

Verse 41

आपस्तंब उवाच । उत्तिष्ठाम्येष सुप्रीतः सम्यक्क्रीतोऽस्मि पार्थिव । गोभ्यो मूल्यं न पश्यामि पवित्रं परमं भुवि

Āpastamba nói: “Ta đứng dậy—lòng rất hoan hỷ, hỡi Đại vương. Ta đã được làm thỏa mãn đúng phép. Trên cõi đất này, ta không thấy ‘giá’ nào cao hơn bò, bậc tẩy tịnh tối thượng.”

Verse 42

गावः प्रदक्षिणीकार्याः पूजनीयाश्च नित्यशः । मंगलायतनं देव्यः सृष्टा ह्येताः स्वयंभुवा

Bò nên được đi nhiễu (pradakṣiṇā) và được thờ kính mỗi ngày. Những đấng thiêng này là nơi nương của cát tường, thật do Đấng Tự Sinh (Phạm Thiên) tạo dựng.

Verse 43

अग्न्यगाराणि विप्राणां देवतायतनानि च । यद्गोमयेन शुद्ध्यंति किंभूतमधिकं ततः

Khi các nhà thờ lửa (agnyāgāra) của Bà-la-môn và cả đền thờ chư thiên được thanh tịnh nhờ phân bò, thì còn điều gì tôn quý hơn thế?

Verse 44

गोमूत्रं गोमयं क्षीरं दधि सर्पिस्तथैव च । गवां पंच पवित्राणि पुनंति सकलं जगत्

Nước tiểu bò, phân bò, sữa, sữa chua (dadhi) và bơ tinh khiết (ghee) — năm vật thanh tịnh của bò ấy tẩy sạch toàn cõi thế gian.

Verse 45

गावो ममाग्रतो नित्यं गावः पृष्ठत एव च । गावो मे ह्रदये चैव गवां मध्ये वसाम्यहम

Bò luôn ở trước mặt ta, bò cũng ở sau lưng ta. Bò ở ngay trong tim ta, và ta cư ngụ giữa đàn bò.

Verse 46

एवं जपन्नरो मंत्रं त्रिसंध्यं नियतः शुचिः । मुच्यते सर्वपापेभ्यः स्वर्गलोकं च गच्छति

Như vậy, người nam giữ giới và thanh tịnh, trì tụng thần chú này vào ba thời giao (bình minh, chính ngọ, hoàng hôn) sẽ được giải thoát khỏi mọi tội lỗi và đi về cõi trời.

Verse 47

तृणाहारपरा गावः कर्त्तव्या भक्तितोऽन्वहम् । अकृत्वा स्वयमाहारं कुर्वन्प्राप्नोति दुर्गतिम्

Bò—loài chỉ ăn cỏ—cần được chăm nom mỗi ngày với lòng sùng kính. Ai tự lo ăn cho mình mà không cấp phần cỏ hằng ngày cho bò thì rơi vào cảnh bất hạnh.

Verse 48

तेनाग्नयो हुताः सम्यक्पितरश्चापि तर्पिताः । देवाश्च पूजितास्तेन यो ददाति गवाह्निकम्

Nhờ hành động ấy, lửa tế được cúng dường đúng pháp, tổ tiên được thỏa mãn, và chư thiên được tôn thờ—khi người ta dâng phần hằng ngày của bò (sự nuôi dưỡng và phụng sự mỗi ngày).

Verse 49

मन्त्रः । सौरभेयी जगत्पूज्या देवी विष्णुपदे स्थिता । सर्वमेव मया दत्तं प्रतीच्छतु सुतोषिता

Chân ngôn: “Ôi Saurabheyī, Nữ thần được cả thế gian tôn kính, an trụ nơi cõi của Viṣṇu—xin Ngài hoan hỷ thọ nhận tất cả những gì con đã dâng hiến.”

Verse 50

रक्षणाद्बालपुत्राणां गवां कण्डूयनात्तथा । क्षीणार्तरक्षणाच्चैव नरः स्वर्गे महीयते

Nhờ bảo hộ bê con, nhờ gãi ngứa và chăm nom đàn bò, và nhờ che chở những con yếu đuối, khốn khổ, người ấy được tôn vinh nơi cõi trời.

Verse 51

आदिर्गावो हि मर्त्यस्य मध्ये चांते प्रकीर्तिताः । रक्षंति तास्तु देवानां क्षीराज्यममृतं सदा

Bò được xưng tụng là ở đầu, ở giữa và ở cuối đời của phàm nhân. Chúng luôn nuôi dưỡng chư thiên bằng sữa và bơ ghee—tinh chất như cam lộ bất tử.

Verse 52

तस्माद्गावः प्रदातव्याः पूजनीयाश्च नित्यशः । स्वर्गस्य संगमा ह्येताः सोपानमिव निर्मिताः

Vì thế, bò nên được bố thí và được thờ kính mỗi ngày. Quả thật, chúng là nơi giao hội với cõi trời—như bậc thang được dựng nên để bước lên cao.

Verse 53

एतच्छ्रुत्वा निषादास्ते गवां माहात्म्यमुत्त मम् । प्रणिपत्य महात्मानमापस्तंबमथाब्रुवन्

Nghe lời nói về đại oai đức tối thượng của loài bò, những người Niṣāda ấy cúi đầu đảnh lễ bậc đại tâm Āpastamba rồi thưa rằng.

Verse 54

निषादा ऊचुः । संभाषो दर्शनं स्पर्शः कीर्तनं स्मरणं तथा । पावनानि किलैतानि साधूनामिति च श्रुतम्

Người Niṣāda thưa: “Đàm đạo, được thấy, được chạm, ca tụng (kīrtana) và tưởng niệm—quả thật đều được nghe rằng là những điều thanh tịnh hóa khi đối với bậc thánh thiện.”

Verse 55

संभाषो दर्शनं चैव सहास्माभिः कृतं त्वया । कुरुष्वानुग्रहं तस्माद्गौरेषा प्रतिगृह्यताम्

“Ngài đã ban cho chúng con được đàm đạo và được thấy dung nhan Ngài. Vậy xin rủ lòng thương—xin nhận con bò này (từ chúng con).”

Verse 56

आपस्तंब उवाच । एता वः प्रतिगृह्णामि गां यूयं मुक्तकिल्विषाः । निषादा गच्छत स्वर्गं सह मत्स्यैर्जलोद्धृतैः

Āpastaṃba nói: “Ta nhận con bò này từ các ngươi. Nay các ngươi đã được giải thoát khỏi tội lỗi. Hỡi Niṣāda, hãy lên cõi trời—cùng với những con cá đã được vớt khỏi nước.”

Verse 57

प्राणिनां प्रीतिमुत्पाद्य निन्दिते नापि कर्मणा । नरकं यदि पश्यामि वत्स्यामि स्वर्ग एव तत्

“Gây niềm hoan hỷ cho muôn loài—dẫu bằng một hành vi bị xem là đáng chê—nếu ta phải thấy địa ngục, ta vẫn ở đó như ở cõi trời.”

Verse 58

यन्मया सुकृतं किञ्चिन्मनोवाक्कायकर्मभिः । कृतं स्यात्तेन दुःखार्ताः सर्वे यांतु शुभां गतिम्

“Bất cứ chút thiện lành nào ta đã làm bằng ý, lời và thân—nhờ công đức ấy, nguyện cho tất cả những ai đang khổ não đều đạt đến cảnh giới cát tường.”

Verse 59

ततस्तस्य प्रसादेन महर्षेर्भावितात्मनः । निषादास्तेन वाक्येन सह मत्स्यैर्दिवं गताः

Bấy giờ, nhờ ân phúc của vị đại hiền triết có tâm thanh tịnh, những người Niṣāda—chính nhờ lời ấy—đã cùng với đàn cá lên cõi trời.

Verse 60

तान्दृष्ट्वा व्रजतः स्वर्गं समत्स्यान्मत्स्यजीविनः । सामात्यभृत्यो नृपतिर्विस्मयादिदमब्रवीत्

Thấy những người sống bằng nghề đánh cá ấy, cùng với đàn cá, đang rời đi lên cõi trời, nhà vua—cùng các đại thần và tùy tùng—kinh ngạc mà nói rằng:

Verse 61

सेव्याः श्रेयोऽर्थिभिः सन्तः पुण्यतीर्थे जलोपमाः । क्षणो पासनमप्यत्र न येषां निष्फलं भवेत्

“Người cầu lợi ích tối thượng phải phụng sự các bậc thánh thiện. Tại thánh địa tīrtha này, các ngài như dòng nước ban sinh lực; dù chỉ một khoảnh khắc hầu cận nơi đây cũng chẳng bao giờ vô ích.”

Verse 62

सद्भिः सह सदासीत सद्भिः कुर्वीत सत्कथाम् । सतां व्रतेन वर्तेत नासद्भिः किञ्चिदाचरेत्

“Hãy luôn ở trong hội chúng của người hiền; cùng người hiền mà đàm đạo lời lành. Hãy sống theo lời nguyện và kỷ luật của bậc đức hạnh, và tuyệt đối chớ làm điều gì trong bọn ác nhân.”

Verse 63

सतां समागमादेते समत्स्या मत्स्यजीविनः । त्रिविष्टपमनुप्राप्ता नराः पुण्यकृतो यथा

“Nhờ giao hội với bậc hiền đức, những người đánh cá này—cùng với đàn cá—đã đạt đến Triviṣṭapa (cõi trời), như những người đã tạo công đức vậy.”

Verse 64

आपस्तंबो मुनिस्तत्र लोमशश्च महामनाः । वरैस्तं विविधैरिष्टैश्छंदयामासतुर्नृपम्

Tại đó, hiền giả Āpastaṃba và bậc đại tâm Lomasha đã làm nhà vua hoan hỷ, ban cho ngài nhiều phúc ân khác nhau, mỗi điều đều hợp với lòng nguyện của ngài.

Verse 65

ततः स वरयामास धर्मबुद्धिं सुदुर्लभाम् । तथेति चोक्त्वा तौ प्रीत्या तं नृपं वै शशंसतुः

Rồi nhà vua chọn phúc ân vô cùng hiếm có: một tâm trí hướng về dharma. Hai vị hiền giả nói: “Đúng như vậy,” và trong niềm hoan hỷ đã tán thán nhà vua ấy.

Verse 66

अहो धन्योऽसि राजेन्द्र यत्ते धर्मपरा मतिः । धर्मः सुदुर्लभः पुंसां विशेषेण महीक्षिताम्

Ô bậc tối thượng trong hàng vua, ngài thật phúc lành vì tâm ngài chuyên hướng về dharma. Dharma vốn cực khó đạt đối với con người, nhất là với kẻ gánh vác việc trị vì cõi đất.

Verse 67

यदि राजा मदाविष्टः स्वधर्मं न परि त्यजेत् । ततो जगति कस्तस्मात्पुमानभ्यधिको भवेत्

Nếu một vị vua, dẫu say men quyền lực, vẫn không lìa bỏ bổn phận chính đáng của mình, thì trong đời này ai có thể hơn được ngài?

Verse 68

ध्रुवं जन्म सदा राज्ञां मोहश्चापि सदा ध्रुवः । मोहाद्ध्रुवश्च नरको राज्यं निन्दन्त्यतो बुधाः

Đối với các bậc vua chúa, sinh ra trong ngôi báu là điều chắc chắn, và mê si cũng chắc chắn luôn kề cận. Từ mê si, địa ngục trở thành kết cục khó tránh; vì thế người trí chê trách vương quyền (khi nó sinh ràng buộc).

Verse 69

राज्यं हि बहु मन्यंते नरा विषयलोलुपाः । मनीषिणस्तु पश्यन्ति तदेव नरकोपमम्

Kẻ tham luyến các dục trần thì hết mực quý trọng vương quyền; còn bậc minh triết lại thấy chính vương quyền ấy giống như địa ngục.

Verse 70

तस्माल्लोकद्वयध्वंसी न कर्त्तव्यो मदस्त्वया । यदीच्छसि महाराज शाश्वतीं गतिमात्मनः

Vì thế, ngươi chớ buông mình vào kiêu mạn, bởi nó hủy hoại cả hai cõi (đời này và đời sau). Nếu ngươi mong cầu con đường vĩnh cửu cho chính mình, hỡi Đại vương, hãy lìa bỏ ngã mạn.

Verse 71

ईश्वर उवाच । इत्युक्त्वा तौ महात्मानौ जग्मतुः स्वं स्वमाश्रमम् । नाभागोऽपि वरं लब्ध्वा प्रहृष्टः प्राविशत्पुरम्

Īśvara phán: Nói xong như vậy, hai bậc đại hồn liền trở về mỗi người một đạo tràng. Còn Nābhāga, được ban ân phúc, hân hoan bước vào thành.

Verse 72

एतत्ते कथितं देवि प्रभावं देविकोद्भवम् । ऋषिणा स्थापितश्चापि भवो जाले श्वरस्तदा

Hỡi Nữ Thần, ta đã kể cho nàng nghe uy lực nhiệm mầu phát khởi từ Devikā. Và tại nơi ấy, Bhava (Śiva) cũng được vị ṛṣi an lập với danh hiệu Jāleśvara.

Verse 73

जाले निपतितो यस्माद्दाशानामृषिसत्तमः । जालेश्वरेति नामासौ विख्यातः पृथिवीतले

Bởi bậc thánh hiền tối thượng đã sa vào lưới của những người đánh cá, nên trên mặt đất Ngài được tôn xưng với danh hiệu “Jāleśvara”.

Verse 74

तत्र स्नात्वा महादेवि जालेश्वरसमर्चनात् । आपस्तंबश्च नाभागो निषादा मत्स्यजीविनः

Tại đó, hỡi Đại Nữ Thần, nhờ tắm gội và thành kính phụng thờ Jāleśvara đúng pháp, Āpastamba và Nābhāga—cùng cả những người Niṣāda sống bằng nghề đánh cá—đều đạt được phúc lành cát tường.

Verse 75

मत्स्यैः सह गताः स्वर्गं देविकायाः प्रभावतः । चैत्रस्यैव तु मासस्य शुक्लपक्षे त्रयोदशीम्

Nhờ uy lực linh thiêng của Devikā, họ cùng với đàn cá đồng lên cõi trời. Phước đức ấy gắn với ngày trăng mười ba (trayodaśī) của nửa tháng sáng trong tháng Caitra.

Verse 76

दद्यात्पिण्डं पितृभ्यो यस्तस्यांतो नैव विद्यते । गोदानं तत्र देयं तु ब्राह्मणे वेदपारगे । श्रोतव्यं चैव माहात्म्यं द्रष्टव्यो जालकेश्वरः

Ai dâng lễ piṇḍa cho tổ tiên tại đó sẽ được công đức vô tận. Tại đó cũng nên bố thí bò (go-dāna) cho một brāhmaṇa thông suốt Veda. Nên lắng nghe sự linh hiển (māhātmya) của thánh địa và nên được chiêm bái (darśana) Jālakeśvara.