Adhyaya 101
The Glory of Kailāsa, the Gaṅgā Lake, and Ratneśvara (Entry into the Kuñjala–Kapiñjala Narrative)
అధ్యాయం ఆరంభంలో సూతుడు—హృషీకేశుడు (విష్ణువు) పూర్వం చెప్పిన పాపనాశక, మంగళప్రద కథను రాజు అంగపుత్రునికి వినిపిస్తాడు. అనంతరం కుఞ్జల–కపిఞ్జల కథలో ప్రవేశం: కుఞ్జలుడు తన కుమారుడు కపిఞ్జలుని పిలిచి, ఆహారం వెదుకుతూ వెళ్లి ఏ అద్భుత దర్శనం చూశావని ప్రశ్నిస్తాడు. కపిఞ్జలుడు తీర్థవర్ణన శైలిలో కైలాస మహిమను వర్ణిస్తాడు—దాని ధవళత్వం, రత్నసంపద, వనాలు, దివ్యజన సమాగమం, శివాలయం; కైలాసం పుణ్యరాశి సమాహారంలా ఉందని చెబుతాడు. గంగావతరణం, కైలాసంపై విస్తార సరస్సు, అలాగే శోకంతో ఉన్న దివ్యకన్య కథ—ఆమె కన్నీళ్ల నుంచి కమలాలు పుట్టి గుహా ప్రవాహంలో తేలిపోతాయని చెప్పబడుతుంది. రత్నపర్వతంపై రత్నేశ్వరుడు/మహేశ్వరుడు నివసిస్తాడని పేరుతో సూచన వస్తుంది; అతి శివభక్త తపస్వి పరిచయం కూడా కలుగుతుంది. చివరికి కపిఞ్జలుడు కారణవ్యాఖ్య కోరగా, జ్ఞాని కుఞ్జలుడు తదుపరి ఉపదేశానికి సిద్ధమవుతాడు.
Shlokas
Verse 1
सूत उवाच । देवदेवो हृषीकेशस्त्वंगपुत्रं नृपोत्तमम् । समाचष्ट महाश्रेय आख्यानं पापनाशनम्
సూతుడు పలికెను—దేవదేవుడైన హృషీకేశుడు అంగపుత్రుడైన శ్రేష్ఠ నృపునికి పాపనాశకమైన మహాశ్రేయకర కథను వివరించాడు।
Verse 2
श्रूयतामभिधास्यामि चरित्रं श्रेयदायकम् । द्विजस्यापि च वृत्तांतं कुंजलस्य महात्मनः
వినుడి; నేను శ్రేయోదాయకమైన చరిత్రను చెప్పుదును—మహాత్ముడైన ద్విజుడు కుంజలుని వృత్తాంతమును కూడా।
Verse 3
विष्णुरुवाच । कुंजलश्चापि धर्मात्मा चतुर्थं पुत्रमेव च । समाहूय मुदायुक्त उवाचैनं कपिंजलम्
విష్ణువు పలికెను—అప్పుడు ధర్మాత్ముడైన కుంజలుడు ఆనందంతో తన నాల్గవ కుమారుని కూడా పిలిచి ఆ కపింజలునితో ఇలా అన్నాడు।
Verse 4
किं नु पुत्र त्वया दृष्टमपूर्वं कथयस्व मे । भोजनार्थं तु यासि त्वमितः कस्मिन्सुतोत्तम
ఓ కుమారా! నీవు ఏ అపూర్వమైన ఆశ్చర్యాన్ని చూశావు? నాకు చెప్పు. భోజనార్థం నీవు ఇక్కడి నుండి ఎక్కడికి వెళ్తున్నావు, ఓ శ్రేష్ఠ పుత్రా?
Verse 5
तदाचक्ष्व महाभाग यदि दृष्टं सुपुण्यदम् । कपिंजल उवाच । यच्च तात त्वया पृष्टमपूर्वं प्रवदाम्यहम्
ఓ మహాభాగా! నీవు మహాపుణ్యప్రదమైనదేదైనా చూశావా? అయితే చెప్పు. కపింజలుడు అన్నాడు—ఓ తాతా! నీవు అడిగిన ఆ అపూర్వ విషయాన్ని నేను ఇప్పుడు వివరిస్తాను.
Verse 6
यन्न दृष्टं श्रुतं केन कस्मान्नैव श्रुतं मया । तदिहैव प्रवक्ष्यामि श्रूयतामधुना पितः
ఎవరూ చూడని, వినని దానిని నేను ఎలా వినగలను? ఓ తండ్రీ! అదే విషయాన్ని నేను ఇక్కడే ఇప్పుడు ప్రకటిస్తున్నాను; దయచేసి వినండి.
Verse 7
शृण्वंतु भ्रातरः सर्वे मातस्त्वं शृणु सांप्रतम् । कैलासः पर्वतश्रेष्ठो धवलश्चंद्र सन्निभः
అన్నదమ్ములందరూ వినండి; ఓ మాతా, నీవు కూడా ఇప్పుడే విను. కైలాసం పర్వతశ్రేష్ఠం; అది ధవళంగా, చంద్రుని వలె ప్రకాశిస్తుంది.
Verse 8
नानाधातुसमाकीर्णो नानावृक्षोपशोभितः । गंगाजलैः शुभैः पुण्यैः क्षालितः सर्वतः पितः
అది నానావిధ ధాతువులతో నిండివుంది, నానావిధ వృక్షాలతో శోభిస్తుంది; ఓ తండ్రీ! అన్ని దిక్కుల నుండీ గంగ యొక్క శుభ్రమైన పుణ్యజలాలతో అది కడుగబడి పవిత్రమైంది.
Verse 9
नदीनां तु सहस्राणि दिव्यानि विविधानि च । यस्मात्तात प्रसूतानि जलानि विविधानि च
హే తాత! ఆయన నుండే దివ్యమైన, నానావిధమైన వేలాది నదులు పుట్టాయి; అలాగే అనేక విధాల జలములు కూడా ఆయన నుండే ప్రాదుర్భవించాయి।
Verse 10
तडागानि सहस्राणि सोदकानि महागिरौ । नद्यः संति विशालिन्यो हंससारससेविताः
ఆ మహాగిరిపై నీటితో నిండిన వేలాది తటాకాలు ఉన్నాయి; అలాగే హంసలు, సారస పక్షులు సేవించే విశాలమైన, విస్తారమైన నదులు కూడా ఉన్నాయి।
Verse 11
तस्मिञ्छिखरिणां श्रेष्ठे पुण्यदाः पापनाशनाः । वनानि विविधान्येव पुष्पितानि फलानि च
ఆ శిఖరాలలో శ్రేష్ఠమైన ఆ స్థలంలో నానావిధమైన వనాలు ఉన్నాయి—పుణ్యప్రదములు, పాపనాశకములు—పుష్పఫలాలతో సమృద్ధిగా ఉన్నాయి।
Verse 12
नानावृक्षोपयुक्तानि हरितानि शुभानि च । किन्नराणां गणैर्युक्तश्चाप्सरोभिः समाकुलः
అది నానావిధ వృక్షాలతో అలంకృతమై, హరితంగా, శుభంగా ఉండెను; కిన్నరగణాలతో యుక్తమై, అప్సరసులతో కిటకిటలాడెను।
Verse 13
गंधर्वचारणैः सिद्धैर्देववृंदैः सुशोभितः । दिव्यवृक्षवनोपेतो दिव्यभावैः समाकुलः
అది గంధర్వులు, చారణులు, సిద్ధులు, దేవవృందములతో సుశోభితమై ఉండెను; దివ్యవృక్షవనములతో సముపేతమై, దివ్యభావములు మరియు మహిమతో నిండియుండెను।
Verse 14
दिव्यगंधैः सुशोभाढ्यैर्नानारत्नसमन्वितः । शिलाभिः स्फटिकस्यापि शुक्लाभिस्तु सुशोभनः
దివ్య సుగంధులతో విరాజిల్లుతూ, అపార శోభతో నానావిధ రత్నాలతో సమన్వితమైన ఆ స్థలం, శ్వేత స్ఫటికసమ శిలాఫలకాలతో మరింత మనోహరంగా కనిపించింది।
Verse 15
सूर्यतेजोमयो राजंस्तेजोभिस्तु समाकुलः । चंदनैश्चारुगंधैश्च बकुलैर्नीलपुष्पकैः
ఓ రాజా, అది సూర్య తేజస్సుతో నిర్మితమైనట్లుగా, అన్ని వైపులా కాంతులతో నిండిపోయి ఉండెను; సుగంధభరిత చందనం, బకుల పుష్పాలు, నీలవర్ణ పుష్పాలతో అలంకృతమై ఉండెను।
Verse 16
नानापुष्पमयैर्वृक्षैः सर्वत्र समलंकृतः । पक्षिणां सुनिनादैश्च दिव्यानां मधुरायते
నానావిధ పుష్పభరిత వృక్షాలతో అది ఎక్కడికక్కడ అలంకృతమై ఉండెను; దివ్య పక్షుల శుభ మధుర నినాదాలతో ఆ స్థలం మరింత మధురంగా అనిపించెను।
Verse 17
षट्पदानां निनादैश्च वृक्षौघैर्मधुरायते । रुतैश्च कोकिलानां तु शोभते स वनो गिरिः
తేనెటీగల గుంగునాదంతోను, విస్తారమైన వృక్షసమూహంతోను ఆ వనపర్వతం మధురంగా అనిపించెను; కోకిలల కూయుటతో అది మరింత శోభించెను।
Verse 18
गणकोटिसमाकीर्णं तत्रास्ति शिवमंदिरम् । अंशुभिर्धवलं पुण्यं पुण्यराशिशिलोच्चयम्
అక్కడ కోటి కోటి గణులతో నిండిన శ్రీశివ మందిరం ఉంది; కిరణాలతో ధవళంగా ప్రకాశిస్తూ, పవిత్ర పుణ్యస్వరూపంగా—పుణ్యరాశి సముచ్చయమైన శిలాశిఖరంలా నిలిచింది।
Verse 19
सिंहैश्च गर्जमानैश्च सैरिभैः कुंजरैस्ततः । दिग्गजानां सुघोषैश्च शब्दितं च समंततः
అప్పుడు సర్వదిక్కులలో సింహగర్జనలు, మహాగజాల నాదాలు, దిక్పాల గజాల మంగళ ఘోషలతో అంతటా ప్రతిధ్వనించింది।
Verse 20
नानामृगैः समाकीर्णं शाखामृगगणाकुलम् । मयूरकेकाघोषैश्च गुहासु च विनादितम्
అది అనేక రకాల వన్యమృగాలతో నిండిపోయి, చెట్లపై సంచరించే వానరగణాలతో కిటకిటలాడింది; మయూరాల కేకారవాలు గుహలలోనూ ప్రతిధ్వనించాయి।
Verse 21
कंदरैर्लेपनैः कूटैः सानुभिश्च विराजितम् । नानाप्रस्रवणोपेतमोषधीभिर्विराजितम्
అది గుహలు, వాలుదారులు, శిఖరాలు, పర్వతసానువులతో విరాజిల్లింది; అనేక జలప్రస్రవణాలతో కూడి, ఔషధీ వృక్షలతలతో మరింత శోభించింది।
Verse 22
दिव्यं दिव्यगुणं पुण्यं पुण्यधाम समाकुलम् । सेवितं पुण्यलोकैश्च पुण्यराशिं महागिरिम्
ఆ మహాగిరి దివ్యమైనది, దివ్యగుణసంపన్నమైనది, పుణ్యమయమైనది, పుణ్యధామాలతో నిండినది; పుణ్యలోకవాసులచే సేవింపబడుతూ, పుణ్యరాశిగా మహిమతో నిలుస్తుంది।
Verse 23
पुलिंदभिल्लकोलैश्च सेवितं पर्वतोत्तमम् । विकटैः शिखरैः कोटैरद्रिराजः प्रकाशते
ఆ పర్వతోత్తమం పులింద, భిల్ల, కోల జనులచే సేవింపబడుతుంది; వికటమైన శిఖరాలు, దుర్గమ కూటాలతో అలంకృతమై ఆ అద్రిరాజు ప్రకాశిస్తుంది।
Verse 24
अन्यैर्नानाविधैः पुण्यैः कौतुकैर्मंगलैः शुभैः । गंगोदकप्रवाहैश्च महाशब्दं प्रसुस्रुवे
ఇతర నానావిధ పుణ్యకర్మలు, కౌతుకోత్సవాలు, మంగళకర శుభక్రియలు మరియు గంగాజల ప్రవాహాలతో కూడి అక్కడ మహా కోలాహలం ప్రతిధ్వనించింది।
Verse 25
शंकरस्य गृहं तत्र कैलासं गतवानहम् । तत्राश्चर्यं मया दृष्टं यन्न दृष्टं कदा श्रुतम्
అక్కడ నేను శంకరుని ధామమైన కైలాసానికి వెళ్లాను. అక్కడ నేను ఒక ఆశ్చర్యాన్ని చూశాను—ఇంతకు ముందు ఎప్పుడూ చూడనిది, ఎప్పుడూ విననిది।
Verse 26
श्रूयतामभिधास्यामि तात सर्वं मयोदितम् । शिखराद्गिरिराजस्य मेरोः पुण्यान्महोदयात्
హే తాత, వినుము; నేను ఇప్పుడు నేను పలికిన సమస్తాన్ని వివరిస్తాను—గిరిరాజమైన మేరువు శిఖరమునుండి, దాని పుణ్యమయ మహోన్నతితో ఉద్భవించినదాన్ని।
Verse 27
हिमक्षीरसुवर्णस्तु प्रवाहः पतते भुवि । गंगायाश्च महाभाग रंहसा घोषभूषितः
హే మహాభాగ, హిమమువలె దుగ్ధమువలె శ్వేతమై, స్వర్ణవర్ణ కాంతితో మెరిసే ఒక ప్రవాహం భూమిపై పడుతుంది; వేగవంతమైన గంగా తన గర్జనధ్వనితో అలంకృతమై ఉంది।
Verse 28
कैलासस्य शिरः प्राप्य तत्र विस्तरतां गतः । दशयोजनमानेन तत्र गंगा ह्रदो महान्
కైలాస శిఖరాన్ని చేరి అది (గంగా) అక్కడ విస్తరించింది; ఆ స్థలంలో పది యోజనాల పరిమాణముగల గంగామహా హ్రదం ఉంది।
Verse 29
महातोयेन पुण्येन विमलेन विराजते । सर्वतोभद्रतां प्राप्तो महाहंसैः प्रशोभते
ఆ సరస్సు మహాజలంతో, పుణ్యమైన నిర్మల జలంతో ప్రకాశిస్తుంది. అన్ని దిక్కుల మంగళాన్ని పొందినదై, మహాహంసలచే మరింత శోభిల్లుతుంది.
Verse 30
सामोच्चारेण पुण्येन दिव्येन मधुरेण च । हंसास्तत्र प्रकूजंति सरस्तेन विराजते
అక్కడ సామోచ్చారణ యొక్క పుణ్యమైన, దివ్యమైన, మధురమైన ధ్వని వినిపిస్తుంది. హంసలు మధురంగా కూయగా, ఆ ధ్వనివల్లే ఆ సరస్సు శోభిల్లుతుంది.
Verse 31
तस्य तीरे शिलायां वै हिमकन्या महामते । आसीना मुक्तकेशांता रूपद्रविणशालिनी
దాని తీరంలో, నిజంగా, ఒక శిలపై, ఓ మహామతీ, హిమవంతుని కన్య కూర్చుంది—విడిచిన, ప్రవహించే కేశాలతో—రూపసంపదతో సమృద్ధిగా.
Verse 32
दिव्यरूपसुसंपन्ना सगुणा दिव्यलक्षणा । दिव्यालंकारभूषा च तस्यास्तीरे विराजते
దివ్యరూపసంపన్నగా, శుభగుణాలతో యుక్తగా, దివ్యలక్షణాలతో కూడినదై, దివ్య ఆభరణాలతో అలంకృతమై—ఆమె ఆ తీరంలో ప్రకాశిస్తూ విరాజిల్లింది.
Verse 33
न जाने गिरिराजस्य तनया वा महोदधेः । नो वास्ति ब्रह्मणः पत्नी सा वा स्वाहा भविष्यति
ఆమె గిరిరాజుని కుమార్తెనా, లేక మహాసముద్రపు కుమార్తెనా—నేను తెలియదు. ఆమె బ్రహ్ముని భార్యయా అన్నదీ స్పష్టము కాదు; బహుశా ఆమె స్వాహా కావచ్చును.
Verse 34
इंद्राणी वा महाभागा रोहिणी वा भविष्यति । ईदृशी रूपसंपत्तिर्युवतीनां न दृश्यते
ఈ మహాభాగ్యవతి నిశ్చయంగా ఇంద్రాణీయే గానీ, లేక రోహిణీయే గానీ అవుతుంది. ఇలాంటి రూపసంపద యువతుల్లో ఎక్కడా దర్శనమివ్వదు.
Verse 35
अन्यासां च सुदिव्यानां नारीणां तात सर्वथा । यादृशं रूपसंभावं गुणशीलं प्रदृश्यते
మరియు ప్రియుడా, ఇతర అత్యంత దివ్య స్త్రీలలో కూడా ఎక్కడో ఒకచోట ఇలాంటి రూపవైభవం, గుణశీలత యొక్క మహత్తు దర్శనమిస్తుంది.
Verse 36
अप्सरसां कदा नास्ति तादृशं रूपलक्षणम् । यादृशं तु मया दृष्टं तदंगं विश्वमोहनम्
అప్సరసలలో కూడా అలాంటి రూపలక్షణం ఎప్పుడూ ఉండదు; నేను చూసిన ఆ రూపం మాత్రం—ఆమె అంగాంగాలు సమస్త లోకాన్ని మోహింపజేస్తాయి.
Verse 37
शिलापदे समासीना दुःखेनापि समाकुला । रुदते सुस्वरैर्बाला अनेकैः स्वजनैर्विना
రాతి పలకపై కూర్చున్న ఆ బాలిక దుఃఖంతో కలతచెంది, అనేక స్వజనుల లేకుండా, మధురమైన కానీ కరుణ స్వరంతో ఏడవసాగింది.
Verse 38
अश्रूणि मुंचमाना सा मुक्ताभानि बहूनि च । निर्मलानि सरस्यत्र पतंत्येव महामते
ఆమె కన్నీళ్లు విడిచుచుండగా, ముత్యాల వంటి అనేక నిర్మల బిందువులు అక్కడ సరస్సులో పడసాగాయి, ఓ మహామతీ.
Verse 39
बिंदवो मौक्तिकाभास्ते निपतंति महोदके । तेभ्यो भवंति पद्मानि हृद्यानि सुरभीणि तु
మహాజలంలో ముత్యాలవంటి బిందువులు పడతాయి; వాటి నుంచే హృదయానందకరమైన సువాసనగల పద్మాలు పుడతాయి।
Verse 40
पद्मानि जज्ञिरे तेभ्यो नेत्राश्रुभ्यो महामते । गंगांभसि तरंत्येव असंख्यातानि तानि तु
హే మహామతీ! ఆ కన్నీళ్ల నుంచే పద్మాలు జన్మించాయి; గంగాజలంలో అవి అసంఖ్యాకంగా నిజంగా తేలియాడాయి।
Verse 41
पतितानि सुहृद्यानि रंहसा यानि तानि तु । गंगाप्रवाहमध्ये तु हंसवृंदैः सुसेविते
వేగంగా పడిన ఆ మనోహరమైనవి గంగ ప్రవాహమధ్యంలోనే ఉన్నాయి; అక్కడ హంసల గుంపులు చక్కగా సంచరిస్తుంటాయి।
Verse 42
भागीरथ्याः प्रवाहस्तु तस्मात्स्थानाद्विनिर्गतः । कैलासशिखरं प्राप्य रत्नाख्यं चारुकंदरम्
అప్పుడు ఆ స్థలంనుండి బయలుదేరిన భాగీరథీ ప్రవాహం కైలాస శిఖరాన్ని చేరి ‘రత్న’ అనే సుందర గుహలో ప్రవేశించింది।
Verse 43
वर्तते तोयपूर्णस्तु योजनद्वयविस्तृतः । हंसवृंदसमाकीर्णो जलपक्षि समाकुलः
ఆ గుహ నీటితో నిండివుండి రెండు యోజనాల విస్తీర్ణముగా ఉంది; హంసల గుంపులతో నిండిపోయి జలపక్షులతో కలకలలాడుతుంది।
Verse 44
नानावर्णविशेषाणि संति पद्मानि तत्र च । प्रवाहे निर्मले तात मुनिवृंदनिषेविते
అక్కడ నానావర్ణ విశేషములైన పద్మములు ఉన్నాయి; ఓ తాత, మునివృందములు సేవించే ఆ నిర్మల ప్రవాహంలో అవి విరాజిల్లుచున్నవి।
Verse 45
अश्रुभ्यो यानि जातानि प्रभाते कमलानि तु । गंगोदकप्लुतान्येव सौरभाणि महांति च
ప్రభాతంలో కన్నీళ్ల నుండి జన్మించిన ఆ కమలములు గంగాజలంలో స్నానించినట్లుగా; వాటి సౌరభము అత్యంత మహత్తరము।
Verse 46
प्रतरंति प्रवाहे तु निर्मले जलपूरिते । मध्ये मध्ये सुहंसैश्च जलपक्षिनिनादिते
అవి నిర్మలమైన జలపూరిత ప్రవాహంలో తేలుతూ సాగుతాయి; మధ్య మధ్యలో సుహంసములు మరియు జలపక్షుల నినాదాలతో ఆ ధార మార్మోగుతుంది।
Verse 47
सूत उवाच । रत्नाख्ये तु गिरौ तस्मिन्रत्नेश्वरमहेश्वरः । देवदैत्यसुपूज्योपि तिष्ठते तात सर्वदा
సూతుడు పలికెను—రత్నమని పిలువబడే ఆ పర్వతంపై రత్నేశ్వర మహేశ్వరుడు సదా నివసించుచున్నాడు; ఓ తాత, దేవదైత్యులచే కూడా భక్తితో పూజింపబడుచున్నాడు।
Verse 48
तत्र दृष्टो मया तात कश्चित्पुण्यमयो मुनिः । जटाभारसमाक्रांतो निर्वासा दंडधारकः
అక్కడ, ఓ తాత, నేను ఒక పుణ్యమయ మునిని చూచితిని—జటాభారంతో కృశించిపోయినవాడు, నిర్వస్త్రుడు, దండధారుడు।
Verse 49
निराधारो निराहारस्तपसातीव दुर्बलः । कृशांगोऽप्यस्थिसंघातस्त्वचामात्रेण वेष्टितः
ఆధారం లేక, ఆహారం లేక తపస్సు వల్ల అతడు అత్యంత దుర్బలుడయ్యెను. శరీరం క్షీణించినా, కేవలం చర్మంతో కప్పబడిన ఎముకల కట్టడంలా కనిపించెను।
Verse 50
भस्मोद्धूलितमात्राणि सर्वांगानि महात्मनः । शुष्कपत्राणि भक्षेत शीर्णानि पतितानि च
ఆ మహాత్ముని సర్వాంగములు భస్మధూళితో మాత్రమే కప్పబడి ఉండెను. అతడు ఎండిన ఆకులను—వాడిపోయి పడిపోయినవాటినీ—ఆహారంగా భక్షించెను।
Verse 51
शिवभक्तिसमासीनो दुराधारो महातपाः । अश्रुभ्यो यानि जातानि पद्मानि सुरभीणि च
శివభక్తిలో లీనమై, అచంచలుడై, నియంత్రించుటకు కఠినుడైన ఆ మహాతపస్వి. అతని కన్నీళ్ల నుండి సువాసనగల పద్మములు జన్మించెను।
Verse 52
गंगातोयात्समानीय देवदेवं प्रपूजयेत् । रत्नेश्वरं महाभागो गीतनृत्यविशारदः
గంగాజలము తెచ్చి, గీతనృత్యాలలో నిపుణుడైన ఆ మహాభాగుడు దేవదేవుడైన రత్నేశ్వరుని విధిగా పూజించవలెను।
Verse 53
गायते नृत्यते तस्य द्वारस्थस्त्रिपुरद्विषः । मठमागत्य धर्मात्मा रोदते सुस्वरैरपि
అతని ద్వారమున త్రిపురద్వేషి శివుడు నిలిచి గానము చేసి నృత్యము చేయుచున్నాడు. మఠమునకు వచ్చి ఆ ధర్మాత్ముడు మధుర స్వరాలతో విలపించుచున్నాడు।
Verse 54
एतद्दृष्टं मया तात अपूर्वं वदतांवर । कथयस्व प्रसादान्मे यदि त्वं वेत्सि कारणम्
ఓ తాత, వాక్పటువులలో శ్రేష్ఠుడా! నేను ఈ అపూర్వమైన అద్భుతాన్ని చూశాను. నీకు కారణం తెలిసి ఉంటే కరుణతో నాకు చెప్పు.
Verse 55
सा का नारी महाभागा कस्मात्तात प्ररोदिति । कस्मात्स देवपुरुषो देवमर्चेन्महेश्वरम्
ఓ తాత, ఆ మహాభాగ్యవతి స్త్రీ ఎవరు, ఆమె ఎందుకు విలపిస్తోంది? అలాగే ఆ దేవసమాన పురుషుడు మహేశ్వరుని ఎందుకు ఆరాధిస్తున్నాడు?
Verse 56
तन्मे त्वं विस्तराद्ब्रूहि सर्वसंदेहकारणम् । एवमुक्तो महाप्राज्ञः कुंजलोपि सुतेन हि
కాబట్టి నా అన్ని సందేహాలు తొలగేలా నీవు వివరంగా చెప్పు. కుమారుడు ఇలా అడగగా మహాప్రాజ్ఞుడైన కుంజలుడు కూడా పలికాడు.
Verse 57
कपिंजलेन प्रोवाच विस्तराच्छृण्वतो मुनेः
ముని శ్రద్ధగా వింటుండగా కపింజలుడు విస్తారంగా వివరించాడు.