Rig Veda 2.40.5: Mandala 2, Sukta 40, Mantra 5

Sukta 2.40

Rishi: Gṛtsamada (and/or the Gṛtsamada lineage)

Devata: Soma-Pūṣan (dual)

Chandas: Triṣṭubh (likely)

Samhita Patha (Devanagari)

विश्वान्यन्यो भुवना जजान विश्वमन्यो अभिचक्षाण एति । सोमापूषणाववतं धियं मे युवाभ्यां विश्वाः पृतना जयेम ॥

Recitation with translationRig Veda 2.40.5

Transliteration

víśvāny anyó bhúvanā jajā́na víśvam anyó abhicákṣāṇa eti | somā́pūṣaṇāv ávataṃ dhíyaṃ me yuvā́bhyāṃ víśvāḥ pṛ́tanā jayema ||

Translation

Ang isa sa dalawa ay nagluwal ng lahat ng mga mundo; ang isa naman ay gumagalaw na nakikita ang lahat. Oh Soma at Pushan, inyong suportahan ang aking isip, sa pamamagitan ng inyong dalawa sana ay manalo kami sa lahat ng mga labanan.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• विश्वानि: all (things), all beings
• विश्वानि: Karma (of जजान) / also possible Kartā in sense-context
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• अन्यः: the one (other), one of the two
• अन्यः: Kartā
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)

• भुवना: worlds, beings, realms
• भुवना: Karma
• Type: Noun
• Root: भुवन (प्रातिपदिक)

• जजान: has begotten/produced
• जजान: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √जन् (जनँ)

• विश्वम्: the whole, everything
• विश्वम्: Karma (of एति) / also possible Kartā in sense-context
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• अन्यः: the other one (of the pair)
• अन्यः: Kartā
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)

• अभिचक्षाणः: looking upon, overseeing
• अभिचक्षाणः: Kartā (qualifying अन्यः)
• Type: Participle (present middle)
• Root: अभि-√चक्ष् (चक्षँ) → अभिचक्षाण (कृदन्त-प्रातिपदिक)

• एति: goes, moves, proceeds
• एति: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √इ (इण्)

• सोमापूषणौ: Soma and Pūṣan
• सोमापूषणौ: Kartā (of अवतं) / also vocative address
• Type: Noun (dual compound/dvandva)
• Root: सोम (प्रातिपदिक) + पूषन् (प्रातिपदिक)

• अवतं: help (you two), protect
• अवतं: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √अव् (अवँ) / √अव् (रक्षणे)

• धियम्: thought, prayer, insight
• धियम्: Karma
• Type: Noun
• Root: धि (प्रातिपदिक)

• मे: my, of me
• मे: सम्बन्ध (genitive: ‘of me’)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• युवाभ्याम्: by you two, with you two
• युवाभ्याम्: Karaṇa
• Type: Pronoun
• Root: युवाम् (2nd person pronoun base) / युष्मद् (dual instr.)

• विश्वाः: all (f.) [i.e., all]
• विश्वाः: Karma (of जयेम)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• पृतनाः: battles, hostilities
• पृतनाः: Karma (apposition to विश्वाः) / object-domain of जयेम
• Type: Noun
• Root: पृतना (प्रातिपदिक)

• जयेम: may we win/conquer
• जयेम: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √जि (जि) / √जि (जय)