Rig Veda 5.75.2: Mandala 5, Sukta 75, Mantra 2

Sukta 5.75

Rishi: Atri (Ātreya) (traditional)

Devata: Aśvinau

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

अत्यायातमश्विना तिरो विश्वा अहं सना । दस्रा हिरण्यवर्तनी सुषुम्ना सिन्धुवाहसा माध्वी मम श्रुतं हवम् ॥

Recitation with translationRig Veda 5.75.2

Transliteration

atyā́yātam aśvinā tiró víśvā áhaṃ sánā | dasrā híraṇyavartanī suṣúmnā síndhuvāhasā mā́dhvī mama śrutáṃ hávam ||

Translation

Hỡi đôi Aśvin, xin hãy đến thật mau, vượt qua mọi chướng ngại; từ thuở xưa con đã kêu gọi như vậy. Hỡi những bậc làm nên kỳ công, theo lộ trình vàng rực, mang theo năng lực cát tường và những dòng chảy cuồn cuộn—xin hãy nghe lời khẩn thỉnh ngọt như mật (mādhvī) của con.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अत्यायातम्: (you two) come hither, come over
• अत्यायातम्: (क्रिया) —
• Type: Verb
• Root: अति-आ-या (√या ‘गच्छ्’)

• अश्विना: O Aśvins
• अश्विना: सम्बोधन
• Type: Noun (dual vocative)
• Root: अश्विन् (प्रातिपदिक)

• तिरः: across, beyond
• तिरः: अधिकारण (गतिविशेष/दिशा)
• Type: Indeclinable
• Root: तिरस् (अव्यय/उपसर्गार्थ)

• विश्वाः: all
• विश्वाः: कर्तृ (निहितस्य ‘अहाः’ इत्यस्य)
• Type: Adjective/Pronoun-like
• Root: विश्व (सर्व)

• अहाः: days
• अहाः: कर्तृ (क्रियायाः ‘अत्यायातम्’ इत्यस्य कालव्याप्तिः)
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक)

• सना: from of old, long since
• सना: अधिकारण (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: सना (अव्यय) संभवतः *sanā* ‘पुरा/चिरात्’

• दस्रा: O wondrous/skillful ones
• दस्रा: सम्बोधन
• Type: Adjective (epithet)
• Root: दस्र (प्रातिपदिक)

• हिरण्यवर्तनी: O you two of golden paths/track
• हिरण्यवर्तनी: सम्बोधन
• Type: Adjective (epithet)
• Root: हिरण्य-वर्तनी (समास; वर्तनिन्/वर्तनी ‘having a track/way’)

• सुषुम्ना: O very gracious/bringing good fortune
• सुषुम्ना: सम्बोधन
• Type: Adjective
• Root: सु-षुम्न (समास; षुम्न ‘favour, grace, good fortune’)

• सिन्धुवाहसा: O you two who bear/ride the rivers (or: whose conveyance is the river)
• सिन्धुवाहसा: सम्बोधन
• Type: Adjective (epithet)
• Root: सिन्धु-वाहस् (समास; वाहस् ‘bearing, carrying’)

• माध्वी: the honey-sweet (utterance/voice)
• माध्वी: कर्तृ/कर्म (वाक्ये निहितक्रियासापेक्षम्; ‘श्रुतम्’ इत्यनेन संबद्धा)
• Type: Noun/Adjective (elliptic)
• Root: माध्वी (प्रातिपदिक; ‘मधु-सम्बन्धिनी’, honey-sweet) संभवतः ‘माध्वी (वाक्/गीः)’ निहिता

• मम: my
• मम: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• श्रुतम्: heard, hearkened-to
• श्रुतम्: कर्म (हवम् इत्यस्य विशेषणरूपेण)
• Type: Participle/Noun
• Root: √श्रु (शृणोति) → श्रुत (कृदन्त, भूतकृदन्त) / अथवा ‘श्रुतम्’ (नपुंसक) ‘श्रवणम्/कीर्तिः’

• हवम्: call, invocation
• हवम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: हव (प्रातिपदिक; √हू ‘आह्वाने’ से)