Adhyaya 44

Verse 1

स्कंद उवाच । अन्यान्यपि च लिंगानि कथयामि महामुने । अमृतेशमुखादीनि यन्नामाप्यमृतप्रदम्

Wika ni Skanda: “O dakilang pantas, isasalaysay ko rin ang iba pang mga Liṅga—simula kay Amṛteśa—na ang mismong mga pangalan ay nagkakaloob ng amṛta, kaloob ng kawalang-kamatayan (pagpapalaya na tila nektar).”

Verse 2

पुरा सनारु नामासीन्मुनिरत्र गृहाश्रमी । ब्रह्मयज्ञरतो नित्यं नित्यं चातिथिदैवतः

Noong unang panahon, may isang pantas dito na ang pangalan ay Sanāru, na namumuhay sa yugto ng maybahay (gṛhastha). Lagi siyang nakatuon sa Brahma-yajña, at lagi niyang itinuturing na banal ang mga panauhin, na wari’y mga diyos.

Verse 3

लिंगपूजारतो नित्यं नित्यं तीर्थाप्रतिग्रही । तस्यर्षेरभवत्पुत्रः सनारोरुपजंघनिः

Siya ay laging deboto sa pagsamba sa Liṅga, at laging magalang na tumatanggap ng handog na banal na tubig (tīrtha). Sa pantas na si Sanāru ay isinilang ang isang anak na lalaki, na pinangalanang Upajaṅghani.

Verse 4

स कदाचिद्गतोरण्यं तत्र दष्टः पृदाकुना । अथ तत्स वयोभिश्च स आनीतः स्वमाश्रमम्

Minsan ay nagtungo siya sa gubat, at doon siya ay nakagat ng makamandag na ahas. Pagkaraan, kasama ang kanyang mga kasamahan, siya ay binuhat at dinala pabalik sa sarili niyang ashram.

Verse 5

सनारुणा समुच्छ्वस्य नीतः स उपजंघनिः । महाश्मशानभूभागं स्वर्गद्वारसमीपतः

Si Sanāru, na humihingal sa dalamhati, ay dinala si Upajaṅghani sa lupain ng Dakilang Pook ng Pagsusunog ng Bangkay, malapit sa Svargadvāra, ang “Tarangkahan ng Langit”.

Verse 6

तत्रासीच्छ्रीफलाकारं लिंगमेकं सुगुप्तवत् । निधाय तत्र तं यावच्छवं संचिंतयेत्सुधीः

Doon ay may iisang Liṅga, hugis śrīphala (niyog), na wari’y maingat na nakatago. Nang mailapag siya roon, ang marunong ay nagmuni-muni sa kanya na para bang isa na siyang bangkay.

Verse 7

सर्पदष्टस्य संस्कारः कथं भवति चेति वै । तावत्स जीवन्नुत्तस्थौ सुप्तवच्चौपजंघनिः

“Paano maisasagawa ang mga ritwal ng libing para sa taong nakagat ng ahas?”—habang iniisip niya ito, sa sandaling iyon din ay bumangon si Upajaṅghani na buhay, na parang nagising mula sa pagkakatulog.

Verse 8

अथ तं वीक्ष्य स मुनिः सनारुरुपजंघनिम् । पुनः प्राणितसंपन्नं विस्मयं प्राप्तवान्परम्

Pagkaraan, nang makita ni Sanāru na muling nabuhay si Upajaṅghani, ang pantas ay napuno ng sukdulang pagkamangha.

Verse 9

प्राणितव्येऽत्र को हेतुर्मच्छिशोरुपजंघनेः । क्षेत्राद्बहिरहिर्यं हि दष्टा नैषीत्परासु ताम्

“Ano ang dahilan kung bakit nananatili ang buhay dito, kahit ang aking anak na si Upajaṅghani ay nakagat ng ahas sa binti? Sapagkat sa labas ng banal na kṣetra na ito, ang kagat ng ahas ay tiyak na maghahatid sa kanya sa kamatayan.”

Verse 10

इति यावत्स संधत्ते धियं तज्जीवितैकिकाम् । तावत्पिपीलिका त्वेका मृतं क्वापि पिपीलिकम्

Habang binubuo pa niya sa isip ang iisang pag-iisip—nakatuon lamang sa buhay na iyon—noon din, isang langgam ang nagdala mula sa kung saan ng isang patay na langgam.

Verse 11

आनिनाय च तत्रैव सोप्य नन्निर्गतस्ततः । अथ विज्ञाय स मुनिस्तत्त्वं जीवितसूचितम्

Dinala nito iyon mismo roon at hindi umalis sa pook na iyon. Pagkaraan, naunawaan ng pantas ang katotohanang ipinahihiwatig—tungkol sa sanhi ng pag-iingat ng buhay.

Verse 12

मृदु हस्ततलेनैव यावत्खनति वै मुनिः । तावच्छ्रीफलमात्रं हि लिंगं तेन समीक्षितम्

Nang marahang maghukay ang pantas gamit ang palad ng kanyang kamay, di naglaon ay nasilayan niya ang isang liṅga na kasinlaki lamang ng bungang bilva.

Verse 13

सनारुणाथ तल्लिंगं तेन तत्र समर्चितम् । चिरकालीन लिंगस्य कृतं नामापि सान्वयम्

Pagkaraan, sinamba niya roon ang liṅga na iyon, kalakip ang arghya at iba pang handog. At para sa sinaunang liṅga, itinatag din niya ang pangalan nito, kasama ang banal na salaysay at ang linya ng tradisyong pamana.

Verse 14

अमृतेश्वरनामेदं लिंगमानंदकानने । एतल्लिंगस्य संस्पर्शादमृतत्वं लभेद्ध्रुवम्

Ang liṅga na ito sa Ānandakānana ay tinatawag na Amṛteśvara. Sa paghipo sa liṅga na ito, tiyak na matatamo ang amṛta—ang kalagayang di-namamatay.

Verse 15

अमृतेशं समभ्यर्च्य जीवत्पुत्रः स वै मुनिः । स्वास्पदं समनुप्राप्तो दृष्टआश्चर्यवज्जनैः

Matapos sambahin nang wasto si Amṛteśa, ang pantas na muni—na ang anak ay naibalik sa buhay—ay nagbalik sa sariling tahanan, na tinitingnan ng mga tao nang may pagkamangha.

Verse 16

तदाप्रभृति तल्लिंगममृतेशं मुनीश्वर । काश्यां सिद्धिप्रदं नृणां कलौ गुप्तं भवेत्पुनः

Mula noon, O panginoon sa mga muni, ang liṅga na tinatawag na Amṛteśa ay nagbibigay ng mga siddhi sa mga tao sa Kāśī; datapwat sa Panahong Kali, muli itong nagiging nakatago.

Verse 18

अमृतेश समं लिंगं नास्ति क्वापि महीतले । तल्लिंगं शंभुना तिष्ये कृतं गुप्तं प्रयत्नतः

Walang liṅga sa buong daigdig na maihahambing kay Amṛteśa. Sa Panahong Tisya (Kali), si Śambhu ay sadyang nagsikap upang itago ang liṅga na iyon.

Verse 19

अमृतेश्वर नामापि ये काश्यां परिगृह्णते । न तेषामुपसर्गोत्थं भयं क्वापि भविष्यति

Kahit yaong mga tumatanggap at bumibigkas lamang ng Pangalan na “Amṛteśvara” sa Kāśī—hindi kailanman darating sa kanila saanman ang takot na mula sa mga kapighatian at sakuna.

Verse 20

मुनेऽन्यच्च महालिंगं करुणेश्वरसंज्ञितम् । मोक्षद्वार समीपे तु मोक्षद्वारेश्वराग्रतः

O pantas, may isa pang Dakilang Liṅga na tinatawag na Karuṇeśvara. Ito’y nakatindig malapit sa Mokṣadvāra (Tarangkahan ng Paglaya), tuwirang nasa harap ng Mokṣadvāreśvara.

Verse 21

दर्शनात्तस्य लिंगस्य महाकारुणिकस्य वै । न क्षेत्रान्निर्गमो जातु बहिर्भवति कस्यचित्

Sa pagtanaw lamang sa Liṅga na iyon—na tunay na lubhang mahabagin—walang sinuman ang kailanman lalabas mula sa banal na Kṣetra (Kāśī) patungo sa labas.

Verse 22

स्नातव्यं मणिकर्ण्यां च द्रष्टव्यः करुणेश्वरः । क्षेत्रोपसर्गजा भीतिर्हातव्या परया मुदा

Dapat maligo sa Maṇikarṇī at dapat ding masdan si Karuṇeśvara. Ang takot na mula sa mga pagsubok sa loob ng banal na pook ay dapat iwaksi nang may sukdulang kagalakan.

Verse 23

सोमवासरमासाद्य एकभक्तव्रतं चरेत् । यष्टव्यः करुणापुष्पैर्व्रतिना करुणेश्वरः

Pagdating ng Lunes, isagawa ang panatang Ekabhakta (isang kain lamang). Ang tumutupad ng panata ay dapat sumamba kay Karuṇeśvara gamit ang mga bulaklak na “karuṇā”.

Verse 24

तेन व्रतेन संतुष्टः करुणेशः कदाचन । न तं क्षेत्राद्बहिः कुर्यात्तस्मात्कार्यं व्रतं त्विदम्

Dahil sa panatang iyon, nalulugod si Karuṇeśa; sa isang panahon, hindi Niya itataboy ang taong iyon palabas ng banal na kṣetra. Kaya nga, ang panatang ito ay dapat isagawa.

Verse 25

तत्पत्रैस्तत्फलैर्वापि संपूज्यः करुणेश्वरः । यो न जानाति तल्लिंगं सम्यग्ज्ञानविवर्जितः

Dapat sambahin nang wasto si Karuṇeśvara sa pamamagitan ng mga dahon nito, o maging ng mga bunga nito. Ang sinumang hindi nakakikilala sa Liṅga na iyon ay salat sa tunay na pagkaunawa.

Verse 26

तेनार्च्यः करुणावृक्षो देवेशः प्रीयतामिति । यो वर्षं सोमवारस्य व्रतं कुर्यादिति द्विजः

Sa pamamagitan ng mga handog na iyon, sambahin ang punong Karuṇā, na nananalangin: “Nawa’y malugod ang Panginoon ng mga deva.” Sinasabi ng isang brāhmaṇa na sinumang tumupad sa panata tuwing Lunes sa loob ng isang taon…

Verse 27

प्रसन्नः करुणेशोत्र तस्य दास्यति वांछितम् । द्रष्टव्यः करुणेशोत्र काश्यां यत्नेन मानवैः

Dito, kapag nalulugod si Karuṇeśa, ipinagkakaloob Niya ang ninanais na biyaya. Kaya sa Kāśī na ito, dapat Siyang dalawin ng mga tao nang may taimtim na pagsisikap.

Verse 28

इति ते करुणेशस्य महिमोक्तो महत्तरः । यं श्रुत्वा नोपसर्गोत्थं भयं काश्यां भविष्यति

Gayon, naipahayag sa iyo ang lubhang dakilang kaluwalhatian ni Karuṇeśa. Sa pagdinig nito, sa Kāśī ay hindi sisibol ang takot na mula sa mga kapahamakan.

Verse 29

मोक्षद्वारेश्वरं चैव स्वर्गद्वोरेश्वरं तथा । उभौ काश्यां नरो दृष्ट्वा स्वर्गं मोक्षं च विंदति

Sa Kāśī, ang sinumang makakita kay Mokṣadvāreśvara at kay Svargadvoreśvara ay magkakamit kapwa ng langit at mokṣa, ang ganap na paglaya.

Verse 30

ज्योतीरूपेश्वरं लिंगं काश्यामन्यत्प्रकाशते । तस्य संपूजनाद्भक्ता ज्योतीरूपा भवंति हि

Sa Kāśī, ang Liṅga na tinatawag na Jyotīrūpeśvara ay nagniningning sa natatanging liwanag. Sa ganap na pagsamba at taimtim na paggalang, ang mga deboto ay nagiging maningning—tunay na nagkakawangis ng espirituwal na liwanag.

Verse 31

चक्रपुष्करिणी तीरे ज्योतीरूपेश्वरं परम् । समभ्यर्च्याप्नुयान्मर्त्यो ज्योतीरूपं न संशयः

Sa pampang ng Cakrapuṣkariṇī, ang mortal na sumasamba nang wasto sa kataas-taasang Jyotīrūpeśvara ay magkakamit ng anyong banal na ningning—walang alinlangan.

Verse 32

यदा भागीरथी गंगा तत्र प्राप्ता सरिद्वरा । तदारभ्यार्चयेन्नित्यं तल्लिंगं स्वर्धुनी मुदा

Mula nang dumating doon ang Bhāgīrathī Gaṅgā—pinakamainam sa mga ilog—mula noon, ang ilog na makalangit ay masayang sumasamba sa mismong Liṅga na iyon araw-araw.

Verse 33

पुरा विष्णौ तपत्यत्र तल्लिंगं स्वयमेव हि । तत्राविरासीत्तेजस्वि तेन क्षेत्रमिदं शुभम्

Noong unang panahon, nang si Viṣṇu ay nagsasagawa ng matinding tapas dito, ang Liṅga na iyon ay kusang nagpakita. Nagningning sa dakilang liwanag, lumitaw ito roon; kaya ang banal na pook na ito ay mapalad at mapagpala.

Verse 34

चक्रपुष्करिणी तीरे ज्योतीरूपेश्वरं तदा । दूरस्थोपीह यो ध्यायेत्तस्य सिद्धिरदूरतः

Noong panahong iyon, sa pampang ng Cakrapuṣkariṇī, sinumang magnilay kay Jyotīrūpeśvara—kahit mula sa malayo—ay magkakamit ng siddhi; ang katuparan ay malapit na agad.

Verse 35

एतेष्वपि च लिंगेषु चतुर्दशसु सत्तम । लिंगाष्टकं महावीर्यं कर्मबीजदवानलम्

O pinakamainam sa mga tao, sa labing-apat na Liṅga ring ito, ang pangkat ng walong Liṅga (Liṅgāṣṭaka) ay may dakilang kapangyarihan—gaya ng apoy sa gubat na tumutupok sa binhi ng karma.

Verse 36

ओंकारादीनि लिंगानि यान्युक्तानि चतुर्दश । तथा दक्षेश्वरादीनि लिंगान्यष्टौ महांति च

Ang labing-apat na Liṅga na inilarawan ay nagsisimula sa Oṃkāra; gayundin, mula kay Dakṣeśvara, may walong dakilang Liṅga rin.

Verse 37

अमृतेश्वर संस्पर्शान्मृता जीवंति तत्क्षणात् । अमृतत्वं भजंतेऽत्र जीवंतः स्पर्शमात्रतः

Sa paghipo ni Amṛteśvara, ang patay ay nabubuhay agad sa sandaling iyon. At ang mga buhay, sa simpleng pagdampi rito, ay nakikibahagi sa kawalang-kamatayan.

Verse 38

षदत्रिंशत्तत्त्वरूपोसौ लिगेष्वेषु सदाशिवः । अस्मिन्क्षेत्रे वसन्नित्यं तारकं ज्ञानमादिशेत्

Sa mga Liṅga na ito, nananahan si Sadāśiva bilang mismong anyo ng tatlumpu’t anim na tattva. Namamalagi Siya magpakailanman sa banal na kṣetra na ito at ipinagkakaloob ang kaalamang Tāraka, ang karunungang nagliligtas.

Verse 39

क्षेत्रस्य तत्त्वमेतद्धि षट्त्रिंशल्लिंगरूप्यहो । एतेषां भजनात्पुंसां न भवेद्दुर्गतिः क्वचित्

Ito nga ang panloob na katotohanan ng banal na kṣetra: kamangha-mangha, ito’y binubuo ng tatlumpu’t anim na anyo ng Liṅga. Sa debosyon at pagsamba sa mga ito, ang tao’y hindi kailanman mahuhulog sa kapahamakan o masamang hantungan—sa anumang oras.

Verse 40

मुने रहस्यभूतानि र्लिगान्येतानि निश्चितम् । एतल्लिंगप्रभावाच्च मुक्तिरत्र सुनिश्चिता

O pantas, ang mga Liṅga na ito ay tunay na may likas na lihim (esoteriko)—tiyak ito. At sa kapangyarihan ng mga Liṅga na ito, ang mokṣa o paglaya rito mismo, sa Kāśī, ay tiyak na tiyak at walang alinlangan.

Verse 41

मोक्षक्षेत्रमिंदं काशी लिंगैरेतैर्मेहामते । एतान्यन्यानि सिद्धानि संभवंति युगेयुगे

O marangal ang diwa, ang Kāśī na ito ang mokṣa-kṣetra, ang pook ng paglaya, sa pamamagitan ng mga Liṅga na ito. At ang iba pang ganitong ganap at banal na pagpapakita ay muling sumisibol sa bawat yuga, paulit-ulit.

Verse 42

आनंदकाननं शंभोः क्षेत्रमेतदनादिमत् । अत्र संस्थितिमापन्ना मुक्ता एव न संशयः

Ito ang Ānandakānana, ang gubat ng kaligayahan—ang banal na nasasakupan ni Śambhu (Śiva), na walang pasimula ang kabanalan. Ang sinumang makamit ang pananatiling ganap dito ay tunay na pinalaya; walang pag-aalinlangan dito.

Verse 43

योगसिद्धिरिहास्त्येव तपःसिद्धिरिहैव हि । व्रतसिद्धिर्मंत्रसिद्धिस्तीर्थसिद्धिः सुनिश्चितम्

Dito mismo naroroon ang mga siddhi ng yoga; dito rin tunay na naroroon ang mga siddhi ng tapas o pag-aayuno at pagninilay. Ang katuparan ng mga panata (vrata), ang tagumpay ng mga mantra, at ang bunga ng paglalakbay-dambana (tīrtha) ay tiyak na matatagpuan dito.

Verse 44

सिद्ध्यष्टकं तु यत्प्रोक्तमणिमादि महत्तरम् । तज्जन्मभूमिरेषैव शंभोरानंदवाटिका

Ang bantog na walong siddhi—nagsisimula sa aṇimā at iba pa, na pinakadakila—ay dito mismo nagmula: ang mapagpalang hardin-gubat ni Śambhu (Śiva).

Verse 45

निर्वाणलक्ष्म्याः सदनमेतदानंदकाननम् । एतत्प्राप्य न मोक्तव्यं पुण्यैः संसारभीरुणा

Ang Ānandakānana na ito ang tahanan ng biyaya ng nirvāṇa. Pagkarating dito, ang may takot sa saṃsāra ay huwag itong bitawan; sa pamamagitan ng mga gawaing may bisa (puṇya), panghawakan ito nang matatag.

Verse 46

अयमेव महालाभ इदमेव परं तपः । एतदेव महत्पुण्यं लब्धा वाराणसीह यत्

Ito lamang ang pinakadakilang pakinabang; ito lamang ang kataasang tapas (pag-austeridad). Ito lamang ang dakilang puṇya—na dito ay nakamtan ang Vārāṇasī.

Verse 47

अवश्यं जन्मिनो मृत्युर्यत्र कुत्र भविष्यति । कर्मानुसारिणी लभ्या गतिः पश्चाच्छुभाशुभा

Sa sinumang isinilang, tiyak ang kamatayan—mangyayari ito sa kung saan man. Pagkaraan, matatamo ang landas ng kapalaran (gati) na sumusunod sa karma, maging mabuti o masama.

Verse 48

मृत्युं विज्ञाय नियतं गतिकर्मानुसारिणीम् । अवश्यं काशिका सेव्या सर्वकर्मनिवारिणी

Yamang nalalaman na tiyak ang kamatayan at ang gati ay sumusunod sa karma, ang Kāśikā (Kāśī) ay dapat paglingkuran at kanlungan—sapagkat siya ang nag-aalis ng pagkakagapos ng lahat ng karma.

Verse 49

मानुष्यं प्राप्य यं मूढा निमेषमितजीवितम् । न सेवंते पुरीं काशीं ते मुष्टा मंदबुद्धयः

Ang mga hangal na nagkamit ng anyong tao—na ang buhay ay kasing bilis ng isang kisap-mata—ngunit hindi naglilingkod sa lungsod ng Kashi: sila ay kahabag-habag at mapurol ang isipan.

Verse 50

दुर्लभं जन्म मानुष्यं दुर्लभा काशिकापुरी । उभयोः संगमासाद्य मुक्ता एव न संशयः

Bihira ang kapanganakan bilang tao, at bihira ang lungsod ng Kashi. Kapag nakamit ng isa ang pagtatagpo ng dalawang ito, ang kalayaan ay tiyak—walang duda tungkol dito.

Verse 51

क्व च तादृक्तपांसीह क्व तादृग्योग उत्तमः । यादृग्भिः प्राप्यते मुक्तिः काश्यां मोक्षोत्तमोत्तमः

Saan matatagpuan ang mga pagpapakasakit na tulad nito? Nasaan ang yoga na napakahusay? Sapagkat ang kalayaang nakamit sa pamamagitan ng ganitong paraan—ang Kashi ay nagkakaloob ng pinakamataas na moksha.

Verse 52

सत्यं सत्यं पुनः सत्यं सत्यपूर्वं पुनःपुनः । न काशी सदृशी मुक्त्यै भूमिरन्या महीतले

Katotohanan, katotohanan, muling katotohanan; at katotohanan bago ang lahat, paulit-ulit na sinasabi: sa balat ng lupa ay walang ibang lupain na tulad ng Kashi para sa kalayaan.

Verse 53

विश्वेशो मुक्तिदो नित्यं मुक्त्यै चोत्तरवाहिनी । आनंदकानने मुक्तिर्मुक्तिर्नान्यत्र कुत्रचित्

Si Visvesvara ay laging nagkakaloob ng kalayaan, at ang hilagang-umaagos na Ganga ay para rin sa kalayaan. Sa Anandakanana lamang mayroong kalayaan—ang kalayaan ay wala sa ibang lugar.

Verse 54

एक एव हि विश्वेशो मुक्तिदो नान्य एव हि । स एव काशीं प्रापय्य मुक्तिं यच्छति नान्यतः

Si Viśveśa lamang ang Tagapagkaloob ng mokṣa; wala nang iba. Siya lamang ang nagdadala sa tao sa Kāśī at nagkakaloob ng kalayaan; hindi mula sa ibang pinagmulan.

Verse 55

सायुज्यमुक्तिरत्रैव सान्निध्यादिरथान्यतः । सुलभा सापि नो नूनं काश्यां मोक्षोस्ति हेलया

Dito lamang naroroon ang sāyujya-mukti, ang pakikiisa sa Panginoon; sa ibang dako ay mga bunga lamang gaya ng pagiging malapit (sānnidhya) at iba pa. Kahit ang sāyujya ay hindi tunay na madali; ngunit sa Kāśī, ang mokṣa ay nakakamtan na wari’y halos walang hirap.

Verse 56

स्कंद उवाच । शृण्वगस्त्य महाभाग भविष्यं कथयाम्यहम् । कृष्णद्वैपायनो व्यासोऽकथयद्यन्महद्वचः । निश्चिकेतुमनाः पश्चाद्यत्करिष्यति तच्छृणु

Wika ni Skanda: Makinig ka, O marangal na Agastya; isasalaysay ko ang darating. Pakinggan ang dakilang pahayag na sinabi ni Kṛṣṇadvaipāyana Vyāsa, at pakinggan din kung ano ang gagawin niya pagkaraan, na may pusong nagpasiyang lutasin ito.

Verse 94

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां चतुर्थे काशीखंड उत्तरार्धेऽमृतेशादिलिंगप्रादुर्भावोनाम चतुर्नवतितमोऽध्यायः

Sa gayon, sa Śrī Skanda Mahāpurāṇa—sa kalipunang may walumpu’t isang libong taludtod—sa ikaapat na Saṃhitā, sa Uttarārdha ng Kāśīkhaṇḍa, nagtatapos ang ika-94 na kabanata na pinamagatang “Ang Pagpapakita ni Amṛteśa at ng iba pang mga Liṅga.”