Rig Veda 9.113.9: Mandala 9, Sukta 113, Mantra 9

Sukta 9.113

Rishi: Traditionally associated with Soma Pavamāna hymn-cycles (exact seer attribution varies by Anukramaṇī traditions for RV 9.113); refrain addresses Indu/Soma for Indra.

Devata: Soma (Pavamāna/Indu) as the power of purified delight offered to Indra; Indra as receiver/supporting power in the refrain.

Chandas: Jagatī (dominant in many Soma Pavamāna verses; this verse is commonly scanned as Jagatī-type with refrain cadence).

Samhita Patha (Devanagari)

यत्रानुकामं चरणं त्रिनाके त्रिदिवे दिवः । लोका यत्र ज्योतिष्मन्तस्तत्र माममृतं कृधीन्द्रायेन्दो परि स्रव ॥

Sanskrit recitationRig Veda 9.113.9

Transliteration

yátrā́nukā́maṃ cáraṇaṃ tri-nā́ke tri-díve diváḥ | lokā́ yátra jyótiṣmántas tátra mā́m amṛ́taṃ kṛdhī́ndrā́yendo pári srava ||

Translation

Nơi bước đi thuận theo ý muốn, trên đỉnh ba tầng Trināka, trong cõi trời ba bậc của thiên giới; nơi các thế giới rực sáng hiện hữu—nơi các cõi tràn đầy quang minh—tại đó xin hãy làm cho ta thành bất tử. Hỡi Soma của Indra, hãy chảy vòng quanh và chảy vào chúng ta.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यत्र: where
• यत्र: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (प्रश्न/सम्बन्ध-अव्यय)

• अनुकामम्: according to desire, at will
• अनुकामम्: अधिकरण (रीतौ/प्रकारे)
• Type: Adjective/Adverbial
• Root: अनु-काम (प्रातिपदिक)

• चरणम्: movement, course, going
• चरणम्: कर्ता (अस्ति/भवति इत्यध्याहृतम्)
• Type: Noun
• Root: चरण (प्रातिपदिक)

• त्रिनाके: in the threefold heaven (trināka)
• त्रिनाके: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: त्रि-नाक (प्रातिपदिक)

• त्रिदिवे: in the three heavens
• त्रिदिवे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: त्रि-दिव (प्रातिपदिक)

• दिवः: of heaven, of the sky
• दिवः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: दिव्/द्यौ (प्रातिपदिक: दिव्/द्यौ)

• लोकाः: worlds, realms
• लोकाः: कर्ता (सन्ति इत्यध्याहृतम्)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)

• यत्र: where
• यत्र: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (प्रश्न/सम्बन्ध-अव्यय)

• ज्योतिष्मन्तः: luminous, full of light
• ज्योतिष्मन्तः: विशेषण (लोकाः इत्यस्य)
• Type: Adjective
• Root: ज्योतिष्मन्त् (प्रातिपदिक; -मन्त् प्रत्यय)

• तत्र: there
• तत्र: अधिकरण
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)

• माम्: me
• माम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: अहम् (सर्वनाम)

• अमृतम्: immortal
• अमृतम्: कर्म (द्वितीयकर्म/परिणाम)
• Type: Adjective (used predicatively)
• Root: अमृत (प्रातिपदिक)

• कृधि: make (me), do
• कृधि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• इन्द्राय: for Indra
• इन्द्राय: सम्प्रदान
• Type: Noun (deity name)
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक; सोम)

• परि: around, forth
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• स्रव: flow
• स्रव: क्रिया
• Type: Verb
• Root: स्रु (धातु)