Rig Veda 7.93.6: Mandala 7, Sukta 93, Mantra 6

Sukta 7.93

Rishi: Vasiṣṭha

Devata: Indrāgnī

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

इमामु षु सोमसुतिमुप न एन्द्राग्नी सौमनसाय यातम् । नू चिद्धि परिमम्नाथे अस्माना वां शश्वद्भिर्ववृतीय वाजैः ॥

Transliteration

imā́m u ṣú somasútiṃ úpa na aíndrāgnī saumanasā́ya yātam | nū́ cid dhi parimamnā́the asmā́nā vāṃ śáśvadbhir vavṛtī́ya vā́jaiḥ ||

Translation

ఇప్పుడు మా ఈ సోమసుతి సమీపానికి రండి, ఓ ఇంద్ర–అగ్ని, సౌమనస్యము (ప్రసన్న-సామరస్యం) కోసం. ఎందుకంటే ఇప్పటికీ మీరు మమ్మల్ని చుట్టుముట్టి కాపాడుతున్నారు; నేను ఎల్లప్పుడూ మీవైపే తిరుగుతాను—చలనాన్ని నూతనంగా చేసే స్థిర వాజాలు (బల-సమృద్ధులు) తో.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इमाम्: this (f.)
• इमाम्: कर्म (स्तुति/हविः-रूपा ‘सुतिः’ का विशेषण) अथवा कर्म-निर्देशक
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• उ: indeed, just
• उ: —
• Type: Indeclinable
• Root: उ (निपात)

• षु: now, quickly
• षु: —
• Type: Indeclinable
• Root: षु (निपात)

• सोमसुतिम्: Soma-pressing, Soma-offering
• सोमसुतिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सोम + सुति (√सु/√सुव् ‘to press/prepare (Soma)’)

• उप: near, towards
• उप: —
• Type: Indeclinable
• Root: उप (उपसर्ग/अव्यय)

• नः: to us / our
• नः: सम्प्रदान (अर्थतः ‘हमारे पास/हमारे लिये’)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• एन्द्राग्नी: O Indra and Agni
• एन्द्राग्नी: सम्बोधन
• Type: Noun (dual deity name)
• Root: इन्द्र + अग्नि (द्वन्द्व-समास; संबोधन-रूप)

• सौमनसाय: for goodwill, for favor
• सौमनसाय: प्रयोजन/सम्प्रदान (यातम्—‘सौमनसाय’ = अनुग्रहाय)
• Type: Noun (abstract)
• Root: सौमनस (सु-मनस् ‘good will, favor’)

• यातम्: come (you two)
• यातम्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √या (गत्यर्थ)

• नु: now
• नु: —
• Type: Indeclinable
• Root: नु (निपात)

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (निपात)

• हि: for, indeed
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात)

• परिमम्नाथे: you have encompassed/overpowered, you have harassed all around
• परिमम्नाथे: क्रिया
• Type: Verb
• Root: परि + √मन्थ्/मथ् (मन्थन/मर्दन ‘to churn, to crush, to harass’)

• अस्मान्: us
• अस्मान्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम)

• आ: hither, towards
• आ: —
• Type: Indeclinable
• Root: आ (उपसर्ग/अव्यय)

• वाम्: of you two / to you two
• वाम्: सम्बन्ध/सम्प्रदान (ववृतीय—‘आप दोनों के लिये/आप दोनों की ओर’)
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• शश्वद्भिः: with continual (ones), with ever-recurrent
• शश्वद्भिः: करण (सहायक-भाव: ‘सदैव-रूपैः/नित्यैः’)
• Type: Adjective (used adverbially)
• Root: शश्वत् (अव्यय-प्रातिपदिक ‘always’)

• ववृतीय: may (it) turn/come to be; may you obtain
• ववृतीय: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √वृत् (वर्तने/वरणे ‘to turn, to choose, to roll/bring about’)

• वाजैः: with prizes/strengths, with boons
• वाजैः: करण (साधन/सम्पत्ति-रूपेण) अथवा साध्य-विशेषण
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक ‘prize, strength, food, victory’)