Rig Veda 9.46.1: Mandala 9, Sukta 46, Mantra 1
Sukta 9.46
Devata: Soma Pavamāna
Samhita Patha (Devanagari)
असृग्रन्देववीतयेऽत्यासः कृत्व्या इव । क्षरन्तः पर्वतावृधः ॥
Transliteration
asṛ́gran devá-vītaye átyāsaḥ kṛtvyā́ iva | kṣárantaḥ parvatā-vṛ́dhaḥ ||
Translation
దేవుల ఆస్వాదనార్థం ఈ వేగవంతులు ఉప్పొంగి ప్రవహించారు—తమ కర్తవ్యానికి నియుక్తమైన క్రియాశక్తుల వలె. క్షరించుచూ వారు పర్వత-వృద్ధులు—స్థిరమైన ఉన్నతాలను పెంపొందిస్తారు.
Word by Word
असृग्रन्they have sent forth / they let flow
असृग्रन्:
क्रिया (मुख्य क्रियापद)
TypeVerb
Rootसृज् (धातु) + उपसर्ग आ- (आसृज्) अथवा √सृज् (प्रेषणे/सर्गे)
देववीतयेfor the divine reception / for the gods’ enjoyment
देववीतये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootदेव-वीति (प्रातिपदिक; ‘देव-वीति’ = देवैः वीतिः/आह्वान-प्राप्तिः)
अत्यासःthe racers / the steeds
अत्यासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअत्य- (प्रातिपदिक; ‘अत्य’ = घोड़ा/दौत्य-सम्बद्ध)
कृत्व्याः(like) the workers / doers
कृत्व्याः:
कर्तृ (उपमा-उपमेय के रूप में)
TypeNoun
Rootकृत्व्य- (प्रातिपदिक; कृत्व्यः = कृत्य/कर्मणि-सम्बद्ध, ‘कृत्व्य’ as RV word for ‘work/operation, craft’)
इवlike, as
इव:
सम्बन्ध (उपमा-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootइव
क्षरन्तःflowing, streaming
क्षरन्तः:
कर्तृ (असृग्रन् के कर्तृ का विशेषण)
TypeVerb (participle)
Rootक्षर् (धातु)
पर्वतावृधःmountain-swelling / making the mountains grow
पर्वतावृधः:
कर्तृ (अत्यासः/क्षरन्तः का विशेषण)
TypeAdjective (compound)
Rootपर्वत- + वृध (प्रातिपदिक; वृध = ‘वर्धक/वर्धमान’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.