Atharva Veda 7.83.3: Kanda 7, Anuvaka 9, Sukta 83, Mantra 3

Sukta 83

Sanskrit (Devanagari)

उदु॑त्त॒मं व॑रुण॒ पाश॑म॒स्मदवा॑ध॒मं वि म॑ध्य॒मं श्र॑थाय । अधा॑ व॒यमा॑दित्य व्र॒ते तवाना॑गसो॒ अदि॑तये स्याम

Recitation with translationAtharva Veda 7.83.3

IAST Transliteration

úd úttamaṁ váruṇa pā́śam asmád ávā́dhamam ví madhyamáṁ śrathāya | áthā vayám ādítya vraté tavā́nāgaso áditaye syāma ||

English Translation (Griffith/Whitney)

Lift from us, O Varuṇa, the uppermost noose; cast away the nethermost; loosen, asunder, the middle. Then may we, O Āditya, in thy ordinance, guiltless, belong to Aditi—may we be for Freedom.

Translation

హే వరుణా, మా నుండి పై పాశాన్ని ఎత్తివేయి; కింది పాశాన్ని దూరంగా తోసివేయి; మధ్య పాశాన్ని సడలించి విడదీయి. అప్పుడు, హే ఆదిత్యా, నీ వ్రతం/నియమంలో మేము నిరపరాధులమై అదితికి చెందినవారమవుదాం—అదితి (ముక్తి/అపరిమిత స్వేచ్ఛ) కోసం మేము ఉండుదాం.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• उत्: up, out (prefix)
• उत्: —
• Type: Indeclinable
• Root: उत् (उपसर्ग) / ud-

• उत्तमम्: the highest, uppermost
• उत्तमम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक; तमप्-प्रत्ययान्त, उच्/उद्-तुलनार्थे से) / uttama

• वरुण: O Varuṇa
• वरुण: —
• Type: Noun
• Root: वरुण (प्रातिपदिक) / varuṇa

• पाशम्: noose, bond
• पाशम्: Karma
• Type: Noun
• Root: पाश (प्रातिपदिक) / pāśa

• अस्मत्: from us
• अस्मत्: Apādāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / asmad

• अव: down, away (prefix)
• अव: —
• Type: Indeclinable
• Root: अव (उपसर्ग) / ava-

• अधमम्: the lowest
• अधमम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: अधम (प्रातिपदिक; तमप्-प्रत्ययान्त) / adhama

• वि: apart, asunder (prefix)
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग) / vi-

• मध्यमम्: the middle
• मध्यमम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: मध्यम (प्रातिपदिक) / madhyama

• श्रथाय: loosen! unbind!
• श्रथाय: —
• Type: Verb
• Root: श्रथ् (धातु) / śrath

• अथ: then
• अथ: —
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय) / atha

• वयम्: we
• वयम्: Kartā
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / asmad

• आदित्य: O Āditya
• आदित्य: —
• Type: Noun
• Root: आदित्य (प्रातिपदिक) / āditya

• व्रते: in (your) ordinance/vow
• व्रते: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: व्रत (प्रातिपदिक) / vrata

• तव: of you, your
• तव: —
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) / yuṣmad

• अनागसः: sinless, guiltless
• अनागसः: Kartā (वयम्-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अनागस् (प्रातिपदिक; नञ्-समास) / anāgas

• अदितये: for Aditi
• अदितये: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: अदिति (प्रातिपदिक) / aditi

• स्याम: may we be
• स्याम: —
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु) / as

Attribution

Rishi: Traditionally Atharvanic seer(s) associated with Varuṇa-release hymns (exact attribution varies by anukramaṇī)

Devata: Varuṇa (as Āditya); Aditi as the state/goal of unbinding

Chandas: Triṣṭubh-like cadence (needs metrical verification per pada-count in recension)

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: karuna