Rig Veda 3.3.9: Mandala 3, Sukta 3, Mantra 9

Sukta 3.3

Rishi: Viśvāmitra Gāthina (traditional attribution for RV 3.1–3.12; hymn-cycle to Agni/Viśvānara)

Devata: Agni (especially as Viśvānara/All-men Fire as leader and establisher of the worlds)

Chandas: Triṣṭubh (11-syllable pādas; standard for many Agni hymns in Maṇḍala 3)

Samhita Patha (Devanagari)

विभावा देवः सुरणः परि क्षितीरग्निर्बभूव शवसा सुमद्रथः । तस्य व्रतानि भूरिपोषिणो वयमुप भूषेम दम आ सुवृक्तिभिः ॥

Recitation with translationRig Veda 3.3.9

Transliteration

vibhā́vā deváḥ su-raṇaḥ pári kṣitī́r agnír babhūva śávasā su-mádrathaḥ | tásya vratā́ni bhūri-poṣíṇo vayám úpa bhūṣema dáma ā́ su-vṛ́kti-bhiḥ ||

Translation

Si Agni, ang Maliwanag, ang diyos ng marangal na kasiyahan, ay sumaklaw sa mga mundo sa pamamagitan ng kanyang lakas, isang karo ng mabuting pag-iisip at tamang kilos. Nawa'y sa aming tahanan ay lumapit at pumanday kami sa kanyang mga utos na nagpapalago ng sagana na paglago, sa pamamagitan ng aming mga mahusay na binuong salita.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• वि॒भावा॑: shining, radiant
• वि॒भावा॑: विशेषणम् (कर्तृपदस्य)
• Type: Adjective
• Root: वि-भा (धातु √भा ‘दीप्तौ’) / प्रातिपदिक ‘विभावन्/विभावस्’ (दीप्तिमान्)

• दे॒वः: the god (Agni)
• दे॒वः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• सु॒रणः: heroic, good fighter
• सु॒रणः: विशेषणम् (देवः/अग्निः)
• Type: Adjective
• Root: सु-रण (प्रातिपदिक; ‘good/strong in battle, heroic’)

• परि: around, all around
• परि: उपपद/क्रियाविशेषणम्
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• क्षि॒तीः: the dwellings/lands (earths, settlements)
• क्षि॒तीः: कर्म
• Type: Noun
• Root: क्षिति (प्रातिपदिक)

• अ॒ग्निः: Agni
• अ॒ग्निः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• ब॒भूव॒: became, has become
• ब॒भूव॒: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भू (भवति)

• शव॑सा: by might, with strength
• शव॑सा: करण
• Type: Noun
• Root: शवस् (प्रातिपदिक)

• सु॒मद्र॑थः: having a good/joyous chariot
• सु॒मद्र॑थः: विशेषणम् (अग्निः)
• Type: Adjective
• Root: सु-मद्-रथ (समास; ‘good/joyous chariot’ → ‘having a good chariot’)

• तस्य॑: of him, of that (Agni)
• तस्य॑: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• व्र॒तानि॑: vows, ordinances, sacred laws
• व्र॒तानि॑: कर्म
• Type: Noun
• Root: व्रत (प्रातिपदिक)

• भूरि॒पो॒षिणः: richly nourishing, bringing much prosperity
• भूरि॒पो॒षिणः: विशेषणम् (कर्म)
• Type: Adjective
• Root: भूरि-पोषिन् (समास; ‘abundant-nourishing’)

• व॒यम्: we
• व॒यम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• उप॑: towards, near, in addition
• उप॑: क्रियाविशेषणम्
• Type: Indeclinable
• Root: उप (उपसर्ग/अव्यय)

• भू॒षे॒म॒: may we honor/serve/adorn
• भू॒षे॒म॒: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √भूष् (भूषयति/भूषते ‘अलङ्कारे/सेवायाम्’)

• दमे: in the house, at home
• दमे: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: दम (प्रातिपदिक)

• आ: to, unto, fully
• आ: क्रियाविशेषणम्
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• सु॒वृ॒क्तिभिः: with well-formed hymns (good praises)
• सु॒वृ॒क्तिभिः: करण
• Type: Noun
• Root: सु-वृक्ति (प्रातिपदिक; ‘good utterance/hymn’)