Rig Veda 7.83.8: Mandala 7, Sukta 83, Mantra 8

Sukta 7.83

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Indra–Varuṇa

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

दाशराज्ञे परियत्ताय विश्वतः सुदास इन्द्रावरुणावशिक्षतम् । श्वित्यञ्चो यत्र नमसा कपर्दिनो धिया धीवन्तो असपन्त तृत्सवः ॥

Recitation with translationRig Veda 7.83.8

Transliteration

dāśa-rājñé párīyattāya viśvátas sudā́sa indrāvaruṇāv aśikṣatam | śvityáñco yátra námasā kapardíno dhiyā́ dhī́vanto ásapanta tṛ́tsavaḥ ||

Translation

Sa paikot na pag-atake ng Sampung Hari mula sa lahat ng panig, kayong dalawa, si Indra at Varuna, ay nagturo at nagpalakas kay Sudas. Kung saan ang mga Trtsu na maliwanag ang pagpindot, na may buhol-buhol na buhok, ay yumuko sa paggalang at, yaman sa kaisipan, ay sumulong sa pamamagitan ng pananaw, doon ang panloob na disiplina ay naging kapangyarihan.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• दाशराज्ञे: in/at the (battle) of the Ten Kings
• दाशराज्ञे: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: दाशराज्ञ (प्रातिपदिक; ‘दश-राजन्’ समास) अथवा दाशराज्ञ (युद्ध/संघर्ष-नाम)

• परियत्ताय: for the one who was hard-pressed/encircled
• परियत्ताय: सम्प्रदान
• Type: Adjective (Kṛdanta)
• Root: परि-यत् (धातु √यत् ‘to strive/press on’), क्त-प्रत्यय (यत्त)

• विश्वतः: from all sides
• विश्वतः: अधिकारण
• Type: Indeclinable (adverbial)
• Root: विश्व (सर्वनाम-विशेषण-प्रातिपदिक)

• सुदासः: Sudās (the king)
• सुदासः: सम्बन्ध/अधिकारण (यस्यार्थे) / (वाक्ये ‘यस्य’—सुदासः)
• Type: Noun
• Root: सुदास (प्रातिपदिक; नाम)

• इन्द्रावरुणा: Indra and Varuṇa
• इन्द्रावरुणा: कर्तृ
• Type: Noun (dual deity name)
• Root: इन्द्र-वरुण (द्वन्द्व-समास प्रातिपदिक)

• अवशिक्षतम्: helped/strengthened
• अवशिक्षतम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: अव-√शिक्ष् (धातु √शिक्ष् ‘to strengthen/teach/assist’), लङ् (इम्पर्फेक्ट)

• श्वित्यञ्चः: the bright/whitish-shining ones
• श्वित्यञ्चः: कर्तृ (असपन्त इत्यस्य)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: श्वित्यञ्च (प्रातिपदिक; ‘श्वित्/श्विति’ + अञ्च ‘turning/going’; विशेषण)

• यत्र: where
• यत्र: अधिकारण
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (य-प्रत्यय-प्रश्न/सम्बन्ध-अव्यय)

• नमसा: with reverence/obeisance
• नमसा: करण
• Type: Noun
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)

• कपर्दिनः: the topknotted ones
• कपर्दिनः: कर्तृ (असपन्त इत्यस्य)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: कपर्दिन् (प्रातिपदिक; ‘with braided hair/topknot’)

• धिया: with inspired thought
• धिया: करण
• Type: Noun
• Root: धी (प्रातिपदिक; ‘thought, insight’)

• धीवन्तः: the inspired/wise ones
• धीवन्तः: कर्तृ (असपन्त इत्यस्य)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: धीवन्त् (प्रातिपदिक; ‘possessing dhī’, from धी + वन्त्)

• असपन्त: they followed/attended
• असपन्त: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √सप् (धातु; ‘to follow/attend, to accompany’), लङ् (इम्पर्फेक्ट)

• तृत्सवः: the Tṛtsus (tribe/people)
• तृत्सवः: कर्तृ (असपन्त इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: तृत्सु (प्रातिपदिक; जन/गोत्र-नाम)