Bhikshuka
பிக்ஷுக உபநிஷத் அதர்வவேதத்துடன் தொடர்புடைய சன்னியாச உபநிஷத்துகளில் ஒன்று; ஐந்து மந்திரங்களிலேயே பிக்ஷுக-சன்னியாசியின் आदர்ஷ வாழ்க்கையைச் சுருக்கமாக விளக்குகிறது. நீண்ட தத்துவ விவாதத்தை விட, சாதனைக்கு தேவையான ஒழுக்க-நெறிகளை—அபரிக்ரஹம், பிக்ஷை சார்ந்த வாழ்வு, இந்திரிய நிக்ரகம், மன நிலைத்தன்மை—முன்னிறுத்துகிறது. இங்கு பிக்ஷுகனின் இலக்கு சமூகப் புகழோ கர்மகாண்டமோ அல்ல; ஆத்மஞானம் வழி மோக்ஷமே. மான-அபமானம், லாப-நஷ்டம், சுக-துக்கம் போன்ற இருமைகளில் சமபாவம், அகங்காரம்-ஆசைத் துறப்பு ஆகியவை அவனின் அடையாளங்கள். இவ்வாறு வைராக்யமும் சமத்துவமும் ஆத்மபோதத்தின் அடித்தளமாக நிறுவப்படுகின்றன.
Start ReadingKey Teachings
Bhikṣuka (mendicant renouncer) as an āśrama oriented solely to mokṣa (liberation)
Radical non-possession (aparigraha) and dependence on alms as a discipline against craving
Equanimity toward dualities (honor/dishonor, pleasure/pain, gain/loss)
Restraint of speech, mind, and senses; inner silence as the ground of insight
Dispassion (vairāgya) and abandonment of egoic identity and social status
Living simplicity as a support for Self-knowledge (Ātma-jñāna) and Brahman-realization
Compassionate non-harming and unobtrusive conduct as marks of the true renouncer
Verses of the Bhikshuka
5 verses with Sanskrit text, transliteration, and translation.
Verse 1
ॐ अथ भिक्षूणां मोक्षार्थिनां कुटीचकबहूदकहंसपरमहंसाश्चेति चत्वारः॥१॥
ॐ இப்போது மோட்சத்தை நாடும் பிக்ஷுக்களுக்கு நான்கு வகைகள் உண்டு—குடீசக, பஹூதக, ஹம்ஸ, பரமஹம்ஸ என॥१॥
Moksha (liberation) and Sannyasa (renunciation) typologyVerse 2
कुटीचका नाम गौतमभरद्वाजयाज्ञवल्क्यवसिष्ठप्रभृतयोऽष्टौ ग्रासान् श्वरन्तो योगमार्गे मोक्षमेव प्रार्थयन्ते॥२॥
குடீசகர் எனப்படுவோர்—கௌதம, பரத்வாஜ, யாஜ்ஞவல்க்ய, வசிஷ்ட முதலியோர்; எட்டு கவளங்கள் மட்டும் உண்டு, யோகமார்க்கத்தில் மோட்சமே வேண்டுகின்றனர்॥२॥
Vairāgya (dispassion) and disciplined living as support for MokṣaVerse 3
अथ बहूदका नाम त्रिदण्डकमण्डलुशिखायज्ञोपवीतकाषायवस्त्रधारिणो ब्रह्मर्षिगृहे मधुमांसं वर्जयित्वाष्टौ ग्रासान् भैक्षाचरणं कृत्वा योगमार्गे मोक्षमेव प्रार्थयन्ते॥३॥
பஹூதகர் எனப்படுவோர்—திரிதண்டம், கமண்டலம், சிகை, யஜ்ஞோபவீதம், காவி ஆடை அணிவோர்; பிரம்மரிஷியின் இல்லத்தில் தேன், மாம்சம் தவிர்த்து, பிக்ஷைச் சுற்றி எட்டு கவளங்கள் பெற்று, யோகமார்க்கத்தில் மோட்சமே வேண்டுகின்றனர்॥३॥
Sannyāsa-dharma (renunciant discipline) and purity as support for MokṣaVerse 4
अथ हंसा नाम ग्रामे एकरात्रं नगरे पञ्चरात्रं क्षेत्रे सप्तरात्रं तदुपरि न वसेयुः । गोमूत्रगोमयाहारिणो नित्यं चान्द्रायणपरायणा योगमार्गे मोक्षमेव प्रार्थयन्ते॥४॥
ஹம்ஸர் எனப்படுவோர்—கிராமத்தில் ஒரு இரவு, நகரத்தில் ஐந்து இரவுகள், புண்ணியத் தலத்தில் ஏழு இரவுகள் தங்குவர்; அதற்கு மேல் தங்கக் கூடாது. அவர்கள் கோமூத்திரம், கோமயம் ஆகியவற்றை உணவாகக் கொண்டு, எப்போதும் சாந்திராயண விரதத்தில் நிலைத்து, யோகமார்க்கத்தில் மோட்சமே வேண்டுகின்றனர்॥४॥
Vairāgya and aparigraha (non-attachment/non-accumulation)Verse 5
अथ परमहंसा नाम संवर्तकारुणिश्वेतकेतुजडभरतदत्तात्रेयशुकवामदेवहारीतकप्रभृतयोऽष्टौ ग्रासान् श्वरन्तो योगमार्गे मोक्षमेव प्रार्थयन्ते । वृक्षमूले शून्यगृहे श्मशानवासिनो वा साम्बरा वा दिगम्बरा वा । न तेषां...
பரமஹம்ஸர் எனப்படுவோர்—ஸம்வர்த்த, காருணி, ஸ்வேதகேது, ஜடபரத, தத்தாத்ரேய, சுக, வாமதேவ, ஹாரீதக முதலியோர்; எட்டு கவளங்கள் மட்டும் உண்டு, யோகமார்க்கத்தில் மோட்சமே வேண்டுகின்றனர். அவர்கள் மரத்தின் அடியில், வெறுமை வீட்டில் அல்லது சுடுகாட்டில் வாழ்வர்; ஆடை அணிந்தவராகவும் அல்லது திகம்பரராகவும் இருக்கலாம். அவர்களுக்கு தர்ம-அதர்மம், லாப-அலாபம், சுத்த-அசுத்தம் என்ற வேறுபாடுகள் இல்லை; இருமை நீங்கி, மண் கட்டி, கல், பொன் ஆகியவற்றை சமமாகக் காண்பர். எல்லா வர்ணங்களிடமும் பிக்ஷைச் சுற்றி, எங்கும் ஆத்மாவையே காண்பர். பின்னர் யத்ருச்சையாக கிடைத்த ஆடையை அணிந்து, இரட்டைகளைக் கடந்தவர், பற்றற்றவர், தூய தியானத்தில் நிலைத்தவர், ஆத்மநிஷ்டையுடன், உயிர்வாழ்விற்காக நிர்ணயிக்கப்பட்ட நேரத்தில் மட்டும் பிக்ஷை ஏற்றுக் கொள்வர்; வெறுமை இல்லங்கள், கோவில்கள், வைக்கோல் குவியல், எறும்புப் புற்று, மரவேர்கள், குயவர் குடிசை, யாகசாலை, நதிக்கரை, மலைக் குகை, பள்ளம், பொத்தல், அருவி அருகே, வெறுமை நிலம் ஆகிய இடங்களில் உலாவுவர். அங்கே பிரம்மமார்க்கத்தில் முற்றும் நிறைவு பெற்று, தூய மனத்துடன், பரமஹம்ஸ ஆச்சாரம் மற்றும் சந்நியாசத்தால் உடலைத் துறப்பர்—இவர்களே பரமஹம்ஸர் என உபநிஷத் போதிக்கிறது॥५॥
Atman-Brahman non-duality (Advaita), jīvanmukti ideal, aparigraha, samatvaAsk anything about the Bhikshuka Upanishad
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Upanishads in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.