Rig Veda 4.6.3: Mandala 4, Sukta 6, Mantra 3

Sukta 4.6

Rishi: Vāmadeva Gautama

Devata: Agni (with ritual imagery of circumambulation and anointing)

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

यता सुजूर्णी रातिनी घृताची प्रदक्षिणिद्देवतातिमुराणः । उदु स्वरुर्नवजा नाक्रः पश्वो अनक्ति सुधितः सुमेकः ॥

Recitation with translationRig Veda 4.6.3

Transliteration

yatā́ su-jūrṇī́ rātínī ghṛtā́cī pradakṣiṇíd deva-tātím urāṇáḥ | úd u svárur nava-jā́ nā́kraḥ paśvó anakti sú-dhitaḥ su-mékaḥ ||

Translation

Gumagalaw doon, mabilis na mabilis, ang nagkakaloob na may ghee sa kanyang landas, siya ay pumipikit sa kanan sa pangkat ng mga diyos sa kanyang kasigasigan. Itinataas niya ang panggatong na kahoy, bagong silang, tulad ng isang malakas na kabayo; ang mahusay na nakatalaga, mahusay na pinag-isa na apoy ay nagpapahid at nagpapaliwanag sa nilalang.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यथा: just as
• यथा: Adhikaraṇa (तुलनासम्बन्धे) / अव्यय-सम्बन्ध
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)

• सुजूर्णी: well-worn / well-aged
• सुजूर्णी: Kartā (उपमान-वाक्ये) / विशेषण
• Type: Adjective (f.)
• Root: सु- + जूर्णी (प्रातिपदिक; √जॄ/जॢ ‘to wear/decay’ से ‘जूर्ण’)

• रातिनी: the giver / bestower
• रातिनी: Kartā (उपमान-वाक्ये)
• Type: Noun (f.)
• Root: रातिनी (प्रातिपदिक; √रा/रद् ‘to give’ से ‘राति’)

• घृताची: ghee-anointed / moving with ghee
• घृताची: Kartā (उपमान-वाक्ये) / विशेषण
• Type: Adjective (f.)
• Root: घृत- + अची (प्रातिपदिक; ‘घृत’ + ‘अच्/अञ्च्’ ‘to smear/anoint’ से)

• प्रदक्षिणित्: right-circling (moving sunwise)
• प्रदक्षिणित्: Kartā-विशेषण
• Type: Adjective (indeclinable-like in RV usage) / Participle
• Root: प्र- + दक्षिणि- (प्रातिपदिक) + त् (कृदन्त-प्रत्यय; ‘प्रदक्षिणित्’ = having gone/turned to the right)

• देवतातीम्: the host/procession of the gods
• देवतातीम्: Karma
• Type: Noun (f.)
• Root: देवता- + अति (प्रातिपदिक; ‘देवताओं की पंक्ति/समूह/यात्रा’)

• उराणः: impetuous / eager
• उराणः: Kartā (मुख्य-वाक्ये) / विशेषण
• Type: Adjective (m.)
• Root: उराण (प्रातिपदिक; वेदिक विशेषण, ‘उत्साही/वेगवान्/उद्गत’ अर्थ)

• उत्: up, forth
• उत्: (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: उत् (उपसर्ग/अव्यय)

• स्वः: to heaven / in the sky
• स्वः: Adhikaraṇa (गन्तव्य/स्थान) / क्रियाविशेषण
• Type: Noun (n., indeclinable in RV) / Indeclinable
• Root: स्वः (अव्यय/नाम; ‘स्वर्’)

• उरुः: broad, wide
• उरुः: Kartā-विशेषण
• Type: Adjective (m.)
• Root: उरु (प्रातिपदिक)

• नवजा: new-born / newly arisen
• नवजा: Kartā-विशेषण
• Type: Adjective (m.)
• Root: नव- + जा (प्रातिपदिक; √जन् ‘to be born’)

• नाक्रः: crocodile / water-monster (Vedic nākra)
• नाक्रः: Kartā
• Type: Noun (m.)
• Root: नाक्र (प्रातिपदिक)

• पश्वः: of the cattle / of the beast
• पश्वः: Sampradāna/सम्बन्ध (अधिकार/सम्बन्धे)
• Type: Noun (m.)
• Root: पशु (प्रातिपदिक)

• अनक्ति: anoints, smears
• अनक्ति: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √अञ्ज् (अनक्ति) ‘to smear/anoint’

• सुधितः: well-disposed / well-ordered
• सुधितः: Kartā-विशेषण
• Type: Adjective (m.)
• Root: सु- + धित (कृदन्त; √धा ‘to place/think’ से ‘धित’ = well-set/well-disposed)

• सुमेकः: very singular/unique; excellent one
• सुमेकः: Kartā-विशेषण
• Type: Adjective (m.)
• Root: सु- + मेक (प्रातिपदिक; वेदिक ‘एक/अद्वितीय/श्रेष्ठ’ भाव)