Rig Veda 8.15.2: Mandala 8, Sukta 15, Mantra 2

Sukta 8.15

Devata: Indra

Samhita Patha (Devanagari)

यस्य द्विबर्हसो बृहत्सहो दाधार रोदसी । गिरीँरज्राँ अपः स्वर्वृषत्वना ॥

Recitation with translationRig Veda 8.15.2

Transliteration

yásya dvibárhaso bṛhát sáho dādhā́ra ródasī | girī́m̐r ájrām̐ ápaḥ svàr vṛṣatvanā́ ||

Translation

యస్య విస్తారమైన, ద్విగుణ-బలపరచబడిన మహాబలం రెండు లోకాలను (రోదసీ) ధరిస్తుందో; అతడు తన వృషత్వ—వీర్యభరిత అధిపత్యంతో—దృఢంగా బంధించబడిన పర్వతాలను, ఆపః (జలధారలను), స్వః (సూర్యదీప్తి/దివ్యప్రకాశం) ను విముక్తం చేస్తాడు—అదే ఇంద్రుని విస్తరించే ఋత (సత్య-వ్యవస్థ) శక్తి.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यस्य: whose / of whom
• यस्य: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) → य-

• द्विबर्हसः: having double might / doubly powerful
• द्विबर्हसः: विशेषण (कर्तृ-विशेषण)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: द्वि-बर्हस् (प्रातिपदिक; द्वि + बर्हस् ‘समर्थ्य/बल/उत्साह’)

• बृहत्सहः: of great strength
• बृहत्सहः: विशेषण (कर्तृ-विशेषण)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: बृहत्-सहस् (प्रातिपदिक; बृहत् ‘महान्’ + सहस् ‘बल/पराक्रम’)

• दाधार: has held / upheld
• दाधार: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √धृ (धारणे)

• रोदसी: the two worlds (heaven and earth)
• रोदसी: कर्म
• Type: Noun (dual)
• Root: रोदसी (द्विवचन-प्रातिपदिक; ‘द्यावापृथिव्यौ’ = heaven and earth)

• गिरीन्: mountains
• गिरीन्: कर्म
• Type: Noun
• Root: गिरि (प्रातिपदिक)

• अज्रान्: firm / unshaken
• अज्रान्: विशेषण (कर्म-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अज्र (प्रातिपदिक; ‘अचल/दृढ/अविचल’)

• अपः: waters
• अपः: कर्म
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• स्वः: heaven / the sky
• स्वः: अधिकारण (goal/locative sense: ‘in/into heaven’)
• Type: Indeclinable (Vedic) / Noun used adverbially
• Root: स्वर्/स्वः (अव्यय/नाम; ‘स्वर्ग/दिव्’)

• वृषत्वना: with virile power / by heroic might
• वृषत्वना: करण (means: ‘by/with manly vigor’)
• Type: Noun (instrumental of quality) / Adverbial
• Root: वृषत्वन (प्रातिपदिक; वृषन् ‘वृषभ/वीर्यवान्’ + त्वन्/त्वन ‘शक्ति/उत्साह’)