अग्निकार्य-होमविधिः (Agnikārya and Homa Procedure)

Verse 1

उपमन्युरुवाच । अथाग्निकार्यं वक्ष्यामि कुण्डे वा स्थंडिले ऽपि वा । वेद्यां वा ह्यायसे पात्रे मृन्मये वा नवे शुभे

Upamanyu nói: “Nay ta sẽ giảng về nghi thức liên hệ đến thánh hỏa—dù cử hành trong hố lửa (kuṇḍa) hay trên nền đất đã chuẩn bị; hoặc trên vedi, hoặc trong bình sắt, hoặc trong nồi đất mới và cát tường.”

Verse 2

आधायाग्निं विधानेन संस्कृत्य च ततः परम् । तत्राराध्य महादेवं होमकर्म समाचरेत्

Sau khi nhóm thánh hỏa đúng theo pháp và làm lễ gia trì cho thanh tịnh, hành giả nên thờ phụng Mahādeva ngay tại đó và cử hành nghi thức homa (cúng dường vào lửa).

Verse 3

कुण्डं द्विहस्तमानं वा हस्तमात्रमथापि वा । वृत्तं वा चतुरस्रं वा कुर्याद्वेदिं च मण्डलम्

Nên làm hố lửa (kuṇḍa) rộng hai khuỷu tay, hoặc chỉ một khuỷu tay cũng được. Có thể làm hình tròn hoặc hình vuông; đồng thời cũng phải chuẩn bị vedi và maṇḍala (đồ hình nghi lễ).

Verse 4

कुण्डं विस्तारवन्निम्नं तन्मध्ये ऽष्टदलाम्बुजम् । चतुरंगुलमुत्सेधं तस्य द्व्यंगुलमेव वा

Kuṇḍa nên rộng và hơi trũng xuống; giữa đó đặt hoa sen tám cánh. Phần gờ nhô lên nên cao bốn bề ngang ngón tay—hoặc, tùy nghi, chỉ hai bề ngang ngón tay.

Verse 5

वितस्तिद्विगुणोन्नत्या नाभिमन्तः प्रचक्षते । मध्यं च मध्यमांगुल्या मध्यमोत्तमपर्वणोः

Các bậc hiền đức tuyên rằng vùng quanh rốn vươn lên cao gấp đôi một vitasti (một gang tay). Và “trung điểm” được nói là ở ngón giữa, tại chỗ nối giữa đốt giữa và đốt trên của ngón ấy.

Verse 6

अंगुलैः कथ्यते सद्भिश्चतुर्विंशतिभिः करः । मेखलानां त्रयं वापि द्वयमेकमथापि वा

Các bậc thiện nhân nói rằng một “tay” (kara) được đo bằng hai mươi bốn aṅgula (bề ngang ngón tay). Còn các dây thắt lưng thiêng (mekhalā), có thể đeo ba, hoặc hai, hay thậm chí chỉ một.

Verse 7

यथाशोभं प्रकुर्वीत श्लक्ष्णमिष्टं मृदा स्थिरम् । अश्वत्थपत्रवद्योनिं गजाधारवदेव वा

Hãy tạo tác cho đẹp đẽ—mịn màng, vừa ý và vững chắc—bằng đất sét đã lắng kỹ. Và hãy nắn phần đế (yoni-pīṭha) hoặc như chiếc lá aśvattha, hoặc như bệ đỡ của voi.

Verse 8

मेखलामध्यतः कुर्यात्पश्चिमे दक्षिणे ऽपि वा । शोभनामग्नितः किंचिन्निम्नामुन्मीलिकां शनैः

Từ giữa đường viền bao (mekhalā) của đàn tế, hãy tạo hình ấy ở phía tây hoặc phía nam. Từ chỗ lửa, hãy từ từ làm một lối mở đẹp đẽ, hơi trũng xuống, làm cửa thoát.

Verse 9

अग्रेण कुण्डाभिमुखीं किंचिदुत्सृज्य मेखलाम् । नोत्सेधनियमो वेद्याः सा मार्दी वाथ सैकती

Hãy đặt dây thắt lưng (mēkhalā) hơi chếch về phía trước, hướng mặt về kuṇḍa (hố lửa thiêng), chừa một khoảng nhỏ ở phía trước. Cần biết rằng không có quy định cố định về độ cao hay độ nâng; có thể làm bằng đất sét hoặc bằng cát.

Verse 10

मंडलं गोशकृत्तोयैर्मानं पात्रस्य नोदितम् । कुण्डं च मृन्मयं वेदिमालिपेद्गोमयांबुना

Dùng nước hòa phân bò để vạch maṇḍala nghi lễ. Kích thước của bình/đồ chứa (pātra) ở đây không được quy định riêng. Cũng nên chuẩn bị kuṇḍa bằng đất, và bôi (quét) bàn thờ/đàn tế (vedī) bằng nước hòa phân bò.

Verse 11

प्रक्षाल्य तापयेत्पात्रं प्रोक्षयेदन्यदंभसा । स्वसूत्रोक्तप्रकारेण कुण्डादौ विल्लिखेत्ततः

Sau khi rửa sạch pháp khí (pātra), hãy nung nóng rồi rảy (prokṣaṇa) bằng thứ nước thanh tịnh khác. Kế đó, theo cách thức được dạy trong nghi sūtra của chính mình, hãy kẻ vạch/định hình các đường nét cần thiết trong kuṇḍa và các khu vực nghi lễ liên quan.

Verse 12

संप्रोक्ष्य कल्पयेद्दर्भैः पुष्पैर्वा वह्निविष्टरम् । अर्चनार्थं च होमार्थं सर्वद्रव्याणि साधयेत्

Sau khi rảy nước thánh để thanh tịnh hóa nơi chốn và các vật dụng, hãy sắp đặt vahni-viṣṭara (chỗ an tọa của lửa) bằng cỏ darbha hoặc bằng hoa. Vì mục đích arcanā (thờ cúng) và vì mục đích homa (dâng cúng vào lửa), hãy chuẩn bị đầy đủ mọi lễ vật cần thiết một cách đúng pháp.

Verse 13

प्रक्षाल्यक्षालनीयानि प्रोक्षण्या प्रोक्ष्य शोधयेत् । मणिजं काष्ठजं वाथ श्रोत्रियागारसम्भवम्

Bất cứ thứ gì cần tẩy rửa thì phải được tẩy rửa; và bất cứ thứ gì cần được thanh tẩy bằng cách rảy nước thì phải được thanh tẩy bằng nước thánh, dù làm bằng đá quý, gỗ hay từ nhà của một vị giáo sĩ Vệ Đà.

Verse 14

अन्यं वाभ्यर्हितं वह्निं ततः साधारमानयेत् । त्रिः प्रदक्षिणमावृत्य कुण्डादेरुपरि क्रमात्

Hoặc nữa, hãy đem một ngọn lửa thiêng khác đã được tôn kính đúng pháp nhập vào ngọn lửa chung của nghi lễ. Sau khi đi nhiễu ba vòng theo chiều phải cát tường, hành giả tiến từng bước trên phần đất phía trên hố lửa (kuṇḍa) và khu vực nghi lễ kề bên.

Verse 15

वह्निबीजं समुच्चार्य त्वादधीताग्निमासने । योनिमार्गेण वा तद्वदात्मनः संमुखेन वा

Sau khi xướng rõ chân ngôn chủng tử của lửa (vahni-bīja), hành giả đặt nó vào “ngai của Agni” trong chính thân tâm—hoặc theo lộ trình yoni (kênh sinh thành), hoặc cũng có thể đặt ngay trước mình, hướng vào nội tâm. Nhờ vậy, người tu khơi dậy ngọn lửa thanh tịnh của thần chú để tháo gỡ dây trói pāśa và xoay linh hồn paśu về với Đấng Chủ Tể Pati, tức Śiva.

Verse 16

नियोगः प्रदेश सर्वं कुंडं कुर्याद्विचक्षणः । स्वनाभ्यंतःस्थितं वह्निं तद्रंध्राद्विस्फुलिंगवद्

Một hành giả sáng suốt, tại nơi đã được chỉ định, phải chuẩn bị trọn vẹn hố lửa (kuṇḍa). Rồi quán tưởng ngọn lửa nội tại an trú nơi rốn mình, và khơi nó bừng ra qua lỗ ấy, như một tia lửa vọt bật ra.

Verse 17

निर्गम्य पावके बाह्ये लीनं बिंबाकृति स्मरेत् । आज्यसंस्कारपर्यंतमन्वाधानपुरस्सरम्

Khi đã đưa (ý thức) ra ngoài và nhập vào ngọn lửa thiêng bên ngoài, hãy thiền quán hình tướng vi tế như một biểu tượng, hòa nhập trong ngọn lửa ấy—bắt đầu từ nghi thức anvādhāna và tiếp tục cho đến ājya-saṃskāra, tức lễ gia trì bơ ghee.

Verse 18

स्वसूत्रोक्तक्रमात्कुर्यान्मूलमन्त्रेण मन्त्रवित् । शिवमूर्तिं समभ्यर्च्य ततो दक्षिणपार्श्वतः

Theo trình tự được dạy trong nghi sūtra của chính mình, người thông đạt mantra hãy cử hành sự thờ phụng bằng mūla-mantra. Sau khi cung kính lễ bái hình tượng Śiva đầy đủ, rồi tiếp đó hãy tiến sang phía bên phải (của thần/đàn).

Verse 19

न्यस्य मन्त्रं घृते मुद्रां दर्शयेद्धेनुसंज्ञिताम् । स्रुक्स्रुवौ तैजसौ ग्राह्यौ न कांस्यायससैसकौ

Trước hết hãy an trí (thỉnh nhập) mantra vào ghṛta (bơ tinh khiết), rồi biểu hiện thủ ấn gọi là “Dhenumudrā”. Đối với muôi và thìa (sruk, sruva), nên dùng đồ bằng kim loại sáng rực; không dùng đồ bằng hợp kim chuông, sắt hay chì.

Verse 20

यज्ञदारुमयौ वापि स्मार्तौ वा शिल्पसम्मतौ । पर्णे वा ब्रह्मवृक्षादेरच्छिद्रे मध्य उत्थिते

Dù được làm bằng gỗ tế tự, hay theo điều Smṛti quy định, hay được chuẩn nhận bởi phép tắc của nghệ thuật thánh; hoặc thậm chí đặt trên chiếc lá còn nguyên vẹn của cây Phạm thiên (Brahma) và các cây linh thiêng khác, dựng thẳng ở chính giữa—trong mọi cách ấy, việc thờ phụng linh tượng thiêng của Śiva đều phải được sắp đặt đúng nghi.

Verse 21

संसृज्य दर्भैस्तौ वह्नौ संताप्य प्रोक्षयेत्पुनः । पारार्षर्च्यस्वसूत्रोक्तक्रमेण शिवपूर्वकैः

Sau khi sắp đặt hai ngọn lửa thiêng bằng cỏ darbha, người ấy phải nhóm cho cháy rực và làm cho nóng đủ, rồi lại rảy nước thánh lần nữa. Kế đó, theo thứ tự được dạy trong nghi sūtra của chính mình, hãy thờ kính dòng các bậc hiền thánh (pārārṣa), bắt đầu từ Đức Śiva.

Verse 22

जुहुयादष्टभिर्बीजैरग्निसंस्कारसिद्धये । भ्रुंस्तुंब्रुश्रुं क्रमेणैव पुंड्रंद्रमित्यतः परम्

Để thành tựu việc gia trì (saṃskāra) cho lửa thiêng, hãy dâng các lễ hiến với tám bīja-mantra. Theo đúng thứ tự, tụng “bhruṃ, stuṃ, bru, śruṃ”, rồi tiếp theo là “puṃḍraṃ, dram” như các âm tiết kế tiếp, và hành trì đúng như vậy.

Verse 23

बीजानि सप्त सप्तानां जिह्वानामनुपूर्वशः । त्रिशिखा मध्यमा जिह्वा बहुरूपसमाह्वया

Bảy âm tiết chủng tử (bīja) của bảy “lưỡi” của lửa thiêng cần được biết theo đúng thứ tự. Lưỡi ở giữa được gọi là Triśikhā, được thỉnh mời như Đấng mang vô số hình tướng.

Verse 24

रक्ताग्नेयी नैरृती च कृष्णान्या सुप्रभा मता । अतिरिक्ता मरुज्जिह्वा स्वनामानुगुणप्रभा

Raktāgneyī và Nairṛtī, cùng một năng lực khác tên Kṛṣṇā, được xem là Suprabhā. Cũng vậy, Atiriktā và Marujjihvā rực sáng với quang huy phù hợp chính với danh xưng của mình.

Verse 25

स्वबीजानन्तरं वाच्या स्वाहांतञ्च यथाक्रमम् । जिह्वामंत्रैस्तु तैर्हुत्वाज्यं जिह्वास्त्वेकैकश क्रमात्

Rồi, sau khi xướng từng âm chủng tử (bīja), hành giả phải tụng thần chú kết bằng “svāhā” theo đúng thứ tự. Dùng các “thần chú jihvā” ấy, hãy dâng bơ tinh luyện (ghee) vào lửa—lần lượt thỉnh mời những “lưỡi thiêng” của Agni từng cái một, đúng theo trình tự.

Verse 26

रं वह्नयेति स्वाहेति मध्ये हुत्वाहुतित्रयम् । सर्पिषा वा समिद्भिर्वा परिषेचनमाचरेत्

Sau khi dâng ba lần cúng vào lửa—xướng “raṁ”, “vahnaye (dâng lên Agni)”, rồi “svāhā” theo đúng thứ tự—tiếp đó hãy hành lễ parisechana (rảy nước/bao vòng quanh lễ vật), dùng hoặc bơ ghee, hoặc các que củi thiêng (samidh).

Verse 27

दीपान्तं परिषिच्याथ समिद्धोमं समाचरेत् । ताः पालाश्यः परा वापि याज्ञिया द्वादशांगुलाः

Kế đó, rảy nước quanh phần cuối của ngọn đèn, rồi đúng phép cử hành lễ hỏa cúng (homa) với củi mồi đã nhóm. Những que ấy, bằng gỗ Palāśa hoặc các loại que tế tự khác được quy định, phải có độ dài theo nghi lượng là mười hai bề ngang ngón tay.

Verse 28

अवक्रा न स्वयं शुष्कास्सत्वचो निर्व्रणाः समाः । दशांगुला वा विहिताः कनिष्ठांगुलिसंमिताः

Chúng không được cong vẹo, cũng không được tự nhiên khô héo; lớp vỏ phải nguyên vẹn, không vết thương và đồng đều. Kích thước được quy định là mười bề ngang ngón tay, tính theo bề ngang ngón út.

Verse 29

प्रादेशमात्रा वालाभे होतव्याः सकला अपि । दूर्वापत्रसमाकारां चतुरंगुलमायताम्

Tất cả đều nên được dâng cúng theo lượng một gang tay, có hình như lá cỏ dūrvā, và dài bốn bề ngang ngón tay.

Verse 30

दद्यादाज्याहुतिं पश्चादन्नमक्षप्रमाणतः । लाजांस्तथा सर्षपांश्च यवांश्चैव तिलांस्तथा

Rồi nên dâng các lễ hiến bằng bơ tinh (ghee); sau đó dâng cơm chín theo lượng akṣa (một đơn vị nhỏ cố định), và cũng dâng lājā (hạt rang), hạt mù tạt, lúa mạch và mè—để hoàn tất đúng thứ tự cúng dường trong nghi lễ của Śiva.

Verse 31

सर्पिषाक्तानि भक्ष्याणि लेह्यचोष्याणि सम्भवे । दशैवाहुतयस्तत्र पञ्च वा त्रितयं च वा

Trong nghi lễ ấy, các phẩm vật ăn được—thức để ăn, để liếm hay để mút—nên được chuẩn bị trộn với bơ tinh (ghee). Tại đó, các lễ hiến nên dâng mười lần, hoặc năm lần, hoặc cũng có thể ba lần.

Verse 32

होतव्याः शक्तितो दद्यादेकमेवाथ वाहुतिम् । श्रुवेणाज्यं समित्याद्यास्रुचाशेषात्करेण वा

Tùy theo khả năng, nên dâng các lễ hiến trong hỏa tế; dù chỉ một lần hiến cúng cũng được. Bơ tinh luyện (ghee) có thể dâng bằng muỗng tế; nếu không có muỗng, có thể dùng que củi và các vật tương tự, với muỗng nhỏ, hoặc thậm chí bằng chính bàn tay mà dâng cúng.

Verse 33

तत्र दिव्येन होतव्यं तीर्थेनार्षेण वा तथा । द्रव्येणैकेन वा ऽलाभे जुहुयाच्छ्रद्धया पुनः

Trong nghi lễ ấy, nên dâng hiến bằng phẩm vật thiêng đã được gia trì, hoặc bằng nước thánh từ tīrtha, hoặc bằng lễ vật theo Veda được các ṛṣi chuẩn nhận. Nếu không có những thứ ấy, vẫn nên dâng chỉ một vật có thể kiếm được—lại nữa, với lòng tín thành kiên cố.

Verse 34

प्रायश्चित्ताय जुहुयान्मंत्रयित्वाहुतित्रयम् । ततो होमविशिष्टेन घृतेनापूर्य वै स्रुचम्

Để sám hối (prāyaścitta), trước hết hãy gia trì bằng thần chú rồi dâng ba lễ cúng (āhuti) vào lửa thiêng. Sau đó, đổ đầy muôi tế (sruva) bằng bơ ghee đã được thánh hóa đặc biệt qua nghi thức homa, và tiếp tục hành lễ.

Verse 35

निधाय पुष्पं तस्याग्रे श्रुवेणाधोमुखेन ताम् । सदर्भेन समाच्छाद्य मूलेनांजलिनोत्थितः

Đặt một đóa hoa trước đó, rồi đặt chiếc muôi tế (śruva) úp mặt xuống. Kế đó, phủ lên bằng cỏ darbha, và từ ngay chân đế của chỗ ngồi/đàn tế, ông đứng dậy, chắp tay cung kính.

Verse 36

वौषडंतेन जुहुयाद्धारां तु यवसंमिताम् । इत्थं पूर्णाहुतिं कृत्वा परिषिंचेच्च पूर्ववत्

Với thần chú kết thúc bằng “vauṣaṭ”, hãy dâng vào lửa một dòng lễ cúng liên tục, lượng chỉ bằng hạt lúa mạch. Như vậy, sau khi làm lễ cúng trọn vẹn (pūrṇāhuti), hãy rảy nước thánh lại, đúng như đã dạy trước.

Verse 37

तत उद्वास्य देवेशं गोपयेत्तु हुताशनम् । तमप्युद्वास्य वा नाभौ यजेत्संधाय नित्यशः

Bấy giờ, sau khi cung kính tiễn (udvāsa) Đấng Chúa tể chư thiên (Śiva) ra khỏi nghi lễ, hãy gìn giữ ngọn lửa tế tự một cách cẩn trọng. Hoặc cũng tiễn ngọn lửa ấy đi, rồi hằng ngày hành lễ bằng cách an lập (điểm quy hướng) nơi trung tâm rốn, trong sự định tâm bền vững.

Verse 38

अथवा वह्निमानीय शिवशास्त्रोक्तवर्त्मना । वागीशीगर्भसंभूतं संस्कृत्य विधिवद्यजेत्

Hoặc nữa, sau khi đem lửa thiêng đến, theo con đường nghi thức được dạy trong Thánh điển của Śiva, hãy đúng pháp gia trì và thánh hóa điều được sinh từ thai tạng của Vāgīśī, rồi thờ phụng theo nghi lễ.

Verse 39

अन्वाधानं पुनः कृत्वा परिधीन् परिधाय च । पात्राणि द्वन्द्वरूपेण निक्षिप्येष्ट्वा शिवं ततः

Sau khi lại cử hành nghi thức anvādhāna (khơi và an lập lửa thiêng), và đặt các thanh gỗ bao quanh (paridhi) quanh đó, hành giả nên sắp các pháp khí tế tự theo từng cặp đúng thứ tự; rồi theo nghi quỹ, kính lễ phụng thờ Đức Śiva.

Verse 40

संशोध्य प्रोक्षणीपात्रं प्रोक्ष्यतानि तदंभसा । प्रणीतापात्रमैशान्यां विन्यस्या पूरितं जलैः

Trước hết, thanh tịnh hóa bình dùng để rảy nước (prokṣaṇī), rồi dùng chính nước ấy rảy lên các vật phẩm nghi lễ. Kế đó, đặt bình praṇītā ở phương Đông Bắc (Īśāna) và để bình ấy đầy nước.

Verse 41

आज्यसंस्कारपर्यंतं कृत्वा संशोध्य स्रक्स्रुवौ । गर्भाधानं पुंसवनं सीमन्तोन्नयनं ततः

Sau khi cử hành các nghi thức cho đến ājya-saṃskāra (tịnh hóa bơ ghee) và thanh tịnh hóa vòng hoa cùng muôi tế, rồi tiếp theo là các saṃskāra: garbhādhāna (thụ thai), puṃsavana (cầu sinh con hiền thiện), và sīmantonnayana (lễ rẽ tóc cho thai phụ).

Verse 42

कृत्वा पृथक्पृथग्घुत्वा जातमग्निं विचिन्तयेत् । त्रिपादं सप्तहस्तं च चतुःशृंगं द्विशीर्षकम्

Sau khi cúng dâng từng phần một cách riêng rẽ và đúng nghi thức, hành giả hãy quán niệm ngọn Lửa thiêng vừa được nhóm lên—ba chân, bảy tay, bốn sừng và hai đầu.

Verse 43

मधुपिंगं त्रिनयनं सकपर्देन्दुशेखरम् । रक्तं रक्ताम्बरालेपं माल्यभूषणभूषितम्

Ngài có sắc vàng mật ong, ba mắt, tóc bện (jaṭā) đội vầng trăng lưỡi liềm. Ngài hiện thân màu đỏ, khoác y phục đỏ, xoa hương liệu đỏ, và trang nghiêm bằng vòng hoa cùng châu báu.

Verse 44

सर्वलक्षणसंपन्नं सोपवीतं त्रिमेखलम् । शक्तिमन्तं स्रुक्स्रुवौ च दधानं दक्षिणे करे

Ngài đầy đủ mọi tướng tốt cát tường, mang dây thiêng upavīta và thắt đai ba vòng. Với thần lực sung mãn, Ngài cầm muôi srūk và thìa nhỏ srūva trong tay phải.

Verse 45

तोमरं तालवृंतं च घृतपात्रं तथेतरैः । जातं ध्यात्वैवमाकारं जातकर्म समाचरेत्

Quán tưởng hài nhi sơ sinh trong hình tướng như được kết duyên với giáo mác, cán lá cọ, bình đựng bơ tinh khiết (ghṛta) và các vật cát tường khác; rồi hãy đúng nghi mà cử hành lễ sinh nghi (jātakarma).

Verse 46

नालापनयनं कृत्वा ततः संशोध्य सूतकम् । शिवाग्निरुचिनामास्य कृत्वाहुतिपुरस्सरम्

Sau khi làm nghi thức nālāpanayana để trừ uế, rồi tự thanh tịnh khỏi trạng thái ô uế nghi lễ sūtaka, hãy thiết lập thánh hỏa mang danh “Śivāgniruci” và khởi đầu bằng việc dâng các lễ phẩm (āhuti) vào lửa ấy.

Verse 47

पित्रोर्विसर्जनं कृत्वा चौलोपनयनादिकम् । अप्तोर्यामावसानान्तं कृत्वा संस्कारमस्य तु

Sau khi đã cử hành đúng phép các nghi thức tiễn biệt cho cha mẹ, lại thực hiện các saṃskāra bắt đầu từ lễ cạo tóc (cūḍā/caula) và lễ thọ dây thiêng (upanayana), và hoàn tất nghi lễ cho đến phần kết thúc Aptoryāma, bấy giờ mới tiến hành các saṃskāra tiếp theo của người ấy theo đúng thứ tự.

Verse 48

आज्यधारादिहोमं च कृत्वा स्विष्टकृतं ततः । रमित्यनेन बीजेन परिषिंचेत्ततः परम्

Sau khi đã cử hành lễ hỏa cúng bắt đầu bằng ājyadhārā (dòng rưới bơ ghee) và tiếp đó là nghi thức kết thúc gọi là sviṣṭakṛt, thì về sau, theo bước kế tiếp, hãy rảy (vật đã được thánh hóa) bằng bīja-mantra “ram”.

Verse 49

ब्रह्मविष्णुशिवेशानां लोकेशानां तथैव च । तदस्त्राणां च परितः कृत्वा पूजां यथाक्रमम्

Rồi theo đúng thứ tự, hãy cử hành lễ bái—đối với Brahmā, Viṣṇu, Śiva và Īśāna; đối với các Lokapāla (những vị hộ thế) nữa; và cả các thần khí của các Ngài—dâng lễ vật quanh bốn phía theo trình tự đã định.

Verse 50

धूपदीपादिसिद्ध्यर्थं वह्निमुद्धृत्य कृत्यवित् । साधयित्वाज्यपूर्वाणि द्रव्याणि पुनरेव च

Để việc chuẩn bị hương, đèn và các lễ vật liên hệ được thành tựu, vị thông thạo nghi lễ phải nhóm lên ngọn lửa thiêng; rồi sau khi đã chuẩn bị đúng pháp các vật phẩm—khởi đầu bằng bơ tinh khiết (ghee)—lại tiếp tục tiến hành nghi thức.

Verse 51

कल्पयित्वासनं वह्नौ तत्रावाह्य यथापुरा । संपूज्य देवं देवीं च ततः पूर्णांतमाचरेत्

Sau khi sắp đặt một chỗ ngồi (āsana) trong ngọn lửa thiêng, hành giả nên thỉnh mời (Śiva) an vị tại đó như đã làm trước. Rồi cung kính thờ phụng Đức Chúa và Nữ Thần cùng nhau, kế đó thực hiện trọn vẹn nghi thức kết thúc (pūrṇāhuti).

Verse 52

अथ वा स्वाश्रमोक्तं तु वह्निकर्म शिवार्पणम् । बुद्ध्वा शिवाश्रमी कुर्यान्न च तत्रापरो विधिः

Hoặc nữa, hiểu rằng nghi lễ lửa (vahni-karma) được quy định theo āśrama của chính mình là để dâng lên Śiva, người hành trì theo kỷ luật của Śiva nên thực hiện đúng như vậy; trong việc này không có quy tắc riêng nào khác.

Verse 53

शिवाग्नेर्भस्मसंग्राह्यमग्निहोत्रोद्भवं तु वा । वैवाहोग्निभवं वापि पक्वं शुचि सुगंधि च

Nên thu lấy bhasma (tro thánh) từ ngọn lửa đã hiến dâng cho Śiva; hoặc từ tro phát sinh bởi Agnihotra; hay cả từ ngọn lửa thiêng của hôn lễ. Tro ấy phải cháy kỹ, thanh sạch và thơm dịu.

Verse 54

कपिलायाः शकृच्छस्तं गृहीतं गगने पतत् । न क्लिन्नं नातिकठिनं न दुर्गन्धं न शोषितम्

Một nắm phân của bò Kapilā (bò vàng nâu) được lấy; khi rơi xuống qua hư không, nó không ướt, không quá cứng, không hôi thối, cũng không khô quắt—tỏ bày tính kỳ diệu và không nhiễm uế của nó.

Verse 55

उपर्यधः परित्यज्य गृह्णीयात्पतितं यदि । पिंडीकृत्य शिवाग्न्यादौ तत्क्षिपेन्मूलमंत्रतः

Nếu có vật gì rơi xuống (trở nên bất tịnh), chớ chạm vào từ phía trên hay phía dưới. Hãy gom lại, vo thành một khối, rồi ném vào lửa Śiva (hỏa đàn đã được thánh hóa), đồng thời tụng Mūla-mantra; nhờ thần chú và lửa của Śiva mà phục hồi sự thanh tịnh nghi lễ.

Verse 56

अपक्वमतिपाक्वं च संत्यज्य भसितं सितम् । आदाय वा समालोड्य भस्माधारे विनिक्षिपेत्

Hãy bỏ đi tro còn sống hoặc tro bị cháy quá mức; chỉ lấy thứ tro trắng tinh khiết. Rồi gom lại, sàng lọc kỹ, và đặt vào bình đựng bhasma thích hợp dành cho tro thánh.

Verse 57

तैजसं दारवं वापि मृन्मयं शैलमेव च । अन्यद्वा शोभनं शुद्धं भस्माधारं प्रकल्पयेत्

Hãy chuẩn bị một vật đựng bhasma (tro thánh): bằng kim loại, hoặc gỗ, hoặc đất nung, hoặc đá; hay bất cứ bình khí nào khác sạch sẽ và trang nhã, để bhasma được gìn giữ đúng phép cho việc thờ phụng.

Verse 58

समे देशे शुभे शुद्धे धनवद्भस्म निक्षिपेत् । न चायुक्तकरे दद्यान्नैवाशुचितले क्षिपेत्

Hãy đặt bhasma (tro thánh) ở nơi bằng phẳng, cát tường và thanh tịnh, xem như báu vật quý. Không được trao vào tay kẻ không xứng, cũng không bao giờ được rải xuống nền đất bất tịnh.

Verse 59

न संस्पृशेच्च नीचांगैर्नोपेक्षेत न लंघयेत् । तस्माद्भसितमादाय विनियुंजीत मन्त्रतः

Không để bhasma bị chạm bởi các chi thể bất tịnh; không được thờ ơ xem nhẹ; cũng không được vượt phạm sự linh thiêng của nó. Vì vậy, khi thỉnh bhasma lên, hãy thoa và sử dụng đúng theo mantra, với lòng cung kính và đúng nghi lễ.

Verse 60

कालेषूक्तेषु नान्यत्र नायोग्येभ्यः प्रदापयेत् । भस्मसंग्रहणं कुर्याद्देवे ऽनुद्वासिते सति

Chỉ vào những thời khắc đã được ấn định—không vào thời khác—mới được ban phát, và tuyệt đối không trao cho kẻ bất xứng. Chỉ nên thu gom tro thánh (bhasma) khi Thần linh còn chưa được tiễn thỉnh rời khỏi nghi lễ.

Verse 61

उद्वासने कृते यस्माच्चण्डभस्म प्रजापते । अग्निकार्ये कृते पश्चाच्छिवशास्त्रोक्तमार्गतः

Khi nghi thức tiễn thỉnh (udvāsana) đã được cử hành, bấy giờ—hỡi Prajāpati—sau khi hoàn tất lễ hỏa tế, hãy tiếp tục theo con đường được dạy trong Śiva-śāstra, và thoa tro đã gia trì (bhasma) đúng theo pháp môn đã định.

Verse 62

स्वसूत्रोक्तप्रकाराद्वा बलिकर्म समाचरेत् । अथ विद्यासनं न्यस्य सुप्रलिप्ते तु मण्डले

Hoặc, người ta nên cử hành nghi thức dâng cúng (balikarma) theo cách được nêu trong sūtra nghi lễ của chính mình. Kế đó, trong maṇḍala đã được trát bôi kỹ lưỡng và chuẩn bị đúng phép, hãy an đặt tòa của minh tri (vidyāsana).

Verse 63

विद्याकोशं प्रतिष्ठाप्य यजेत्पुष्पादिभिः क्रमात् । विद्यायाः पुरतः कृत्वा गुरोरपि च मण्डलम्

Sau khi an lập đúng pháp “kho tàng của minh tri” (vidyākośa), hãy lần lượt cúng dường bằng hoa và các lễ vật khác. Đặt (pháp vật ấy) trước Vidyā, cũng nên tạo một maṇḍala cho Guru (và phụng thờ tương ứng).

Verse 64

तत्रासनवरं कृत्वा पुष्पाद्यै गुरुमर्चयेत् । ततोनुपूजयेत्पूज्यान् भोजयेच्च बुभुक्षितान्

Tại đó, sau khi sắp đặt một chỗ ngồi thù thắng, hãy thờ phụng Guru bằng hoa và các lễ vật khác. Rồi lần lượt tôn kính những bậc đáng tôn kính, và cũng nên bố thí thức ăn cho người đang đói.

Verse 65

ततस्स्वयं च भुंजीत शुद्धमन्नं यथासुखम् । निवेदितं च वा देवे तच्छेषं चात्मशुद्धये

Sau đó, tự mình nên thọ dụng thức ăn thanh tịnh, an nhiên và không vướng phiền não. Hoặc nên dùng phần còn lại của lễ vật đã dâng lên Thần linh trước—vì phần “prasāda” thánh ấy đem lại sự thanh tịnh cho tự thân.

Verse 66

श्रद्दधानो न लोभेन न चण्डाय समर्पितम् । गन्धमाल्यादि यच्चान्यत्तत्राप्येष समो विधिः

Với lòng tin—không vì tham cầu, và không dâng cho kẻ thọ nhận hung bạo, ô uế—mọi lễ vật khác như hương thơm, vòng hoa và các thứ nữa cũng đều phải theo cùng một quy tắc phụng thờ đúng pháp như vậy.

Verse 67

न तु तत्र शिवोस्मीति बुद्धिं कुर्याद्विचक्षणः । भुक्त्वाचम्य शिवं ध्यात्वा हृदये मूलमुच्चरेत्

Nhưng người sáng suốt chớ khởi ý nghĩ: “Ta là Śiva” trong hoàn cảnh ấy. Sau khi thọ thực rồi làm ācamana, quán niệm Śiva và trong tim tụng niệm chân ngôn căn bản (mūla-mantra).

Verse 68

कालशेषं नयेद्योग्यैः शिवशास्त्रकथादिभिः । रात्रौ व्यतीते पूर्वांशे कृत्वा पूजां मनोहराम्

Nên dùng phần thời gian còn lại vào những việc xứng đáng—như tụng đọc và đàm luận các kinh luận của Śiva. Khi phần đầu của đêm đã qua, sau khi cử hành một lễ thờ phụng mỹ lệ, khả ái (dâng lên Śiva)…

Verse 69

शिवयोः शयनं त्वेकं कल्पयेदतिशोभनम् । भक्ष्यभोज्यांबरालेपपुष्पमालादिकं तथा

Nên sắp đặt một chiếc giường duy nhất, vô cùng mỹ lệ, cho Śiva và Devī cùng an tọa; đồng thời dâng cúng các phẩm vật như món ngon, thức ăn đã nấu, y phục, hương liệu xoa thơm, vòng hoa và các vật khác—để tôn kính Thánh Phu Thánh Thê trong sự thờ phụng cung kính và yêu mến.

Verse 70

मनसा कर्मणा वापि कृत्वा सर्वं मनोहरम् । ततो देवस्य देव्याश्च पादमूले शुचिस्स्वपेत्

Sau khi làm cho mọi sự trở nên đẹp lòng và cát tường—dù bằng tâm hay bằng hành—bấy giờ, giữ thân tâm thanh tịnh, người ấy nên nằm ngủ nơi chân của Đức Chúa và Nữ Thần, như kẻ hầu cận trong lòng sùng kính.

Verse 71

गृहस्थो भार्यया सार्धं तदन्ये ऽपि तु केवलाः । प्रत्यूषसमयं बुद्ध्वा मात्रामाद्यामुदीरयेत्

Người gia chủ cùng với vợ—và những người khác cũng vậy, mỗi người riêng phần mình—khi nhận biết giờ rạng đông, nên xướng lên mātrā đầu tiên, tức âm thanh thiêng “Oṃ”, làm khởi đầu cho sự thờ phụng.

Verse 72

प्रणम्य मनसां देवं सांबं सगणमव्ययम् । देशकालोचितं कृत्वा शौचाद्यमपि शक्तितः

Sau khi cúi lạy trong tâm đối với Đấng Thần của mọi tâm—Śiva cùng Umā, có các gaṇa hầu cận, bất hoại—bấy giờ, tùy hợp với nơi chốn và thời khắc, hãy thực hành tẩy tịnh và các nghi thức chuẩn bị khác, theo khả năng của mình.

Verse 73

शंखादिनिनदैर्दिव्यैर्देवं देवीं च बोधयेत् । ततस्तत्समयोन्निद्रैः पुष्पैरतिसुगंधिभिः

Bằng những âm thanh thiêng liêng—như tiếng tù và (śaṅkha) và các nhạc khí cát tường khác—hãy đánh thức Đức Chúa và Nữ Thần. Rồi, đúng thời khắc, hãy dâng những đóa hoa nở tròn, hương thơm ngào ngạt.

Verse 74

निर्वर्त्य शिवयोः पूजां प्रारभेत पुरोदितम्

Sau khi đã hoàn tất việc lễ bái Thần Śiva và Śakti một cách viên mãn, hành giả nên khởi sự nghi thức đã được quy định từ trước.