Adhyaya 14

Verse 1

अगस्त्य उवाच । दृष्ट्वा भूदेवताः शंभुं किमाचख्युः षडानन । कानिकानि च लिंगानि तत्र तान्यपिचक्ष्व मे

Sinabi ni Agastya: “O Ṣaḍānana, nang makita ng mga bhūdevatā (mga brāhmaṇa) si Śambhu, ano ang kanilang ipinahayag? At anu-ano ring mga liṅga ang naroon—isalaysay mo rin sa akin.”

Verse 2

ज्येष्ठस्थाने महापुण्ये देवदेवस्य वल्लभे । आश्चर्यं किमभूत्तत्र तदाचक्ष्व षडानन

“Sa Jyeṣṭhasthāna—napakadakila sa kabanalan at minamahal ng Diyos ng mga diyos—anong kababalaghan ang naganap doon? O Ṣaḍānana, ilarawan mo iyon sa akin.”

Verse 3

स्कंद उवाच । शृण्वगस्त्य यथा पृच्छि भवता तद्ब्रवीम्यहम् । मंदराद्रिं यदा देवो गतवान्ब्रह्मगौरवात्

Sinabi ni Skanda: “Makinig ka, O Agastya—gaya ng iyong itinanong, aking sasabihin. Nang ang Panginoon ay nagtungo sa Bundok Mandara, dahil sa paggalang sa dangal ni Brahmā…”

Verse 4

तदा निराश्रया विप्राः क्षेत्रसंन्यासिनोनघाः । उपाकृताश्चाविरतं महाक्षेत्रप्रतिग्रहात्

Noon, ang mga walang dungis na brāhmaṇa—mga nagtalikod sa mundo at nakatuon sa banal na kṣetra—ay walang panlupang masandalan; gayunman, patuloy silang tinustusan ng mga handog na tinatanggap sa dakilang sagradong pook na iyon (Kāśī).

Verse 5

खातंखातं च दंडाग्रैर्भूमिं कंदादिवृत्तयः । चक्रुः पुष्करिणीं रम्यां दंडखाताभिधां मुने

Paulit-ulit nilang hinukay ang lupa sa dulo ng kanilang mga tungkod; ang mga ascetic na nabubuhay sa mga ugat at iba pa ay lumikha ng isang kaaya-ayang lawa, O pantas—na nakilala sa pangalang Daṇḍakhātā.

Verse 6

तत्तीर्थं परितः स्थाप्य महालिंगान्यनेकशः । महेशाराधनपरास्तपश्चक्रुः प्रयत्नतः

Nang maitindig nila sa paligid ng tīrtha na iyon ang maraming dakilang liṅga, nagsagawa sila ng mga pag-aayuno at pagninilay nang buong pagsisikap, tanging sa pagsamba kay Maheśa (Śiva) nakatuon.

Verse 7

विभूतिधारिणो नित्यं नित्यरुद्राक्षधारिणः । लिंगपूजारता नित्यं शतरुद्रियजापिनः

Lagi nilang suot ang banal na abo (vibhūti); lagi ring suot ang mga butil ng rudrākṣa; palaging nalulugod sa pagsamba sa liṅga; at walang patid na inuusal ang Śatarudrīya.

Verse 8

ते श्रुत्वा देवदेवस्य पुनरागमनं मुने । तपःकृशा अतितरामासुरानंद मेदुराः

Nang marinig nila, O pantas, ang muling pagdating ng Diyos ng mga diyos, ang mga asceta—bagaman payat dahil sa matinding tapas—lalo pang napuno at tila namaga sa galak.

Verse 9

द्विजाः पंचसहस्राणि चरतो विपुलं तपः । दंडखातान्महातीर्थादाजग्मुर्देवदर्शने

Limang libong mga dvija, na nagsasagawa ng saganang tapas, ay nagmula sa dakilang tīrtha na tinatawag na Daṇḍakhāta at dumating upang magtamo ng mapalad na darśana ng Panginoon sa Kāśī.

Verse 10

तीर्थान्मंदाकिनी नाम्नो द्विजाः पाशुपतव्रताः । शिवैकाराधनपराः समेता अयुतोन्मिताः

Mula sa tīrtha na tinatawag na Mandākinī ay dumating ang mga dvija na tumutupad sa Pāśupata-vrata; tanging pagsamba kay Śiva ang kanilang layon, at nagtipon sila na may bilang na sampung libo.

Verse 11

हंसतीर्थात्परिप्राप्ता अयुतं त्रिशतोत्तरम् । शतदुर्वाससस्तीर्थादेकादश शताधिकम्

Mula sa Haṃsatīrtha ay dumating ang sampung libo at tatlong daan; at mula sa tīrtha ng Śata-Durvāsas ay dumating ang labing-isang daan at higit pa.

Verse 12

मत्स्योदर्याः परापेतुः सहस्राणि षडेव हि । कपालमोचनात्सप्त शतान्यभ्यागता द्विजाः

Mula sa Matsyodarī ay dumating nga ang anim na libo; at mula sa Kapālamocana ay dumating ang pitong daang mga dvija.

Verse 13

ऋणमोचनतस्तीर्थात्सहस्रं द्विशताधिकम् । वैतरण्या अपि मुने द्विजानामयुतार्धकम्

Mula sa tīrtha na tinatawag na Ṛṇamocana ay dumating ang isang libo at dalawang daan; at mula rin sa Vaitaraṇī, O pantas, ay dumating ang limang libong mga dvija.

Verse 14

ततः पृथूदकात्कुंडात्पृथुना परिखानितात् । अयासिषुर्द्विजानां च शतान्येव त्रयोदश

Pagkaraan, mula sa imbakan ng tubig na Pṛthūdaka—na hinukay at pinalibutan ng kanal ni Haring Pṛthu—ay dumating ang labintatlong daang mga dvija.

Verse 15

तथैवाप्सरसः कुंडान्मेनकाख्याच्छतद्वयम् । उर्वशीकुंडतः प्राप्ताः सहस्रं द्विशताधिकम्

Gayundin, mula sa lawa ng mga apsaras na tinatawag na Menakā ay dumating ang dalawang daan; at mula sa lawa ni Urvaśī ay dumating ang isang libo at dalawang daan.

Verse 16

तथैरावतकुंडाच्च ब्राह्मणास्त्रिशतानि च । गंधर्वाप्सरसः सप्त शतानि द्विशतानि च

Mula rin sa lawa ni Airāvata ay dumating ang tatlong daang brāhmaṇa; at dumating ang mga gandharva at mga apsaras—pitong daan at dalawang daan (ayon sa pagkakasunod).

Verse 17

वृषेशतीर्थादाजग्मुर्नवतिः सशतत्रया । यक्षिणीकुंडतः प्राप्ताः सहस्रं त्रिशतोत्तरम्

Mula sa Vṛṣeśa-tīrtha ay dumating ang tatlong daan at siyamnapu; at mula sa Yakṣiṇī Kuṇḍa ay dumating ang isang libo at tatlong daan.

Verse 18

लक्ष्मीतीर्थात्परं जग्मुः षोडशैव शतानि च । पिशाचमोचनात्सप्त सहस्राणि द्विजोत्तमाः

Mula sa Lakṣmī-tīrtha sila’y nagpatuloy—labing-anim na raan ang bilang; at mula sa Piśācamocana ay dumating ang pitong libong mararangal na dvija.

Verse 19

पितृकुंडाच्छतंसाग्रं ध्रुवतीर्थाच्छतानि षट् । मानसाख्याच्च सरसो द्विशती सशतत्रया

Mula sa Pitṛ-kuṇḍa ay mahigit isang daan ang dumating; mula sa Dhruva-tīrtha ay anim na raang pangkat; at mula sa lawang tinatawag na Mānasa ay dalawang daan at isa pang isang daan—mga pulutong na hinila ng kabanalan ng mga tīrtha ng Kāśī.

Verse 20

ब्राह्मणा वासुकिहृदात्सहस्राणि दशैव तु । तथैवाष्टशतं द्रष्टुं जानकीकुंडतो द्विजाः

Mula sa Vāsuki-hrada ay dumating ang sampung libong brāhmaṇa; gayundin, walong daang dvija mula sa Jānakī-kuṇḍa, pawang sabik na masilayan ang Panginoon.

Verse 21

काशीनाथमनुप्राप्ताः परमानंददायिनम् । तथा गौतमकुंडाच्च शतानिनव चागताः

Narating nila si Kāśīnātha, ang nagbibigay ng sukdulang kaligayahan; at mula rin sa Gautama-kuṇḍa ay dumating ang siyam na raang pangkat.

Verse 22

तीर्थाद्दुर्गतिसंहर्तुर्बाह्मणाः प्रतिपेदिरे । एकादशशतान्येव द्रष्टुं देवमुमापतिम्

Mula sa tīrtha ng Tagapagwasak ng masamang kapalaran ay nagsilakad ang mga brāhmaṇa—labing-isang daan nga—upang masilayan ang Diyos, si Umāpati (Śiva).

Verse 23

असीसंभेदमारभ्य गंगातीरस्थिता द्विजाः । आसंगमेश्वरात्तत्र परिप्राप्ता घटोद्भव

Mula sa tagpuan ng Asī, ang mga dvija na nananahan sa pampang ng banal na Gaṅgā ay dumating doon mula kay Āsaṅgameśvara—O Ipinanganak-sa-Banga (Agastya).

Verse 24

अष्टादशसहस्राणि तथा पंचशतान्यपि । ब्राह्मणाः पंचपंचाशद्गंगातीरात्समागताः

Labingwalong libo, at may limanda pa—mga brāhmaṇa, limampu’t limang pangkat, ang nagtipon mula sa banal na pampang ng Gaṅgā.

Verse 25

सार्द्रदूर्वाक्षतकरैः सपुष्पफलपाणिभिः । सुगंधमाल्यहस्तैश्च ब्राह्मणैर्जयवादिभिः

Dumating ang mga brāhmaṇa na may mga kamay na may basang dūrvā at buo-buong bigas, may mga bulaklak at bunga sa palad, may mababangong kuwintas—sumisigaw ng tagumpay at mapalad na pagbati.

Verse 26

स्तुतो मंगलसूक्तैश्च प्रणतश्च पुनःपुनः । तेभ्यो दत्ताभयः शंभुः पप्रच्छ कुशलं मुदा

Pinuri Siya ng mga mapalad na himno at paulit-ulit na nagpatirapa; si Śambhu ay nagkaloob sa kanila ng kawalang-takot, at saka, sa galak, nagtanong ng kanilang kalagayan.

Verse 27

ततस्ते ब्राह्मणाः प्रोचुः प्रबद्धकरसंपुटाः । क्षेत्रे निवसतां नाथ सदानः कुशलोदयः

Pagkaraan, ang mga brāhmaṇa ay nagsalita, magkakabit ang mga palad sa paggalang: “O Panginoon, kaming nananahan sa banal na kṣetra na ito ay laging pinagpapala ng kagalingan.”

Verse 28

विशेषतः कृतोऽस्माभिः साक्षान्नयनगोचरः । त्वं यत्स्वरूपं श्रुतयो न विदुः परमार्थतः

Higit sa lahat, Ikaw ay ginawa naming tuwirang masilayan ng aming mga mata—Ikaw na ang tunay na anyo, kahit ang mga Śruti (Veda) ay hindi ganap na nalalaman sa sukdulang katotohanan.

Verse 29

सदैवाकुशलं तेषां ये त्वत्क्षेत्रपराङ्मुखाः । चतुर्दशापि वै लोकास्तेषां नित्यं पराङ्मुखाः

Laging kasawian ang sumasapit sa mga tumatalikod sa Iyong banal na kṣetra (Kāśī). Tunay, maging ang labing-apat na daigdig ay palaging nakatalikod sa kanila, at hindi sila binibigyan ng kanais-nais na paglingap.

Verse 30

येषां हृदि सदैवास्ते काशीत्वाशीविषां गद । संसाराशीविषविषं न तेषां प्रभवेत्क्वचित्

O pantas, yaong sa puso ay laging nananahan ang ‘pagka-Kāśī’—na parang lunas sa lason ng ahas—ay hindi kailanman napapanaig ng lason ng pag-iral sa sansāra, na tulad din ng kamandag ng ahas.

Verse 31

गर्भरक्षामणिर्मंत्रः काशीवर्णद्वयात्मकः । यस्य कंठे सदा तिष्ठेत्तस्याकुशलता कुतः

Ang mantrang tulad-hiyas na nag-iingat—gaya ng bantay sa sinapupunan—ay binubuo ng dalawang pantig ng ‘Kāśī’. Sa sinumang lalamunan ito’y laging nananatili, saan magmumula ang kasawian?

Verse 32

सुधां पिबति यो नित्यं काशीवर्णद्वयात्मिकाम् । स नैर्जरीं दशां हित्वा सुधैव परिजायते

Sinumang araw-araw na ‘umiinom’ ng amṛta—ang dalawang pantig na ‘Kāśī’—ay iniiwan ang kalagayang mortal at muling isinisilang bilang mismong nektar, walang-kamatayan sa diwa.

Verse 33

श्रुतं कर्णामृतं येन काशीत्यक्षरयुग्मकम् । न समाकणर्यत्येव स पुनर्गर्भजां कथाम्

Ang nakarinig ng nektar sa tainga—ang dalawang pantig na “Kāśī”—hindi na muling tunay na makaririnig ng salaysay ng muling pagpasok sa sinapupunan (muling pagsilang).

Verse 34

काशी रजोपि यन्मूर्ध्नि पतेदप्यनिलाहतम् । चंद्रशेखरतन्मूर्धा भवेच्चंद्रकलांकितः

Kahit isang munting butil ng alikabok ng Kāśī, na tinamaan ng hangin, ay mahulog sa ulo—ang kanyang ulo’y nagiging gaya ng kay Candraśekhara (Śiva), na may palamuting gasuklay na buwan.

Verse 35

प्रसंगतोपि यन्नेत्रपथमानंदकाननम् । यातं तेत्र न जायंते नेक्षेरन्पितृकान नम्

Kahit sa pagkakataon lamang, kung ang Masayang Gubat (Ānandakānana) ay masilayan ng mga mata, hindi na muling mapapasa roon sa daigdig na pinanganganakan—ni muling masisilayan ang “gubat ng mga Ninuno” (daigdig ng mga pitṛ).

Verse 36

गच्छता तिष्ठता वापि स्वपता जाग्रताथवा । काशीत्येष महामंत्रो येन जप्तः सनिर्भयः

Naglalakad man o nakatayo, natutulog man o gising—sinumang bumibigkas ng dakilang mantra na ito, “Kāśī,” ay nagiging walang takot.

Verse 37

येन बीजाक्षरयुगं काशीति हृदि धारितम् । अबीजानि भवंत्येव कर्मबीजानि तस्य वै

Sa may nagtatangan sa puso ng binhing dalawang pantig na “Kāśī,” ang mga binhi ng karma ay nagiging walang binhi—hindi na muling sisibol.

Verse 38

काशी काशीति काशीति जपतो यस्य संस्थितिः । अन्यत्रापि सतस्तस्य पुरो मुक्तिः प्रकाशते

Yaong ang matatag na kalagayan ay ang pagbigkas: “Kāśī, Kāśī, Kāśī,” sa kanya’y nagliliwanag ang mokṣa sa harapan—kahit siya’y nananahan sa ibang dako.

Verse 39

क्षेममूर्तिरियं काशी क्षेममूर्तिर्भवान्भव । क्षेममूर्तिस्त्रिपथगा नान्यत्क्षेमत्रयं क्वचित्

Ang Kāśī na ito ang mismong anyo ng kṣema—banal na katiwasayan at mapalad na kagalingan. Ikaw rin, O Bhava (Śiva), ay anyo ng kṣema; at ang Tripathagā, ang Gaṅgā na dumadaloy sa tatlong daigdig, ay kṣema ring nagkatawang-tao. Wala nang iba pang ‘tatluhang kṣema’ kailanman.

Verse 40

ब्राह्मणानामिति वचः क्षेत्रभक्तिविबृंहितम् । निशम्य गिरिजाकांतस्तुतोष नितरां हरः

Nang marinig ang mga salitang yaon ng mga brāhmaṇa—mga salitang pinagniningning ng debosyon sa banal na kṣetra—si Hara, ang minamahal ni Girijā (Pārvatī), ay lubhang nalugod.

Verse 41

प्रोवाच च प्रसन्नात्मा धन्या यूयं द्विजर्षभाः । येषामिहेदृशी भक्तिर्मम क्षेत्रेतिपावने

At nagsalita siya nang may mapagpalang puso: “Mapalad kayo, O pinakamainam sa mga brāhmaṇa, sapagkat sa aking kṣetra na lubhang nagpapadalisay ay taglay ninyo ang gayong debosyon.”

Verse 42

जाने सत्त्वमया जाताः क्षेत्रस्यास्य निषेवणात् । नीरजस्का वितमसः संसारार्णवपारगाः

“Nalalaman ko: sa paglilingkod at paglapit sa kṣetra na ito, kayo’y napuspos ng sattva; malaya sa rajas at lampas sa tamas, natawid ninyo ang malayong pampang ng karagatang ito ng pag-iral sa sansāra.”

Verse 43

वाराणस्यास्तु ये भक्तास्ते भक्ता मम निश्चितम् । जीवन्मुक्ता हि ते नूनं मोक्षलक्ष्म्या कटाक्षिताः

Ngunit yaong mga deboto ng Vārāṇasī—sila nga ang aking mga deboto, walang alinlangan. Tunay na sila’y mga jīvanmukta, pinagpala ng sulyap ng mismong Lakṣmī ng mokṣa.

Verse 44

यैश्च काशीस्थितो जंतुरल्पकोपि विरोधितः । तैर्वै विश्वंभरा सर्वा मया सह विरोधिता

At yaong mga tao na kahit isang nilalang na nananahan sa Kāśī ay kanilang sinasalungat o sinasaktan, kahit bahagya—tunay na sa kanila, ang buong Daigdig na si Viśvambharā, kasama ako, ay sinalungat.

Verse 45

वाराणस्याः स्तुतिमपि यो निशम्यानुमोदते । अपि ब्रह्मांडमखिलं ध्रुवं तेनानुमोदितम्

Sinumang makarinig man lamang ng papuri sa Vārāṇasī at sumang-ayon, nagalak—tiyak na sa kanya, ang buong sansinukob, ang ganap na brahmāṇḍa, ay pinagtibay at pinapurihan.

Verse 46

निवसंति हि ये मर्त्या अस्मिन्नानंदकानने । ममांतःकरणे ते वै निवसेयुरकल्मषाः

Tunay, ang mga mortal na naninirahan sa Ānandakānana, ang Gubat ng Kaligayahan—sila, walang dungis ng kasalanan, ay nananahan sa loob ng aking sariling puso.

Verse 47

निवसंति मम क्षेत्रे मम भक्तिं प्रकुर्वते । मम लिंगधरा ये तु तानेवोपदिशाम्यहम्

Yaong mga naninirahan sa aking kṣetra at masigasig na nililinang ang debosyon sa akin—yaong nagdadala ng aking liṅga—sila lamang ang aking personal na tinuturuan.

Verse 48

निवसंति मम क्षेत्रे मम भक्तिं न कुर्वते । मम लिंगधरा ये नो न तानुपदिशाम्यहम्

Ngunit yaong nananahan sa aking kṣetra at hindi nagsasagawa ng debosyon sa akin—kahit taglay pa nila ang aking liṅga—sila’y hindi ko tinuturuan.

Verse 49

काशी निर्वाणनगरी येषां चित्ते प्रकाशते । ते मत्पुरः प्रकाशंते नैःश्रेयस्या श्रिया वृताः

Yaong sa puso’y nagliliwanag ang Kāśī, ang Lungsod ng Nirvāṇa—sila man ay nagliliwanag sa aking sariling tahanan, nababalutan ng ningning ng sukdulang kabutihan.

Verse 50

मोक्षलक्ष्मीरियं काशी न येभ्यः परिरोचते । स्वर्लक्ष्मीं कांक्षमाणेभ्यः पतितास्ते न संशयः

Ang Kāśī na ito ang mismong Lakṣmī ng kalayaan. Sa mga hindi siya kaibig-ibig—na sa halip ay naghahangad ng kasaganaan ng langit—ang mga kaluluwang iyon ay bagsak, walang alinlangan.

Verse 51

काथीं संकाक्षमाणानां पुरुषार्थचतुष्टयम् । पुरः किंकरवत्तिष्ठेन्ममानुग्रहतो द्विजाः

O mga brāhmaṇa, sa mga taimtim na nagnanais sa Kāśī, ang apat na layunin ng tao—dharma, artha, kāma, at mokṣa—ay nakatayo sa harap nila na parang mga tagapaglingkod, sa aking biyaya.

Verse 52

आनंदकानने ह्यत्र ज्वलद्दावानलोस्म्यहम् । कर्मबीजानि जंतूनां ज्वालये न प्ररोहये

Dito, sa Gubat ng Kaligayahan, ako’y tulad ng naglalagablab na sunog sa gubat: sinusunog ko ang mga binhi ng karma ng mga nilalang at hindi ko hinahayaang muling sumibol.

Verse 53

वस्तव्यं सततं काश्यां यष्टव्योहं प्रयत्नतः । जेतव्यौ कलिकालौ च रंतव्या मुक्तिरंगना

Dapat manahan nang palagi sa Kāśī; ako’y sambahin nang taimtim na pagsisikap; daigin ang mga kasamaan ng Panahong Kali; at magalak sa Kalayaan, ang marangal na kabiyak.

Verse 54

प्राप्यापि काशीं दुर्बुद्धिर्यो न मां परिसेवते । तस्य हस्तगताप्याशु कैवल्यश्रीः प्रणश्यति

Kahit marating ang Kāśī, ang naliligaw ang isip na hindi naglilingkod at sumasamba sa akin—ang ningning ng ganap na kalayaan, na wari’y nasa kamay na, ay agad na nawawala.

Verse 55

धन्या मद्भक्तिलक्ष्माणो ब्राह्मणाः काशिवासिनः । यूयं यच्चेतसो वृत्तेर्न दूरेहं न काशिका

Mapalad ang mga brāhmaṇa na naninirahan sa Kāśī, na may yaman ng debosyon sa akin. Para sa inyo, sa mismong galaw ng isip, hindi ako malayo, ni malayo ang Kāśikā.

Verse 56

दातव्यो वो वरः कोत्र व्रियतां मे यथारुचि । प्रेयांसो मे यतो यूयं क्षेत्रसंन्यासकारिणः

Anong biyaya ang igagawad ko sa inyo rito? Piliin ninyo ayon sa nais. Sapagkat kayo’y mahal sa akin, yamang tinanggap ninyo ang pagtalikod sa mundong ito sa banal na pook na ito.

Verse 57

इति पीत्वा महेशानमुखक्षीराब्धिजां सुधाम् । परितृप्ता द्विजाः सर्वे वव्रुर्वरमनुत्तमम्

Sa gayon, nang mainom ang nektar na isinilang mula sa Karagatang Gatas mula sa bibig ni Maheśāna, ang lahat ng mga brāhmaṇa ay lubos na nabusog at pumili ng walang kapantay na biyaya.

Verse 58

ब्राह्मणा ऊचुः । उमापते महेशान सर्वज्ञ वर एष नः । काशी कदापि न त्याज्या भवता भवतापहृत्

Wika ng mga brāhmaṇa: O Panginoon ni Umā, O Maheśāna, O Ganap na Nakaaalam—ito ang aming hiling: nawa’y ang Kāśī ay hindi mo kailanman talikdan, O tagapag-alis ng pagdurusang makamundo.

Verse 59

वचनाद्ब्राह्मणानां तु शापो मा प्रभवत्विह । कदाचिदपि केषांचित्काश्यां मोक्षांतरायकः

Nawa’y ang sumpang nagmumula sa mga salita ng mga brāhmaṇa ay hindi kailanman magkabisa rito, at sa anumang panahon ay huwag maging hadlang sa paglaya ng sinuman sa Kāśī.

Verse 60

तव पादाबुंजद्वंद्वे निर्द्वंद्वा भक्तिरस्तु नः । आ कलेवरपातं च काशीवासोस्तु नोनिशम्

Nawa’y magkaroon kami ng di-natitinag na debosyon sa kambal na lotus na paa Mo; at nawa’y ang paninirahan sa Kāśī ay maging amin nang walang patid, hanggang sa pagbagsak ng katawan (kamatayan).

Verse 61

किमन्येन वरेणेश देय एष वरो हि नः । अवधेह्यंधकध्वंसिन्वरमन्यं वृणीमहे

Ano pa ang kailangan namin na ibang biyaya, O Panginoon ng mga biyaya? Ito lamang ang biyayang hinihingi namin. O pumatay kay Andhaka, ipagkaloob Mo ito—wala na kaming ibang pagpapala na pipiliin.

Verse 62

तव प्रतिनिधी कृत्यास्माभिस्त्वद्भक्तिभावितैः । प्रतिष्ठितेषु लिंगेषु सान्निध्यं भवतोऽस्त्विह

Kami, na pinasigla ng debosyon sa Iyo, ay magtatatag ng (mga liṅga) bilang Iyong mga kinatawan; nawa’y manahan dito ang Iyong banal na presensya sa mga liṅgang ito na aming itinalaga.

Verse 63

श्रुत्वेति तेषां वाक्यानि तथास्त्विति पिनाकिना । प्रोचेऽन्योपि वरो दत्तो ज्ञानं वश्च भविष्यति

Nang marinig ang kanilang mga salita, sinabi ni Pinākin (Śiva), “Gayon na nga.” At idinugtong niya: “Ipinagkakaloob pa ang isa pang biyaya: sisibol din sa inyo ang kaalaman.”

Verse 64

पुनः प्रोवाच देवेशो निशामयत भो द्विजाः । हितं वः कथयाम्यत्र तदनुष्ठीयतां ध्रुवम्

Muling nagsalita ang Panginoon ng mga diyos: “Makinig kayo, O mga dvija. Sasabihin ko rito ang tunay na makabubuti sa inyo—tuparin ninyo ito nang walang pagsala.”

Verse 65

सेव्योत्तरवहा नित्यं लिंगमर्च्यं प्रयत्नतः । दमो दानं दया नित्यं कर्तव्यं मुक्तिकांक्षिभिः

“Paglingkuran araw-araw ang Uttaravāhā, at sambahin nang buong pagsisikap ang liṅga. Ang pagpipigil-sa-sarili, pagkakawanggawa, at habag ay laging dapat gawin ng mga naghahangad ng mokṣa.”

Verse 66

इदमेव रहस्यं च कथितं क्षेत्रवासिनाम् । मतिः परहिता कार्या वाच्यं नोद्वेगकृद्वचः

“Ito mismo ang lihim na aral na ipinahayag para sa mga naninirahan sa banal na kṣetra: ituon ang isip sa kapakanan ng iba, at magsalita ng mga salitang hindi nakagugulo.”

Verse 67

मनसापि न कर्तव्यमेनोत्र विजिगीषुणा । अत्रत्यमक्षयं यस्मात्सुकृतं सुकृतेतरम्

“Kahit sa isip man lamang, ang naghahangad ng tunay na tagumpay ay huwag gumawa ng kasalanan dito; sapagkat sa pook na ito, ang gawa—mabuti man o masama—ay nagiging di-naluluma at di-nawawala.”

Verse 68

अन्यत्र यत्कृतं पापं तत्काश्यां परिणश्यति । वाराणस्यां कृतं पापमंतर्गेहे प्रणश्यति

Ang kasalanang nagawa sa ibang dako ay napapawi pagdating sa Kāśī; ngunit ang kasalanang nagawa sa Vārāṇasī ay nalilipol lamang “sa loob ng bahay,” sa mahirap na pagwawasto ng kalooban.

Verse 69

अंतर्गेहे कृतं पापं पैशाच्यनरकावहम् । पिशाचनरकप्राप्तिर्गच्छत्येव बहिर्यदि

Ang kasalanang nagawa sa loob ng panloob na pook ay nagdadala sa impiyernong tinatawag na Paiśācya; datapwat kung lumabas sa banal na hanggahan, tunay na nahuhulog sa impiyernong Piśāca.

Verse 70

न कल्पकोटिभिः काश्यां कृतं कर्म प्रमृज्यते । किंतु रुद्रपिशाचत्वं जायतेऽत्रायुतत्रयम्

Kahit sa mga kalyug na di-mabilang, ang gawang nagawa sa Kāśī ay hindi nabubura; sa halip, dito mismo ang isa’y nagiging Rudra-Piśāca sa tatlumpung libong taon.

Verse 71

वाराणस्यां स्थितो यो वै पातकेषु रतः सदा । योनिं प्राप्यापि पैशाचीं वर्षाणामयुतत्रयम्

Sinumang nananahan sa Vārāṇasī at laging nalululong sa mga kasalanan—kahit magtamo pa ng sinapupunang Paiśācī—(tinitiis iyon) sa tatlumpung libong taon.

Verse 72

पुनरत्रैव निवसञ्ज्ञानं प्राप्स्यत्यनुत्तमम् । तेन ज्ञानेथ संप्राप्ते मोक्षमाप्स्यत्यनुत्तमम्

Pagkaraan, muling mananahan dito at makakamtan ang walang kapantay na kaalaman; at sa pagkamit ng gayong kaalaman, mararating niya ang walang kapantay na kalayaan (mokṣa).

Verse 73

दुष्कृतानि विधायेह बहिः पंचत्वमागताः । तेषां गतिं प्रवक्ष्यामि शृणुत द्विजसत्तमाः

Pagkaraan gumawa rito ng masasamang gawa at mamatay sa labas ng banal na hanggahan, ipahahayag ko ang kanilang hantungan—makinig, O pinakamainam sa mga dvija.

Verse 74

यामाख्या मे गणाः संति घोरा विकृतमूर्त्तयः । मूषायां ते धमंत्यादौ क्षेत्रदुष्कृतकारिणः

May mga pangkat ko na tinatawag na Yāma—kakila-kilabot, anyong baluktot. Una, hinihipan nila sa pugon ang mga gumawa ng kasamaan sa loob ng banal na kṣetra.

Verse 75

नयंत्यनूपप्रायां च ततः प्राचीं दुरासदाम् । वर्षाकाले दुराचारान्पातयंति महाजले

Pagkatapos, dinadala nila sila sa latianing pook, at saka sa silangang lupain na mahirap lapitan; sa panahon ng tag-ulan, inihahagis nila ang masasama sa napakalawak na baha.

Verse 76

जलौकाभिः सपक्षाभिर्दंदशूकैर्जलोद्भवैः । दुर्निवारैश्च मशकैर्दश्यंते ते दिवानिशम्

Araw at gabi silang kinakagat ng mga linta, ng mga ahas na tubíng may pakpak na isinilang sa tubig, at ng mga lamok na di-mapipigil.

Verse 77

ततो यामैर्हिमर्तौ ते नीयंतेऽद्रौ हिमालये । अशनावरणैर्हीनाः क्लेश्यंते ते दिवानिशम्

Pagkatapos, sa panahon ng taglamig, dinadala sila ng mga Yāma sa isang bundok sa Himālaya; salat sa pagkain at masisilungan, nagdurusa sila araw at gabi.

Verse 78

मरुस्थले ततो ग्रीष्मे वारिवृक्षविवर्जिते । दिवाकरकरैस्तीव्रैस्ताप्यंते ते पिपासिताः

Pagkaraan, sa tag-init, sa ilang na walang tubig at walang punò, sila’y sinusunog ng mababangis na sinag ng araw, at pinahihirapan ng matinding uhaw.

Verse 79

क्लेशितास्ते गणैरुग्रैर्यातनाभिः समंततः । इत्थं कालमसंख्यातमानीयंते ततस्त्विह

Sa gayon, sa lahat ng panig ay pinahihirapan sila ng mababangis na mga tagapaglingkod sa sari-saring parusa; sa di-mabilang na haba ng panahon sila’y pinananatiling nagdurusa, at pagkaraan ay dinadala rito, sa banal na nasasakupan.

Verse 80

निवेदयंति ते यामाः कालराजांतिके ततः । कालराजोपि तान्द्रष्ट्वा कर्मसंस्मार्य दुष्कृतम्

Pagkatapos, iniuulat sila ng mga Yāma sa harap ng Panginoon ng Panahon, si Yama. At ang Panginoon ng Panahon, pagkakita sa kanila, ay inaalala ang kanilang mga gawa—lalo na ang masasamang gawa.

Verse 81

विवस्त्रान्क्षुत्तृषार्तांश्च लग्नपृष्ठोदरत्वचः । अन्यै रुद्रपिशाचैश्च सहसंयोजयत्यपि

Hubad, pinahihirapan ng gutom at uhaw, ang balat ay dumikit sa likod at tiyan; sila’y sapilitang itinatali rin niya kasama ng iba pang Rudra-piśāca, ang mababangis na espiritu.

Verse 82

ततो रुद्रपिशाचास्ते भैरवानुचराः सदा । सहंते क्लममत्यर्थं क्षुत्तृष्णोग्रत्वसंभवम्

Pagkatapos, yaong mga Rudra-piśāca—na laging mga tagapaglingkod ni Bhairava—ay nagtitiis ng sukdulang panghihina na nagmumula sa mabagsik na gutom at uhaw.

Verse 83

आहारं रुधिरोन्मिश्रं ते लभंते कदाचन । एवं त्र्ययुतसंख्याकं कालं तत्रातिदुःखिताः

Kung minsan, pagkain na may halong dugo ang kanilang natatamo; at sa panahong binibilang na tatlong ayuta, sila’y nananatili roon sa matinding pagdurusa.

Verse 84

श्मशानस्तंभमभितो नीयंते कंठपाशिताः । पिपासिता अपि न तेंऽबुस्पर्शमपि चाप्नुयुः

Hila-hila sila sa paligid ng “haligi ng libingan,” na may tali sa kanilang leeg; kahit uhaw na uhaw, ni ang dampi man ng tubig ay hindi nila makamtan.

Verse 85

अथ संक्षीणपापास्ते कालभैरवदर्शनात् । इहैव देहिनो भूत्वा मुच्यंते ते ममाज्ञया

Pagkaraan, kapag naubos na ang kanilang mga kasalanan sa pagtanaw kay Kālabhairava, sila’y nagkakatawang-tao rito rin at pinalalaya—sa aking utos.

Verse 86

तस्मान्न कामयेतात्र वाङ्मनःकर्मणाप्यघह म् । शुचौ पथि सदा स्थेयं महालाभमभीप्सुभिः

Kaya roon, huwag magnasa ng kasalanan—kahit sa salita, isip, o gawa. Ang naghahangad ng dakilang pakinabang ay laging manatili sa dalisay na landas.

Verse 87

नाविमुक्ते मृतः कश्चिन्नरकं याति किल्बिषी । ममानुग्रहमासाद्य गच्छत्येव परां गतिम्

Walang makasalanang namatay sa Avimukta ang napupunta sa impiyerno. Sa pag-abot ng aking biyaya, tiyak siyang tutungo sa kataas-taasang kalagayan.

Verse 88

अनाशनं यः कुरुते मद्भक्त इह सुव्रतः । न तस्य पुनरावृत्तिः कल्पकोटिशतैरपि

Sinumang deboto Ko na matatag sa mabubuting panata, na nag-aayuno rito—hindi na siya muling babalik sa pagsilang, kahit sa daan-daang koro ng mga kalpa.

Verse 89

अशाश्वतमिदं ज्ञात्वा मानुष्यं बहुकिल्विषम् । अविमुक्तं सदा सेव्यं संसारभयमोचकम्

Yamang nalalamang di-mananatili ang buhay-tao at hitik sa maraming kapintasan, dapat laging sambahin at dalawin ang Avimukta (Kāśī), ang nagpapalaya sa takot ng sansāra.

Verse 90

नान्यत्पश्यामि जंतूनां मुक्त्वा वाराणसीं पुरीम् । सर्वपापप्रशमनीं प्रायश्चित्तं कलौ युगे

Wala akong nakikitang ibang lunas para sa mga nilalang, maliban sa lungsod ng Vārāṇasī—na nagpapatahimik ng lahat ng kasalanan, ang mismong prāyaścitta sa panahong Kali.

Verse 91

जन्मांतरसहस्रेषु यत्पापं समुपार्जितम् । अविमुक्तं प्रविष्टस्य तत्सर्वं व्रजति क्षयम्

Anumang kasalanang naipon sa libo-libong kapanganakan—pagpasok sa Avimukta, lahat iyon ay napapawi at naglalaho.

Verse 92

जन्मांतरसहस्रेषु युंजन्योगी यदाप्नुयात् । तदिहैव परो मोक्षो मरणादधि गम्यते

Ang sukdulang mokṣa na maaabot lamang ng yogin matapos magsikap sa libo-libong kapanganakan—dito mismo ito nakakamtan, maging sa pamamagitan ng kamatayan (sa Avimukta).

Verse 93

तिर्यग्योनिगताः सत्त्वा ये विमुक्तकृतालयाः । कालेन निधनं प्राप्तास्तेपि यांति परां गतिम्

Kahit ang mga nilalang na isinilang sa sinapupunan ng hayop—kung ginawa nilang tahanan ang Vimukta (Avimukta)—kapag dumating ang takdang oras at sumapit ang kamatayan, sila man ay umaabot sa pinakamataas na kalagayan.

Verse 94

अविमुक्तं न सेवंते ये मूढास्तमसावृताः । विण्मूत्ररेतसां मध्ये ते वसंति पुनः पुनः

Yaong mga hangal na nababalot ng dilim, na hindi lumalapit sa Avimukta—paulit-ulit silang nananahan sa gitna ng karumihan: dumi, ihi, at semilya, ibig sabihi’y muling-muling pagkasilang na may katawan.

Verse 95

अविमुक्तं समासाद्य यो लिंगं स्थापयेत्सुधीः । कल्पकोटिशतैर्वापि नास्ति तस्य पुनर्भवः

Ang marunong na nakarating sa Avimukta at nagtatatag ng Śiva-liṅga—kahit sa daan-daang koro ng mga kalpa, wala na siyang muling kapanganakan.

Verse 96

ग्रहनक्षत्रताराणां कालेन पतनं ध्रुवम् । अविमुक्ते मृतानां तु पतनं नैव विद्यते

Sa paglipas ng panahon, tiyak ang pagbagsak ng mga planeta, mga konstelasyon, at mga bituin; ngunit para sa mga namatay sa Avimukta, walang pagbagsak o pagkalaglag mula sa natamong kalagayan.

Verse 97

ब्रह्महत्यां नरः कृत्वा पश्चात्संयतमानसः । प्राणांस्त्यजति यः काश्यां स मुक्तो नात्र संशयः

Kahit ang isang tao’y nakagawa ng pagpatay sa Brahmana, kung pagkaraan ay pinipigil niya ang isip at iniiwan ang buhay sa Kāśī, siya’y napapalaya—walang pag-aalinlangan dito.

Verse 98

स्त्रियः पतिव्रता याश्च मम भक्तिसमाहिताः । अविमुक्ते मृता विप्रा यांति ताः परमां गतिम्

Ang mga babaeng tapat sa asawa at matatag na nakalubog sa debosyon sa Akin—O brāhmaṇa—kapag namatay sa Avimukta, mararating nila ang pinakamataas na hantungan.

Verse 99

अत्रोत्क्रमणकालेहं स्वयमेव द्विजोत्तमाः । दिशामि तारकं ब्रह्म देही स्याद्येन तन्मयः

O pinakamainam sa mga dalawang-ulit na isinilang, dito sa Kāśī sa sandali ng pagpanaw sa katawan, Ako mismo ang nagkakaloob ng Tāraka-Brahman, ang mantrang nagliligtas, na sa pamamagitan nito ang kaluluwang may katawan ay nagiging isa sa Yaon.

Verse 100

मन्मना मम भक्तश्च मयि सर्वार्पितक्रियः । यथा मोक्षमिहाप्नोति न तथान्यत्रकुत्रचित्

Ang may isip na nakatuon sa Akin, deboto sa Akin, at iniaalay sa Akin ang lahat ng gawain—ang gayong tao ay nakakamit ang kalayaan dito (sa Kāśī) sa paraang hindi matatagpuan saanman.

Verse 110

महादानेन चान्यत्र यत्फलं लभ्यते नरैः । अविमुक्ते तु काकिण्यां दत्तायां तदवाप्यते

Ang bungang nakukuha ng mga tao sa ibang dako sa pamamagitan ng dakilang handog—dito sa Avimukta, yaon ding bunga ay nakakamit kahit sa pag-aalay lamang ng isang kākiṇī, isang munting barya.

Verse 120

तेपि साक्षाद्विरूपाक्षं प्रत्यक्षीकृत्य वाडवाः । प्रहृष्टमनसोऽत्यंतं प्रययुः स्वस्वमाश्रयम्

Sila rin—ang mga Vāḍava—nang tuwirang mamalas si Virūpākṣa (Śiva) at maihayag Siya sa kanilang paningin, ay umalis patungo sa kani-kanilang tahanan, lubhang nagagalak ang kanilang mga puso.

Verse 122

स्कंद उवाच । पठित्वा पाठयित्वा च रहस्याख्यानमुत्तमम् । श्रद्धालुः पातकैर्मुक्तः शिवलोके महीयते

Sinabi ni Skanda: Ang sinumang bumasa at nagparinig sa iba ng dakilang lihim na aral na ito, kung may pananampalataya, ay napapalaya sa mga kasalanan at pinararangalan sa loka ni Śiva.