Adhyaya 124

Verse 1

इस प्रकार श्रीमह्याभारत अनुशासनपर्वके अन्तर्गत दानधर्मपर्वमें कीड़ेका उपाख्यानविषयक एक सौ उतन्नीसवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ११९ ॥। ऑपन--र< बछ। ] अत्ऑकाड विशर्त्याधिकशततमो< ध्याय: व्यास और मैत्रेयका संवाद--दानकी प्रशंसा और कर्मका रहस्य युधिछिर उवाच विद्या तपश्च दानं च किमेतेषां विशिष्यते । पृच्छामि त्वां सतां श्रेष्ठ तन्मे ब्रूहि पितामह,युधिष्ठटिरने पूछा--सत्पुरुषोंमें श्रेष्ठ पितामह! विद्या, तप और दान--इनमेंसे कौन-सा श्रेष्ठ है? यह मैं आपसे पूछता हूँ, मुझे बताइये

Sinabi ni Yudhiṣṭhira: “O Pitāmaha, pinakadakila sa mga matuwid, itinatanong ko sa iyo—sa pag-aaral, pag-aayuno at pagdidisiplina (austerity), at pagbibigay, alin ang pinakahigit? Ipagpaumanhin at ipaliwanag mo sa akin.”

Verse 2

भीष्म उवाच अत्राप्युदाहरन्तीममितिहासं पुरातनम्‌ । मैत्रेयस्य च संवाद कृष्णद्वैयायनस्थ च,भीष्मजीने कहा--राजन! इस विषयमें श्रीकृष्णद्वैयायन व्यास और मैत्रेयके संवादरूप इस प्राचीन इतिहासका उदाहरण दिया जाता है

Sinabi ni Bhīṣma: “O hari, dito man ay may binabanggit na sinaunang halimbawa—isang lumang salaysay na nasa anyo ng pag-uusap nina Maitreya at Kṛṣṇa Dvaipāyana (Vyāsa).”

Verse 3

कृष्णद्वैपायनो राजन्नज्ञातचरितं चरन्‌ । वाराणस्यामुपातिष्ठ न्मैत्रेयं स्वैरिणीकुले,नरेश्वर! एक समयकी बात है--भगवान्‌ श्रीकृष्ण-द्वैपायन व्यासजी गुप्तरूपसे विचरते हुए वाराणसी-पुरीमें जा पहुँचे। वहाँ मुनियोंकी मण्डलीमें बैठे हुए मुनिवर मैत्रेयजीके यहाँ वे उपस्थित हुए

Wika ni Bhīṣma: “O Hari, si Kṛṣṇa Dvaipāyana (Vyāsa), na naglalakbay na nakatago ang pagkakakilanlan, ay minsang dumating sa Vārāṇasī. Doon, sa tahanan ng pantas na si Maitreya—sa pook na iniuugnay sa mga Svairiṇī—siya’y humarap at nagpakilala.”

Verse 4

तमुपस्थितमासीन ज्ञात्वा स मुनिसत्तम । अर्चित्वा भोजयामास मैत्रेयो5शनमुत्तमम्‌,पास आकर बैठे हुए मुनिवर व्यासजीको पहचानकर मैत्रेयजीने उनका पूजन किया और उन्हें उत्तम अन्न भोजन कराया

Nang makilala ni Maitreya ang pinakadakila sa mga pantas (Vyāsa) na dumating at nakaupo na, una niya itong pinarangalan nang nararapat, at saka inihain ang isang napakahusay na pagkain.

Verse 5

तदन्नमुत्तमं भुक्त्वा गुणवत्‌ सार्वकामिकम्‌ | प्रतिष्ठमानो5स्मयत प्रीत: कृष्णो महामना:,वह उत्तम लाभदायक और सबकी रुचिके अनुकूल अन्न भोजन करके महामना व्यासजी बहुत संतुष्ट हुए। फिर जब वे वहाँसे चलने लगे तो मुस्कराये

Pagkakain niya ng napakahusay na pagkaing iyon—may mataas na kalidad at angkop sa bawat panlasa—lubos na nasiyahan ang dakilang-loob na si Kṛṣṇa (Vyāsa). At nang siya’y tumindig upang umalis, siya’y napangiti.

Verse 6

तमुत्स्मयन्तं सम्प्रेक्ष्य मैत्रेय: कृष्णमब्रवीत्‌ । कारण ब्रूहि धर्मात्मन्‌ व्यस्मयिष्ठा: कुतश्न ते,उन्हें मुस्कराते देख मैत्रेयजीने व्यासजीसे पूछा--'धर्मात्मन्‌! विद्वन्‌! मैं आपको अभिवादन- एवं प्रणाम करके यह पूछता हूँ कि आप अभी-अभी जो मुस्कराये हैं, उसका क्या कारण है? आपको हँसी कैसे आयी? आप तो तपस्वी और धैर्यवान्‌ हैं। आपको कैसे सहसा उल्लास हो आया? यह मुझे बताइये

Nang makita ni Maitreya na siya’y nakangiti, sinabi niya kay Kṛṣṇa: “O matuwid, sabihin mo ang dahilan. Sa anong sanhi ka biglang napangiti nang gayon?”

Verse 7

तपस्विनो धृतिमत: प्रमोद: समुपागत: । एतत्‌ पृच्छामि ते विद्वन्नभिवाद्य प्रणम्य च,उन्हें मुस्कराते देख मैत्रेयजीने व्यासजीसे पूछा--'धर्मात्मन्‌! विद्वन्‌! मैं आपको अभिवादन- एवं प्रणाम करके यह पूछता हूँ कि आप अभी-अभी जो मुस्कराये हैं, उसका क्या कारण है? आपको हँसी कैसे आयी? आप तो तपस्वी और धैर्यवान्‌ हैं। आपको कैसे सहसा उल्लास हो आया? यह मुझे बताइये

Wika ni Bhīṣma: “Isang biglaang galak ang dumating sa iyo—gayong ikaw ay isang asetiko at matatag sa pagpipigil-sa-sarili. Kaya, O marunong, matapos kitang batiin at yukoang may paggalang, itinatanong ko: ano ang dahilan ng iyong pagngiti ngayon? Paano sumibol sa iyo ang pagtawang iyon? Ipaalam mo sa akin ang sanhi ng di-inaasahang tuwang ito.”

Verse 8

आत्मनश्ष्‌ तपोभाग्यं महाभाग्यं तवेह च । पृथगाचरतस्तात पृथगात्मसुखात्मनो: । अल्पान्तरमहं मन्ये विशिष्टमपि चान्वयात्‌,“तात! मैं अपनेमें तपस्याजनित सौभाग्य देखता हूँ और आपमें यहाँ सहज महाभाग्य प्रतिष्ठित है (क्योंकि आप मेरे गुरुपुत्र हैं)। जीवात्मा और परमात्मामें मैं बहुत थोड़ा अनार मानता हूँ। परमात्माका सभी पदार्थोंके साथ सम्बन्ध है; क्योंकि वह सर्वव्यापी है। इसीलिये मैं उसे जीवात्माकी अपेक्षा श्रेष्ठ भी मानता हूँ, किंतु आप तो जीवात्माको परमात्मासे अभिन्न जाननेवाले हैं, फिर आपका आचरण इस मान्यतासे भिन्न हो रहा है; क्योंकि आपको कुछ विस्मय हुआ है और मुझे नहीं हुआ है'

Sinabi ni Bhishma: “Nakikita ko sa aking sarili ang magandang kapalarang isinilang ng pag-aayuno at pagninilay (tapas), at sa iyo, dito, ang likás at dakilang pagpapala—sapagkat ikaw ay nasa hanay ng aking guro. Ngunit, mahal kong anak, ang iyong asal ay wari’y naghihiwalay sa hindi dapat paghiwalayin: ang indibidwal na sarili na naghahanap ng sariling ligaya at ang Kataas-taasang Sarili (Paramatman). Itinuturing kong napakaliit ng pagitan ng dalawa; gayunman, sapagkat ang Kataas-taasang Sarili ay kaugnay ng lahat ng bagay—dahil Siya’y sumasaklaw sa lahat—itinuturing ko rin Siyang higit na mataas. Ngunit ikaw ay nakaaalam na ang indibidwal na sarili ay hindi naiiba sa Kataas-taasan; bakit kung gayon ang iyong kilos ay lumilihis sa pagkaunawang iyon, na para bang ikaw ay napasailalim sa pagkamangha samantalang ako’y hindi?”

Verse 9

व्यास उवाच अतिच्छन्दातिवादाभ्यां स्मयो5यं समुपागत: । असत्यं वेदवचनं कस्माद्‌ वेदोडनृतं वदेत्‌,व्यासजीने कहा--ब्रह्मन! अतिथिको अत्यन्त गौरव प्रदान करते हुए उसकी इच्छाके अनुसार सत्कार करना “अतिच्छन्द' कहलाता है और वाणीद्वारा अतिथिके गौरवका जो प्रकाशन किया जाता है, उसे “अतिवाद' कहते हैं। मुझे यहाँ अतिच्छन्‍्द और अतिवाद दोनों प्राप्त हुए हैं, इसीलिये मेरा यह विस्मय एवं हर्षोल्लास प्रकट हुआ है। (दान और आतिथ्य आदिका महत्त्व वेदोंके द्वारा प्रतिपादित हुआ है।) वेदोंका वचन कभी मिथ्या नहीं हो सकता। भला, वेद क्‍यों असत्य कहेगा?

Sinabi ni Vyāsa: “Dahil sa kapwa pambihirang paggalang (aticchanda) at sa masaganang papuri sa salita (ativāda), dumating sa akin ang ganitong masayang pagkamangha. Hindi maaaring maging mali ang pahayag ng Veda—bakit magsasalita ng kasinungalingan ang Veda?”

Verse 10

त्रीण्येव तु पदान्याहु: पुरुषस्योत्तमं व्रतम्‌ । न द्रह्मेच्चैव दद्याच्च सत्यं चैव परं वदेत्‌,वेद मनुष्यके लिये तीन बातोंको उत्तम व्रत बताते हैं--(१) किसीके प्रति द्रोह न करे, (२) दान दे तथा (३) दूसरोंसे सदा सत्य बोले

Sinabi ni Vyāsa: “Ipinahahayag nila na para sa tao ay may tatlong hakbang lamang na bumubuo sa pinakadakilang panata: huwag magtaksil o manakit kaninuman, magbigay ng kawanggawa, at laging magsalita ng kataas-taasang katotohanan.”

Verse 11

इति वेदोक्तमृषिभि: पुरस्तात्‌ परिकल्पितम्‌ | इदानीं चैव न: कृत्यं पुरस्ताच्च परिश्रुतम्‌,वेदके इस कथनका सबसे पहले ऋषियोंने पालन किया। हमने भी बहुत पहलेसे इसे सुन रखा है और इस समय भी वेदकी इस आज्ञाका पालन करना हमारा कर्तव्य है

“Ganyan ito itinakda noong una pa ng mga rishi, ayon sa Veda. Narinig na rin namin ito mula pa noong sinaunang panahon, at maging ngayon ay tungkulin naming isagawa ang utos na ito ng Veda.”

Verse 12

अल्पो5पि तादृशो दायो भवत्युत महाफल: । तृषिताय च ते दत्त हृदयेनानसूयता,शास्त्रविधिके अनुसार दिया हुआ थोड़ा-सा भी दान महान्‌ फल देनेवाला होता है। तुमने ईर्ष्या-रहित हृदयसे भूखे-प्यासे अतिथिको अन्न-जलका दान किया है

Sinabi ni Vyāsa: “Kahit maliit na handog, kapag ibinigay sa gayong paraan, nagiging lubhang mabunga. Nag-alay ka ng pagkain at tubig sa uhaw na panauhin, na may pusong walang inggit; kaya ang munting kawanggawang iyon ay nagbubunga ng napakalaking kabutihan. Ito ang aral: ang loob—kawalan ng paninibugho, mabuting kalooban, at paggalang sa dharma—ang nagpapalaki sa gantimpalang espirituwal ng pagbibigay higit sa dami ng ibinigay.”

Verse 13

तृषितस्तृषिताय त्वं दत्त्वैतद्‌ दर्शन॑ं मम । अजैषीर्महतो लोकान्‌ महायज्ञैरिव प्रभो,प्रभो! मैं भूखा और प्यासा था। तुमने मुझ भूखे-प्यासेको अन्न-जल देकर तृप्त किया। इस पुण्यके प्रभावसे महान्‌ यज्ञोंद्वारा प्राप्त होनेवाले बड़े-बड़े लोकोंपर तुमने विजय पायी है--यह मुझे प्रत्यक्ष दिखायी देता है

Wika ni Vyāsa: “Nang ako’y pinahihirapan ng gutom at uhaw, binusog mo ako sa pagbibigay ng pagkain at tubig; nakikita ko ito sa sarili kong mga mata. Sa bisa ng ganyang kabutihang-loob, O panginoon, napagwagian mo ang dakilang mga daigdig sa langit—mga daigdig na karaniwang nakakamtan lamang sa pamamagitan ng malalaking handog at sakripisyo.”

Verse 14

ततो दानपवित्रेण प्रीतो5स्मि तपसैव च । पुण्यस्यैव हि ते सत्त्वं पुण्यस्यैव च दर्शनम्‌,इस दानके द्वारा पवित्र हुई तुम्हारी तपस्यासे मैं बहुत संतुष्ट हुआ हूँ। तुम्हारा बल पुण्यका ही बल है और तुम्हारा दर्शन भी पुण्यका ही दर्शन है

“Kaya ako’y lubhang nalulugod sa iyo—sa iyong pag-aayuno at pagdidisiplina (tapas) at sa pagiging banal nito sa pamamagitan ng pagbibigay. Tunay, ang iyong lakas ay lakas na isinilang ng kabutihan, at ang iyong pagtanaw ay pagtanaw na nakaugat sa kabutihan.”

Verse 15

पुण्यस्यैवाभिगन्धस्ते मनन्‍्ये कर्मविधानजम्‌ । अधिकं मार्जनात्‌ तात तथा चैवानुलेपनात्‌,तुम्हारे शरीरसे जो सदा पुण्यकी ही सुगन्ध फैलती रहती है, इसे मैं इस दानरूप पुण्यकर्मके अनुष्ठानका फल मानता हूँ। तात! दान करना तीर्थ-स्नान तथा वैदिक व्रतकी पूर्तिसे भी बढ़कर है

Wika ni Vyāsa: “Ang halimuyak ng kabutihang laging nagmumula sa iyo, sa aking palagay, ay bunga ng masinop mong pagsasagawa ng mga gawaing matuwid—lalo na ng kabutihang dulot ng pagbibigay. Anak, ang pagkakawanggawa ay higit pa sa paghuhugas at pagpapahid; mas dakila ito kaysa panlabas na paglilinis, sapagkat ito’y panloob na pagtatalaga na nagpapalaganap ng samyo ng kagandahang-asal.”

Verse 16

शुभं सर्वपवित्रेभ्यो दानमेव परं द्विज । नो चेत्‌ सर्वपवित्रेभ्यो दानमेव परं भवेत्‌,ब्रह्म! जितने पवित्र कर्म हैं, उन सबमें दान ही सबसे बढ़कर पवित्र एवं कल्याणकारी है। यदि दान ही समस्त पवित्र वस्तुओंसे श्रेष्ठ न होता तो वेद-शास्त्रोंमें उसकी इतनी प्रशंसा नहीं की जाती

Wika ni Vyāsa: “O dvija, sa lahat ng itinuturing na dalisay at mapalad, ang pagbibigay (dāna) lamang ang pinakamataas. Kung ang pagbibigay ay hindi ang pinakadakila sa lahat ng nakapaglilinis, hindi sana ito pinupuri nang gayon kalawig sa mga Veda at mga śāstra.”

Verse 17

यानीमान्युत्तमानीह वेदोक्तानि प्रशंससि । तेषां श्रेष्ठतरं दानमिति मे नात्र संशय:,तुम जिन-जिन वेदोक्त उत्तम कर्मोंकी यहाँ प्रशंसा करते हो, उन सबयमें दान ही श्रेष्ठतर है, इस विषयमें मुझे संशय नहीं है

Wika ni Vyāsa: “Sa mga dakilang gawaing pinahihintulutan ng Veda na iyong pinupuri rito, wala akong alinlangan na ang pagbibigay (dāna) ang pinakadakila.”

Verse 18

दानकृद्धि: कृत: पन्था येन यान्ति मनीषिण: । ते हि प्राणस्य दातारस्तेषु धर्म: प्रतिष्ठित:,दाताओंने जो मार्ग बना दिया है, उसीसे मनीषी पुरुष चलते हैं। दान करनेवाले प्राणदाता समझे जाते हैं। उन्हींमें धर्म प्रतिष्ठित है

Wika ni Vyāsa: Ang landas ay inilatag ng mga nagsasagawa ng pagbibigay; sa landas ding iyon lumalakad ang mga pantas. Sapagkat ang mga nagbibigay ay itinuturing na tagapagkaloob ng mismong buhay, at sa kanila nakatatag nang matibay ang dharma.

Verse 19

यथा वेदा: स्वधीताश्ष यथा चेन्द्रियसंयम: । सर्वत्यागो यथा चेह तथा दानमनुत्तमम्‌,जैसे वेदोंका स्वाध्याय, इन्द्रियोंका संयम और सर्वस्वका त्याग उत्तम है, उसी प्रकार इस संसारमें दान भी अत्यन्त उत्तम माना गया है

Wika ni Vyāsa: Kung paanong ang masikap na pag-aaral ng mga Veda, ang pagpipigil sa mga pandama, at ang ganap na pagtalikod sa lahat ng pag-aari ay itinuturing na dakila, gayon din sa mundong ito, ang kawanggawa (dāna) ay kinikilalang lubhang pinakamainam.

Verse 20

त्वं हि तात महाबुद्धे सुखमेष्यसि शोभनम्‌ । सुखात्‌ सुखतरप्राप्तिमाप्रुते मतिमान्नर:,तात! महाबुद्धे! तुमको इस दानके कारण उत्तम सुखकी प्राप्ति होगी। बुद्धिमान्‌ मनुष्य दान करके उत्तरोत्तर सुख प्राप्त करता है

Wika ni Vyāsa: “O minamahal, o taong dakila ang isip, dahil sa pagbibigay na ito ay makakamtan mo ang marangal na ligaya. Ang taong may dunong, sa pamamagitan ng pagbibigay, ay nagkakamit ng ligayang lalo pang tumataas—mula sa ligaya tungo sa higit na ligaya.”

Verse 21

तन्नः प्रत्यक्षमेवेदमुपलभ्यमसंशयम्‌ । श्रीमन्तः प्राप्तुवन्त्यर्थान्‌ दानं यज्ञं तथा सुखम्‌,यह बात हमलोगोंके सामने प्रत्यक्ष है। हमें निःसंदेह ऐसा ही समझना चाहिये। तुम- जैसे श्रीसम्पन्न पुरुष जब धन पाते हैं, तब उससे दान, यज्ञ और सुख भोग करते हैं

Wika ni Vyāsa: “Ito’y lantad sa ating harapan at mauunawaan nang walang alinlangan: kapag ang mga taong maunlad ay nagkamit ng yaman, ginagamit nila iyon sa pagbibigay, sa paghahandog na sakripisyo (yajña), at sa pagtamasa ng ligayang naaayon sa dharma.”

Verse 22

सुखादेव परं दुःखं दुःखादप्यपरं सुखम्‌ । दृश्यते हि महाप्राज्ञ नियतं वै स्वभावत:,महाप्राज्ञ! किंतु जो लोग विषयसुखोंमें आसक्त हैं, वे सुखसे ही महान्‌ दुःखमें पड़ते हैं और जो तपस्या आदिके द्वारा दुःख उठाते हैं, उन्हें दु:खसे ही सुखकी प्राप्ति होती देखी जाती है। सुख और दुःख मनुष्यके स्वभावके अनुसार नियत हैं

Wika ni Vyāsa: “Mula sa mismong ligaya, sumisibol ang higit na dalamhati; at mula rin sa dalamhati, sumisibol ang panibagong ligaya. Ito’y tunay na nakikita, o lubhang marunong: ayon sa likas na katangian, ang paghalili nito’y nakatakda. Ang kumakapit sa sarap ng pandama ay mula sa ligaya bumabagsak sa matinding pagdurusa; ngunit ang nagtitiis ng hirap sa pamamagitan ng pag-aayuno at disiplina ay nakikitang nakakamtan ang ligaya mula sa mismong pagdurusang iyon.”

Verse 23

त्रिविधानीह वृत्तानि नरस्याहुर्मनीषिण: । पुण्यमन्यत्‌ पापमन्यन्न पुण्यं न च पापकम्‌,इस जगत्‌में मनीषी पुरुषोंने मनुष्यके तीन प्रकारके आचरण बतलाये हैं--पुण्यमय, पापमय तथा पुण्य-पाप दोनोंसे रहित

Wika ni Vyāsa: Sa daigdig na ito, ipinahahayag ng mga pantas na ang asal ng tao ay may tatlong uri—ang isa’y may kabutihang-dangal (may bisa ng kabutihan), ang isa’y makasalanan, at ang isa’y hindi kabutihan ni kasalanan. Kaya, lampas sa salungatang birtud at bisyo, may paraan din ng pagkilos na malaya sa kapwa, na tumuturo sa panloob na pagkalas at pag-angat sa pagbibilang ng kabutihan at kasamaan.

Verse 24

न वृत्तं मन्यते तस्य मन्‍्यते न च पातकम्‌ | तथा स्वकर्मनिर्वत्तं न पुण्यंन च पापकम्‌,ब्रह्मनिष्ठ पुरुष कर्तापनके अभिमानसे रहित होता है। अतः उसके किये हुए कर्मको न पुण्य माना जाता है न पाप। उसे अपने कर्मजनित पुण्य और पापकी प्राप्ति होती ही नहीं है

Wika ni Vyāsa: Para sa taong iyon, walang gawa ang itinuturing na “kabutihan,” at wala ring itinuturing na “kasalanan.” Gayundin, ang mga kilos na nagmumula sa sariling itinakdang tungkulin (sariling dharma) ay hindi nagiging mabuti o masama para sa kanya. Nakatatag sa Brahman at malaya sa pagmamataas na “ako ang gumagawa,” hindi siya nag-iipon ng bunga ng kabutihan at kasamaan na isinilang ng gawa.

Verse 25

यज्ञदानतप:शीला नरा वै पुण्यकर्मिण: । येअभिद्रह्मन्ति भूतानि ते वै पापकृतो जना:,जो यज्ञ, दान और तपस्यामें प्रवीण रहते हैं, वे ही मनुष्य पुण्य कर्म करनेवाले हैं तथा जो प्राणियोंसे द्रोह करते हैं, वे ही पापाचारी समझे जाते हैं

Wika ni Vyāsa: Yaong mga taong masigasig sa yajña (paghahandog), sa pagkakawanggawa, at sa pagtitika (austeridad) ay tunay na gumagawa ng kabutihan. Ngunit yaong may masamang loob sa mga nilalang at nananakit sa kanila ay dapat makilalang makasalanan. Itinatakda ng taludtod ang panukat ng dharma: ang disiplina sa loob at ang pagbibigay ay nag-aangat, samantalang ang poot sa mga nilalang ay tanda ng pagbagsak sa asal.

Verse 26

द्रव्याण्याददते चैव दुःखं यान्ति पतन्ति च । ततोअचन्यत्‌ कर्म यक्किंचिन्न पुण्यं न च पातकम्‌,जो मनुष्य दूसरोंके धन चुराते हैं, वे दुःख पाते और नरकमें पड़ते हैं। इन उपर्युक्त शुभाशुभ कर्मोसे भिन्न जो साधारण चेष्टा है, वह न तो पुण्य है और न तो पाप ही है

Wika ni Vyāsa: Ang mga taong nang-aagaw ng ari-arian ng iba ay tiyak na daranas ng pagdurusa at mahuhulog sa impiyerno. Bukod sa gayong mga gawa ng kabutihan at kasamaan, ang iba pang karaniwang kilos—ang pang-araw-araw na pagsisikap—ay hindi itinuturing na kabutihan ni kasalanan.

Verse 27

रमस्वैधस्व मोदस्व देहि चैव यजस्व च । न त्वामभिभविष्यन्ति वैद्या न च तपस्विन:,महर्षे! तुम आनन्दपूर्वक स्वधर्म-पालनमें रत रहो, तुम्हारी निरन्तर उन्नति हो, तुम प्रसन्न रहो, दान दो और यज्ञ करो। विद्वान्‌ और तपस्वी तुम्हारा पराभव नहीं कर सकेंगे

Wika ni Vyāsa: “Magalak sa buhay habang matatag kang nakatuon sa sarili mong dharma; nawa’y patuloy kang umunlad. Maging masaya; magbigay ng kawanggawa at magsagawa ng yajña. Hindi ka mapapanaig ng mga pantas at ng mga asceta.”

Verse 120

इति श्रीमहाभारते अनुशासनपर्वणि दानधर्मपर्वणि मैत्रेयभिक्षायां विंशत्यधिकशततमो<ध्याय:

Kaya nga, sa Śrī Mahābhārata, sa loob ng Anuśāsana Parva, sa bahaging tumatalakay sa dharma ng pagbibigay (dāna), sa salaysay hinggil sa paghingi ng limos ni Maitreya, nagwawakas ang ika-isang daan at ikadalawampung kabanata.