Dashati 3
Agni as the sacrificial forerunner who opens the rite, framed by cosmic illumination and Indra’s paradigm of releasing prosperity
Agni
Invocatory and energizing—opening solemnity moving into heroic expansive praise
Madhucchandas Vaiśvāmitra (secure for the Agnim īḍe verse; others require SV↔RV concordance)
ธีมหลักยกย่องอัคนีในฐานะผู้นำหน้าพิธีบูชา (ปุโรหิต/โหตฤ) ผู้เปิดทางและเป็นผู้ประทานทรัพย์ พร้อมกรอบภาพจักรวาลแห่งแสงสว่าง—โค/รัศมี—ที่ทำให้ความอุดมและความกระจ่างปรากฏ จากนั้นเชิดชูอินทราผู้แสดงวีรกรรมทำลายสิ่งกีดขวาง ปลดปล่อยน้ำและความมั่งคั่งให้ไหลออกอย่างสำเร็จ มีนัยเรื่องการตั้งชื่อ/ความรู้ดั้งเดิมและ “สามครั้งเจ็ด” เป็นความครบถ้วนเชิงพิธีกรรม โดยการสรรเสริญเป็นการกระทำที่มีฤทธิ์ทำให้พลังศักดิ์สิทธิ์ “ปรากฏ” และทำให้ยัญญะดำเนินไปอย่างถูกระเบียบผ่านการอัญเชิญเทพอย่างเหมาะสม
Mantras
Mantra 1
मयि वर्चो अथो यशो ऽथो यज्ञस्य यत्पयः परमेष्ठी प्रजापतिर्दिवि द्यामिव दृंहतु
ขอให้รัศมีอยู่ในข้าพเจ้า และขอให้เกียรติยศอยู่ด้วย อีกทั้งขอให้แก่นแท้แห่งยัญพิธี—อันเป็นเครื่องหล่อเลี้ยง—อยู่ในข้าพเจ้า ขอพระปรเมษฐิน ประชาปติ (Parameṣṭhin Prajāpati) ประหนึ่งฟ้าในท้องฟ้า จงทำสิ่งเหล่านี้ให้มั่นคงเถิด
Mantra 2
सं ते पयांसि समु यन्तु वाजाः सं वृष्ण्यान्यभिमातिषाहः आप्यायमानो अमृताय सोम दिवि श्रवांस्युत्तमानि धिष्व
ขอให้น้ำเลี้ยงและพลังทั้งหลายของท่านมารวมกัน ขอให้กำลังชายชาตรีของท่าน—ผู้ขับไล่ผู้รุกราน—ประสานเป็นหนึ่ง โอ โสมะ (Soma) ผู้เพิ่มพูนเพื่ออมฤตะ ขอจงจัดวางเกียรติยศอันสูงสุดไว้ในสวรรค์ (เพื่อพวกเรา)
Mantra 3
त्वमिमा ओषधीः सोम विश्वास्त्वमपो अजनयस्त्वं गाः त्वमातनोरुर्वा3न्तरिक्षं त्वं ज्योतिषा वि तमो ववर्थ
โอ โสมะ (Soma) ท่านนี่เองผู้ให้กำเนิดโอสถทั้งปวงนี้ ท่านให้กำเนิดสายน้ำ ท่าน (ยัง) ให้กำเนิดโคทั้งหลาย ท่านแผ่ขยายอันตริกษะ (antarikṣa) อันกว้างใหญ่ และท่านด้วยแสงสว่างได้ขับไล่ความมืดออกไป
Mantra 4
अग्निमीडे पुरोहितं यज्ञस्य देवमृत्विजम् होतारं रत्नधातमम्
ข้าพเจ้าสรรเสริญอัคนี (Agni) ปุโรหิตะ (purohita) ผู้ตั้งไว้เบื้องหน้า เป็นฤตวิช (ṛtvij) เทวะผู้ประกอบพิธีแห่งยัญญะ เป็นโหตฤ (Hotṛ) ผู้ประทานรัตนะเลิศยิ่ง.
Mantra 5
ते मन्वत प्रथमं नाम गोनां त्रिः सप्त परमं नाम जनान् ता जानतीरभ्यनूषत क्षा आविर्भुवन्नरुणीर्यशसा गावः
เหล่าปราชญ์ทั้งหลายได้หยั่งรู้ “นามแรก” แห่งโคทั้งปวง และได้หยั่งรู้ “สามคูณเจ็ด” อันเป็นนามสูงสุดในหมู่มนุษย์ ครั้นรู้พลังนั้นแล้วจึงขับสรรเสริญ; บนแผ่นดิน โคสีแดงเรื่อก็ปรากฏพร้อมด้วยยศศักดิ์และรัศมี.
Mantra 6
समन्या यन्त्युपयन्त्यन्याः समानमूर्वं नद्यस्पृणन्ति तमू शुचिं शुचयो दीदिवांसमपान्नपातमुप यन्त्यापः
สายน้ำบางสายไหลมารวมกัน บางสายก็เข้ามาใกล้; เหล่าแม่น้ำเติมเต็มร่องธารเดียวกัน. สายน้ำอันบริสุทธิ์เหล่านั้นย่อมเข้าไปหา Apām-napāt (อปาม-นปาต) ผู้บริสุทธิ์และส่องประกาย—“โอรสแห่งสายน้ำ”.
Mantra 7
आ प्रागाद्भद्रा युवतिरह्नः केतून्त्समीर्त्सति अभूद्भद्रा निवेशनी विश्वस्य जगतो रात्री
ราตรีอันเป็นมงคล ผู้เยาว์วัย ได้ก้าวมาข้างหน้า; นางรวบรวมแสงแห่งกลางวันไว้. ราตรีได้เป็นมงคล เป็นที่พำนักแห่งการพักผ่อน—เพื่อสรรพสิ่งทั้งมวลที่เคลื่อนไหวในโลก.
Mantra 8
प्रक्षस्य वृष्णो अरुषस्य नू महः प्र नो वचो विदथा जातवेदसे वैश्वानराय मतिर्नव्यसे शुचिः सोम इव पवते चारुरग्नये
บัดนี้ เพื่ออัคนี (Agni) ผู้ยิ่งใหญ่ แดงเรื่อ และทรงพลัง ขอถ้อยคำของเราจงก้าวไปในพิธีบูชา สู่ชาตเวทัส (Jātavedas); ขอความศรัทธาใหม่อันบริสุทธิ์จงหลั่งไหลสู่ไวศวานระ (Vaiśvānara) ดุจโสมะ (Soma) ที่กรองให้ใส สง่างาม น่ารื่นรมย์แก่อัคนี.
Mantra 9
विश्वे देवा मम शृण्वन्तु यज्ञमुभे रोदसी अपां नपाच्च मन्म मा वो वचांसि परिचक्ष्याणि वोचं सुम्नेष्विद्वो अन्तमा मदेम
ขอเทพทั้งปวงจงสดับยัญของข้าพเจ้า; ขอทั้งฟ้าและแผ่นดิน และอปาม-นปาต (Apām-napāt) จงสดับด้วยเถิด: ขออย่าให้ข้าพเจ้ากล่าวถ้อยคำอันควรถูกตำหนิท่ามกลางท่านทั้งหลาย; ในพระกรุณาของท่าน ผู้มั่งคั่งเอ๋ย ขอเราจงรื่นรมย์ยิ่งนัก.
Mantra 10
यशो मा द्यावापृथिवी यशो मेन्द्रबृहस्पती यशो भगस्य विन्दतु यशो मा प्रतिमुच्यताम् यशस्व्या3स्याः सं सदो ऽहं प्रवदिता स्याम्
ขอฟ้าและแผ่นดินประทานยศศักดิ์แก่ข้าพเจ้า; ขออินทระ (Indra) และพฤหสปติ (Bṛhaspati) ประทานยศศักดิ์แก่ข้าพเจ้า; ขอให้ข้าพเจ้าบรรลุยศแห่งภคะ (Bhaga); ขอให้ยศจงผูกติดอยู่กับข้าพเจ้า: ในสภาอันรุ่งเรืองนี้ ขอให้ข้าพเจ้าเป็นผู้กล่าวสรรเสริญ ผู้ขับบทสดุดี.
Mantra 11
इन्द्रस्य नु वीर्याणि प्रवोचं यानि चकार प्रथमानि वज्री अहन्नहिमन्वपस्ततर्द प्र वक्षणा अभिनत्पर्वतानाम्
บัดนี้ข้าพเจ้าจะประกาศวีรกรรมของอินทรา (Indra) — กิจแรกที่ผู้ทรงวัชระได้กระทำ: พระองค์สังหารอหิ (Ahi); ทรงผ่าเปิดทางให้สายน้ำ; ทรงฉีกแยกร่องธาร และทรงผ่าภูผาทั้งหลายออกเป็นสอง.
Mantra 12
अग्निरस्मि जन्मना जातवेदा घृतं मे चक्षुरमृतं म आसन् त्रिधातुरर्को रजसो विमानो ऽजस्रं ज्योतिर्हविरस्मि सर्वम्
ข้าพเจ้าเป็นอัคนี (Agni) โดยกำเนิด เป็นชาตเวทัส (Jātavedas). ฆฤตะ (ghṛta) คือดวงตาของข้าพเจ้า; อมฤตะ (amṛta) คือที่นั่งของข้าพเจ้า. ธาตุสาม (tridhātu) คือสภาวะของข้าพเจ้า; ข้าพเจ้าเป็นเปลวเพลิงเรืองรอง ผู้วัดฟากฟ้า (rajas). เป็นแสงไม่ขาดสาย; ข้าพเจ้าคือฮวิส (havis) คือเครื่องบูชา; ข้าพเจ้าคือทั้งหมด.
Mantra 13
पात्यग्निर्विपो अग्रं पदं वेः पाति यह्वश्चरणं सूर्यस्य पाति नाभा सप्तशीर्षाणमग्निः
อัคนี (Agni) คุ้มครองฐานอันสูงสุดเบื้องหน้าของฤๅษีผู้รู้ และคุ้มครองย่างก้าวของผู้แสวงหา; อัคนีผู้เกรียงไกรคุ้มครองวิถีโคจรของสุริยะ; อัคนีคุ้มครอง ณ ศูนย์กลาง พลังผู้มีเจ็ดเศียร.
Frequently Asked Questions
In Sāmavedic stotra groupings, Agni often establishes the rite as the front priest, while Indra hymns supply the victory-pattern that removes obstacles—together ensuring the sacrifice yields prosperity and smooth ‘flow’ of offerings and results.
Both readings are traditional: ‘go’ can denote actual cattle (wealth) and also rays/light (illumination). The hymn’s ‘manifestation’ language supports a symbolic sense where light and abundance appear through praise and right ritual order.
Commentarially it often signals completeness or a ritual totality rather than a mere count—an all-encompassing enumeration that frames the hymn’s knowledge/praise as fully effective and ritually whole.
Read Sama Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.