Rig Veda 5.80.2: Mandala 5, Sukta 80, Mantra 2

Sukta 5.80

Rishi: Atri (Ātreya tradition) (traditional attribution for RV 5.80)

Devata: Uṣas

Chandas: Jagatī (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

एषा जनं दर्शता बोधयन्ती सुगान्पथः कृण्वती यात्यग्रे । बृहद्रथा बृहती विश्वमिन्वोषा ज्योतिर्यच्छत्यग्रे अह्नाम् ॥

Recitation with translationRig Veda 5.80.2

Transliteration

eṣā́ jánam darśatā́ bódhayantī sugā́n patháḥ kṛṇvatī yā́ty ágre | bṛhád-rathā bṛhatī́ viśvám-invā́ uṣā́ jyótir yacchaty ágre áhnām ||

Translation

Siya, na maganda tingnan, ginigising ang sangkatauhan; ginagawa niyang mabuti ang mga landas at naglalakad sa unahan. Dakila sa kanyang karo, dakila sa kanyang pagkatao, na nagtutulak sa lahat na sumulong, si Ushas ay naglalagay ng liwanag sa unahan ng mga araw.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• एषा: this (she)
• एषा: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → एषा

• जनम्: people, folk
• जनम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: जन (प्रातिपदिक)

• दर्शता: beautiful to see, lovely
• दर्शता: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: दृश् (धातु) → दर्शत (कृदन्त)

• बोधयन्ती: awakening, rousing
• बोधयन्ती: कर्तृ
• Type: Verb-participle
• Root: बुध् (धातु) → बोधयति (णिच्) → बोधयन्ती (शतृ)

• सुगान्: good to go on, easy (paths)
• सुगान्: कर्म (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सु + ग (प्रातिपदिक) → सुग (विशेषण)

• पथः: paths
• पथः: कर्म
• Type: Noun
• Root: पथ्/पथ (प्रातिपदिक)

• कृण्वती: making, forming
• कृण्वती: कर्तृ
• Type: Verb-participle
• Root: कृ (धातु) → कृणोति → कृण्वती (शतृ)

• याति: goes
• याति: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: या (धातु)

• अग्रे: in front, ahead
• अग्रे: अधिकरण
• Type: Indeclinable (locative form used adverbially)
• Root: अग्र (प्रातिपदिक)

• बृहद्रथा: having a great chariot
• बृहद्रथा: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: बृहत् + रथ (समास-प्रातिपदिक)

• बृहती: great, lofty
• बृहती: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: बृहत् (प्रातिपदिक)

• विश्वम्: all, the whole (world)
• विश्वम्: कर्म
• Type: Adjective (substantivized)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• इन्वा: impelling, setting in motion
• इन्वा: कर्तृ (विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: इ (धातु ‘to go/impel’) → इन्व (कृदन्त/विशेषण-प्रातिपदिक)

• उषाः: Dawn (Uṣas)
• उषाः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: उषस् (प्रातिपदिक)

• ज्योतिः: light
• ज्योतिः: कर्म
• Type: Noun
• Root: ज्योतिस् (प्रातिपदिक)

• यच्छति: extends, bestows
• यच्छति: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: यम् (धातु) → यच्छति

• अग्रे: in front, first
• अग्रे: अधिकरण
• Type: Indeclinable (locative form used adverbially)
• Root: अग्र (प्रातिपदिक)

• अह्नाम्: of the days
• अह्नाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: अहन् (प्रातिपदिक)