
Sukta 1.77
Gautama
Agni
Triṣṭubh
Bài thánh ca Triṣṭubh ngắn của dòng Gautama hỏi rằng lời nào xứng hợp, được chư thần chấp nhận, mới có thể thật sự ca ngợi Agni—vị Hotṛ rực sáng, Đấng làm cho các thần hiện diện trong tế lễ. Rồi bài ca tôn vinh Agni như ṛtāvā, kẻ nâng giữ trật tự vũ trụ, như ý chí nội tâm và sự dẫn dắt đúng đắn, và như sức mạnh làm tăng trưởng vinh quang, sức lực và sự nuôi dưỡng cho người thờ phụng.
Mantra 1
कथा दाशेमाग्नये कास्मै देवजुष्टोच्यते भामिने गीः । यो मर्त्येष्वमृत ऋतावा होता यजिष्ठ इत्कृणोति देवान् ॥
Ta sẽ hiến mình cho Agni thế nào, và lời nào—được các thần ưa nhận—phải thốt lên với Đấng rực sáng? Đấng ấy giữa loài người là bất tử, là kẻ gìn giữ ṛta (trật tự vũ trụ), là Tế quan (Hotṛ) thiện xảo nhất trong tế lễ; chính Ngài làm cho các thần thành tựu cho chúng ta, khiến họ hiện diện và hữu hiệu.
Mantra 2
यो अध्वरेषु शंतम ऋतावा होता तमू नमोभिरा कृणुध्वम् । अग्निर्यद्वेर्मर्ताय देवान्त्स चा बोधाति मनसा यजाति ॥
Trong những cuộc hành trình của lễ tế, Đấng ban an lạc bậc nhất, vị Hotṛ giữ gìn ṛta (trật tự chân chính của vũ trụ) — hãy làm cho Ngài thuộc về các ngươi bằng những hành vi kính lễ. Vì khi Agni quả thực chọn và giành được các thần linh cho kẻ phàm nhân, Ngài cũng thức tỉnh trong ý thức và hiến tế bằng tâm (manas).
Mantra 3
स हि क्रतुः स मर्यः स साधुर्मित्रो न भूदद्भुतस्य रथीः । तं मेधेषु प्रथमं देवयन्तीर्विश उप ब्रुवते दस्ममारीः ॥
Chính Ngài là kratu (ý chí và năng lực phân định); chính Ngài là marýa (khí lực chiến binh cao quý); chính Ngài là người trợ giúp tốt lành, ngay thẳng—như một người bạn; Ngài trở thành người đánh xe của cuộc hành trình kỳ diệu. Các dân tộc tìm cầu thần linh, trong những nghi lễ thánh hiến, trước hết gọi Ngài đến gần, và từ mọi phía cất lời với bậc thiện xảo (dasma).
Mantra 4
स नो नृणां नृतमो रिशादा अग्निर्गिरोऽवसा वेतु धीतिम् । तना च ये मघवानः शविष्ठा वाजप्रसूता इषयन्त मन्म ॥
Nguyện Agni (Agni), bậc nam nhi nhất giữa loài người, kẻ diệt trừ những gì gây hại, đến với chúng con bằng sự phù trợ của Ngài và đưa lời ca linh hứng (giras) của chúng con đến chỗ viên thành. Và nguyện những sức mạnh hùng vĩ, mãnh liệt bậc nhất—được thúc đẩy bởi sự sung mãn của lực—đẩy tư niệm của chúng con (manman) lao về phía trước.
Mantra 5
एवाग्निर्गोतमेभिॠतावा विप्रेभिरस्तोष्ट जातवेदाः । स एषु द्युम्नं पीपयत्स वाजं स पुष्टिं याति जोषमा चिकित्वान् ॥
Như vậy, Agni—Jātavedas (Jātavedas), kẻ biết mọi sự sinh khởi—đứng vững trong ṛta (trật tự–chân lý vũ trụ), đã được các Gotama và những bậc thi nhân linh hứng (vipra) tán dương. Trong những (nghi lễ) này, Ngài làm tăng vinh quang rực sáng; Ngài đem đến sự sung mãn của sức lực (vāja); Ngài tiến tới sự lớn lên và dưỡng nuôi (puṣṭi) với niềm hoan hỷ chấp nhận, như bậc tri giác biết rõ.
A reflective question: what worthy, god-approved word can be spoken to Agni, the radiant immortal among mortals.
Agni is praised as ṛta-aligned Hotṛ and as the effective power that ‘fashions’ the Gods—making them present and operative in the sacrifice; he is also described as will, noble force, and friend-like helper.
Agni is recognized as the first called in consecrated acts (medhā/medheṣu), the charioteer of the wondrous course, approached from all sides by god-seeking clans.
The Gautamas affirm their praise of Jātavedas; Agni increases glory and strength and brings growth and nourishment with glad acceptance.
devajuṣṭā gīḥ
स हि क्रतुः स मर्यः स साधुर्मित्रो न भूदद्भुतस्य रथीः । तं मेधेषु प्रथमं देवयन्तीर्विश उप ब्रुवते दस्ममारीः ॥jātavedāḥ
It teaches that Agni is the key mediator of worship: the right, God-pleasing praise and offering through Agni makes the Gods present and brings strength, glory, and nourishment.
Fire appears in human homes and rituals, yet its divine power is treated as deathless and cosmic—an immortal presence working within mortal life.
It means “a hymn/word accepted by the Gods”—speech that is not just poetic, but ritually true and effective when offered through Agni.
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.