Atharva Veda 4.34.7: Kanda 4, Anuvaka 4, Sukta 34, Mantra 7

Sukta 34

Sanskrit (Devanagari)

च॒तुरः॑ कु॒म्भांश्च॑तु॒र्धा द॑दामि क्षी॒रेण॑ पू॒र्नाँ उ॑द॒केन॑ द॒ध्ना। ए॒तास्त्वा॒ धारा॒ उप॑ यन्तु॒ सर्वाः॑ स्व॒र्गे लो॒के मधु॑म॒त् पिन्व॑माना॒ उप॑ त्वा तिष्ठन्तु पुष्क॒रिणीः॒ सम॑न्ताः

Sanskrit recitationAtharva Veda 4.34.7

IAST Transliteration

catúraḥ kúmbhāṃś caturdhā́ dadāmi kṣīréṇa pūrṇā́n udakéna dádhnā | etā́s tvā dhā́rā úpa yantu sárvāḥ svargé loké mádhumat pínvamānāḥ úpa tvā tiṣṭhantu puṣkaríṇīḥ sámantāḥ

English Translation (Griffith/Whitney)

Four pots in fourfold wise I set, filled with milk, with water, with curds. Let all these streams come nigh to thee, swelling with honeyed sweetness in the heavenly world; let lotus-pools stand about thee on every side.

Translation

నేను నాలుగు కుంభాలను నాలుగు విధాలుగా స్థాపిస్తాను—క్షీరంతో, ఉదకంతో, దధ్నాతో నిండినవిగా. ఈ సమస్త ధారలు నీ సమీపానికి రాగాక; స్వర్గలోకంలో మధుర మధురతతో ఉప్పొంగి నిన్ను పుష్టి చేస్తూ; మరియు చుట్టూ అన్ని వైపులా పుష్కరిణీలు (కమలకుండాలు) నీ దగ్గర నిలిచి ఉండుగాక.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• चतुरः: four
• चतुरः: कर्म (कुम्भान् इति विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: चतुर् (प्रातिपदिक)

• कुम्भान्: pots, jars
• कुम्भान्: कर्म
• Type: Noun
• Root: कुम्भ (प्रातिपदिक)

• चतुर्धा: in four parts / fourfold
• चतुर्धा: (क्रियाविशेषणम्)
• Type: Indeclinable
• Root: चतुर्धा (अव्यय; चतुर् + धा)

• ददामि: I give
• ददामि: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (दाने)

• क्षीरेण: with milk
• क्षीरेण: करण
• Type: Noun
• Root: क्षीर (प्रातिपदिक)

• पूर्णान्: filled, full
• पूर्णान्: कर्म (कुम्भान् इति विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: पूर्ण (कृदन्त/विशेषण; √पॄ/पॄण् ‘to fill’ से)

• उदकेन: with water
• उदकेन: करण
• Type: Noun
• Root: उदक (प्रातिपदिक)

• दध्ना: with curd
• दध्ना: करण
• Type: Noun
• Root: दधि (प्रातिपदिक)

• एताः: these
• एताः: कर्तृ (यन्तु इति)
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• त्वा: you
• त्वा: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• धाराः: streams, flows
• धाराः: कर्तृ (यन्तु इति)
• Type: Noun
• Root: धारा (प्रातिपदिक)

• उप: towards, near
• उप: (दिशा/समीप-भावः)
• Type: Indeclinable
• Root: उप (उपसर्ग/अव्यय)

• यन्तु: let (them) go/come
• यन्तु: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (गत्यर्थे)

• सर्वाः: all
• सर्वाः: कर्तृ (धाराः इति विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)

• स्वर्गे: in heaven
• स्वर्गे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)

• लोके: in the world/realm
• लोके: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)

• मधुमत्: honeyed, sweet
• मधुमत्: (विशेषणम्/भावः)
• Type: Adjective
• Root: मधुमत् (प्रातिपदिक)

• पिन्वमानाḥ: abounding, making (one) thrive
• पिन्वमानाḥ: कर्तृ (यन्तु/तिष्ठन्तु इत्यर्थे सह)
• Type: Participle
• Root: √पि (पिन्व्) ‘to swell, make abound, invigorate’ (वर्तमान कृदन्त)

• उप: near, towards
• उप: (दिशा/समीप-भावः)
• Type: Indeclinable
• Root: उप (अव्यय)

• त्वा: you
• त्वा: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम)

• तिष्ठन्तु: let (them) stand/remain
• तिष्ठन्तु: (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्था (तिष्ठति)

• पुष्करिणीः: lotus-ponds / lotus-bearing waters
• पुष्करिणीः: कर्तृ (तिष्ठन्तु इति)
• Type: Noun
• Root: पुष्करिणी (प्रातिपदिक)

• समन्तात्: on all sides
• समन्तात्: (क्रियाविशेषणम्)
• Type: Indeclinable
• Root: समन्तात् (अव्यय; सम् + अन्त + तस्)

Attribution

Rishi: Atharvanic seer (anukramaṇī-dependent)

Devata: Waters/Prosperity; directional protection (quarters implied)

Chandas: Triṣṭubh/Jagatī-like with refrain

Mantra Rasa

Primary: shanta

Secondary: vira