
Sukta 4.15
Agni
Gāyatrī (probable; short 3-pāda form typical of gāyatrī-like verses)
Bài thánh ca này ca ngợi Agni như vị tư tế được linh hứng, người “đi lại quanh” các lễ vật, thanh lọc và làm cho tế lễ trở nên hoàn hảo, đồng thời ban cho người dâng cúng những báu vật (ratna). Bài ca nhấn mạnh việc nhóm lửa và mài giũa Agni mỗi ngày—như một chiến mã đua nhanh nhẹn và như đứa con đỏ rực của trời—cho thấy ngọn lửa lớn lên thành một quyền năng rạng ngời, cân đối, mang các phẩm vật cúng dường đến các thần và duy trì nghi lễ.
Mantra 1
अनायतो अनिबद्धः कथायं न्यङ्ङुत्तानोऽव पद्यते न । कया याति स्वधया को ददर्श दिवः स्कम्भः समृतः पाति नाकम् ॥
Agni là Hotṛ của chúng ta; trong lễ tế đang tiến hành, Ngài được dẫn đi vòng quanh—đấng chiến thắng bằng sức lực. Vị thần, đáng được hiến tế giữa các thần, an vị để nhận lễ dâng.
Mantra 2
अग्निर्होता नो अध्वरे वाजी सन्परि णीयते । देवो देवेषु यज्ञियः ॥
Agni đi vòng quanh lễ tế được sắp đặt chỉnh tề như người đánh xe; Ngài đặt các lễ vật giữa chư thần và ban cho chúng sức thúc đẩy tiến tới (práya).
Mantra 3
परि वाजपतिः कविरग्निर्हव्यान्यक्रमीत् । दधद्रत्नानि दाशुषे ॥
Agni—bậc kavi, chúa tể của sự sung mãn (vāja)—sải bước vòng quanh các lễ vật; mang theo những báu vật (ratna), Ngài đặt chúng vào trong người hiến dâng, kẻ tự rót mình ra trong tế lễ.
Mantra 4
अयं यः सृञ्जये पुरो दैववाते समिध्यते । द्युमाँ अमित्रदम्भनः ॥
Chính Ngài đây—Đấng vì Sṛñjaya được nhóm lên trước làn gió xung lực thiêng (daivavāta); trí rực sáng, kẻ đập tan các quyền lực thù nghịch của hư vọng.
Mantra 5
अस्य घा वीर ईवतोऽग्नेरीशीत मर्त्यः । तिग्मजम्भस्य मीळ्हुषः ॥
Đối với Agni này—đấng ban phát mau lẹ—người phàm dũng sĩ trở nên bậc chủ: đối với vị có hàm răng sắc, đấng trợ lực mạnh mẽ, kẻ ban sự cứu giúp cần thiết.
Mantra 6
तमर्वन्तं न सानसिमरुषं न दिवः शिशुम् । मर्मृज्यन्ते दिवेदिवे ॥
Họ mài giũa Ngài ngày qua ngày—như tuấn mã đua để giành thắng lợi, như đứa con đỏ rực của trời—cho đến khi ngọn lửa trở nên viên mãn trong dáng hình rạng ngời.
Mantra 7
बोधद्यन्मा हरिभ्यां कुमारः साहदेव्यः । अच्छा न हूत उदरम् ॥
Khi chàng trai Sahadevya đánh thức ta cùng đôi ngựa vàng nâu, chàng—được khấn gọi—đến về phía chúng ta, thẳng vào đáy sâu của lòng, mang theo sự mở lối cho lễ hiến cúng.
Mantra 8
उत त्या यजता हरी कुमारात्साहदेव्यात् । प्रयता सद्य आ ददे ॥
Và lại, đôi tuấn mã hung đỏ đáng tế tự (Harī) ấy, từ chàng trai Sahadevya mà đến; đã sẵn sàng, liền tức khắc ban (sự trợ giúp) cho chúng ta.
Mantra 9
एष वां देवावश्विना कुमारः साहदेव्यः । दीर्घायुरस्तु सोमकः ॥
Đây là người thuộc về sự che chở của các ngài, hỡi đôi thần Aśvin—chàng trai Sahadevya. Nguyện Somaka được trường thọ, an trú trong sự hòa điệu nâng đỡ của các ngài.
Mantra 10
तं युवं देवावश्विना कुमारं साहदेव्यम् । दीर्घायुषं कृणोतन ॥
Xin các ngài—hỡi đôi thần Aśvin—hãy làm cho chàng trai Sahadevya ấy trở thành người mang thọ mệnh dài lâu (āyus).
Agni is invoked as the inspired priestly power who takes charge of the rite and approaches the offerings in a purposeful, ordered way.
Agni’s movement around the havis is praised: he purifies, arranges, and makes the offering fit for the gods, while promising ratna to the generous worshipper.
The vivid image of Agni being ‘polished day by day’ like a winning steed and like the ruddy child of heaven—Agni reaches perfected brilliance and efficacy.
The hymn settles into assurance: properly kindled and tended, Agni sustains the sacrifice and returns blessings—prosperity, strength, and luminous fulfillment—to the giver.
dadhad ratnāni dāśuṣe
marmṛjyante dive-dive
A riddle-like reflection on cosmic support and the ‘pillar of heaven,’ often read as pointing to Agni’s mysterious movement and sustaining power within the sacrificial/cosmic order.
It praises Agni as the priestly fire who purifies and completes the sacrifice, carries offerings to the gods, and rewards the generous worshipper with “treasures” (ratna).
Because the fire is tended daily—fed, kept bright, and made steady. The image also suggests inner refinement: attention and discipline make one’s aspiration luminous and effective.
It can be recited at the lighting of a lamp or sacred fire, or before offerings, to invoke clarity, purification, and right order—symbolically asking Agni to carry one’s intention upward.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.