Adhyaya 203

Verse 1

आनर्त उवाच । एवं शुद्ध्यर्थमायातो नागराणां पुरः स्थितः । नागरः शुद्धिमाप्रोति यथा तन्मे वद द्विजः

อานรตกล่าวว่า “ดังนี้ ข้าพเจ้ามาเพื่อความชำระให้บริสุทธิ์ และยืนอยู่ต่อหน้าชาวนาคระทั้งหลาย โอ้พราหมณ์ผู้เป็นทวิชะ ชาวนาคระจักบรรลุความบริสุทธิ์ด้วยวิธีใด โปรดบอกข้าพเจ้าด้วย”

Verse 2

एवं मध्यस्थवचनात्समुदाये स्थिरे सति । स प्रष्टव्यः पितुर्माता कतमा ते वदस्व नः

ดังนั้น ตามถ้อยคำของผู้ไกล่เกลี่ยผู้เป็นกลาง เมื่อที่ประชุมสงบมั่นคงแล้ว พึงซักถามเขาว่า ‘บิดาและมารดาของท่านคือผู้ใด? จงบอกแก่เรา’

Verse 3

किं गोत्रः कतमस्तस्याः पिता किंप्रवरः स्मृतः । एवं तस्यान्वयं ज्ञात्वा गोत्रप्रवरसंयुतम्

“โคตรของนางคืออะไร? ผู้ใดถูกนับว่าเป็นบิดาของนาง? ปรวระใดเป็นที่ระลึกสำหรับนาง?”—เมื่อทราบสายสกุลของนางพร้อมโคตรและปรวระแล้ว พิธีชำระให้บริสุทธิ์พึงดำเนินต่อไปบนรากฐานบรรพชนที่ตรวจสอบถูกต้อง

Verse 4

प्रष्टव्या च ततो माता तस्याश्चापि च या भवेत् । जननी चापि प्रष्टव्या तस्याश्चापि च या भवेत्

ต่อจากนั้นพึงซักถามมารดาของนาง และผู้ที่เป็นมารดาของมารดานางด้วย เช่นเดียวกันพึงถามบรรพสตรีฝ่ายมารดา และผู้ที่เป็นมารดาของมารดานางด้วย—ดังนี้จึงตรวจสอบสายฝ่ายมารดาอย่างรอบคอบเพื่อพิธี

Verse 5

ज्ञातव्या सापि यत्नेन ब्राह्मणैः शुद्धि कर्मणि

ในการประกอบพิธีชำระให้บริสุทธิ์ เหล่าพราหมณ์พึงสืบให้แน่ชัดถึงนางด้วยความเพียรพยายาม

Verse 6

पिता पितामहश्चैव तथैव प्रपितामहः । शोधनीयाः प्रयत्नेन त्रयश्चैतेऽपि तस्य च

บิดา ปู่ และทวด—ทั้งสามนี้ด้วย เกี่ยวเนื่องกับเขา พึงตรวจสอบด้วยความเพียรและชำระให้บริสุทธิ์

Verse 7

तथा पितामहीपक्षे त्रय एते द्विजोत्तमाः । मातामहस्ततस्तस्य पिता तस्यापि यः पिता

ฉันนั้นแล ในฝ่ายย่าทวดด้วย โอ้ทวิชผู้ประเสริฐ บุคคลทั้งสามนี้พึงนับคือ ตาของฝ่ายมารดา แล้วบิดาของท่านนั้น และบิดาของบิดาของผู้นั้นด้วย

Verse 8

माता मातामही चैव तथैवान्या प्रपूर्विका । पितामह्याश्च या माता सापि शोध्या सभर्तृका

มารดา มารดาของมารดา (ยาย) และบรรพสตรีก่อนหน้านั้นด้วย; และมารดาของย่า—นางนั้นก็พึงชำระให้บริสุทธิ์ พร้อมทั้งสามีของนาง

Verse 9

एवं शाखाऽगमं ज्ञात्वा तस्य सर्वं यथाक्रमम् । मूलवंशादधिष्ठानं न्यग्रोधस्येव सर्वतः

ครั้นรู้ลำดับสายสกุลที่แตกกิ่งก้านของตระกูลนั้นโดยถูกต้องแล้ว พึงสถาปนาไว้บนวงศ์รากเดิม—ดุจต้นไทรที่มีที่พึ่งพิงแผ่ไปทั่วจากรากของมัน

Verse 10

ततः शुद्धिः प्रदातव्या सिन्दूरति लकेन तु । चातुश्चरणमंत्रैश्च दत्त्वाशीर्वचनं क्रमात्

จากนั้นพึงประทานความบริสุทธิ์ด้วยพิธีเครื่องหมายสินทูระ และด้วยมนตร์สี่บาท จงให้ถ้อยคำอำนวยพรตามลำดับ

Verse 11

ततो वाच्यं नृपश्रेष्ठ मध्यस्थेन तदग्रतः । दत्त्वा तालत्रयं राजञ्छुद्धोऽयं नागरो द्विजः । सामान्यपदयोग्यश्च संजातः सांप्रतं द्विजः

แล้วต่อมา โอ้พระราชาผู้ประเสริฐ ผู้ไกล่เกลี่ยพึงประกาศต่อหน้าพระองค์ว่า: “ข้าแต่ราชัน เมื่อถวายตาละสามประการแล้ว พราหมณ์นาคระผู้นี้ได้บริสุทธิ์ และบัดนี้สมควรแก่ฐานะและศักดิ์แห่งทวิชโดยสามัญแล้ว”

Verse 12

ततोऽग्निशरणं गत्वा संतर्प्य च हुताशनम् । पञ्चवक्त्रेण मंत्रेण दत्त्वा पूर्णाहुतिं ततः । विप्रेभ्यो दक्षिणां दद्यात्स्वशक्त्या भोजनान्विताम्

แล้วจึงไปยังที่พึ่งแห่งไฟ บำรุงไฟศักดิ์สิทธิ์ให้พอใจ และถวายปูรณาหุติด้วยมนต์ปัญจวักตระ จากนั้นพึงถวายทักษิณาแก่พราหมณ์ตามกำลัง พร้อมภัตตาหาร

Verse 13

सिन्दूरतिलके जाते ब्रह्माग्रे द्विजवाक्यतः । पितॄणां जायते तुष्टिर्वंशो नोऽद्य प्रतिष्ठि तः

เมื่อเจิมติลกะด้วยสินดูระต่อหน้าพระพรหม ตามถ้อยคำของทวิชะ (พราหมณ์) แล้ว ปิตฤทั้งหลายย่อมพอใจ และวงศ์ตระกูลของเราย่อมตั้งมั่นมั่นคงในวันนี้

Verse 14

यस्य नो जायते शुद्धिः शाखाभिर्मूलवंशगा । निग्रहस्तस्य कर्तव्यो द्विजार्हो द्विजसत्तमैः

หากความบริสุทธิ์ของผู้ใดมิได้ตั้งมั่นด้วยสายสกุลย่อยที่สืบย้อนถึงรากวงศ์แล้ว ทวิชผู้ประเสริฐทั้งหลายพึงกำหนดข้อจำกัดทางวินัยแก่ผู้นั้นตามควร ดังที่เหมาะในเรื่องคุณสมบัติพราหมณ์

Verse 15

यथा नान्यो हि जायेत शुद्धि स्तस्य प्रकल्पिता । एवं संशोधितो विप्रः श्राद्धार्हो जायते ततः

เพื่อมิให้เกิดความสงสัยอื่นใด พิธีชำระให้เขาถูกกำหนดไว้โดยชอบแล้ว ดังนี้พราหมณ์ผู้ได้รับการชำระอย่างถูกต้อง ย่อมเป็นผู้สมควรแก่พิธีศราทธะต่อไป

Verse 16

अपि चाष्टकुलोत्पन्नः सामान्यः किं पुनर्हि यः । अशुद्धेन तु विप्रेण यः श्राद्धा द्यं करोति हि । तस्य भस्महुतं यद्वत्सर्वं तज्जायते वृथा

แม้ผู้ใดจะเกิดในตระกูลสูงแปดสาย—ยิ่งกรณีอื่นยิ่งไม่ต้องกล่าว—หากศราทธะและพิธีเกี่ยวเนื่องกระทำโดยพราหมณ์ผู้ไม่บริสุทธิ์แล้ว ทั้งหมดนั้นย่อมสูญเปล่า ดุจเทของบูชาลงในเถ้าถ่าน

Verse 17

तस्मात्सर्वप्रयत्नेन शोध्योऽयं नागरो द्विजः । स्वस्थानस्य विशुद्ध्यर्थं तथैव स्वकु लस्य च

ดังนั้น ด้วยความพยายามทุกวิถีทาง พราหมณ์นาคระผู้นี้ควรได้รับการชำระให้บริสุทธิ์ เพื่อความศักดิ์สิทธิ์ของสถานที่และวงศ์ตระกูลของตน

Verse 203

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये नागरविशुद्धिप्रकारवर्णनंनाम त्र्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः

ดังนี้ ในสกันทมหาปุราณะอันศักดิ์สิทธิ์ ภายในเอกาศีติสาหัสรี สัมหิตา ในนาครขัณฑ์ที่หก ในมาหาตมยะแห่งเขตศักดิ์สิทธิ์หาฏเกศวร บทที่สองร้อยสามชื่อ “การพรรณนาวิธีการชำระล้างนาคระ” จบลงแล้ว