Rig Veda 2.4.7: Mandala 2, Sukta 4, Mantra 7

Sukta 2.4

Rishi: Gṛtsamada

Devata: Agni

Chandas: Triṣṭubh (probable; needs metrical verification)

Samhita Patha (Devanagari)

स यो व्यस्थादभि दक्षदुर्वीं पशुर्नैति स्वयुरगोपाः । अग्निः शोचिष्माँ अतसान्युष्णन्कृष्णव्यथिरस्वदयन्न भूम ॥

Recitation with translationRig Veda 2.4.7

Transliteration

sá yó vyásthād abhí dákṣad urvī́ṃ paśúr ná eti sváyur ágopāḥ | agníḥ śóciṣmāṃ atásāny uṣṇán kṛṣṇá-vyathir asvadáyan ná bhū́ma ||

Translation

Đấng ấy đứng tách riêng, thiêu xuyên mặt đất rộng lớn; chẳng loài thú nào đến được nơi ấy—kẻ tự chuyển động mà không người chăn giữ. Agni, đầy rực lửa, sưởi nóng các thớ sợi, khiến cả sức kháng cự đen tối cũng phải nếm vị; Ngài nhào nặn đất thành sự ngọt lành.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सः: he
• सः: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → स

• यः: who
• यः: कर्तृ
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य

• व्यस्थात्: stood apart / took his stand
• व्यस्थात्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु) + वि- (उपसर्ग)

• अभि: towards, upon
• अभि: —
• Type: Indeclinable (preverb)
• Root: अभि (उपसर्ग/अव्यय)

• दक्षत्: was effective / accomplished
• दक्षत्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: दक्ष् (धातु: ‘to be able/act effectively; to accomplish’)

• उर्वीम्: the broad earth
• उर्वीम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: उर्वी (प्रातिपदिक)

• पशुः: the beast / cattle
• पशुः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: पशु (प्रातिपदिक)

• न: not
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• एति: goes
• एति: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: इ (धातु: ‘to go’)

• स्वयुः: self-moving / self-guided
• स्वयुः: कर्तृ
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: स्वयु (प्रातिपदिक; ‘self-guiding/going of itself’)

• अगोपाः: unguarded / without a herdsman
• अगोपाः: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: अ-गोप (प्रातिपदिक; नञ् + गोप ‘herdsman/guardian’)

• अग्निः: Agni (fire)
• अग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• शोचिष्मान्: flame-bright / possessing radiance
• शोचिष्मान्: कर्तृ
• Type: Adjective
• Root: शोचिस् (प्रातिपदिक) + -मन्त् (मतुप्)

• अतसानि: garments / coverings
• अतसानि: कर्म
• Type: Noun
• Root: अतस् (प्रातिपदिक; ‘garment/cloth’)

• उष्णन्: heating / making hot
• उष्णन्: कर्तृ
• Type: Participle (present)
• Root: उष्ण (प्रातिपदिक; ‘hot’) → उष्णत् (वर्तमाने कृदन्तः)

• कृष्णव्यथिः: dark-trembling / causing blackening and agitation
• कृष्णव्यथिः: कर्तृ
• Type: Noun/Adjective (compound epithet)
• Root: कृष्ण (प्रातिपदिक) + व्यथि (प्रातिपदिक; ‘trembling/affliction’) (समासः)

• अस्वद्: made (it) taste / made pleasant
• अस्वद्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: स्वद् (धातु: ‘to taste/be sweet; to relish’) + अ- (augment of aorist)

• अयन्: set in motion / drove
• अयन्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: इ (धातु: ‘to go’) + अय (caus./denom. ‘to set in motion/drive’ as Vedic finite form)

• भूम: the earth / the ground
• भूम: कर्म
• Type: Noun
• Root: भूमन्/भूमि (प्रातिपदिक; ‘earth/ground, world’)