
आभ्यन्तरध्यान-तत्त्वगणना-चतुर्व्यूहयोगः (Adhyaya 28)
முன்னர் கூறிய லிங்கார்ச்சனை விதிகளுக்குப் பின், ஷைலாதி உரை உள்ளே திரும்புகிறது—பிம்பம், குணங்கள், ஆத்மாவின் அடுக்குகள் எனும் தியான வரிசையை விளக்கி, மகாதேவனை நிஷ்கலமும் சகலமும் ஆகிய இரு ரூபங்களிலும் வழிபடச் செய்கிறது. பின்னர் சாங்க்யம் போன்ற தத்துவக் கணக்கீடு: அவ்யக்தத்திலிருந்து மகத், அஹங்காரம், தன்மாத்திரைகள், இந்திரியங்கள், மனம், பூதங்கள்; சிவனே 26-ஆம் தத்துவம், உலக ஒழுங்கின் உண்மைக் கர்த்தா என அறிவிக்கப்படுகிறது. செயல் அற்ற தூய ஆண்டவன் எவ்வாறு ‘செய்கிறான்’ என சனத்குமாரர் கேட்க, காலமும் மனத்தின் மயக்கமும் மூலம் ஷைலாதி தீர்வு கூறி, உலகம் சிவனின் மூர்த்த்யஷ்டகமாக (பூதங்கள், ஜ்யோதிர்கள், யஜமானன்) இருப்பதை விளக்குகிறார். இறுதியில் சதுர்வ்யூஹ தியானம்—ருத்ர/இந்திர/சோம/நாராயண பார்வைகளின் ஒருமைப்பாடு—‘ஷைவோஹம்/ஸோஹம்’ என்ற அத்வைத பாவத்தை நிலைநிறுத்துகிறது. உள்ளார்ந்த வழிபாட்டாளர்களின் (ஆப்யந்தரார்ச்சகர்) மதிப்பை உறுதிப்படுத்தி, நிந்தையைத் தவிர்க்க எச்சரித்து, தொடரும் ஷைவ சாதனை மற்றும் மோட்சோபதேசத்திற்கான நெறி நிலத்தை அமைத்து அத்தியாயம் நிறைவடைகிறது.
Verse 1
इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे लिङ्गार्चनविधिर्नाम सप्तविंशो ऽध्यायः शैलादिरुवाच आग्नेयं सौरममृतं बिम्बं भाव्यं ततोपरि गुणत्रयं च हृदये तथा चात्मत्रयं क्रमात्
இவ்வாறு ஸ்ரீலிங்கமஹாபுராணத்தின் பூர்வபாகத்தில் ‘லிங்கார்ச்சனவிதி’ எனும் இருபத்தேழாம் அத்தியாயம் நிறைவுற்றது. ஷைலாதி கூறினார்—லிங்கத்தின் உள்ளார்ந்த பிம்பத்தை முறையே ஆக்னேய, சௌர, அம்ருதமயமாகப் பாவிக்க; பின்னர் இதயத்தில் திரிகுணத்தையும், அதன் பின் வரிசையாக ஆத்மத்ரயத்தையும் தியானிக்க வேண்டும்.
Verse 2
तस्योपरि महादेवं निष्कलं सकलाकृतिम् कान्तार्धरूढदेहं च पूजयेद्ध्यानविद्यया
அந்த லிங்கத்தின் மேல் தியானவித்தையால் மகாதேவனைப் பூஜிக்க வேண்டும்—அவர் நிஷ்கலனும், சகல ரூபமுடையவரும்; பிரிய சக்தியின் அர்த்தப் பாகமாக உடல் நிலைபெற்ற அர்த்தநாரீஸ்வரன்.
Verse 3
ततो बहुविधं प्रोक्तं चिन्त्यं तत्रास्ति चेद्यतः चिन्तकस्य ततश्चिन्ता अन्यथा नोपपद्यते
ஆகவே சிந்திக்கத்தக்க தத்துவம் பல வகைகளில் கூறப்பட்டது; உண்மையில் சிந்த்யமான ஒன்று இருந்தால், சிந்திப்பவனான பசுவின் சிந்தனை அந்தச் சத்தியத்திலிருந்தே எழும்—இல்லையெனில் அது ஏற்புடையதல்ல.
Verse 4
तस्माद्ध्येयं तथा ध्यानं यजमानः प्रयोजनम् स्मरेत्तन्नान्यथा जातु बुध्यते पुरुषस्य ह
ஆகவே யஜமானன் தியானிக்கத்தக்கதையும் தியானத்தையும்—இரண்டையும்—அவற்றின் நோக்கத்துடன் நினைவில் கொள்ள வேண்டும்; புருஷன் இதை வேறு விதமாக உண்மையாக அறிய முடியாது.
Verse 5
पुरे शेते पुरं देहं तस्मात्पुरुष उच्यते याज्यं यज्ञेन यजते यजमानस्तु स स्मृतः
‘புரம்’ எனப்படும் உடல்-நகரில் தங்குவதால் அவன் புருஷன் என அழைக்கப்படுகிறான். யாகத்தால் பூஜ்யனைப் பூஜிப்பவன் யஜமானன் என நினைக்கப்படுகிறான்.
Verse 6
ध्येयो महेश्वरो ध्यानं चिन्तनं निर्वृतिः फलम् प्रधानपुरुषेशानं याथातथ्यं प्रपद्यते
தியானிக்கத்தக்கவர் மகேஸ்வரன் ஒருவரே; தியானமும் சிந்தனையும் தரும் பலன் உள்ளார்ந்த நிர்விருத்தி. பிரதானமும் புருஷனும் ஆகியவற்றின் ஈசானனில் சரணடைந்தால் யதாதத்ய சத்தியம் உணரப்படும்.
Verse 7
इह षड्विंशको ध्येयो ध्याता वै पञ्चविंशकः चतुर्विंशकम् अव्यक्तं महदाद्यास्तु सप्त च
இங்கே ஷட்விம்ஶதி தத்துவம் த்யேயமாக—தியானத்தின் பொருளாக—கூறப்படுகிறது; பஞ்சவிம்ஶதி தத்துவமே த்யாதா—தியானிப்பவன்—என்று உறுதியாகச் சொல்லப்படுகிறது. சதுர்விம்ஶதி தத்துவம் அவ்யக்தப் பிரகிருதி; மகத் முதலிய ஏழும் அதன் விகாரங்களாக அறியப்படுகின்றன.
Verse 8
महांस् तथा त्वहङ्कारं तन्मात्रं पञ्चकं पुनः कर्मेन्द्रियाणि पञ्चैव तथा बुद्धीन्द्रियाणि च
பிரகிருதியிலிருந்து மகத் தோன்றுகிறது; அதன் பின் அகங்காரம் வெளிப்படுகிறது. பின்னர் ஐந்து தன்மாத்திரைகள் உண்டாகின்றன; மேலும் ஐந்து கர்மேந்திரியங்கள் மற்றும் அதேபோல் ஐந்து ஞானேந்திரியங்களும் தோன்றுகின்றன. இவ்வாறு பசுவிற்கு பாசம்—பந்தத்தின் வெளி—விரிகிறது; அது பதியான சிவனின் ஆட்சிக்குள் அடங்கி வெல்லப்படுகிறது.
Verse 9
मनश् च पञ्च भूतानि शिवः षड्विंशकस्ततः स एव भर्ता कर्ता च विधेरपि महेश्वरः
மனம் மற்றும் ஐந்து மகாபூதங்கள்—இவை அனைத்தும் ஷட்விம்ஶதி தத்துவங்களுக்குள் அடங்கும்; அவற்றிற்கு அப்பால் சிவன் நிற்கிறான். அவனே மகேஸ்வரன்—பிரம்மாவின் படைப்புச் சட்டத்திற்கும்—தாங்குபவனும் செய்பவனும் ஆவான்.
Verse 10
हिरण्यगर्भं रुद्रो ऽसौ जनयामास शङ्करः विश्वाधिकश् च विश्वात्मा विश्वरूप इति स्मृतः
அந்த ருத்ரன்—சங்கரன்—ஹிரண்யகர்பத்தைப் பிறப்பித்தான். அவன் உலகத்தைத் தாண்டியவன், உலகின் உள்ளார்ந்த ஆத்மா, மேலும் விசுவரூபன்—முழு பிரபஞ்சமே அவன் வடிவம்—என்று நினைவுகூரப்படுகிறான்.
Verse 11
विना यथा हि पितरं मातरं तनयास्त्विह न जायन्ते तथा सोमं विना नास्ति जगत्त्रयम्
இந்த உலகில் தந்தை, தாய் இன்றிச் சந்ததி பிறக்காததுபோல், சோமன் இன்றித் திரிலோகம் நிலைபெறாது.
Verse 12
सनत्कुमार उवाच कर्ता यदि महादेवः परमात्मा महेश्वरः तथा कारयिता चैव कुर्वतो ऽल्पात्मनस् तथा
சனத்குமாரர் கூறினார்—மகாதேவன் பரமாத்மா மகேஸ்வரனே உண்மைக் கர்த்தா என்றால், செயலைச் செய்யவைக்கும் கர்த்தாவும் அவனே; சிற்றுயிர் ‘நான் செய்கிறேன்’ என எண்ணினாலும், அதன் செயற்பாட்டை அவனே நடத்துகிறான்।
Verse 13
नित्यो विशुद्धो बुद्धश् च निष्कलः परमेश्वरः त्वयोक्तो मुक्तिदः किं वा निष्कलश्चेत्करोति किम्
நீ பரமேஸ்வரனை நித்தியன், முற்றிலும் தூயவன், அறிவுச் சுடர், நிஷ்கலன், முக்தி அளிப்பவன் என்று கூறினாய்; ஆனால் அவர் உண்மையில் நிஷ்கலனாகச் செயல் அற்றவரானால், மோட்சம் அளிக்க அவர் என்ன செய்கிறார்?
Verse 14
शैलादिरुवाच कालः करोति सकलं कालं कलयते सदा निष्कलं च मनः सर्वं मन्यते सो ऽपि निष्कलः
சைலாதி கூறினார்—காலம் அனைத்தையும் வெளிப்படுத்தி வடிவமளிக்கிறது; காலத்தையே இடையறாது அளந்து முதிரச் செய்கிறது. மனமும் முழுமையாக நிஷ்கலத்தை எண்ணுகிறது. ஆனால் பரமேஸ்வரன் உண்மையில் நிஷ்கலன்—அளவும் எல்லையும் கடந்தவன்।
Verse 15
कर्मणा तस्य चैवेह जगत्सर्वं प्रतिष्ठितम् किमत्र देवदेवस्य मूर्त्यष्टकमिदं जगत्
அவனுடைய கர்மசக்தியாலேயே இவ்வுலகம் முழுதும் இங்கே நிலைபெற்றுள்ளது. இதில் வியப்பு என்ன? இந்த உலகமே தேவர்களின் தேவன் சிவனின் அஷ்டமூர்த்தி வெளிப்பாடே.
Verse 16
विनाकाशं जगन्नैव विना क्ष्मां वायुना विना तेजसा वारिणा चैव यजमानं तथा विना
ஆகாயம் இன்றி உலகம் இல்லை; பூமி இன்றி, காற்று இன்றி, தீ இன்றி, நீர் இன்றியும் இல்லை—அதுபோல யஜமானன் இன்றியும் இல்லை. இத்துணைகளில் வெளிப்பட்ட படைப்பு நிலைகொள்கிறது; ஆனால் பரம பதி சிவன் இவை அனைத்திற்கும் அப்பாற்பட்ட ஆதாரம்.
Verse 17
भानुना शशिना लोकस् तस्यैतास्तनवः प्रभोः विचारतस्तु रुद्रस्य स्थूलमेतच्चराचरम्
சூரியனாலும் சந்திரனாலும் இவ்வுலகம் தாங்கப்படுகிறது; இவை அந்தப் பரமபதியின் வெளிப்பட்ட தனுக்கள். ருத்ரனை உண்மையாக ஆராய்ந்தால், இம்முழு ஸ்தூல உலகம்—சரமும் அசரமும்—ருத்ரனின் மூர்த்த வெளிப்பாடே என அறியப்படும்।
Verse 18
सूक्ष्मं वदन्ति ऋषयो यन्न वाच्यं द्विजोत्तमाः यतो वाचो निवर्तन्ते अप्राप्य मनसा सह
ஓ இருமுறைப் பிறந்தவர்களில் சிறந்தவனே! அந்தத் தத்துவம் மிக நுண்ணியது என்று ரிஷிகள் கூறுவர்; அது சொல்லால் சொல்லப்படாதது. அதனை அடையாமல் வாக்கு திரும்புகிறது; மனமும் கூட அடையாது மீள்கிறது।
Verse 19
आनन्दं ब्रह्मणो विद्वान् न बिभेति कुतश्चन न भेतव्यं तथा तस्माज् ज्ञात्वानन्दं पिनाकिनः
பிரம்மானந்தத்தை அறிந்த ஞானி எதற்கும் அஞ்சான். ஆகவே பினாகி (பகவான் சிவன்) அவரின் ஆனந்தத்தை உணர்ந்து அதுபோலவே அச்சமின்றி இருக்க வேண்டும்।
Verse 20
विभूतयश् च रुद्रस्य मत्वा सर्वत्र भावतः सर्वं रुद्र इति प्राहुर् मुनयस्तत्त्वदर्शिनः
ருத்ரனின் விபூதிகளை எங்கும், எல்லா நிலையிலும் உணர்ந்து, தத்துவம் காணும் முனிவர்கள் கூறுவர்—“இவை அனைத்தும் ருத்ரனே.”
Verse 21
नमस्कारेण सततं गौरवात्परमेष्ठिनः सर्वं तु खल्विदं ब्रह्म सर्वो वै रुद्र ईश्वरः
பரமேஷ்டினுக்கு ஆழ்ந்த மரியாதையுடன் இடையறாது நமஸ்காரம் செய்வதால் இவ்வுண்மை விளங்கும்—இது அனைத்தும் பிரம்மமே; அந்த முழுப் பிரம்மமும் உண்மையில் ஈஸ்வரன் ருத்ரனே.
Verse 22
पुरुषो वै महादेवो महेशानः परः शिवः एवं विभुर्विनिर्दिष्टो ध्यानं तत्रैव चिन्तनम्
மகாதேவரே பரம புருஷன்—மஹேசானன், பராத்பர சிவன். இவ்வாறு அனைத்திலும் நிறைந்த ஆண்டவன் அறிவிக்கப்பட்டான்; தியானம் என்பது அவனையே ஒருமுகமாகச் சிந்தித்தல்.
Verse 23
चतुर्व्यूहेण मार्गेण विचार्यालोक्य सुव्रत संसारहेतुः संसारो मोक्षहेतुश् च निर्वृतिः
நல்ல விரதனே, நான்குவகை (சதுர்வ்யூஹ) மார்க்கத்தால் ஆராய்ந்து தெளிவாகக் கண்டால் இதுவே விளங்கும்—சம்சாரம் பந்தத்தின் காரணம்; அதே சம்சாரம் சரியான விவேகத்தால் மோட்சத்தின் காரணமாகி ஆண்டவனில் நிர்வ்ருதி வரை அழைத்துச் செல்கிறது.
Verse 24
चतुर्व्यूहः समाख्यातश् चिन्तकस्येह योगिनः चिन्ता बहुविधा ख्याता सैकत्र परमेष्ठिना
இங்கே சிந்தனையில் நிலைத்த யோகிக்குச் சதுர்வ்யூஹம் அறிவிக்கப்பட்டது. சிந்தை பலவகை எனப் புகழப்பட்டாலும், பரமேஷ்டி—பதி—அதை ஒரே ஒருங்கிணைந்த உபதேசமாகச் சேர்த்தார்.
Verse 25
सुनिष्ठेत्यत्र कथिता रुद्रं रौद्री न संशयः ऐन्द्री चेन्द्रे तथा सौम्या सोमे नारायणे तथा
இங்கே ‘சுனிஷ்டா’ என்ற பெயர் ருத்ரனைச் சார்ந்து கூறப்பட்டது—அவள் ஐயமின்றி ரௌத்ரீ (ருத்ராணி). அதுபோல் ‘ஐந்த்ரீ’ இந்திரனை, ‘சௌம்யா’ சோமனை, மேலும் அதேவிதமாக நாராயணனைச் சார்ந்தும் கூறப்படுகிறது.
Verse 26
सूर्ये वह्नौ च सर्वेषां सर्वत्रैवं विचारतः सैवाहं सो ऽहमित्येवं द्विधा संस्थाप्य भावतः
விவேகமாக அவனை எங்கும் காண்க—சூரியனில், அக்னியில், எல்லா உயிர்களிலும். உள்ளுணர்வை இருவகையாக நிறுவுக—“நானே அந்த சக்தி” மற்றும் “நானே அந்த சிவன்”; அப்பொழுது அனைத்திலும் நிறைந்த ஆண்டவன் ஆத்மஸ்வரூபமாக உணரப்படும்.
Verse 27
भक्तो ऽसौ नास्ति यस्तस्माच् चिन्ता ब्राह्मी न संशयः एवं ब्रह्ममयं ध्यायेत् पूर्वं विप्र चराचरम्
ஆகையால் அவர் பக்தன் அல்லாதவர் யாரும் இல்லை—இதில் ஐயமில்லை. எனவே இந்த சிந்தனை பிராஹ்மீ, பிரம்மமயம். ஓ பிராமணரே, முன்னதாகச் சராசரமெனும் முழு உலகையும் பிரம்மனால் வியாபித்த பிரம்மமயமாகத் தியானித்து, பின்னர் வழிபாட்டில் முன்னேறுக.
Verse 28
चराचरविभागं च त्यजेदभिमतं स्मरन् त्याज्यं ग्राह्यम् अलभ्यं च कृत्यं चाकृत्यमेव च
உயர்ந்த இலக்கை நினைத்து, சராசர வேறுபாடுகளில் பற்றுதலை விட்டொழிக்க வேண்டும். விவேகத்தால்—எது த்யாஜ்யம், எது கிராஹ்யம்; எது பெறத்தக்கது, எது பெறமுடியாதது; எது செய்யவேண்டியது, எது செய்யக்கூடாதது—என்று தீர்மானிக்க வேண்டும்.
Verse 29
यस्य नास्ति सुतृप्तस्य तस्य ब्राह्मी न चान्यथा आभ्यन्तरं समाख्यातम् एवमभ्यर्चनं क्रमात्
உள்ளார்ந்த உண்மையான திருப்தி இல்லாதவருக்கு பிராஹ்மீ ஓட்டம் எழாது—வேறுவிதமாகவும் இயலாது. இவ்வாறு ஆப்யந்தர ஒழுக்கம் கூறப்பட்டது; இதன்படி படிப்படியாக வழிபாடு செய்ய வேண்டும்.
Verse 30
आभ्यन्तरार्चकाः पूज्या नमस्कारादिभिस् तथा विरूपा विकृताश्चापि न निन्द्या ब्रह्मवादिनः
உள்ளார்ந்த ஆர்ச்சனையால் சிவனை வழிபடுவோர் வணக்கம் முதலிய மரியாதைகளால் போற்றத்தக்கவர். அவர்கள் விகாரமாகவோ விகடமாகவோ தோன்றினாலும், பிரம்மவாதிகளான அவர்களை இகழக் கூடாது.
Verse 31
आभ्यन्तरार्चकाः सर्वे न परीक्ष्या विजानता निन्दका एव दुःखार्ता भविष्यन्त्यल्पचेतसः
ஆப்யந்தர ஆராதகர்கள் அனைவரையும் அறிந்தவர் வெளிப்புற அடையாளங்களால் சோதிக்கக் கூடாது. இகழ்வோர் தாமே துயரால் வாடி, சிற்றறிவுடையவர்களாக ஆகிறார்கள்.
Verse 32
यथा दारुवने रुद्रं विनिन्द्य मुनयः पुरा तस्मात्सेव्या नमस्कार्याः सदा ब्रह्मविदस् तथा
முன்னொரு காலத்தில் தாருவனத்தில் முனிவர்கள் ருத்ரனை நிந்தித்ததுபோல், அதுபோலவே பிரம்மவிதர்கள் எப்போதும் சேவிக்கவும் வணங்கவும் உரியவர்கள்।
Verse 33
वर्णाश्रमविनिर्मुक्ता वर्णाश्रमपरायणैः
அவர்கள் வர்ண-ஆசிரமக் கட்டுப்பாடுகளிலிருந்து விடுபட்டவர்கள்; ஆயினும் வர்ணாசிரம ஒழுக்கத்தில் பற்றுடையோர் அவர்களைப் பேணி ஆதரிக்கின்றனர்—இவ்வாறு எல்லா சமூகப் பிரிவுகளுக்கும் அப்பாற்பட்ட பதி சிவனை நோக்கிச் செல்கின்றனர்।
After listing the Sāṅkhya-style principles up to the 25th (often identified with puruṣa/knower), the text places Śiva beyond and as the lord of the entire tattva-series—immanent as their support and transcendent as their ruler—hence ‘Śivaḥ ṣaḍviṃśakaḥ.’
Mūrtyaṣṭaka presents the cosmos as Shiva’s eightfold embodiment—space, earth, wind, fire, water, sun, moon, and the yajamāna (sacrificer/agent). It sacralizes the world as a field of Shiva-presence, making meditation and ritual converge in recognizing all forms as His manifestation.
They are to be honored with namaskāra and not tested or disparaged, even if their external appearance seems irregular; the chapter warns that critics become afflicted, recalling earlier mythic precedents of sages erring by condemning Rudra.