Avadhuta Upanishad: Verse 23

Sanskrit (Devanagari)

विक्षेपो नास्ति यस्मान्मे न समाधिस्ततो मम । विक्षेपो वा समाधिर्वा मनसः स्याद्विकारिणः । नित्यानुभवरूपस्य को मेऽत्रानुभवः पृथक् ॥२३॥

Padapatha (Word Split)

विक्षेपः । न । अस्ति । यस्मात् । मे । न । समाधिः । ततः । मम । विक्षेपः । वा । समाधिः । वा । मनसः । स्यात् । विकारिणः । नित्य-अनुभव-रूपस्य । कः । मे । अत्र । अनुभवः । पृथक् ॥२३॥

Recitation with translationAvadhuta Upanishad 23

IAST Transliteration

vikṣepo nāsti yasmān me na samādhis tato mama | vikṣepo vā samādhir vā manasaḥ syād vikāriṇaḥ | nityānubhavarūpasya ko me 'trānubhavaḥ pṛthak ||23||

Translation

چونکہ میرے لیے کوئی وِکشےپ (پریشانی/تشتّت) نہیں، اس لیے میرے لیے سمادھی بھی نہیں۔ وِکشےپ ہو یا سمادھی—یہ تو بدلنے والے من کی حالتیں ہیں۔ میں جو نِتیہ انبھَو (ابدی شعورِ تجربہ) ہوں، یہاں میرے لیے کون سا جداگانہ ‘تجربہ’ رہ جاتا ہے؟

Ask anything about this verse...Ask

Academic Translation

Since there is no distraction for me, therefore there is no samādhi for me. Distraction or samādhi would belong to the mind, which is subject to modification. For me, whose nature is eternal experience, what separate ‘experience’ could there be here?

Verse Context

• Sākṣin/Ātman as nitya-anubhava (ever-present consciousness) beyond mental states
• Mahavakya: Resonates with ‘प्रज्ञानं ब्रह्म (prajñānaṃ brahma)’: consciousness itself is Brahman, not a state attained; samādhi is a mind-state, while the Self is constant awareness.
• Atharva
• Chandas: Mixed śloka style (predominantly Anuṣṭubh cadence; transmitted as metrical verse rather than strict Vedic meter)