Adhyaya 13

Verse 1

गते शक्रे तु गोपालाः कृष्णम् अक्लिष्टकारिणम् ऊचुः प्रीत्या धृतं दृष्ट्वा तेन गोवर्धनाचलम्

Nang makaalis si Shakra (Indra), nakita ng mga pastol na si Krishna, ang gumagawa ng mga gawaing walang hirap, ay naitaas ang Bundok Govardhana; kaya nagsalita sila sa kanya nang may galak at debosyon.

Verse 2

वयम् अस्मान् महाभाग भवता महतो भयात् गावश् च भवता त्राता गिरिधारणकर्मणा

O mapalad na dakila, sa gawa mong pag-angat sa bundok, iniligtas mo kami—pati ang mga baka—mula sa malaking pangamba.

Verse 3

बालक्रीडेयम् अतुला गोपालत्वं जुगुप्सितम् दिव्यं च कर्म भवतः किम् एतत् तात कथ्यताम्

Ang iyong di-matatawarang mga larong pambata, ang anyong tila hamak na pastol ng baka, ngunit ang mga gawang banal na sa iyo—ano ang kahulugan nito, mahal? Ipagpaliwanag mo, anak.

Verse 4

कालियो दमितस् तोये प्रलम्बो विनिपातितः धृतो गोवर्धनश् चायं शङ्कितानि मनांसि नः

Napigil si Kāliya sa tubig, napatumba si Pralamba, at naiangat ang Govardhana—ngunit nanginginig pa rin ang aming mga puso sa pangamba.

Verse 5

सत्यं सत्यं हरेः पादौ शपामो ऽमितविक्रम यथा त्वद्वीर्यम् आलोक्य न त्वां मन्यामहे नरम्

Tunay, tunay—sumusumpa kami sa mga paa ni Hari, O walang kapantay ang lakas: matapos naming masaksihan ang iyong kagitingan, hindi ka na namin itinuturing na karaniwang tao.

Verse 6

प्रीतिः सस्त्रीकुमारस्य व्रजस्य तव केशव कर्म चेदम् अशक्यं यत् समस्तैस् त्रिदशैर् अपि

O Keśava, ang gawa mong ito’y di magagawa kahit ng lahat ng mga diyos na magkakasama: napasa iyo ang pag-ibig ng Vraja, kasama ang mga babae at mga bata roon.

Verse 7

बालत्वं चातिवीर्यं च जन्म चास्मासु शोभनम् चिन्त्यमानम् अमेयात्मञ् शङ्कां कृष्ण प्रयच्छति

Ang iyong kabataan, ang iyong di-mapantayang lakas, at ang iyong mapalad na pagsilang sa gitna namin—kapag ito’y aming pinagninilayan, O Kṛṣṇa na may Sariling di-masukat, sumisibol ang paghanga’t pagdududa: sino ka nga ba sa katotohanan?

Verse 8

देवो वा दानवो वा त्वं यक्षो गन्धर्व एव वा किं वास्माकं विचारेण बान्धवो ऽसि नमो ऽस्तु ते

Maging ikaw man ay diyos o asura, Yakṣa o Gandharva—bakit pa kami hahatol? Ikaw ay sarili naming kamag-anak; pagpupugay at pagyukod sa iyo.

Verse 9

क्षणं भूत्वा त्व् असौ तूष्णीं किंचित् प्रणयकोपवान् इत्य् एवम् उक्तस् तैर् गोपैः कृष्णो ऽप्य् आह महामुने

Sandali siyang natahimik, may bahagyang tampo na isinilang ng pag-ibig na kinimkim sa loob. Pagkasabi nito ng mga pastol, O dakilang pantas, sumagot din si Krishna.

Verse 10

मत्संबन्धेन वो गोपा यदि लज्जा न जायते श्लाघ्यो वाहं ततः किं वो विचारेण प्रयोजनम्

O mga gopī—kung dahil sa ugnayan ninyo sa akin ay hindi kayo nakadarama ng hiya, kung gayon ako’y tunay na karapat-dapat purihin; kaya ano pa ang saysay ng higit pang pagninilay?

Verse 11

यदि वो ऽस्ति मयि प्रीतिः श्लाघ्यो ऽहं भवतां यदि तदात्मबन्धुसदृशी बुद्धिर् वः क्रियतां मयि

Kung may pag-ibig kayo sa akin—kung ako’y karapat-dapat sa inyong paggalang—gawin ninyong tulad ng pagtingin sa sariling kaanak ng puso ang pag-unawa ninyo sa akin: ituring ninyo akong inyo ring sarili.

Verse 12

नाहं देवो न गन्धर्वो न यक्षो न च दानवः अहं वो बान्धवो जातो नैतच् चिन्त्यम् अतो ऽन्यथा

Hindi ako diyos, hindi Gandharva, hindi Yaksha, at hindi rin Danava. Ipinanganak ako bilang sarili ninyong kamag-anak; kaya huwag itong isipin nang iba at huwag mabahala.

Verse 13

इति श्रुत्वा हरेर् वाक्यं बद्धमौनास् ततो वनम् ययुर् गोपा महाभाग तस्मिन् प्रणयकोपिनि

Nang marinig ang mga salita ni Hari, ang mga pastol ay napatahimik na wari’y may gapos sa kanilang mga labi. O marangal! Pagkaraan ay nagtungo sila sa gubat, habang ang minamahal ay nanatili sa lambing na may pagtatampo.

Verse 14

कृष्णस् तु विमलं व्योम शरच्चन्द्रस्य चन्द्रिकाम् तथा कुमुदिनीं फुल्लाम् आमोदितदिगन्तराम्

Ngunit si Krishna ay tulad ng langit na dalisay at walang dungis—tulad ng malamig na liwanag ng buwan sa taglagas; tulad ng lawa ng kumuda na ganap na namumukadkad, na ang halimuyak ay nagpapasaya hanggang sa dulo ng mga dako.

Verse 15

वनराजीं तथा कूजद्भृङ्गमालामनोरमाम् विलोक्य सह गोपीभिर् मनश् चक्रे रतिं प्रति

Nang masdan ang maringal na ganda ng gubat—na pinasasarap ng mga kuyog ng bubuyog na umuugong—at kasama ang mga gopi, ibinaling niya ang isip sa pag-ibig.

Verse 16

विना रामेण मधुरम् अतीव वनिताप्रियम् जगौ कलपदं शौरिर् नानातन्त्रीकृतव्रतम्

Nang wala si Rama, umawit si Shauri ng himig na matamis—lalo nang mahal ng mga babae—na may marikit na sukat ng kumpas at indayog, at hinubog ng disiplina sa maraming kuwerdas at paraan ng tugtugin.

Verse 17

रम्यं गीतध्वनिं श्रुत्वा संत्यज्यावसथांस् तदा आजग्मुस् त्वरिता गोप्यो यत्रास्ते मधुसूदनः

Nang marinig ang kaakit-akit na alingawngaw ng Kanyang awit, agad iniwan ng mga gopī ang kanilang tahanan at nagmadaling pumunta sa kinaroroonan ni Madhusūdana.

Verse 18

शनैः शनैर् जगौ गोपी काचित् तस्य लयानुगम् दत्तावधाना काचिच् च तम् एव मनसास्मरत्

Isang gopī ang dahan-dahang nagsimulang umawit, kasabay ng mismong kumpas ng Kanyang himig; ang isa naman, lubos na nakatuon, Siya lamang ang inalala sa isip.

Verse 19

काचित् कृष्णेति कृष्णेति प्रोक्त्वा लज्जाम् उपाययौ ययौ च काचित् प्रेमान्धा तत्पार्श्वम् अविलज्जिता

May isang dalaga na paulit-ulit na sumigaw, “Krishna! Krishna!”, at biglang napahiya kaya umurong; ngunit ang isa pa, bulag sa pag-ibig, lumapit sa Kanya nang walang pag-aalinlangan.

Verse 20

काचिद् आवसथस्यान्तः स्थित्वा दृष्ट्वा बहिर् गुरुम् तन्मयत्वेन गोविन्दं दध्यौ मीलितलोचना

May isang gopī na nasa loob ng tahanan; nang makita ang nakatatanda sa labas, nalubos siya kay Govinda at nagmuni-muni nang nakapikit.

Verse 21

तच्चिन्ताविपुलाह्लादक्षीणपुण्यचया तथा तदप्राप्तिमहादुःखविलीनाशेषपातका

Sa pagninilay sa Kanya, umaapaw ang malawak na ligaya at nauubos ang naipong kabutihan; at kung hindi pa makamtan ang pag-abot na iyon, sa malaking dalamhati ng di-pagkamit, nalulusaw ang natitirang kasalanan.

Verse 22

चिन्तयन्ती जगत्सूतिं परब्रह्मस्वरूपिणम् निरुच्छ्वासतया मुक्तिं गतान्या गोपकन्यका

Isang dalagang pastol, na may iisang-tutok na pagninilay sa Tagapagluwal ng sanlibutan—na ang likas ay ang Kataas-taasang Brahman—sa samadhi na tila napigil ang hininga, ay nagkamit ng kalayaan (moksha).

Verse 23

गोपीपरिवृतो रात्रिं शरच्चन्द्रमनोरमाम् मानयाम् आस गोविन्दो रासारम्भरसोत्सुकः

Napapaligiran ng mga Gopi, si Govinda—sabik sa ligayang pagsisimula ng Rasa—ay ginugol ang gabing pinaganda ng buwan ng taglagas, na wari’y pinararangalan niya sa kanyang presensya at lila.

Verse 24

गोप्यश् च वृन्दशः कृष्णचेष्टास्व् आयत्तमूर्तयः अन्यदेशं गते कृष्णे चेरुर् वृन्दावनान्तरम्

At ang mga babaeng pastol ay naglalakad nang pangkat-pangkat, ang kanilang isip at anyo’y nakatali sa bawat kilos ni Krishna; nang si Krishna’y mapunta sa ibang dako, sila’y balisang gumala sa mga looban ng Vrindavana.

Verse 25

कृष्णो ऽहम् एतत् ललितं व्रजाम्य् आलोक्यतां गतिः अन्या ब्रवीति कृष्णस्य मम गीतिर् निशम्यताम्

May isang nagsabi, “Ako si Krishna; masdan ninyo ang aking paglakad na marikit—ang aking hakbang ay di tulad ng iba. Hayaan silang magsalita tungkol kay Krishna; ngayon pakinggan ninyo ang aking awit.”

Verse 26

दुष्ट कालिय तिष्ठात्र कृष्णो ऽहम् इति चापरा बाहुम् आस्फोट्य कृष्णस्य लीलासर्वस्वम् आददे

May isa pang sumigaw, “Masamang Kaliya, tumigil ka riyan!” at wari’y ipinahahayag, “Ako si Krishna,” inihampas niya ang braso bilang hamon at inangkin ang pinakadiwa ng lila ni Krishna.

Verse 27

अन्या ब्रवीति भो गोपा निःशङ्कैः स्थीयताम् इह अलं वृष्टिभयेनात्र धृतो गोवर्धनो मया

Nagsalita ang isa pang gopī: “O mga pastol ng baka, manatili kayo rito nang walang takot. Sapat na ang pangamba sa ulan—iniangat at iningatan ko rito ang Govardhana.”

Verse 28

धेनुको ऽयं मया क्षिप्तो विचरन्तु यथेच्छया गोपी ब्रवीति चैवान्या कृष्णलीलानुकारिणी

“Itong Dhenuka ay ibinagsak ko; hayaan siyang gumala ayon sa nais!” sabi ng isang gopī; at ang isa pa, ginagaya ang mga lila ni Krishna, ay nagsalita rin sa diwang mapaglaro.

Verse 29

एवं नानाप्रकारासु कृष्णचेष्टासु तास् तदा गोप्यो व्यग्राः समं चेरू रम्यं वृन्दावनं वनम्

Kaya nito, habang nagaganap sa iba’t ibang anyo ang mapaglarong lila ni Krishna, ang mga gopī na balisa at nakatuon sa kanya ay sabay-sabay na naglakad sa marikit na gubat ng Vrindavana.

Verse 30

विलोक्यैका भुवं प्राह गोपी गोपवराङ्गना पुलकाञ्चितसर्वाङ्गी विकासिनयनोत्पला

Isang gopī—pinakamainam sa mga dalagang pastol—ang tumingin sa lupa at nagsalita. Nangilabot sa galak ang buo niyang katawan, at ang mga matang gaya ng lotus ay bumukadkad sa pagkamangha.

Verse 31

ध्वजवज्राङ्कुशाब्जाङ्करेखावन्त्य् आलि पश्यत पदान्य् एतानि कृष्णस्य लीलालंकृतगामिनः

O kaibigan, tingnan—ito ang mga bakas ng paa ni Krishna, na ang bawat hakbang ay pinalalamutian ng lila. May mga mapalad na tanda rito: watawat, vajra, ankusa, at lotus.

Verse 32

कापि तेन समं याता कृतपुण्या मदालसा पदानि तस्याश् चैतानि घनान्य् अल्पतनूनि च

Si Madālasa, na may natamong banal na kabutihan, ay lumakad na kasabay niya. Ito ang bakas ng kanyang mga paa—siksik at magkakalapit, ngunit maselan at payat ang anyo.

Verse 33

पुष्पावचयम् अत्रोच्चैश् चक्रे दामोदरो ध्रुवम् येनाग्राक्रान्तिमात्राणि पदान्य् अत्र महात्मनः

Dito itinaas ni Dāmodara si Dhruva sa maringal na parangal ng mga bulaklak; kaya sa pook na ito nananatili ang bakas ng paa ng dakilang deboto—tanda lamang ng dulo ng mga daliri ng paa nang buhatin siya ng Kataas-taasan.

Verse 34

अत्रोपविश्य सा तेन कापि पुष्पैर् अलंकृता अन्यजन्मनि सर्वात्मा विष्णुर् अभ्यर्चितो यया

Nang siya’y nakaupo roon, pinalamutian siya nito ng mga bulaklak. Sapagkat sa isang naunang kapanganakan, siya ang sumamba kay Viṣṇu, ang Sariling nananahan sa lahat, nang may taimtim na handog.

Verse 35

पुष्पबन्धनसंमानकृतमानाम् अपास्य ताम् नन्दगोपसुतो यातो मार्गेणानेन पश्यत

Isinantabi ang kanyang mapagmataas na tampo na dulot ng parangal ng mga bulaklak at paglingap, ang anak ni Nanda ay nagpatuloy sa landas na ito—masdan ninyo.

Verse 36

अनुयाने ऽसमर्थान्या नितम्बभरमन्थरा या गन्तव्ये द्रुतं याति निम्नपादाग्रसंस्थितिः

Bagaman hindi siya angkop sa mahabang paglalakbay, bumabagal ang lakad niya dahil sa bigat ng balakang; ngunit kapag kailangang marating ang paroroonan, mabilis siyang kumikilos—humahakbang na mababa ang unahang bahagi ng paa.

Verse 37

हस्तन्यस्ताग्रहस्तेयं तेन याति तथा सखी अनायत्तपदन्यासा लक्ष्यते पदपद्धतिः

Inilagay niya ang kamay sa pagkakahawak ng gumagabay at siya’y lumakad; gayon din ang kasama. Hindi na sariling pasya ang kanyang mga hakbang—ang lakad at landas ay nakikitang pinamamahalaan ng pagkakahawak na iyon.

Verse 38

हस्तसंस्पर्शमात्रेण धूर्तेनैषा विमानिता नैराश्यान् मन्दगामिन्या निवृत्तं लक्ष्यते पदम्

Sa simpleng paghipo ng kamay, nilapastangan siya ng tusong lalaki; at nang humupa ang pag-asa at bumagal ang hakbang sa panghihina ng loob, bumalik ang kanyang landas—kitang-kita ang kanyang pag-urong.

Verse 39

नूनम् उक्ता त्वरामीति पुनर् एष्यामि ते ऽन्तिकम् तेन कृष्णेन येनैषा त्वरिता पदपद्धतिः

“Tunay nga,” naisip niya, “nasabi ko na ‘nagmamadali ako’; kaya babalik akong muli sa iyong piling.” Sa pamamagitan ni Kṛṣṇa na siyang nagpasimuno ng mabilis na landas ng mga yapak, ang daan mismo’y naging mabilis.

Verse 40

प्रविष्टो गहनं कृष्णः पदम् अत्र न लक्ष्यते निवर्तध्वं शशाङ्कस्य नैतद् दीधितिगोचरे

Pumasok si Kṛṣṇa sa malalim at siksik na dilim; dito’y hindi matunton ang kanyang mga yapak. Bumalik kayo—hindi ito naaabot ng sinag ng buwan, ni saklaw ng liwanag nito.

Verse 41

निवृत्तास् तास् ततो गोप्यो निराशाः कृष्णदर्शने यमुनातीरम् आगम्य जगुस् तच्चरितं तदा

Pagkaraan, ang mga gopī, nabigo ang pag-asang makita si Kṛṣṇa, ay nagbalik. Pagdating sa pampang ng Yamunā, noon din ay umawit sila ng kanyang mga gawa at līlā—ang pag-alaala ang naging tanging pagtanaw sa kanya.

Verse 42

ततो ददृशुर् आयान्तं विकासिमुखपङ्कजम् गोप्यस् त्रैलोक्यगोप्तारं कृष्णम् अक्लिष्टचेष्टितम्

Pagkatapos, nakita ng mga gopī si Kṛṣṇa na papalapit—ang mukha’y gaya ng ganap na namumulaklak na lotus; Tagapangalaga ng tatlong daigdig, ang Kataas-taasang Panginoon na kumikilos nang walang hirap.

Verse 43

काचिद् आलोक्य गोविन्दम् आयान्तम् अतिहर्षिता कृष्ण कृष्णेति कृष्णेति प्राह नान्यद् उदीरयत्

Isang gopī, nang makita si Govinda na papalapit, ay napuno ng tuwa; paulit-ulit niyang sinabi, “Kṛṣṇa, Kṛṣṇa, Kṛṣṇa!” at wala nang iba.

Verse 44

काचिद् भ्रूभङ्गुरं कृत्वा ललाटफलकं हरिम् विलोक्य नेत्रभृङ्गाभ्यां पपौ तन्मुखपङ्कजम्

Isang gopī ang kumunot ang kilay at bahagyang inihilig ang noo na parang nagtatampo, at tumingin kay Hari; sa mga matang gaya ng bubuyog, ininom niya ang lotus ng Kanyang mukha.

Verse 45

काचिद् आलोक्य गोविन्दं निमीलितविलोचना तस्यैव रूपं ध्यायन्ती योगारूढेव चाबभौ

Isang dalaga, nang masilayan si Govinda, ay marahang pumikit; tanging anyo Niya ang pinagninilayan, kaya’t wari’y nakalulan sa yoga.

Verse 46

ततः काश्चित्प्रियालापैः काश्चिद् भ्रूभङ्गवीक्षितैः निन्ये ऽनुनयम् अन्याश् च करस्पर्शेन माधवः

Pagkatapos, pinawi ni Mādhava ang kanilang tampo at pinabalik ang pagkakasundo—ang ilan sa pamamagitan ng mapagmahal na salita, ang ilan sa mga titig na may larong kilay, at ang iba sa banayad na haplos ng Kanyang kamay.

Verse 47

ताभिः प्रसन्नचित्ताभिर् गोपीभिः सह सादरम् रराम रासगोष्ठीभिर् उदारचरितो हरिः

Kasama ang mga gopī na payapa ang puso, at may paggalang na lambing, ang marangal na si Hari ay nagalak sa mga pagtitipon ng rāsa.

Verse 48

रासमण्डलबन्धो ऽपि कृष्णपार्श्वम् अनुज्झता गोपीजनेन नैवाभूद् एकस्थानस्थिरात्मना

Kahit ang pagbuo ng bilog na sayaw-rāsa ay hindi rin tunay na naganap sa mga gopī, sapagkat nakapirmi ang isip nila at ayaw nilang lumayo sa tabi ni Kṛṣṇa.

Verse 49

हस्ते प्रगृह्य चैकैकां गोपिकां रासमण्डले चकार तत्करस्पर्शनिमीलितदृशं हरिः

Pagkatapos, hinawakan ni Hari ang kamay ng bawat gopī sa loob ng bilog ng rāsa, at sa tamis ng haplos ng Kanyang palad ay napapikit sila.

Verse 50

ततः प्रववृते रासश् चलद्वलयनिस्वनैः अनुयातशरत्काव्यगेयगीतिर् अनुक्रमात्

Pagkatapos ay nagsimula ang sayaw na Rāsa, kasabay ng tunog ng mga pulseras na kumakalansing habang gumagalaw; at sunod-sunod na sinabayan ng mga awiting mala-tula na angkop sa taglagas.

Verse 51

कृष्णः शरच्चन्द्रमसं कौमुदीं कुमुदाकरम् जगौ गोपीजनस् त्व् एकं कृष्णनाम पुनः पुनः

Inawit ni Kṛṣṇa ang buwan ng taglagas, ang liwanag ng buwan, at ang lawa ng mga lotus na bumubuka sa liwanag; ngunit ang mga gopī ay iisa lamang ang awit—inuulit-ulit ang pangalang “Kṛṣṇa.”

Verse 52

परिवर्तश्रमेणैका चलद्वलयलापिनी ददौ बाहुलतां स्कन्धे गोपी मधुनिघातिनः

Napagod sa walang tigil na pag-ikot sa sayaw, isang gopī—na may kalansing ng mga pulseras—ipinatong ang bigat ng kanyang braso sa balikat ni Madhusūdana, tagapagpuksa kay Madhu, upang sumandig sa Kanya.

Verse 53

काचित् प्रविलसद्बाहुं परिरभ्य चुचुम्ब तम् गोपी गीतस्तुतिव्याजनिपुणा मधुसूदनम्

Isang gopī—dalubhasa sa pagtatago ng papuri bilang awit—niyakap si Madhusūdana na may masiglang galaw ng mga bisig, at hinalikan Siya.

Verse 54

गोपीकपोलसंश्लेषम् अभिपद्य हरेर् भुजौ पुलकोद्गमसस्याय स्वेदाम्बुघनतां गतौ

Sa pagyakap na pisngi-sa-pisngi ng mga gopī, hinila sila palapit ng mga bisig ni Hari; sa mga banal na bisig na iyon, sumibol ang kilabot ng ligaya at bumigat sa mga patak ng pawis na parang ulap na puno ng tubig.

Verse 55

रासगेयं जगौ कृष्णो यावत्तारतरध्वनिः साधु कृष्णेति कृष्णेति तावत् ता द्विगुणं जगुः

Inawit ni Kṛṣṇa ang himig ng Rāsa, at ang tinig niya’y lalo pang tumataas at luminaw; habang dumadaloy ang matamis na alingawngaw, sumagot ang mga gopī nang dobleng sigasig—“Sādhu! Kṛṣṇa! Kṛṣṇa!”

Verse 56

गते ऽनुगमनं चक्रुर् वलने संमुखं ययुः प्रतिलोमानुलोमेन भेजुर् गोपाङ्गना हरिम्

Kapag Siya’y kumilos, sumunod sila; kapag Siya’y lumingon, humarap sila. Kaya, salit-salitang laban at ayon sa ikot ng sayaw, patuloy na niyayakap ng mga dalagang pastol si Hari—si Viṣṇu na nag-anyong Kṛṣṇa.

Verse 57

स तथा सह गोपीभी रराम मधुसूदनः यथाब्दकोटिप्रतिमः क्षणस् तेन विनाभवत्

Kaya nga, si Madhusūdana ay masayang nakipaglaro roon kasama ang mga gopī; at kapag wala Siya, kahit isang saglit ay wari’y kasinghaba ng milyun-milyong taon para sa kanila.

Verse 58

ता वार्यमाणाः पतिभिः पितृभिर् भ्रातृभिस् तथा कृष्णं गोपाङ्गना रात्रौ रमयन्ति रतिप्रियाः

Ang mga gopāṅganā—na nalulugod sa pag-ibig—kahit pigilan ng asawa, ama, at mga kapatid, ay pumupunta sa gabi upang makipaglaro kay Krishna.

Verse 59

सो ऽपि कैशोरकवयो मानयन् मधुसूदनः रेमे ताभिर् अमेयात्मा क्षपासु क्षपिताहितः

Siya rin—si Madhusūdana—na nagbibigay-galang sa mga dalagang nasa kasibulan, bilang di-masukat na Sarili, ay nakipaglaro sa kanila sa mga gabi; inalis Niya ang masama at tinapos ang kanilang pagdurusa.

Verse 60

तद्भर्तृषु तथा तासु सर्वभूतेषु चेश्वरः आत्मस्वरूपरूपो ऽसौ व्याप्य वायुर् इव स्थितः

Sa kanilang mga asawa, sa mga babae ring iyon, at sa lahat ng nilalang, nananahan ang Panginoon bilang anyo ng panloob na Sarili; Siya’y lumalaganap sa lahat, gaya ng hanging nasa lahat ng dako.

Verse 61

यथा समस्तभूतेषु नभो ऽग्निः पृथिवी जलम् वायुश् चात्मा तथैवासौ व्याप्य सर्वम् अवस्थितः

Kung paanong sa lahat ng nilalang ay naroroon ang kalawakan, apoy, lupa, tubig, at hangin bilang panloob na saligan, gayon din si Vishnu ay lumalaganap sa lahat at nananatiling nakatatag sa lahat.