Dīpa-vidhi-vyākhyānam (Procedure for Lamp-Offering to Hanumān)

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथ दीपविधिं वक्ष्ये सरहस्यं हनूमतः । यस्य विज्ञानमात्रेण सिद्धो भवति साधकः ॥ १ ॥

Sinabi ni Sanatkumāra: Ngayon ay ipaliliwanag ko ang ritwal ng pag-aalay ng ilawan para kay Hanumān, kasama ang lihim nitong kalooban; sa pag-unawa pa lamang nito, ang nagsasadhana ay nagkakamit ng ganap na katuparan.

Verse 2

दीपपात्रप्रमाणं च तैलमानं क्रमेण तु । द्रव्यस्य च प्रमाणं वै तत्तु मानमनुक्रमात् ॥ २ ॥

Sa wastong pagkakasunod, dapat banggitin ang tamang sukat ng sisidlan ng ilawan, saka ang sukat ng langis, at gayundin ang sukat ng iba pang sangkap—ang mga sukat na ito’y ilalahad nang maayos at sunod-sunod.

Verse 3

स्थानभेदं च मंत्रं च दीपदानमनुं पृथक् । पुष्पवासिततैलेन सर्वकामप्रदं मतम् ॥ ३ ॥

Ang pagkakaiba ng lugar (na pagdarausan), ang mantra, at ang tiyak na tuntunin ng pag-aalay ng ilawan ay dapat talakayin nang magkakahiwalay; gayunman, itinuturing na ang pag-aalay ng ilawan na may langis na pinabango ng mga bulaklak ay nagbibigay ng katuparan ng lahat ng ninanais.

Verse 4

तिलतैलं श्रियः प्राप्त्यै पथिकागमनं प्रति । अतसीतैलमुद्दिष्टं वश्यकर्मणि निश्चितम् ॥ ४ ॥

Ang langis ng linga (sesame) ay itinakda para sa pagkamal at kasaganaan, at upang mapabalik ang isang manlalakbay. Ang langis ng atasi (linseed/flax) naman ay tiyak na itinuro at kinikilalang mabisa para sa mga gawaing pang-akit o pagpapaamo (vaśya-karman).

Verse 5

सार्षापं रोगनाशाय कथितं कर्मकोविदैः । मारणे राजिकोत्थं वा विभीतकसमुद्भवम् ॥ ५ ॥

Ayon sa mga dalubhasa sa wastong ritwal, ang paghahandang mula sa buto ng mustasa ay itinakda upang pawiin ang mga karamdaman; datapwat sa mga gawaing mapanira (māraṇa), sinasabi nilang gamitin ang mula sa itim na mustasa, o yaong nagmumula sa punong bibhītaka.

Verse 6

उच्चाटने करजोत्थं विद्वेषे मधुवृक्षजम् । अलाभे सर्वतैलानां तिलजं तैलमुत्तमम् ॥ ६ ॥

Para sa ritwal ng pagpapaalis (uccāṭana), itinakda ang langis na mula sa punong karaja; para sa ritwal ng pag-uudyok ng poot (vidveṣa), ginagamit ang langis na mula sa punong madhu. Kapag walang ibang langis, ang langis ng linga (sesame) ang ipinahahayag na pinakamainam sa lahat.

Verse 7

गोधूमाश्च तिला माषा मुद्गा वै तंडुलाः क्रमात् । पंचधान्यमिदं प्रोक्तं नित्यदीपं तु मारुतेः ॥ ७ ॥

Ang trigo, linga, māṣa (itim na munggo/black gram), mudga (berdeng munggo/green gram), at bigas—ayon sa pagkakasunod—ay tinatawag na limang butil; at (ang handog na ito) ay itinakda upang mapanatili ang walang patid na ilawan ni Maruti (Hanuman).

Verse 8

पंचधान्यसमुद्भूतं पिष्टमात्रं सुशोभनम् । सर्वकामप्रदं प्रोक्तं सर्वदा दीपदानके ॥ ८ ॥

Ang ilawan (o handog na ilawan) na yari lamang sa harinang mula sa limang butil, at hinubog nang marikit, ay ipinahahayag na nagbibigay ng lahat ng minimithi—sa lahat ng panahon—sa ritwal ng pag-aalay ng ilawan (dīpadāna).

Verse 9

वश्ये तडुलपिष्टोत्थं मारणे माषपिष्टजम् । उञ्चाटने कृष्णतिलपिष्टजं च प्रकीर्तितम् ॥ ९ ॥

Para sa vaśya (pagpapasunod), itinakda ang gawa sa harinang bigas; para sa māraṇa (pagwasak), ang gawa sa harinang black gram; at para sa uñcāṭana (pagpapaalis), ang gawa sa harinang itim na linga—ganyan ang ipinahayag.

Verse 10

पथिकागमने प्रोक्तं गोधूमोत्थं सतंडुलम् । मोहने त्वाढकीजात विद्वेषे च कुलत्थजम् ॥ १० ॥

Para sa ritwal na naglalayong pabalikin agad ang manlalakbay sa iyong harapan, itinakda ang paggamit ng mga butil na inihanda mula sa trigo. Para sa ritwal ng pagkalito/pagkahumaling, gamitin ang mga butil na mula sa āḍhakī; at para sa ritwal na nag-uudyok ng pagkapoot, gamitin ang mga butil na mula sa kulattha.

Verse 11

संग्रामे केवला माषाः प्रोक्ता दीपस्य पात्रके । संधौ त्रिपिष्टजं लक्ष्मीहेतोः कस्तूरिकाभवम् ॥ ११ ॥

Sa panahon ng digmaan, itinakda na tanging māṣa (itim na munggo/black gram) ang gamitin bilang sisidlan o patungan ng ilawan. Sa mga sandali ng saṃdhyā (pagsalubong ng liwanag at dilim), gamitin ang paghahandang tinatawag na tripiṣṭaja; at para sa kasaganaan sa biyaya ni Lakṣmī, gamitin ang bagay na mula sa kastūrikā (musk).

Verse 12

एलालवंगकर्पूरमृगनाभिसमुद्भवम् । कन्याप्राप्त्यै तथा राजवंश्ये सख्ये तथैव च ॥ १२ ॥

Ang kardamono, clove, kampor, at musk—mga banal na sangkap na nagmumula sa halimuyak—ay itinakda para sa pagkatamo ng mapapangasawa, para sa pakikipag-alyansa sa angkang maharlika, at gayundin para sa pagkamit ng pagkakaibigan.

Verse 13

अलाभे सर्ववस्तूनां पंचधान्यं वरं स्मृतम् । अष्टमुष्टिर्भवेत्किञ्चित्किञ्चिदष्टौ चः पुष्कलम् ॥ १३ ॥

Kapag hindi makamtan ang iba pang mga bagay, ang pag-aalay ng limang butil (pañcadhānya) ang itinuturing na pinakamainam na kapalit. Ang kaunting sukat ay sinasabing walong dakot; at ang masaganang sukat ay walong ulit niyon.

Verse 14

पुष्कलानां चतुर्णां च ह्याढकः परिकीर्तितः । चतुराढको भवेद्द्रोणः खारी द्रोणचतुष्टयम् ॥ १४ ॥

Apat na puṣkalā ang ipinahahayag na bumubuo ng isang āḍhaka. Apat na āḍhaka ang nagiging isang droṇa, at ang isang khārī ay binubuo ng apat na droṇa.

Verse 15

खारीचतुष्टय प्रस्थसंज्ञा च परिकीर्तिता । अथवान्यप्रकारेण मानमत्र निगद्यते ॥ १५ ॥

Ang isang pangkat ng apat na khārī ay ipinahahayag ding kilala sa pangalang “prastha.” O kaya, ang paraan ng pagsukat ay inilalahad dito sa ibang anyo.

Verse 16

पलद्वयं तु प्रसृतं द्विगुणं कुडवं मतम् । चतुर्भिः कुडवैः प्रस्थस्तैश्चतुर्भिस्तथाढकः ॥ १६ ॥

Sinasabi na ang dalawang pala ay isang prasṛta; ang dobleng sukat nito ay itinuturing na isang kuḍava. Apat na kuḍava ang isang prastha, at apat na prastha naman ang isang āḍhaka.

Verse 17

चतुराढको भवेद्द्रोणःऋ खारी द्रोणचतुष्टयम् । क्रमेणैतेन ते ज्ञेयाः पात्रे षट्कर्मसंभवे ॥ १७ ॥

Apat na āḍhaka ang nagiging isang droṇa; ang isang khārī ay binubuo ng apat na droṇa. Ang mga sukat na ito ay dapat maunawaan sa ganitong pagkakasunod, kaugnay ng mga sisidlan (pātra) na ginagamit sa anim na gawaing ritwal.

Verse 18

पञ्च सप्त नव तथा प्रमाणास्ते यथाक्रमम् । सौगंधे नैव मानं स्यात्तद्यथारुचि संमतम् ॥ १८ ॥

Ang mga sukat, ayon sa pagkakasunod, ay lima, pito, at siyam. Ngunit para sa mga pabango at halimuyak, walang takdang sukat; pinahihintulutan ayon sa nais ng puso.

Verse 19

नित्यपात्रे तु तैलानां नियमो वार्तिकोद्भवः । सोमवारे गृहीत्वातद्ध्वान्यं तोयप्लुतं धरेत् ॥ १९ ॥

Tungkol sa mga langis na inilalagay sa sisidlang pang-araw-araw, may tuntuning nagmumula sa nakaugaliang paraan ng pagsasagawa. Sa araw ng Lunes, matapos kunin ang langis na iyon, dapat itong wisikan ng tubig, saka takpan at ingatan.

Verse 20

पश्चात्प्रमाणतो ज्ञेयं कुमारीहस्तपेषणम् । तत्पिष्टं शुद्धपात्रे तु नदीतोयेन पिंडितम् ॥ २० ॥

Pagkaraan, dapat maunawaan ayon sa itinakdang sukat: ang pagdurog ay gawin ng kamay ng isang dalagang birhen. Ang pastang iyon ay ilagay sa malinis na sisidlan at saka masahin hanggang maging bukol gamit ang tubig-ilog.

Verse 21

दीपपात्रं ततः कुर्याच्छुद्धः प्रयतमानसः । दीपपात्रे ज्वाल्यमाने मारुतेः कवचं पठेत् ॥ २१ ॥

Pagkatapos, ang nagsasagawa na nalinis at may disiplinadong isip ay maghanda ng sisidlan ng ilawan. Kapag sinisindihan ang ilawan sa sisidlang iyon, bigkasin ang kavaca, ang panangga, ni Māruti (Hanumān).

Verse 22

शुद्धभूमौ समास्थाप्य भौमे दीपं प्रदापयेत् । मालामनूनां ये वर्णाः साध्यनामसमन्विताः ॥ २२ ॥

Matapos maayos na ilagay sa nilinis na lupa, sindihan ang ilawan sa ibabaw ng lupa. Ang mga titik (varṇa) ng mga mala-mantra, na isinasama sa pangalan ng sādhya (nilalayong diyos o layon), ang siyang gamitin sa ritwal.

Verse 23

वर्तिकायां प्रकर्त्तव्यास्तंतवस्तत्प्रमाणकाः । तत्त्रिंशांशेन वा ग्राह्या गुरुकार्येऽखिलाढ्यता ॥ २३ ॥

Sa panukat na pisi (vartikā), dapat ihanda ang mga sinulid ayon sa itinakdang sukat; o kaya’y kunin bilang ika-tatlumpung bahagi nito. Sa malalaking gawain, kailangan ang ganap na paghahanda ng lahat ng sukat at sangkap.

Verse 24

कूटतुल्याः स्मृता नित्ये सामान्येऽथ विशेषके । रुद्राः कूटगणाः प्रोक्ता न पात्रे नियमो मतः ॥ २४ ॥

Sa mga ritwal na nitya (palagian) at sa mga pagtalima na pangkalahatan man o natatangi, sila’y laging inaalala na “kapantay ng isang bunton o bukol (kūṭa).” Ang mga Rudra ay sinasabing kabilang sa “mga pangkat-kūṭa”; at sa bagay na ito, pinaniniwalaang walang mahigpit na tuntunin tungkol sa tatanggap (pātra).

Verse 25

एकविंशतिसंख्याकास्तन्तवोऽथाध्वनि स्मृताः । रक्तसूत्रं हनुमतो दीपदाने प्रकीर्तितम् ॥ २५ ॥

Sa landas ng ritwal (adhvan), sinasabing dalawampu’t isa ang bilang ng mga sinulid. At sa pag-aalay ng ilawan (dīpa-dāna), itinatakda ang pulang sinulid na kaugnay ni Hanumān.

Verse 26

कृष्णमुञ्चाटने द्वेषेऽरुणं मारणकर्मणि । कूटतुल्यपलं तैलं गुरुकार्ये शिवैर्गुणम् ॥ २६ ॥

Para sa mga ritwal ng pagtataboy (muncāṭana), gamitin ang itim; para sa mga gawaing mula sa poot, ang pula; at sa mga gawain ng pagwasak, ang itinakdang pula rin ang gamitin. Ang langis na sukat na isang pala, kapantay ng bigat ng kūṭa, ay sinasabing mabisa at may mapalad na bisa para sa mabibigat na gawain.

Verse 27

नित्ये पंचपलं प्रोक्तमथवा मानसी रुचिः ॥ २७ ॥

Para sa araw-araw na pagsasagawa, itinakda ang sukat na limang pala; o kaya’y sundin ang hilig na nabubuo sa isipan—ibig sabihin, magsagawa ng pag-aalay na pangloob ayon sa kaya ng puso.

Verse 28

हनुमत्प्रतिमायास्तु सन्निधौ दीपदापनम् । शिवालयेऽथवा कुर्यान्नित्यनैमित्तिके स्थले ॥ २८ ॥

Maghandog ng ilawan sa harap ng larawan o rebulto ni Hanumān; o kaya’y gawin ito sa templo ni Śiva—sa pook na inilaan para sa pang-araw-araw at paminsan-minsang ritwal.

Verse 29

विशेषोऽस्त्यत्र यः कश्चिन्मारुते रुच्यते मया ॥ २९ ॥

Dito, tungkol sa Māruta—ang aral hinggil sa mga hangin—may isang natatanging punto na lalo kong kinalulugdan.

Verse 30

प्रतिमाग्रे प्रमोदेन ग्रहभूतग्रहेषु च । चतुष्पथे तथा प्रोक्तं षट्सु दीपप्रदापनम् ॥ ३० ॥

Sa galak na puso, maghandog ng ilawan sa harap ng banal na larawan ng Diyos; gayundin sa mga pook na kaugnay ng mga planeta (graha) at mga espiritu (bhūta). At sa sangandaan, itinakda rin ang pag-aalay ng ilawan—kaya’t sa anim na kalagayan o pook na ito itinuturo ang pag-aalay ng ilawan.

Verse 31

सन्निधौ स्फाटिके लिंगे शालग्रामस्य सन्निधौ । नानाभोगश्रियै प्रोक्तं दीपदानं हनूमतः ॥ ३१ ॥

Sa harap ng liṅga na kristal (sphāṭika) at sa harap ng Śālagrāma, ipinahayag ang pag-aalay ng ilawan—ayon sa turo ni Hanūmān—upang magkaloob ng kasaganaan at pagtamasa ng maraming uri ng ginhawa.

Verse 32

गणेशसन्निधौ विघ्नमहासंकटनाशने । विषव्याधिभये घोरे हनुमत्सन्निधौ स्मृतम् ॥ ३२ ॥

Sa harap ni Gaṇeśa, inaalala ang pagwasak sa mga hadlang at malalaking kapahamakan; at sa nakapanghihilakbot na takot mula sa lason at karamdaman, alalahanin ang mapagkalingang presensya ni Hanūmān.

Verse 33

दुर्गायाः सन्निधौ प्रोक्तं संग्रामे दीपदापनम् । चतुष्पथे व्याधिनष्टौ दुष्टदृष्टौ तथैव च ॥ ३३ ॥

Sa harap ni Devī Durgā, itinakda ang pag-aalay ng ilawan; gayundin sa panahon ng digmaan, sa sangandaan, upang maibsan ang karamdaman, at upang maitaboy ang masamang tingin (evil eye), iniuutos din ang pag-aalay ng ilawan.

Verse 34

राजद्वारे बंधमुक्तौ कारागारेऽथवा मतम् । अश्वत्थवटमूले तु सर्वकार्यप्रसिद्धये ॥ ३४ ॥

Sa tarangkahan ng hari, itinakda ang pag-aalay ng ilawan upang makamit ang paglaya mula sa pagkagapos; gayundin, pinaniniwalaang mabisa rin ito sa loob ng bilangguan. Ngunit sa paanan ng punong aśvattha o punong balete/banyan, nagdudulot ito ng matagumpay na katuparan ng lahat ng gawain.

Verse 35

वश्ये भये विवादे च वेश्मसंग्रामसंकटे । द्यूते दृष्टिस्तंभने च विद्वेषे मारणे तथा ॥ ३५ ॥

Sa mga ritwal ng pagpapasuko, sa takot at sa pagtatalo; sa mga panganib na nagmumula sa tahanan at sa digmaan; sa sugal, sa pagpapatigil ng titig ng iba, sa paghahasik ng poot, at gayundin sa mga gawaing mapanira (māraṇa)—dito ito ginagamit.

Verse 36

मृतकोत्थापने चैव प्रतिमाचालने तथा । विषे व्याधौ ज्वरे भूतग्रहे क्रृत्याविमोचने ॥ ३६ ॥

Gayundin, (ang mga paraang ito ng mantra) ay ginagamit sa pagbuhay-muli ng patay, sa pagpapakilos ng rebulto ng pagsamba; at sa mga kaso ng lason, karamdaman, lagnat, pagsapi ng espiritu, at sa pagpapalaya mula sa mapaminsalang kulam (kr̥tyā).

Verse 37

क्षतग्रंथौ महारण्ये दुर्गेव्याघ्ने च दंतिनि । क्रूरसत्त्वेषु सर्वेषु शश्वदूंधविमोक्षणे ॥ ३७ ॥

Sa mga pagkakataong may sugat o pumutok na bukol; sa malawak na gubat; sa mahirap na lupain; kapag humaharap sa tigre o sa elepanteng may pangil; sa gitna ng lahat ng mababangis na nilalang; at upang laging makalaya sa panganib—ito ang dapat bigkasin/isagawa.

Verse 38

पथिकागमने चैव दुःस्थाने राजमोहने । आगमे निर्गमे चैव राजद्वारे प्रकीर्तितम् ॥ ३८ ॥

Itinuturo na (ang mga palatandaang ito) ay dapat isaalang-alang sa pagdating ng mga manlalakbay, sa mga lugar na malas o magulo, sa mga bagay na may kinalaman sa pagkalito ng hari, at maging sa oras ng pagpasok at pag-alis—lalo na sa tarangkahan ng hari.

Verse 39

दीपदानं हनुमतो नात्र कार्या विचारणा ॥ ३९ ॥

Tungkol naman sa pag-aalay ng ilawan kay Hanumān—wala nang dapat pang pag-isipan (tiyak na gawin).

Verse 40

रुद्रैकविंशपिंडांश्च त्रिधा मंडलमानकम् । लघुमानं स्मृतं पंच सप्त वा नव वा तथा ॥ ४० ॥

Dalawampu’t isang ‘Rudra’ na buo (piṇḍa) ang bumubuo sa isang sukat na maṇḍala, na itinatakda sa tatluhang paghahati. Ang ‘magaan’ (laghu) na pamantayan ay inaalala na binubuo ng lima—o pito, o siyam—na gayong mga yunit din.

Verse 41

क्षीरेण नवनूतेन दध्ना वा गोमयेन च । प्रतिमाकरणं प्रोक्तं मारुतेर्दीपदापने ॥ ४१ ॥

Itinuturo na, sa pag-aalay ng ilawan kay Māruti (Hanumān), maaaring hubugin ang isang larawan/anyo (pratimā) mula sa gatas, sariwang mantikilya, gatas-asim (curd), o maging sa dumi ng baka.

Verse 42

दक्षिणाभिमुखं वीरं कृत्वा केसरिविक्रमम् ॥ ४२ ॥

Nang ipaharap sa timog ang bayani, inilarawan siya na may lakas na tulad ng leon sa kagitingan.

Verse 43

ऋक्षविन्यस्तपादं च किरीटेन विराजितम् । लिखेद्भित्तौ पटे वापि पीठे वा मारुतेः शुभे ॥ ४३ ॥

Dapat iguhit ang mapalad na si Māruti (Hanumān), na ang mga paa’y nakapatong sa isang oso at nagniningning sa korona—maging sa pader, sa tela, o sa isang pedestal/dambana.

Verse 44

मालामंत्रेण दातव्यं दीपदानं हनूमतः । नित्यदीपः प्रकर्त्तव्यो द्वादशाक्षरविद्यया ॥ ४४ ॥

Para kay Hanumān, ang pag-aalay ng ilawan ay dapat gawin sa pamamagitan ng mālā-mantra (mantra ng rosaryo); at ang ilawang walang patid ay dapat itatag sa bisa ng labindalawang-pantig na vidyā.

Verse 45

विशेषस्तत्र यस्तं वै दीपदानेऽवधारय । षष्ट्यादौ च द्वितीयादाविमं दीपमितीरयेत् ॥ ४५ ॥

Unawain nang mabuti ang natatanging tuntunin doon sa pag-aalay ng ilawan. Sa pagsisimula ng Ṣaṣṭī (ika-anim na araw ng buwan) at sa pagsisimula rin ng Dvitīyā (ika-ikalawang araw), ialay ang mismong ilawang ito ayon sa itinakda.

Verse 46

गृहाणेति पदं पश्चाच्छेषं पूर्ववदुच्चरेत् । कूटादौ नित्यदीपे च मंत्रं सूर्याक्षरं वदेत् ॥ ४६ ॥

Pagkaraan, bigkasin ang salitang “gṛhāṇa” (“tanggapin”), at saka bigkasin ang natitirang bahagi gaya ng naunang itinuro. Sa simula (kūṭa) at sa ilawang walang patid ang sindi, banggitin ang mantrang binubuo ng pantig ng Araw (Sūrya).

Verse 47

तत्र मालाख्यमनुना तत्तत्कार्येषु कारयेत् । गोमयेनोपलिप्तायां भूमौ तद्गतमानसः ॥ ४७ ॥

Doon, ipagawa ang mga kaukulang ritwal sa bawat gawain sa pamamagitan ng mantrang tinatawag na “Mālā”. Nakaupo sa lupang pinahiran ng dumi ng baka, panatilihing nakalubog ang isip sa ritwal at sa diyos na sinasamba roon.

Verse 48

षट्कोणं वसुपत्रं च भूमौ रेखासमन्वितम् । कमलं च लिखेद्भद्रं तत्र दीपं निधापयेत् ॥ ४८ ॥

Sa lupa, iguhit ang isang heksagon at ang anyong vāsupatra (walong-talulot na lotus) na may mga gabay na guhit. Pagkaraan, iguhit ang mapalad na lotus doon at ilagay ang ilawan sa loob ng diyagramang iyon.

Verse 49

शैवे वा वैष्णवे पीठे पूजयेदंजनासुतम् । कूटषट्कं च षट्कोणे अंतराले परलिखेत् ॥ ४९ ॥

Sa isang Śaiva o Vaiṣṇava na altar-platform, sambahin ang anak ni Añjanā (Hanumān). At sa loob ng heksagon, sa mga pagitan nitong puwang, iguhit din ang kūṭa-ṣaṭka, ang anim na “tuktok”.

Verse 50

षट्कोणेषु षडंगानि बीजयुक्तानि संलिखेत् । सौम्यं मध्यगतं लेख्यं तत्र संपूज्य मारुतिम् ॥ ५० ॥

Sa anim na sulok ng heksagonal na diyagram, isulat ang anim na aṅga, bawat isa’y may kalakip na pantig-binhi (bīja). Sa gitna, isulat ang mapalad na anyo/mantra; at doon, matapos ang wastong pagsamba, sambahin si Māruti (Hanumān).

Verse 51

षट्कोणेषु षडंगानि नामानि च पुरोक्तवत् । वसुपत्रे क्रमात्पूज्या अष्टावेते च वानराः ॥ ५१ ॥

Sa anim na anggulo ng diyagram, ilagay ang anim na sangkap (ṣaḍ-aṅga) at ang kanilang mga pangalan gaya ng naunang sinabi. Sa walong-talulot na lotus ng mga Vasu, sambahin nang sunod-sunod ang walong ‘Vānara’ na ito.

Verse 52

सुग्रीवायांगदायाथ सुषेणाय नलाय च । नीलायाथो जांबवते प्रहस्ताय तथैव च ॥ ५२ ॥

Maghandog ng pagsamba kina Sugrīva at Aṅgada, gayundin kina Suṣeṇa at Nala; kina Nīla, kay Jāmbavān, at gayon din kay Prahasta.

Verse 53

सुवेषाय ततः पश्चाद्यजेत्षडंगदेवताः । आदावंजनापुत्राय ततश्च रुद्रमूर्तये ॥ ५३ ॥

Pagkaraan, matapos sambahin si Suveṣa, sambahin ang mga diyos ng anim na pantulong (ṣaḍaṅga). Una, ialay sa anak ni Añjanā; at pagkatapos, sa may anyong Rudra.

Verse 54

ततो वायुसुतायाथ जानकीजीवनाय च । रामदूताय ब्रह्मास्त्रनिवारणाय तत्परम् ॥ ५४ ॥

Pagkatapos, ialay sa anak ni Vāyu—si Hanumān—na siyang buhay ni Jānakī, ang sugo ni Rāma, na laging masigasig sa pagpigil sa Brahmāstra.

Verse 55

पंचोपचारैः संपूज्य देशकालौ च कीर्तेत् । कुशोदकं समादाय दीपमंत्रं समुञ्चरेत् ॥ ५५ ॥

Pagkatapos sambahin nang ganap sa limang handog, ipahayag ang pook at ang oras. Pagdaka’y kumuha ng tubig na binasbasan ng damong kuśa at bigkasin ang mantra ng ilawan.

Verse 56

उत्तगभिमुखो जप्त्वा साधयेत्साधकोत्तमः । तं मंत्रं कूटधा जप्त्वा जलं भूमौ विनिक्षिपेत् ॥ ५६ ॥

Nakaharap sa hilaga, ang pinakadakilang sādhaka ay magtapos ng ritwal sa pamamagitan ng pagbigkas. Pagkabigkas ng mantra nang palihim, ibuhos o ilagak ang tubig sa lupa.

Verse 57

ततः करपुटं कृत्वा यथाशक्ति जपेन्मनुम् । अनेन दीपवर्येण उदङ्मुखगतेन वै ॥ ५७ ॥

Pagkaraan, buuin ang mga kamay sa karapuṭa (nakakupong palad) at bigkasin ang mantra ayon sa kaya. Sa harap ang dakilang ilawang ito, nakaharap sa hilaga, magjapa.

Verse 58

तथा विधेहि हनुमन्यथा स्युर्मे मनोरथाः । त्रयोदशैवं द्रव्याणि गोमयं मृत्तिका मसी ॥ ५८ ॥

“Ayusin mo nang gayon, O Hanumān, upang matupad ang aking mga ninanais.” Sa gayon ay may labintatlong sangkap—kabilang ang dumi ng baka, luwad, at abo.

Verse 59

अलक्तं दरदं रक्तचंदनं चंदनं मधु । कस्तूरिका दधि क्षीरं नवनीतं धृतं तथा ॥ ५९ ॥

Lac-dye (alakta), darada (mabangong mineral/pigmento), pulang sandal, sandal, pulot, kastūrī (musk), gatas-asim, gatas, sariwang mantikilya, at ghee rin—ang mga ito’y ihanda ayon sa itinakda.

Verse 60

गोमयं द्विविधं तत्र प्रोक्तं गोमहिषीभवम् । पश्चाद्विनष्टद्रव्याप्तौ माहिषं गोमयं स्मृतम् ॥ ६० ॥

Doon, ipinahayag na ang dumi ng baka ay may dalawang uri—mula sa baka at mula sa kalabaw. Kapag sa bandang huli ay hindi na makuha o nawala ang nararapat na sangkap, ang dumi ng kalabaw ay ituring na “dumi ng baka,” bilang kapalit na tinatanggap.

Verse 61

पथिकागमने दूरान्महादुर्गस्य रक्षणे । बालादिरक्षणे चैव चौरादिभयनाशने ॥ ६१ ॥

Ito’y ginagamit upang maibalik ang manlalakbay mula sa malayo, upang bantayan ang isang malaking kuta, upang ingatan ang mga bata at iba pa, at upang pawiin ang takot na dulot ng mga magnanakaw at kahalintulad na panganib.

Verse 62

स्त्रीवश्यादिषु कार्येषु शस्तं गोगोमयं मने । भूमिस्पृष्टं न तद्ग्राह्यमंतरिक्षाञ्च भाजने ॥ ६२ ॥

Para sa mga ritwal gaya ng pagkuha ng pagsang-ayon ng isang babae at iba pang layunin na kahawig, ang dumi ng baka ang itinuturing na itinakdang panlinis. Ngunit kapag ito’y dumikit sa lupa, hindi ito dapat pulutin; dapat itong itago sa sisidlang hindi sumasayad sa lupa (nakataas sa ibabaw).

Verse 63

चतुर्विधा मृत्तिका तु श्वेता पीतारुणासिता । तत्र गोपीचंदनं तु हरितालं च गौरिकम् ॥ ६३ ॥

Ang luwad (na gamit sa ritwal) ay may apat na uri—puti, dilaw, pula, at itim. Kabilang dito ang gopīcandana, haritāla, at gaurikā (mga natatanging lupa/mineral para sa banal na pagmamarka at mga gawain ng pagsamba).

Verse 64

मषी लाक्षारसोद्भूता सर्वं वान्यत्स्फुटं मतम् । कृत्वा गोपीचदंनेन चतुरस्रं गृहं सुधीः ॥ ६४ ॥

Inirerekomenda ang tintang ginawa mula sa dagta ng lak; at itinuturing ding pinakamainam na ang lahat ng iba pa (na gamit sa pagsulat) ay malinaw at litaw. Pagkatapos gumuhit ng parisukat na hangganan gamit ang gopī-candana, ang marunong ay dapat magpatuloy sa itinakdang pagsulat.

Verse 65

तन्मध्ये माहिषेणाथ कुर्यान्मूर्तिं हनूमतः । बीजं क्रोधाञ्च तत्पुच्छं लिखेन्मंत्री समाहितः ॥ ६५ ॥

Sa gitna ng diyagramang iyon, O Panginoon, dapat likhain ang anyo ni Hanumān gamit ang apdo ng kalabaw; at ang nagsasagawa, na payapa ang isip, ay isulat ang bīja (binhing pantig) at ang mga pantig ng krodha (poot) sa kaniyang buntot.

Verse 66

तैलेन स्नापयेन्मूर्तिं गुडेन तिलकं चरेत् । शतपत्रसमो धूपः शालनिर्याससंभवः ॥ ६६ ॥

Paliguan ang banal na anyo ng langis, at maglagay ng tilaka na yari sa jaggery. Ang insenso ay dapat kasingbangó ng lotus na may sandaang talulot, na inihanda mula sa dagta ng punong śāla.

Verse 67

कुर्य्याञ्च तैलदीपं तु वर्तिपंचकसंयुतम् । दध्योदनेन नैवेद्यं दद्यात्साधकसत्तमः ॥ ६७ ॥

Ang pinakamainam na sādhaka ay maghanda ng lamparang langis na may limang mitsa, at maghandog ng naivedya na kanin na may gatas-asim (curd).

Verse 68

वारत्रयं कंठदेशे सशेषविषमुञ्चरन् । एवं कृते तु नष्टानां महिषीणां गवामपि ॥ ६८ ॥

Pakawalan niya ang natitirang lason sa bahagi ng lalamunan nang tatlong ulit. Kapag nagawa ito, maging ang nawawalang babaeng kalabaw at mga baka ay muling natatagpuan.

Verse 69

दासीदासादिकानां च नष्टानां प्राप्तिरीरिता । चौरादिदुष्टसत्त्वानां सर्पादीनां भये पुनः ॥ ६९ ॥

Itinuturo na ang nawala—gaya ng mga alilang babae, mga lingkod, at iba pa—ay maaaring mabawi; at sa oras ng pangamba sa mga magnanakaw at iba pang masasamang nilalang, gayundin sa mga ahas at katulad na panganib, muling nakakamit ang pag-iingat at pagprotekta.

Verse 70

तालेन च चतुर्द्वारं गृहं कृत्वा सुशोभनम् । पूर्वद्वारे गजः स्थाप्यो दक्षिणे महिषस्तथा ॥ ७० ॥

Gamit ang sukat na tāla, dapat magtayo ng isang marikit at banal na bahay na may apat na tarangkahan. Sa silangang tarangkahan ilagay ang elepante, at sa timog na tarangkahan ay ilagay din ang kalabaw.

Verse 71

सर्पस्तु पश्चिमे द्वारे व्याघ्रश्चैवोत्तरे तथा । एवं क्रमेण खड्गं च क्षुरिकादंडमुद्गरान् ॥ ७१ ॥

Sa kanlurang tarangkahan ilagay ang ahas, at sa hilagang tarangkahan ay ang tigre. Sa gayong kaayusan, ilagay rin ang espada, punyal, tungkod, at maso.

Verse 72

विलिख्य मध्ये मूर्तिं च महिषीगोमयेन वै । कृत्वा डमरुहस्तां च चकिताक्षीं प्रयत्नतः ॥ ७२ ॥

Pagkatapos, sa gitna ng inihandang pook, maingat na iguhit ang isang anyo gamit ang dumi ng kalabaw at baka. Sa buong pagsisikap, hubugin siyang may ḍamaru (munting tambol) sa kamay at mga matang dilat na wari’y nagulat.

Verse 73

पयसा स्नापनं रक्तचंदनेनानुलेपनम् । जातीपुष्पैस्तु संपूज्य शुद्धधूप प्रकल्पयेत् ॥ ७३ ॥

Dapat paliguan (ang banal na anyo) ng gatas, at pahiran ng pulang sandalwood. Sambahin nang ganap sa mga bulaklak ng sampagita, at ihanda ang dalisay na insenso.

Verse 74

घृतेन दीपं दत्त्वाथ पायसान्नं निवेदयेत् । गगनं दीपिकेंद्वाढ्यां शास्त्रं च पुरतो जपेत् ॥ ७४ ॥

Matapos maghandog ng ilawan na may ghee, ihandog ang pāyasa (matamis na lugaw-kanin) bilang naivedya. Kapag ang langit ay naliliwanagan ng mga ilawan at liwanag ng buwan, bigkasin ang banal na śāstra sa harapan (ng dambana).

Verse 75

एवं सप्तदिनं कृत्वा मुच्यते महतो भयात् । अनयोर्भौमवारे तु कुर्यादारंभमादरात् ॥ ७५ ॥

Kapag isinagawa ito nang ganito sa loob ng pitong araw, ang tao’y napapalaya mula sa malaking takot. Sa dalawang paraan, nararapat simulan nang may pag-iingat sa Martes (Bhauma-vāra).

Verse 76

शत्रुसेनाभये प्राप्ते गैरिकेण तु मंडलम् । कृत्वा तदंतरे तालमीष्टन्नम्रं समालिखेत् ॥ ७६ ॥

Kapag dumating ang panganib mula sa hukbo ng kaaway, gumawa ng bilog na maṇḍala gamit ang pulang okra; at sa loob nito, maingat na iguhit ang punong tāla na bahagyang nakayuko ayon sa nais.

Verse 77

तत्रावलंबमानां च प्रतिमां गोमयेन तु । वामहस्तेन तालाग्रं दक्षिणे ज्ञानमुद्रिका ॥ ७७ ॥

Doon, dapat hubugin (o itindig) ang isang larawan gamit ang dumi ng baka; sa kaliwang kamay ay hawak ang dulo ng dahon ng tāla, at sa kanang kamay ay ang mudrā ng kaalaman (jñāna-mudrā).

Verse 78

तालमूलात्स्वकाष्टायां मार्गे हस्तमिते गृहम् । चतुरस्र विधायाथ तन्मध्ये मूर्तिमालिखेत् ॥ ७८ ॥

Mula sa paanan ng punong tāla, sa sariling tablang kahoy na inilagay sa daan, gumawa ng isang puwang na parang bahay na sukat ay isang hasta. Gawin itong parisukat, at saka iguhit ang banal na mūrti sa gitna.

Verse 79

दक्षिणाभिमुखीं रम्यां हृदये विहितांजलिम् । तोयेन स्नानगंधादि यथासंभवमर्पयेत् ॥ ७९ ॥

Nakaharap sa timog, na may mahinahong anyo at magkasalikop ang mga kamay sa dibdib, maghandog ayon sa kakayahan: tubig para sa paliligo at iba pang alay gaya ng pabango.

Verse 80

कृशारान्नं च नैवेद्यं साज्यं तस्यै निवेदयेत् । किलिद्वयं जपं प्रोक्तमेवं कुर्याद्दिने दिने ॥ ८० ॥

Ihandog bilang naivedya ang kṛśāra (pinakuluang butil/butil na butil) na may kasamang ghee sa Kanya. Ang japa ay tinatawag na “kilidvaya”; kaya gawin ito araw-araw.

Verse 81

एवं कृते भवेच्छीघ्रं पथिकानां समागमः । श्यामपाषाणखण्डेन लिखित्वा भूपतेर्गृहम् ॥ ८१ ॥

Kapag ginawa ito, mabilis na magtitipon ang mga manlalakbay. Gamit ang piraso ng maitim na bato, isulat/ukit ang palatandaan at markahan ang tahanan ng hari.

Verse 82

प्राकारं तु चतुर्द्वारयुक्तं द्वारेषु तत्र वै । अन्योन्यपुच्छ रिधित्रययुक्तां हनूमतः ॥ ८२ ॥

Magtayo ng pader na nakapaligid na may apat na tarangkahan; at sa mga tarangkahang iyon, ilagay ang tatluhang ayos na may tanda ng ‘magkakawing na buntot’—na nauukol kay Hanūmān.

Verse 83

कुर्यान्मूर्तिं गोमयेन धत्तूरकुसुमैयजेत् । जटामांसीभवं धूपं तैलाक्तघृतदीपकम् ॥ ८३ ॥

Gumawa ng anyong-mūrti mula sa dumi ng baka, at sambahin ito gamit ang mga bulaklak na dhattūra. Maghandog ng insenso mula sa jaṭāmāṃsī, at magsindi ng lamparang ghee na ang mitsa ay pinahiran ng langis.

Verse 84

नैवेद्यं तिलतैलाक्तसक्षारा माषरोटिका । ध्येयो दक्षिणहस्तेन रोटिकां भक्षयन्हरिः ॥ ८४ ॥

Bilang naivedya, ihandog ang roṭikā na gawa sa māṣa (itim na munggo/urad), pinahiran ng langis ng linga at hinaluan ng asin na alkalino. At magnilay kay Hari na kinakain ang roṭikā na iyon gamit ang Kanyang kanang kamay.

Verse 85

वामहस्तेन पाषाणैस्त्रासयन्परसैनिकान् । प्नारयन्भ्रुकुटीं बद्ध्वा भीषयन्मथयन्स्थितः ॥ ८५ ॥

Sa kaliwang kamay, siya’y naghagis ng mga bato upang sindakin ang mga kawal ng kaaway; nakakunot ang noo, tumindig siya roon—nagbabanta at naglilito sa kanilang hanay.

Verse 86

जपेञ्च भुग्भुगिति वै सहस्रं ध्यानतत्परः । एवं कृतविधानेन परसैन्यं विनाशयेत् ॥ ८६ ॥

Nakatuon sa pagninilay, dapat ding bigkasin ang mantra na “bhug bhug” nang isang libong ulit. Sa pagsasagawa ng ritwal ayon sa itinakdang paraan, maaaring magbunga ng pagkalipol ng hukbo ng kaaway.

Verse 87

रक्षा भवति दुर्गाणां सत्यं सत्य न संशयः । प्रायोगा बहवस्तत्र संक्षेपाद्गदिता मया ॥ ८७ ॥

Ang mga ito’y tunay na nagiging pananggalang sa panahon ng kagipitan—tunay, tunay, walang alinlangan. Marami roong mga praktikal na paraan ng ritwal; aking sinabi lamang nang maikli.

Verse 88

प्रत्यहं यो विधानेन दीपदानं हनूमतः । तस्यासाध्यं न वै किंचिद्विद्यते भुवनत्रये ॥ ८८ ॥

Ang sinumang araw-araw na nag-aalay ng ilawan kay Hanumān ayon sa itinakdang ritwal, sa kanya’y tunay na walang bagay na di maaabot sa tatlong daigdig.

Verse 89

न देयं दुष्टहृदये दुष्टचिंतनबुद्धये । अविनीताय शिष्याय पिशुनाय कदाचन ॥ ८९ ॥

Huwag kailanman ipagkaloob ang banal na aral sa may pusong masama at isip na nakatuon sa kasamaan; ni sa alagad na walang disiplina, ni sa mapanirang-puri, sa anumang panahon.

Verse 90

कृतघ्नाय न दातव्यं दातव्यं च परीक्षिते । बहुना किमिहोक्तेन सर्वं दद्यात्कपीश्वरः ॥ ९० ॥

Huwag magbigay sa taong walang utang-na-loob; magbigay lamang matapos masusing pagsisiyasat. Ano pa ang saysay ng mahabang salita rito? Ang Panginoon ng mga vanara (Hanuman) ay naghandog ng lahat ng nasa kanya.

Verse 91

अथ मन्त्रान्तरं वक्ष्ये तत्त्वज्ञानप्रदायकम् । तारो नमो हनुमते जाठरत्रयमीरयेत् ॥ ९१ ॥

Ngayon ay ipahahayag ko ang isa pang mantra na nagkakaloob ng kaalaman sa katotohanan (tattva). Bigkasin muna ang “tāra,” ang Praṇava; saka “namo hanumate,” at pagkatapos ay banggitin ang tatlong tunog na “jāṭhara.”

Verse 92

दनक्षोभं समाभाष्य संहरद्वयमीरयेत् । आत्मतत्त्वं ततः पश्चात्प्रकाशययुगं ततः ॥ ९२ ॥

Pagkatapos bigkasin ang bahaging tinatawag na Danakṣobha, bigkasin ang dalawang pormulang Saṃhāra (paglulusaw). Pagkaraan nito, ipahayag ang katotohanan ng Sarili (Ātman); at pagkatapos ay ituro ang dalawang kaugnay ng Prakāśa, ang pagliwanag.

Verse 93

वर्मास्त्रवह्निजायांतः सार्द्धूषड्विंशदर्णवान् । वसिष्ठोऽस्य मुनिश्छन्दोऽनुष्टुप् च देवताः पुनः ॥ ९३ ॥

Ang mantrang ito ay nagsisimula sa “varmāstra” at nagtatapos sa “vahnijāyā”; may dalawampu’t anim na pantig sa kabuuan. Ang ṛṣi nito ay ang pantas na si Vasiṣṭha; ang sukat ay Anuṣṭubh; at ang mga diyos na namumuno rito ay dapat ding maunawaan ayon dito.

Verse 94

हनुमान्मुनिसप्तर्तुवेदाष्टनिगमैः क्रमात् । मंत्रार्णैश्च षडंगानि कृत्वा ध्यायेत्कपीश्वरम् ॥ ९४ ॥

Sa wastong pagkakasunod, gamit ang mga pantig ng mantra na kaugnay ni Hanumān, ng mga muni, ng pitong panahon, ng mga Veda, at ng walong Nigama, isagawa ang ṣaḍaṅga-nyāsa (anim-na-bahaging ritwal). Pagkatapos, magnilay kay Kapīśvara—si Hanumān, ang Panginoon ng mga vanara.

Verse 95

जानुस्थावामबाहुं च ज्ञानमुद्रापरं हृदि । अध्यात्मचित्तमासीनं कदलीवनमध्यगम् ॥ ९५ ॥

Nakapatong ang kaliwang bisig sa tuhod, at ang kamay ay nasa dibdib sa mudrā ng kaalamang espirituwal; siya’y nakaupo sa malalim na pagninilay-loob, sa gitna ng kakahuyan ng mga punong saging.

Verse 96

बालार्ककोटिप्रतिमं ध्यायेज्ज्ञानप्रदं हरिम् । ध्यात्वैवं प्रजपेल्लक्षं दशांशं जुहुयात्तिलैः ॥ ९६ ॥

Dapat pagnilayan si Hari, ang Tagapagkaloob ng kaalaman, na ang ningning ay tulad ng sampung milyong sumisikat na araw. Pagkatapos magnilay nang gayon, bigkasin ang mantra nang isang lakh (isang daang libo) na ulit, at saka maghandog sa apoy ng ikasampung bahagi nito gamit ang mga buto ng linga.

Verse 97

साज्यैः संपूजयेत्पीठे पूर्वोक्ते पूर्ववत्प्रभुम् । जप्तोऽयं मदनक्षोभं नाशयत्येव निश्चितम् ॥ ९७ ॥

Sa pīṭha na naunang inilarawan, sambahin ang Panginoon gaya ng dating itinakda, na may mga handog na hinaluan ng ghee. Kapag binibigkas ang mantrang ito, tiyak na winawasak nito ang pagkaligalig na dulot ni Kāma (pagnanasa).

Verse 98

तत्त्वज्ञानमवाप्नोति कपींद्रस्य प्रसादतः । अथ मंत्रातरं वाक्ष्ये भूतविद्रावणं परम् ॥ ९८ ॥

Sa biyaya ni Kapīndra (Panginoon ng mga unggoy), nakakamit ang tunay na kaalaman sa tattva, ang likas na katotohanan. Ngayon ay ipahahayag ko ang isa pang mantra—pinakamataas sa pagtataboy ng mga espiritu at mga nilalang na manggugulo.

Verse 99

तारः काशींकुक्षिपरवराहश्चांजनापदम् । पवनो वनपुत्रांते आवेशिद्वयमीरयेत् ॥ ९९ ॥

Dapat bigkasin sa wastong pagkakasunod ang mga pantig/salita: “Tāra”, “Kāśī”, “Kukṣi”, “Para”, “Varāha”, at “Cāñjanāpada”; at saka bigkasin ang “Pavana” sa dulo ng “Vanaputrā”. Sa gayon, naipapahayag ang pares na tinatawag na “Āveśi”.

Verse 100

तारः श्रीहनुमत्यश्चादस्त्ररचभुजाक्षरः । ब्रह्मा मुनिः स्याद्गायत्री छंदोऽत्र देवता पुनः ॥ १०० ॥

Ang binhing pantig ay Tāra (Oṃ); kapag iniugnay sa “Śrī” at “Hanumatī,” nagiging mantra itong inilarawang anyong “sandata,” na may mga “pantig ng bisig.” Dito, si Brahmā ang ṛṣi, ang sukat ay Gāyatrī, at ang namumunong diyos ay muli ring yaon.

Verse 101

हनुमान्कमला बीजं फट् शक्तिः परिकीर्तितः । षड्दीर्घाढ्येन बीजेन षडङ्गानि समाचरेत् ॥ १०१ ॥

Ipinahayag na ang bīja ay “hanumān-kamalā,” at ang śakti (sigaw ng mantra) ay “phaṭ.” Sa bīja na may anim na mahabang patinig, isagawa ang anim-na-bahaging paglalapat (ṣaḍ-aṅga).

Verse 102

आंजनेय पाटलास्यं स्वर्णाद्रिसमविग्रहम् । पारिजातद्रुमूलस्थं चिंतयेत्साधकोत्तमः ॥ १०२ ॥

Ang pinakamainam na sādhaka ay magnilay kay Āñjaneya (Hanumān): may mukhang mapulang-rosas, may anyong tulad ng gintong bundok, at nananahan sa paanan ng punong pārijāta.

Verse 103

एवं ध्यात्वा जपेल्लक्षं दशांशं जुहुयात्तिलैः । त्रिमध्वक्तैर्यंजत्पीठे पूर्वोक्तेपूर्ववत्सुधीः ॥ १०३ ॥

Pagkatapos magnilay nang ganito, ang marunong ay dapat mag-japa ng mantra nang isang lakh na ulit; saka, bilang ikasampung bahagi, mag-alay sa apoy gamit ang linga na pinahiran ng tatlong uri ng pulot, sa naunang inilarawang altar ng yajña, ayon sa dating paraan.

Verse 104

अनेन मनुना मंत्री ग्रहग्रस्तं प्रमार्जयेत् । आक्रंदंस्तं विमुच्याथ ग्रहः शीघ्रं पलायते ॥ १०४ ॥

Sa pamamagitan ng mantrang ito, ang nakaaalam ng mantra ay dapat magsagawa ng ritwal na pagpunas/paglilinis sa taong sinakmal ng graha. Habang siya’y humahagulgol, siya’y napapalaya, at ang graha ay mabilis na tumatakas.

Verse 105

मनवोऽमी सदागोप्या न प्रकाश्या यतस्ततः । परीक्षिताय शिष्याय देया वा निजसूनवे ॥ १०५ ॥

Ang mga banal na tagubiling ito ay dapat ingatan bilang lihim at huwag ipahayag kung saan-saan. Ibigay lamang sa alagad na nasubok—o kung hindi, sa sariling anak na lalaki.

Verse 106

हनुमद्भजनासक्तः कार्तवीर्यार्जुनं सुधीः । विशेषतः समाराध्य यथोक्तं फलमाप्नुयात् ॥ १०६ ॥

Ang taong marunong na nakatuon sa bhajana at pagsamba kay Hanumān ay dapat lalo pang magpakasigasig sa pagpapalugod kay Kārtavīryārjuna; sa gayon, matatamo niya ang bungang naipahayag noon, ayon sa sinabi.

Verse 107

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने तृतीयपादे दीपविधिनिरूपणं नाम पञ्चसप्ततितमोऽध्यायः ॥ ७५ ॥

Sa ganito nagwawakas ang ikapitumpu’t limang kabanata, na tinatawag na “Pagpapaliwanag ng Pamamaraan ng Pag-aalay ng Ilawan (Dīpa-vidhi),” sa Śrī Bṛhan-Nāradīya Purāṇa—sa Pūrvabhāga, sa Dakilang Bṛhad-upākhyāna, sa Ikatlong Pada.