Atharva Veda 9.3.18: Kanda 9, Anuvaka 1, Sukta 3, Mantra 18

Sukta 3

Sanskrit (Devanagari)

इट॑स्य ते॒ वि चृ॑ता॒म्यपि॑नद्धमपोर्णु॒वन्। वरु॑णेन॒ समु॑ब्जितां मि॒त्रः प्रा॒तर्व्युऽब्जतु

Sanskrit recitationAtharva Veda 9.3.18

IAST Transliteration

iṭásya te ví cṛtāmy apínaddham aporṇuván | váruṇena sámubjitāṃ mitráḥ prātár vyùbjatú ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Of Iṭa’s portion for thee I loosen what is bound on, uncovering it: what is well-fastened with Varuṇa—let Mitra in the morning unfasten it.

Translation

ఇట (Iṭa) యొక్క భాగంలో నీకోసం కట్టబడినదాన్ని నేను విప్పి, దానిని తెరిచి వెలికి తీస్తున్నాను. వరుణునిచే బాగా బిగించబడినదాన్ని—మిత్రుడు ప్రాతఃకాలంలో విప్పుగాక.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इटस्य: of Iṭ/Idā (of the sacrificial portion/Idā)
• इटस्य: सम्बन्ध (Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: इट् (प्रातिपदिक) / इडा (यज्ञ-देवी/यज्ञ-भाग)

• ते: to/for you
• ते: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• वि: apart, asunder; distinctly
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• चृतामि: I cut/sever (I separate)
• चृतामि: कर्तृ (अहं) / क्रिया
• Type: Verb
• Root: चृत्/चृ (धातु; ‘छेदन/विच्छेदन/विभाजन’ अर्थ-समूह)

• अपिनद्धम्: the bound/fastened (thing)
• अपिनद्धम्: कर्म (विशेष्य-सम्बद्ध)
• Type: Adjective (verbal participle)
• Root: नि-ध (धातु) → नद्ध (कृदन्त); उपसर्ग: अपि- (निकट/आवरण-भाव) + नद्ध ‘बँधा हुआ’

• अपोर्णुवन्: they opened/uncovered
• अपोर्णुवन्: कर्तृ
• Type: Verb
• Root: अप-√वृ (धातु ‘आवरण/उद्घाटन’); रूप: अपोर्णुवन्

• वरुणेन: by/with Varuṇa
• वरुणेन: करण (सह/साधन) / सहकारक
• Type: Noun
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)

• समुब्जिताम्: (that which is) joined/fastened together
• समुब्जिताम्: कर्म (विशेष्य-सम्बद्ध)
• Type: Adjective (verbal participle)
• Root: सम्-उद्-√भज्/√भञ्ज् (धातु-समूह; ‘जोड़ना/बाँधना/संयोजन’ अर्थ-सम्भाव) → उब्जित (कृदन्त)

• मित्रः: Mitra
• मित्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: मित्र (प्रातिपदिक)

• प्रातः: in the morning
• प्रातः: अधिकरण (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रातः (अव्यय)

• व्युऽब्जतु: let him loosen/unfasten (release)
• व्युऽब्जतु: कर्तृ (मित्रः) / क्रिया
• Type: Verb
• Root: वि-√उब्ज्/√उञ्ज् (धातु; ‘मुक्त करना/खोलना/अलग करना’ अर्थ-समूह)

Attribution

Rishi: Atharvanic tradition

Devata: Varuṇa and Mitra (as bond and release; order and safe opening)

Chandas: Anuṣṭubh-like

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: adbhuta