Rig Veda 4.17.5: Mandala 4, Sukta 17, Mantra 5

Sukta 4.17

Rishi: Vāmadeva Gautama

Devata: Indra

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

य एक इच्च्यावयति प्र भूमा राजा कृष्टीनां पुरुहूत इन्द्रः । सत्यमेनमनु विश्वे मदन्ति रातिं देवस्य गृणतो मघोनः ॥

Recitation with translationRig Veda 4.17.5

Transliteration

yá éka ic cyāváyati prá bhū́mā rā́jā kṛṣṭīnā́ṃ puruhūtá índraḥ | satyám enam ánu víśve madanti rātíṃ devásya gṛṇató maghónaḥ ||

Translation

అతడే ఒక్కడు మహా భూమా (విస్తారమైన జగత్తు)ను కదిలిస్తాడు—పురుహూత (అనేకసార్లు ఆహ్వానింపబడే) ఇంద్రుడు, ప్రజల రాజు. సత్యానుసారంగా అందరూ అతనిని అనుసరిస్తూ ఆనందిస్తారు; స్తుతిస్తూ పాడే గాయకునికి, మఘోన (ఉదారుడు/సంపన్నుడు)కు, అతడు దేవుని రాతి (దానం/అనుగ్రహం)ను ఇస్తాడు.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• यः: who
• यः: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• एकः: alone, single
• एकः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)

• इत्: indeed, just
• इत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (निपात)

• च्यावयति: causes to move/shake, dislodges
• च्यावयति: Karma
• Type: Verb
• Root: च्यव् (धातु) → च्यावय- (णिच् causative)

• प्र: forth, forward
• प्र: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्र (उपसर्ग/अव्यय)

• भूमाः: the great one, the mighty
• भूमाः: Kartā
• Type: Noun
• Root: भूमन् (प्रातिपदिक)

• राजा: king
• राजा: Kartā
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• कृष्टीनाम्: of the peoples/communities
• कृष्टीनाम्: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: कृष्टि (प्रातिपदिक)

• पुरुहूतः: much-invoked
• पुरुहूतः: Kartā
• Type: Adjective (epithet)
• Root: पुरुहूत (प्रातिपदिक; पुरु + हूत ‘much-invoked’)

• इन्द्रः: Indra
• इन्द्रः: Kartā
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• सत्यम्: truly, in truth
• सत्यम्: Karaṇa
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: सत्य (प्रातिपदिक)

• एनम्: him
• एनम्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अनु: after, along, in accordance with
• अनु: —
• Type: Indeclinable
• Root: अनु (अव्यय/उपसर्ग)

• विश्वे: all (of them), all men/gods
• विश्वे: Kartā
• Type: Adjective (substantive)
• Root: विश्व (प्रातिपदिक)

• मदन्ति: rejoice, exult
• मदन्ति: —
• Type: Verb
• Root: मद् (धातु)

• रातिम्: gift, bounty
• रातिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: राति (प्रातिपदिक)

• देवस्य: of the god
• देवस्य: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• गृणतः: of the praising singer
• गृणतः: Kartā
• Type: Participle
• Root: गृ (धातु) → गृणत् (वर्तमान-कृदन्त, शतृ)

• मघोनः: of the bountiful one (Indra)
• मघोनः: Sampradāna
• Type: Adjective (epithet)
• Root: मघवन्/मघोन (प्रातिपदिक; ‘bountiful, wealthy’)